PL215556B1 - Symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe o charakterze cieczy jonowych oraz sposób ich wytwarzania - Google Patents

Symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe o charakterze cieczy jonowych oraz sposób ich wytwarzania

Info

Publication number
PL215556B1
PL215556B1 PL398930A PL39893012A PL215556B1 PL 215556 B1 PL215556 B1 PL 215556B1 PL 398930 A PL398930 A PL 398930A PL 39893012 A PL39893012 A PL 39893012A PL 215556 B1 PL215556 B1 PL 215556B1
Authority
PL
Poland
Prior art keywords
ionic liquid
quaternary ammonium
group
anion
reaction
Prior art date
Application number
PL398930A
Other languages
English (en)
Other versions
PL398930A1 (pl
Inventor
Joanna Feder-Kubis
Original Assignee
Politechnika Wroclawska
Priority date (The priority date is an assumption and is not a legal conclusion. Google has not performed a legal analysis and makes no representation as to the accuracy of the date listed.)
Filing date
Publication date
Application filed by Politechnika Wroclawska filed Critical Politechnika Wroclawska
Priority to PL398930A priority Critical patent/PL215556B1/pl
Publication of PL398930A1 publication Critical patent/PL398930A1/pl
Publication of PL215556B1 publication Critical patent/PL215556B1/pl

Links

Landscapes

  • Organic Low-Molecular-Weight Compounds And Preparation Thereof (AREA)

Description

Przedmiotem wynalazku są symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe o charakterze cieczy jonowych wykazujące znaczące właściwości antystatyczne oraz sposób wytwarzania o charakterze cieczy jonowych wykazujące znaczące właściwości antystatyczne oraz sposób wytwarzania symetrycznych czwartorzędowych soli amoniowych o charakterze cieczy jonowych.
Znane są z polskiego zgłoszenia patentowego nr PL 396 003 protonowe imidazoliowe ciecze jonowe zawierające komponent (1R,2S,5R)-(-)-mentolu i semifluorowany anion wykazujące właściwości antystatyczne, których wytwarzanie polega na tym, że chiralny chlorowodorek 1-(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetyloimidazoliowy poddaje się reakcji z semifluorowanymi solami organicznymi, wybranymi z grupy obejmującej: bis(trifluorometylosulfonylo)imidek litu, bis(pentafluoroetylosulfonylo)imidek litu, trifluorometylosulfonian sodu lub trifluorooctan potasu, w temperaturze od 273 do 373 K w obecności rozpuszczalnika organicznego lub w wodzie.
Znane są z polskiego zgłoszenia patentowego nr PL 378 816 chlorki alkoksymetylotriheksylofosfoniowe znajdujące zastosowanie jako środki o działaniu antyelektrostatycznym, których wytwarzanie polega na reakcji eteru chlorometylowoalkilowego z triheksylofosfiną przy stosunku molowym substratów równym 1:3 w bezwodnym rozpuszczalniku organicznym w temperaturze od 273 K do temperatury wrzenia rozpuszczalnika.
Symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe o charakterze cieczy jonowych, będące przedmiotem wynalazku, nie zostały dotychczas opisane w literaturze.
Istotę wynalazku stanowią symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe o charakterze cieczy jonowych, o wzorze ogólnym 1, zawierające w części kationowej dwie grupy (1R,2S,5R)-(-)-mentolu połączone z atomem azotu typu pirolowego imidazolu w pozycji N-1 oraz z atomem azotu typu pirydyniowego imidazolu w pozycji N-3, natomiast w części anionowej oznaczony symbolem X anion aromatyczny taki jak: p-toluenosulfonowy, benzoesowy lub anion o wzorze 2, w którym co najmniej jeden z podstawników R1, R2, R3, R4, R5 oznacza grupę metylową lub grupę nitrową, pozostałe są protonami.
Struktury nowych połączeń charakteryzują się sześcioma chiralnymi centrami, które są zlokalizowane na kationie.
Sposób otrzymywania symetrycznych czwartorzędowych soli amoniowych o charakterze cieczy jonowych, o wzorze ogólnym 1, zawierających w części kationowej dwie grupy (1R,2S,5R)-(-)-mentolu połączone z atomem azotu typu pirolowego imidazolu w pozycji N-1 oraz z atomem azotu typu pirydyniowego imidazolu w pozycji N-3, natomiast w części anionowej oznaczony symbolem X anion aromatyczny taki jak: p-toluenosulfonowy, benzoesowy lub anion o wzorze 2, w którym co najmniej jeden z podstawników R1, R2, R3, R4, R5 oznacza grupę metylową lub grupę nitrową, pozostałe są protonami, polega na tym, że symetryczny chiralny chlorek 1,3-di-[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowy, o wzorze ogólnym 3, poddaje się reakcji z solami aromatycznymi, wybranymi z grupy obejmującej: p-toluenosulfonian sodu, benzoesan sodu lub sól organiczna o wzorze 4, w którym co najmniej jeden z podstawników R1, R2, R3, R4, R5 oznacza grupę metylową lub grupę nitrową, pozostałe są protonami, M oznacza kation litu, sodu, potasu lub amonu, użytymi w stosunku bliskim równomolowemu, korzystnie równym od 0,87 do 1,47 w temperaturze od 273 do 373 K, w obecności rozpuszczalnika organicznego lub w wodzie.
Korzystnie rozpuszczalnik organiczny wybrany jest z grupy obejmującej: toluen, eter dietylowy, heksan, heptan, chlorek metylenu, DMSO - dimetylosulfotlenek, chloroform, aceton, octan etylu, THF - tetrahydrofuran, DMF - dimetyloformamid lub alkohole pierwszorzędowe o ilości atomów węgla od 1 do 4.
Sposób według wynalazku umożliwia wytworzenie symetrycznych czwartorzędowych soli amoniowych o charakterze cieczy jonowych z zadawalającą wydajnością. Są to ciała stałe o stosunkowo niskich temperaturach topnienia, nieprzekraczających 373,15 K, należące do chiralnych symetrycznych cieczy jonowych. Równowaga hydrofilowo-hydrofobowa (HLB) nowych optycznie czynnych związków jest przesunięta w kierunku zdecydowanej dominacji fragmentów hydrofobowych cząsteczki.
Otrzymane struktury symetrycznych czwartorzędowych soli amoniowych o charakterze cieczy jonowych wykazują znaczące właściwości antystatyczne, gdyż naniesione na powierzchnię tworzyw sztucznych i włókien syntetycznych eliminują ich skłonność do elektryzacji statycznej. Rezystancja powierzchniowa omawianych związków zawierała się w granicach: 109 + 107 [Ω], Nowe sole imidazoliowe charakteryzują się również właściwościami powierzchniowo czynnymi, posiadają zdolności do obniżania napięcia powierzchniowego wodnych roztworów do granicy 45 mN/m.
PL 215 566 B1
Przedmiot wynalazku przedstawiony jest bliżej w przykładach wytwarzania.
P r z y k ł a d 1
W celu wytwarzania benzoesanu 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego przed3 stawionego wzorem 5, do kolby trójszyjnej o pojemności 250 cm3 wprowadza się 0,7 mola chlorku 1,3-di3
[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego i 40 cm3 DMSO. Następnie dodaje się 0,72 mola benzoesanu sodu. Reakcję prowadzi się w temperaturze 303 K przez 24 godziny. Następnie odparowuje się rozpuszczalnik, a produkt w postaci ciała stałego przemywa się trzykrotnie heptanem. Wydajność reakcji wynosi 97%.
W podobny sposób przeprowadza się tą reakcję używając jako rozpuszczalnik DMF - wydajność reakcji wynosi 95%.
Zawartość benzoesanu imidazoliowego w produkcie, oznaczona metodą miareczkowania dwufazowego, według EN ISO 2871-1: 2010, wyniosła 98%. Analiza elementarna potwierdziła strukturę otrzymanego benzoesanu 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego.
Analiza elementarna (%) dla C32H50N2O4 (526,84):
wartości teoretyczne: C 72,95; H 9,58; N 5,32;
wartości doświadczalne: C 72,81; H 9,58; N 5,47.
P r z y k ł a d 2
Sposób wytwarzania benzoesanu 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego przedstawionego wzorem 5, polega na tym, że w szklanym naczyniu rozpuszcza się 0,55 mola chlorku 3
1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego w 40 cm3 chloroformu. Następnie intensywnie mieszając dodaje się 0,59 mola benzoesanu sodu, w formie roztworu chloroformowego. Reakcję prowadzi się w temperaturze 293 K. Po 3 godzinach otrzymuje się produkt reakcji wymiany, w postaci ciała stałego, który uzyskuje się, po uprzednim odparowaniu rozpuszczalnika. Następnie benzoesan przemywa się czterokrotnie wodą destylowaną i ostatecznie suszy się w eksykatorze próżniowym. Wydajność reakcji wynosi 97%.
W podobny sposób przeprowadza się reakcję używając jako rozpuszczalnik octan etylu - wydajność reakcji wynosi 96% albo chlorek metylenu - wydajność reakcji wynosi 95%.
Analiza elementarna CNH otrzymanego benzoesanu imidazoliowego oraz zawartość benzoesanu imidazoliowego w produkcie metodą miareczkowania dwufazowego zostały opisane w przykładzie 1.
P r z y k ł a d 3
Sposób wytwarzania o-metylobenzoesanu 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliow1 ego przedstawionego wzorem 6, w którym podstawnik R1 oznacza grupę metylową, pozostałe są protonami, polega na tym, że w kolbie, zaopatrzonej w dipol magnetyczny, rozpuszcza się 0,65 mola 3 chlorku 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego w 55 cm3 heptanu. Następnie dodaje się 0,66 mola o-metylobenzoesanu sodu, w formie roztworu heptanowego. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej (298 K). Po 4 godzinach odparowuje się rozpuszczalnik, a produkt reakcji przemywa się trzykrotnie wodą destylowaną i ostatecznie suszy się w eksykatorze próżniowym. Wydajność reakcji wynosi 94%.
W podobny sposób przeprowadza się tą reakcję używając jako rozpuszczalnik eter dietylowy wydajność reakcji wynosi 96% albo heksan - wydajność reakcji wynosi 98%.
Zawartość o-metylobenzoesanu 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego w produkcie, oznaczona metodą miareczkowania dwufazowego, według EN ISO 2871-1: 2010, wyniosła 98,5%. Analiza elementarna potwierdziła strukturę otrzymanego o-metylobenzoesanu.
Analiza elementarna (%) dla C33H52N2O4 (540,87):
wartości teoretyczne: C 73,28; H 9,71; N 5,18;
wartości doświadczalne: C 73,40; H 9,71; N 5,09.
P r z y k ł a d 4
Sposób wytwarzania m-nitrobenzoesanu 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego 2 przedstawionego wzorem 6, w którym podstawnik R2 oznacza grupę nitrową, pozostałe są protonami, polega na tym, że w kolbie okrągłodennej, zaopatrzonej w dipol magnetyczny oraz termometr, roz3 puszcza się 0,50 mola chlorku 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego w 40 cm3 propanolu. Następnie dodaje się 0,54 mola m-nitrobenzoesanu sodu, w formie roztworu alkoholowego. Reakcję prowadzi się w temperaturze 273 K. Po 3 godzinach odparowuje się rozpuszczalnik, a ciekły produkt reakcji suszy się w eksykatorze próżniowym. Wydajność reakcji wynosi 94%.
PL 215 556 B1
W podobny sposób przeprowadza się reakcję używając jako rozpuszczalnik inne alkohole alifatyczne: metanol - wydajność reakcji wynosi 96%, etanol - wydajność reakcji wynosi 97%, butanol wydajność reakcji wynosi 92%, jak również aceton - wydajność reakcji wynosi 95%.
Zawartość m-nitrobenzoesanu 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego w produkcie, oznaczona metodą miareczkowania dwufazowego, według EN ISO 2871-1: 2010, wyniosła 97,5%. Analiza elementarna potwierdziła strukturę otrzymanego m-nitrobenzoesanu.
Analiza elementarna (%) dla C32H49N3O6 (571,84):
wartości teoretyczne: C 67,21; H 8,65; N 7,35;
wartości doświadczalne: C 67,39; H 8,65; N 7,20.
P r z y k ł a d 5
Sposób wytwarzania p-nitrobenzoesanu 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego 3 przedstawionego wzorem 6, w którym podstawnik R3 oznacza grupę nitrową, pozostałe są protonami, polega na tym, że w kolbie dwuszyjnej zaopatrzonej w termometr i mieszadło mechaniczne, umiesz3 cza się 0,55 mola chlorku 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego oraz 45 cm3 toluenu. Następnie intensywnie mieszając dodaje się 0,54 mola p-nitrobenzoesanu potasu. Reakcję prowadzi się w temperaturze 373 K. Po 4 godzinach mieszaninę poreakcyjną przenosi się do lodówki i pozostawia na dwie doby. Otrzymuje się produkt reakcji wymiany, w postaci ciała stałego, po uprzednim odparowaniu rozpuszczalnika. Surowy produkt przemywa się trzykrotnie wodą destylowaną i ostatecznie suszy się w eksykatorze próżniowym. Wydajność reakcji wynosi 96%.
W podobny sposób przeprowadza się tą reakcję używając jako rozpuszczalnik THF - wydajność reakcji wynosi 95%.
Zawartość p-nitrobenzoesanu 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego w produkcie, oznaczona metodą miareczkowania dwufazowego, według EN ISO 2871-1: 2010, wyniosła 99,5%. Analiza elementarna potwierdziła strukturę otrzymanego p-nitrobenzoesanu 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego.
Analiza elementarna (%) dla C32H49N3O6 (571,84):
wartości teoretyczne: C 67,21; H 8,65; N 7,35;
wartości doświadczalne: C 67,22; H 8,61; N 7,24.
P r z y k ł a d 6
Sposób wytwarzania p-toluenosulfonianu 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego przedstawionego wzorem 7, polega na tym, że w szklanym naczyniu umieszcza się 0,58 mola chlorku 3
1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego oraz 35 cm3 H2O. Następnie intensywnie mieszając dodaje się równomolową ilość p-toluenosulfonianu sodu w postaci alkoholowego roztworu. Reakcję prowadzi się w temperaturze 293 K. Otrzymuje się produkt reakcji wymiany, po uprzedniej ekstrakcji. Ostatecznie produkt suszy się w eksykatorze próżniowym. Wydajność reakcji wynosi 98%.
Zawartość p-toluenosulfonianu imidazoliowego w produkcie, oznaczona metodą miareczkowania dwufazowego, według EN ISO 2871-1: 2010, wyniosła 97,5%. Analiza elementarna potwierdziła strukturę otrzymanego p-toluenosulfonianu.
Analiza elementarna (%) dla C32H52N2O5S (576,96):
wartości teoretyczne: C 66,61; H 9,10; N 4,86;
wartości doświadczalne: C 66,72; H 9,02; N 4,99.

Claims (4)

1. Symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe o charakterze cieczy jonowych, o wzorze ogólnym 1, zawierające w części kationowej dwie grupy (1R,2S,5R)-(-)-mentolu połączone z atomem azotu typu pirolowego imidazolu w pozycji N-1 oraz z atomem azotu typu pirydyniowego imidazolu w pozycji N-3, natomiast w części anionowej oznaczony symbolem X anion aromatyczny taki jak:
p-toluenosulfonowy, benzoesowy lub anion o wzorze 2, w którym co najmniej jeden z podstawników 12343
R1, R2, R3, R4, R3 oznacza grupę metylową lub grupę nitrową, pozostałe są protonami.
2. Sposób wytwarzania symetrycznych czwartorzędowych soli amoniowych o charakterze cieczy jonowych, o wzorze ogólnym 1, zawierających w części kationowej dwie grupy (1R,2S,5R)-(-)-mentolu połączone z atomem azotu typu pirolowego imidazolu w pozycji N-1 oraz z atomem azotu typu pirydyniowego imidazolu w pozycji N-3, natomiast w części anionowej oznaczony symbolem X
PL 215 566 B1 anion aromatyczny taki jak: p-toluenosulfonowy, benzoesowy lub anion o wzorze 2, w którym co najmniej jeden z podstawników R1, R2, R3, R4, R5 oznacza grupę metylową lub grupę nitrową, pozostałe są protonami, znamienny tym, że symetryczny chiralny chlorek 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowy, o wzorze ogólnym 3, poddaje się reakcji z solami aromatycznymi, wybranymi z grupy obejmującej: p-toluenosulfonian sodu, benzoesan sodu lub sól organiczna o wzorze 4, w którym co najmniej jeden z podstawników R1, R2, R3, R4, R5 oznacza grupę metylową lub grupę nitrową, pozostałe są protonami, M oznacza kation litu, sodu, potasu lub amonu, w temperaturze od 273 do 373 K, w obecności rozpuszczalnika organicznego lub w wodzie.
3. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że rozpuszczalnik organiczny wybrany jest z grupy obejmującej: toluen, eter dietylowy, heksan, heptan, chlorek metylenu, DMSO - dimetylosulfotlenek, chloroform, aceton, octan etylu, THF - tetrahydrofuran, DMF - dimetyloformamid lub alkohole pierwszorzędowe o ilości atomów węgla od 1 do 4.
4. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że stosunek molowy chlorku 1,3-di[(1R,2S,5R)-(-)-mentoksymetylo]imidazoliowego do soli aromatycznych wynosi od 0,87 do 1,47.
PL398930A 2012-04-23 2012-04-23 Symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe o charakterze cieczy jonowych oraz sposób ich wytwarzania PL215556B1 (pl)

Priority Applications (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
PL398930A PL215556B1 (pl) 2012-04-23 2012-04-23 Symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe o charakterze cieczy jonowych oraz sposób ich wytwarzania

Applications Claiming Priority (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
PL398930A PL215556B1 (pl) 2012-04-23 2012-04-23 Symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe o charakterze cieczy jonowych oraz sposób ich wytwarzania

Publications (2)

Publication Number Publication Date
PL398930A1 PL398930A1 (pl) 2012-12-17
PL215556B1 true PL215556B1 (pl) 2013-12-31

Family

ID=47392376

Family Applications (1)

Application Number Title Priority Date Filing Date
PL398930A PL215556B1 (pl) 2012-04-23 2012-04-23 Symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe o charakterze cieczy jonowych oraz sposób ich wytwarzania

Country Status (1)

Country Link
PL (1) PL215556B1 (pl)

Also Published As

Publication number Publication date
PL398930A1 (pl) 2012-12-17

Similar Documents

Publication Publication Date Title
US7880024B2 (en) Ionic liquids miscible with various polar/non-polar solvents and method of preparing the same
PL215556B1 (pl) Symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe o charakterze cieczy jonowych oraz sposób ich wytwarzania
PL240766B1 (pl) Ciecze jonowe z kationem amoniowym i anionem indolilo-3-masłowym, sposób ich otrzymywania oraz zastosowanie jako ukorzeniacz
PL215473B1 (pl) Chiralne czwartorzędowe sole imidazoliowe oraz sposób ich wytwarzania
PL214100B1 (pl) Protonowe imidazoliowe ciecze jonowe oraz sposób ich wytwarzania
CN103951702B (zh) 1,1′-二烷基-3,3′-(2-磷酸酯-1,3-亚丙基)咪唑内盐化合物的制备方法
PL215476B1 (pl) Symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe oraz sposób ich wytwarzania
PL215554B1 (pl) Chiralne symetryczne czwartorzędowe sole amoniowe oraz sposób ich wytwarzania
PL214112B1 (pl) Slodkie ciecze jonowe pochodne monoterpenowego alkoholu oraz sposób ich wytwarzania
PL215465B1 (pl) Symetryczne czwartorzędowe sole imidazoliowe, pochodne achiralnego alkoholu monoterpenowego oraz sposób ich wytwarzania
PL215555B1 (pl) Symetryczne związki heterocykliczne o charakterze cieczy jonowych oraz sposób ich wytwarzania
PL223417B1 (pl) Diamoniowe herbicydowe ciecze jonowe z kationami alkilodiylo-bis(dimetyloalkiloamoniowymi) oraz sposób ich wytwarzania
PL214834B1 (pl) Octany cykloheksyloamoniowe i sposób ich wytwarzania
PL215474B1 (pl) Achiralne symetryczne sole imidazoliowe pochodne jednopierścieniowego terpenu oraz sposób ich wytwarzania
PL215463B1 (pl) Symetryczne ciecze jonowe oraz sposób wytwarzania symetrycznych cieczy jonowych
PL214826B1 (pl) 4-Benzylo-4-(2-hydroksyetylo)morfoliniowe ciecze jonowe z anionem alkilokarboksylanowym nasyconym oraz sposób ich otrzymywania
PL202539B1 (pl) Nowa generacja „zielonych” rozpuszczalników - sole 1,2,3-propanotris[oksymetylo-3-(1-alkilo- lub 1,2-dialkiloimidazoliowe)] oraz sposób ich otrzymywania
PL230252B1 (pl) Sposób otrzymywania czwartorzędowych bromków alkilo[2- (2-hydroksyetoksy) etylo]dimetyloamoniowych
PL214099B1 (pl) Protonowe optycznie czynne slodkie imidazoliowe ciecze jonowe oraz sposób ich wytwarzania
PL220135B1 (pl) Protonowe ciecze jonowe z kationem (2-chloroalkilo)dietyloamoniowym oraz sposób ich otrzymywania
PL231472B1 (pl) Bromki 1-alkilochininy, sposób ich otrzymywania oraz zastosowanie jako antyelektrostatyki
PL221747B1 (pl) Nowy sposób otrzymywania cieczy jonowych poprzez wymianę anionu organicznego
PL231375B1 (pl) Bicykliczne chlorki imidazoliowe o charakterze cieczy jonowych, sposób ich wytwarzania oraz zastosowanie
PL212043B1 (pl) Sposób wytwarzania cieczy jonowych z kationem amoniowym i anionem alkilobenzenosulfonowym
PL229792B1 (pl) Chlorki(alkoksymetylo)dietylo[2-(metakryloiloksy)etylo]amoniowe i sposób ich otrzymywania