PL171585B1

PL171585B1 - Kompozycja na bazie poliamidu PL PL PL

Info

Publication number: PL171585B1
Application number: PL93297771A
Authority: PL
Inventors: Yves Bonin; Jack Leblanc
Original assignee: Rhone Poulenc Chimie
Priority date: 1992-02-18
Filing date: 1993-02-17
Publication date: 1997-05-30
Also published as: CZ22293A3; FR2687407B1; HUT66448A; FR2687407A1; HU212194B; BR9300414A; SG46178A1; ES2104105T5; CA2089699C; JPH06145504A; KR960012458B1; HU9300434D0; SK279749B6; MX9300813A; EP0557222B2; DE69312116T3; PL297771A1; JP2563057B2; ES2104105T3; SK8693A3

Abstract

1. Kompozycja na bazie poliamidu zawierajaca jako czynnik uodporniajacy na ogien fosfor czerwony, znamienna tym, ze zawiera 10-100% wagowych zwiazków cynku, w przeliczeniu na mase metalu w stosunku do masy fosforu czerwonego, przy czym zwiazki cynku stanowia boran cynku i ewentualnie tlenek cynku, siarczek cynku, a ponadto ewentualnie zawiera wypelniacza mineralny i ewentualnie srodek smarujacy. PL PL PL

Description

Przedmiotem wynalazku są zwłaszcza kompozycje, nadające się do wytwarzania odpornych na ogień artykułów, stanowiące pod względem właściwości dobry kompromis, szczególnie jeśli chodzi o odporność na ogień, udarność, odporność w łuku elektrycznym, wytrzymałość powierzchniową i słabe własności korodujące.

Zwiększanie stopnia ognioodporności kompozycji na bazie poliamidu przez wprowadzanie fosforu czerwonego jest znane.

W opisie patentowym Stanów Zjednoczonych Ameryki nr 3 883 475 opisano kompozycje na bazie ognioodpornego poliamidu, w których stosowano dodatek związku metalicznego stanowiącego korzystnie tlenek miedziowy. Dodawanie tego związku miało na celu zahamowanie wydzielania bardzo toksycznej fosfiny, która powstaje w wyniku reakcji dysmutacji fosforu czerwonego pod wpływem obecnych w poliamidzie śladów wody i koniecznej do transformacji podwyższonej temperatury.

We francuskim opisie patentowym nr 2 367 100 zaproponowano usprawnienie polegające na zastosowaniu tlenku kadmu zamiast tlenku miedzi CuO; tlenek kadmu, pod względem zdolności hamowania wydzielania fosfiny, jest co najmniej równie skuteczny jak tlenek miedzi, a ponadto, uzyskane przy jego zastosowaniu artykuły charakteryzują się szczególnie wysoką odpornością w łuku elektrycznym (według kryteriów normy NF C 26220), wynoszącą 400 woltów lub więcej, w przypadku kompozycji bez wypełnienia i 375 woltów dla kompozycji zawierających ponad 25% wypełnienia włóknem szklanym.

We francuskich opisach patentowych nr nr 2 553 783 i 2 621 694 zaproponowano produkt, w którym zamiast posiadającego pewną toksyczność tlenku kadmu zastosowano związek na bazie lantanidu. Zawierające tę substancję pomocniczą kompozycje na bazie ognioodpornego

171 585 poliamidu, pozwalają na uzyskanie artykułów, które pod względem właściwości, zwłaszcza takich jak odporność na ogień, udarność i odporność w łuku elektrycznym, stanowią kompromis korzystniejszy niż w przypadku zastosowaniu tlenku kadmu.

W wyżej wspomnianym francuskim opisie patentowym 2 621 594, którego odpowiednikiem jest europejski opis patentowy EP-A-0312471 opisano kompozycję poliamidową, której nadano ognioodpomość za pomocą kombinacji czerwonego fosforu i związków lantanowców.

Dodatkowe, wyłącznie w celu stabilizowania tej kompozycji, a przede wszystkim w celu zwiększenia jej odporności w łuku elektrycznym, dodano do niej mieszaninę talku i siarczku lub tlenku cynku.

W przeciwieństwie do powyższego opisu patentowego, przedmiotem niniejszego wynalazku jest kompozycja zawierająca połączenie boranu cynku, to jest tlenowego związku cynku z czerwonym fosforem. Zastosowanie tlenowego związku cynku w tego rodzaju kompozycjach jest całkowicie nowe w świetle znanego stanu techniki.

Dzięki zastosowaniu tlenowego związku cynku i uzyskaniu nowej kombinacji: tlenowy związek cynku + czerwony fosfor, uzyskano nowy, nieoczekiwany efekt, a mianowicie zwiększenie stabilności czerwonego fosforu i, w konsekwencji, znaczne obniżenie korozyjności kompozycji.

Tego rodzaju efekt nie był ani ujawniony ani nawet sugerowany we wcześniejszych opisach włącznie z opisem EP-A-0312471.

Ponadto, w powyższym opisie podano, że stabilność kompozycji poliamidowej można zwiększyć przez dodanie związków lantanowców oraz, że odporność w łuku elektrycznym można zwiększyć dodając mieszaninę związku cynku (tlenku cynku i/lub siarczku cynku) i talku. W konsekwencji, fachowiec nie mógłby się na tej podstawie spodziewać, że byłoby możliwe zwiększenie stabilności czerwonego fosforu i odporności w łuku elektrycznym ognioodpornej kompozycji poliamidowej wyłącznie przez dodanie soli cynku, tlenku cynku lub siarczku cynku, bez dodawania talku i związków lantanowców.

Natomiast kompozycja według wynalazku nie zawiera wcale lantanowców i/lub talku, natomiast zawiera nie stosowany dotychczas tlenowy związek cynku, co stanowi o nowości zaproponowanej kombinacji, dzięki której uzyskuje się wyżej opisany nieoczekiwany efekt techniczny o wielkim znaczeniu w praktyce.

W dalszej części opisu podano dane porównawcze świadczące o nieoczekiwanym efekcie.

Wiadomo ogólnie, że kompozycje uodporniane na ogień za pomocą fosforu czerwonego, zawierające lub nie zawierające innych składników, które mają hamować wydzielanie fosfiny, wykazują w pewnym stopniu działanie korodujące w stosunku do elementów wykonanych z metalu, które albo stykają się z polimerem albo które wprowadza się, np. przez odlewanie, do wnętrza odlewanych wyrobów zawierających te kompozycje. Zjawisko to obserwuje się zwłaszcza w przypadku części odlewanych stosowanych w przemyśle elektrycznym lub elektronicznym do obudowy metalowych styków, na przykład styków miedzianych.

Jednym z celów niniejszego wynalazku jest zwłaszcza wyeliminowanie tych niedogodności przez zastosowanie kompozycji na bazie ognioodpornego poliamidu. Kompozycje te charakteryzują się dobrymi własnościami mechanicznymi jak również dobrą odpornością w łuku elektrycznym, a w stosunku do metali wykazują tylko słabe działanie korodujące.

Przedmiotem wynalazku jest kompozycja na bazie poliamidu zawierająca jako czynnik uodporniający na ogień fosfor czerwony, która zawiera 10 - 100% wagowych związków cynku w przeliczeniu na masę metalu w stosunku do masy fosforu czerwonego, przy czym związki cynku stanowią boran cynku i ewentualnie tlenek cynku, siarczek cynku, a ponadto ewentualnie zawiera wypełniacz mineralny i ewentualnie środek smarujący.

Korzystnie, jako związki cynku kompozycja zawiera mieszaninę boranu cynku i tlenku cynku.

Ponadto, korzystnie zawartość związku cynku wynosi 20 - 80% wagowych, a zwłaszcza 40 - 80% wagowych w przeliczeniu na masę metalu w stosunku do fosforu czerwonego.

171 585

Szczególnie korzystna jest kompozycja zawierająca boran cynku w stężeniu 15 - 40% wagowych oraz tlenek cynku w stężeniu 15 - 60% wagowych, przy czym stężenia te przeliczone są na masę cynku w stosunku do fosforu czerwonego.

Korzystne jest, aby kompozycja według wynalazku zawierała fosfor czerwony powleczony żywicą.

Obecność wypełniacza mineralnego w kompozycji jest korzystna.

Jako wypełniacze mineralne można stosować włókna mineralne takie, jak włókna szklane, azbest, mikrokuleczki szklane, krzemionkę, miki, kaolin, bentonity lub ich mieszaniny.

Zastosowanie w kompozycji według wynalazku boranu cynku lub mieszaniny boran cynku-tlenek cynku jest szczególnie korzystne. Związek ten ma tę zaletę, ze zastosowany w kompozycjach poliamidowych z wypełnieniem z włókna szklanego zasadniczo nie pogarsza właściwości mechanicznych kompozycji. W związku z tym, dodanie boranu cynku do kompozycji poliamidowej z włóknem szklanym zasadniczo nie osłabia wytrzymałości na uderzenie tej kompozycji.

Według wynalazku, jako poliamidy odpowiednie do uodporniania na ogień stosuje się zwłaszcza: poliamidy otrzymane przez polikondensację nasyconych alifatycznych dwukwasów karboksylowych o 6 - 12 atomach węgla z nasyconymi alifatycznymi pierwszorzędowymi diaminami o 6-12 atomach węgla; poliaminokwasy otrzymane albo przez bezpośrednią homopolikondensację kwasu ω-aminoalkanowego mającego łańcuch węglowodorowy o 4-12 atomach węgla, labo przez hydrolityczne otwarcie i polimeryzację laktamów będących pochodnymi tych aminokwasów; kopoliamidy otrzymane z wyjściowych monomerów wymienionych wyżej poliamidów, przy czym składnik kwasowy tych kopoliamidów może składać się ponadto częściowo z kwasu tereftalowego i/lub kwasu izoftalowego; i mieszaniny tym podobnych poliamidów.

Jako przykłady poliamidów otrzymanych przez polikondensację dwukwasów i diamin można wymienić nylon 6,6 (polimer heksametylenodiaminy i kwasu adypinowego), nylon 6,9 (polimer heksametylenodiaminy i kwasu azelainowego), nylon 6,10 (polimer heksametylenodiaminy i kwasu sebacynowego), nylon 6,12 (polimer heksametylenodiaminy i kwasu dodekanodiowego).

Jako przykłady odpowiednich poliaminokwasów można wymienić nylon 4 (polimer kwasu 4-aminobutanowego lub γ-butyrolaktamu), nylon 5 (polimer kwasu 5-aminopentanowego lub δ-amylolakamu), nylon 6 (polimer Σ-kaprolaktamu), nylon 7 (polimer kwasu 7-aminoheptanowego), nylon 8 (polimer kwasu 9-aminononanowego), nylon 10 (polimer kwasu 10-aminodekanowego), nylon 11 (polimer kwasu 11-aminoundekanowego), nylon 12 (polimer kwasu 12-aminododekanowego lub laurylolaktamu).

Jako przykłady kopoliamidów można wymienić nylon 6,6/6,10 (kopolimer heksa metylenodiaminy, kwasu adypinowego i kwasu sebacynowego), nylon 6,6/6 (kopolimer heksametylenodiaminy kwasu adypinowego i kaprolaktamu).

Korzystnymi poliamidami do uodporniania na ogień są według wynalazku nylon 6,6, nylon 6,10, nylon 6, nylon 6,6/6,10 i nylon 6,6/6.

Określenie fosfor czerwony oznacza w niniejszym wynalazku różne allotropowe barwne odmiany fosforu (fosfor czerwony, fioletowy lub czarny) dostępne w handlu pod nazwą fosfor czerwony.

Ilość fosforu czerwonego wynosi zwykle od 1 do 30% wagowych w stosunku do masy poliamidu, który ma być uodporniony na ogień, korzystnie ilość ta zawiera się między 2 a 15% wagowych. Szczególnie korzystnie, ilość ta wynosi 4 do 10%. Na ogół wskazane jest używanie fosforu w postaci dobrze rozdrobnionej, na przykład w postaci cząstek, których przeciętna średnica nie przekracza 200 pm, a korzystnie mieści się w zakresie od 1 do 100 pm,. Fosfor czerwony stosować można albo jako taki, albo w postaci, w której cząstki fosforu znajdują się w otoczce z polimeru. Można tu wymienić zwłaszcza: żywice epoksydowe (francuski opis patentowy nr 2 314 221), polimery mające nienasycone wiązania maleinowe, fumarowe lub allilowe (francuski opis patentowy nr 2 314 219), nasycone poliestry o temperaturze topnienia zawierającej się pomiędzy 50° a 90°C i masie cząsteczkowej poniżej 10 000 (francuski opis patentowy nr 2 373 575), termoplastyczne polikondensaty fenolowo-formaldehydowe typu novolaku (francuski opis patentowy 2 344 615), termoplastyczne polikondensaty fenolowoizobutyroaldehydowe (europejskie zgłoszenie patentowe nr 82 1063329 4 opublikowane pod numerem 0 071 788).

Szczególnie korzystne w realizacji niniejszego wynalazku jest zastosowanie termoplastycznych polikondensatów fenolowo-formaldehydowych, przy czym w tym przypadku ilość polimeru stosowana do powlekania cząstek fosforu może się wahać w szerokim zakresie. Na ogół ilość ta stanowi 5 do 50% łącznej masy mieszaniny fosfor czerwony/polimer powlekający. Bez problemu, można jednak stosować do powlekania znaczniejsze ilości polimeru stanowiące do 90% łącznej masy mieszaniny fosfor czerwony/polimer powlekający.

Dodawane do kompozycji według wynalazku związki cynku mogą mieć różną postać, jak na przykład postać proszku. Mogą one również występować w formie krystalicznej lub bezwodnej, lub bezpostaciowej. Korzystniejsze, związki cynku powinny być trwałe, lub nie rozkładać się w widoczny sposób w temperaturze wytwarzania kompozycji i w temperaturach normalnego ich użytkowania. Cechy proszku nie mają tu istotnego znaczenia. Tak więc postać, rozmiary i sposób wprowadzania i mieszania związku cynku do kompozycji poliamidowej uzależnione są od rozmaitych kryteriów wytwarzania kompozycji z polimeru termoplastycznego, przeznaczonej do formowania dowolną metodą, na przykład przez odlewanie, wytłaczanie czy wtryskiwanie. Korzystnie jest stosować proszek lub materiał drobno granulowany ponieważ na ogół im drobniejsze uziarnienie, tym lepszy jest wynik końcowy.

Do wytwarzania tych kompozycji odpowiednie są wszystkie klasyczne sposoby stosowane przy produkcji kompozycji na bazie poliamidu.

Kompozycje według niniejszego wynalazku można więc wytwarzać przez proste zmieszanie wszystkich składników dowolnymi sposobami pozwalającymi uzyskać kompozycję homogeniczną. Korzystnie, mieszanie różnych składników w postaci proszku lub granulatu przeprowadza się wykonując najpierw na zimno, w klasycznym mieszalniku mieszaninę wstępną, a następnie homogenizując całość przez zgniatanie na ciepło w wytłaczarce o wielu śrubach, prowadząc wytłaczanie korzystnie w atmosferze gazu obojętnego, takiego jak na przykład azot lub argon.

W wyniku tej operacji otrzymuje się pierścienie, które oziębia się wodą, a następnie tnie na granulki, które można następnie poddać suszeniu. Kompozycję według wynalazku można również wytworzyć przez konfekcjonowanie mieszaniny głównej mającej postać granulek. Składa się ona z jednej części poliamidu, który ma być uodporniony na ogień, z fosforu czerwonego i związku cynku, który przed użyciem miesza się z granulkami pozostałego, przeznaczonego do uodporniania na ogień poliamidu.

Kompozycje według wynalazku zdefiniowano powyżej podając ich składniki podstawowe. Jest oczywiste, że nie wychodząc poza zakres wynalazku można te kompozycje we wskazany sposób modyfikować. Przykładowo, kompozycje według wynalazku przeznaczone do wytwarzania przedmiotów formowanych, mogą zawierać różne dodatki. Mogą to być, jak opisano wyżej wypełniacze wzmacniające lub żelujące, takie jak włókna szklane lub azbestowe, mikrokuleczki szklane, kaolin, krzemionka, miki, bentonity, bentony lub mieszaniny tych materiałów. Spośród tych wypełnień najpowszechniej stosowanymi są włókna szklane; włókna te na ogół mają przeciętną średnicę 1-15 μm i długość 2-8 mm. W celu otrzymania artykułów posiadających optymalne własności mechaniczne korzystne jest stosowanie włókien powleczonych, na przykład za pomocą żywic epoksydowych, żywic poliestrowych, żywic poliuretanowych lub żywic winylowych, przy czym żywice te są na ogół połączone z czynnikami sieciującymi typu aminosilanu. Ilościowe proporcje wypełniaczy mogą wahać się od na przykład 10 - 60% wagowych w stosunku do masy używanego w kompozycji poliamidu.

Można również stosować dodatki innych substancji takich, jak środki smarujące, stabilizujące, wzmacniające przy uderzeniu, pigmenty i barwniki, środki antystatyczne, czynniki krystalizacji, stabilizatory fosforu czerwonego; dodatki te jak również ich stosowanie są szeroko opisane w literaturze.

Kompozycje według wynalazku można przeprowadzać w produkty gotowe, lub półfabrykaty stosując zwykłe techniki na przykład wtryskiwanie lub wytłaczanie.

171 585

Kompozycje według wynalazku mają korzystne właściwości typowe dla kompozycji uodpornianych na ogień za pomocą fosforu czerwonego, to znaczy odporność na ogień i zapalność według testu z Underwriters Laboratories UL 94 pionowego (dla próbek o grubości 1,6 mm) mieszcząc się w strefie klasyfikacji V0 do V1. te własności są nawet korzystniejsze niz w przypadku kompozycji nie zawierających związków cynku.

W każdym razie obecność związków cynku wpływa na zwiększenie odporności w łuku elektrycznym (własność zwana IRC). Odporność ta może być wyższa niż 600 woltów w przypadku kompozycji zawierających nie mniej niż 25% wagowych włókna szklanego jako wypełniacza.

Z drugiej strony, kompozycje według wynalazku wykazują o wiele słabsze działanie korodujące w stosunku do materiałów metalicznych takich jak miedź, niż kompozycje nie zawierające związków cynku. Poprawa tych własności występuje w większym stopniu w przypadku kompozycji zawierających czarny barwnik. Własności korodujące kompozycji ilustruje następujący test:

W szczelnym pojemniku umieszcza się 150 g związku w postaci granulek, zawierający badaną kompozycję. W pojemniku, ponad związkiem zawiesza się próbki metali - miedzi, mosiądzu, srebra i brązu. Całość utrzymuje się w temperaturze 125°C w ciągu 336 godzin.

Ocenę stopnia w jakim zaszła korozja przeprowadza się oznaczając zmiany masy (zwykle jest to wzrost) próbek.

Pomiary innych własności przeprowadza się podanymi niżej metodami:

- Odporność na rozprzestrzenianie się łuku elektrycznego (IRC) w woltach: metoda zwana Techniką KC opisana w normie DIN 53480/1972.

- Zachowanie się podczas spalania (UL 94): metoda pomiaru spalania pionowego według normy UL 94 na próbkach o grubości 1,6 mm, które ocenia się:

- po przechowywaniu w ciągu 48 godzin przy wilgotności względnej 50% i,

- po przechowywaniu w ciągu tygodnia w temperaturze 70°C.

- Migracja Związek w postaci płytek o wymiarach 100 mm x 100 mm i grubości 3,2 mm umieszcza się w zamkniętej przestrzeni, w której znajduje się roztwór kwasu siarkowego, aby uzyskać wilgotność 93%. Płytki poddawane są 17 cyklom po 24 godziny, przy czym na cykl składa się 8 godzin w temperaturze 70°C i 16 godzin w temperaturze 23°C. Każdą płytkę płucze się następnie przy użyciu 400 ml wody w ciągu 4 godzin w temperaturze 40°C. Po przemyciu mierzy się przewodnictwo wody z przemywania.

- Uderzenie młota Charpy: pomiar według normy ISO 178.

Kompozycje ognioodporne według niniejszego wynalazku są szczególnie odpowiednie do wytwarzania artykułów formowanych stosowanych w przemysłach związanych z elektrycznością (na przykład w przemysłach elektrycznym i elektronicznym), wytwarzającym elektryczne urządzenie dla gospodarstwa domowego, radiowym i samochodowym). Właściwości tych kompozycji pozwalają również konfekcjonować je metodą przędzenia i wytwarzania folii.

Poniżej przedstawiono porównanie właściwości znanych kompozycji, opisanych w europejskim opisie patentowym nr EP-A-0312471 oraz kompozycji według wynalazku.

Opisane w powyższym opisie EP-A-0312471 znane kompozycje zawierające związki lantanowców i talk mają stosunkowo niską wytrzymałość na uderzenie młota Charpy (patrz tabela w kol. 13-udamość Charpy jest w zakresie 32-29 kg/m²).

Ponadto, konieczna jest wyższa zawartość fosforu w w.w. opisie niż w kompozycji według wynalazku w celu osiągnięcia tego samego poziomu ognioodporności (7% dla kompozycji z FR 2 621 594, a 4-5% dla kompozycji według wynalazku - patrz tabela 2).

Ponadto, odporność w łuku elektrycznym również zwiększa się do wartości powyŻej 475 V.

W tabeli 1 zestawiono różnicę charakterystyki kompozycji według wynalazku i kompozycji ujawnionych w EP-A-312471.

171 585

Tabela 1

Charakterystyka	Kompozycja według wynalazku	Kompozycja z EP-A-0312471
%P	4-5	7
Wytrzymałość na uderzenia młota Charpy	40-50 kg/m²	29-32 kg/m2
Odporność w łuku elektrycznym	> 500 V	475 V

Jak widać, dodanie soli tlenowej cynku zwiększa udarność Charpy oraz charakterystykę migracji w porównaniu do kompozycji zawierających talk i lantanowce. Kompozycje zawierające talk i lantanowce mają niską udarność Charpy oraz niską odporność w łuku elektrycznym.

Zastosowanie boranu cynku samego lub w kombinacji z innymi związkami cynku prowadzi do fosforu oraz dobrą odporność w łuku elektrycznym i migrację.

W przeciwieństwie do tego, znane kompozycje talku i związków lantanowców mają niższą odporność w łuku elektrycznym i niższą ognioodpomość, a jednocześnie wyższą zawartość fosforu.

Jak wykazano, opis patentowy EP-A-0312471 ujawnia poliamidowe kompozycje ognioodporne, których ognioodpomość uzyskano przez dodanie do nich kombinacji czerwonego fosforu i związków lantanowców.

Dodanie siarczków lub tlenków cynku spełniało tylko pomocniczą, stabilizującą rolę. Absolutnie nic w tym opisie nie sugerowało, że dodanie zupełnie nowej kombinacji, tj. czerwony fosfór+tlenek cynku i/lub sól tlenowa cynku i siarczek pozwoli na uzyskanie kompozycji poliamidowej o zaskakująco wysokiej ognioodporności i innych bez porównania lepszych cechach, a przy tym o znacznie niższej zawartości fosforu, co ma ogromne znaczenie toksykologiczne.

Poniższe przykłady ilustrują wynalazek.

Kompozycje według wynalazku, otrzymuje się przez zmieszanie składników w wytłaczarce typu ZSK 40 produkcji Societe WERNER PFLEiDeRER, a włókna szklane wprowadza się za pomocą podwójnej śruby zasilającej ZSB WERNER.

Wytłaczarka posiada śrubę obracającą się z szybkością 250 obrotów na minutę w temperaturze 280°C; uzyskiwana wydajność wynosi 70 kg/h. Ciśnienie odgazowania 56 x 10²Pa.

Stosuje się następujące surowce:

- nylon 6,6 (polimer heksametylenodiaminy i kwasu adypinowego): chodzi o produkt posiadający współczynnik lepkości 133 ml/g (oznaczenie według normy 150 R 307, wydanie z roku 1977, na części rozpuszczalnej w 90% kwasie mrówkowym);

- włókna szklane R 23 Dx 1 dostarczane na rynek przez Societe Owens Corning Fiberglass; znajdują się w stężeniu 25% wagowych,

- środek smarujący: stearynian glinu: stężenie 0,4% wagowych;

- barwnik dostarczany przez Societe Wiliams pod nazwąNigrosine Oisol BlackN; stężenie 1,16% wagowych;

- czynnik uodporniający na ogień, składający się z fosforu, czerwonego, dostarczany przez Societe Wilbright et Wilson pod nazwą CPC 400,

- związek cynku wybrany z grupy związków, do której należą boran cynku, siarczan cynku i tlenek cynku. Związki te mogą być albo bezwodne, albo w postaci krystalicznej.

W zamieszczonej poniżej tabeli 2 przedstawiono różne kompozycje i ich własności. Stężenie wyrażone w procentach wagowych związku w stosunku do masy kompozycji końcowej. Tlenek cynku jest związkiem bezwodnym, a boran cynku jest uwodniony.

W tabelach zastosowano następujące skróty, omówione też powyżej w opisie:

IRC = odporność na rozprzestrzenianie się łuku elektrycznego

UL94 = zachowanie się podczas spalania

171 585

Tabela 2

Przykład	PA masa %	Fosfór %	Związek Zn %	Lekość mg/l	UL94	Migracja p. siemens	Uderzenie młota Charpy kj/m²	IRC (V )
I próba kontrolna	62,34	4,2		150	V1	41,1	63,2	425
II	59,14	5,1	ZnO. 1,2	159	V1	29,3	42,2	475
III	59,16	4,5	boran Zn:2,6	161	vo	24,3	49,3	500
IV	59,74	4,2	boran Zn:2,6	147	V1	18,5	51,1	550
V	56,80	4,0	ZnO. 1,2 boran Zn 2,6	153	V1	7	43,8	575
VI	58,54	4,2	ZnO. 1,2	139	V2	13	40,1	>600
VII	61,18	4,8	ZnO: 2 boran Zn3	137	V1	5	38	600

Drugą serię kompozycji wytworzono stosując jako czynnik uodporniający na ogień fosfor czerwony powleczony żywicą fenolowo-formaldehydową. Kompozycja ta zawiera 60% wagowych fosforu czerwonego o średnim uziarnieniu wynoszącym 20 - 30 (im, powleczonego 40% wagowymi polikondensat fenolowo-formaldehydowego o temperaturze topnienia 80°C i masie molowej 800. Uzyskane wyniki zestawiono w przedstawionej poniżej tabeli 3.

Tabela 3

Przykład	PA masa %	Fosfór masa %	Związek Zn masa %	Lepkość mg/l	UL94	Migracja (i siemens	Uderzenie młota Charpy kj/m²	IRC (V)
VIII	64,42	7,6	ZnS· 0,32	148	V1	16,5	40	425
IX	63,34	7,6	ZnS 0,5	143	V0	16,5	38	475
X	61,24	8,5	boran Zn. 2,6	129	V1	6,5	38,4	350

Wyniki testu na korozję przedstawione są poniżej (wzrost masy próbek w mg):

Tabela 4

Przykład	Próbki
Miedź	Mosiądz	Brąz	Srebro
I	5,3	1,3	10	2,2
II	6,5	2	12	1,1
ΙΠ	4	0,6	2,7	0,1
IV	1,5	0,6	1,5	0,4
V	4,6	0,6	1,3	0,1
VI	2,3	0,2	10,5	0,2
VII	1,1	0,4	1,1	0,1
VIII	18,2	15,4	12	2,5
IX	14	4,3	14,7	2,2
X	8,3	0,8	4	0,2

171 585

Uzyskane wyniki wyraźnie ukazują wpływ dodatku związku cynku na własności korodujące kompozycji poliamidowych w stosunku do metali, jak również ograniczenie zjawiska migracji.

171 585

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 90 egz. Cena 2,00 zł

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Kompozycja na bazie poliamidu zawierającajako czynnik uodporniający na ogień fosfor czerwony, znamienna tym, że zawiera 10 -100% wagowych związków cynku, w przeliczeniu na masę metalu w stosunku do masy fosforu czerwonego, przy czym związki cynku stanowią boran cynku i ewentualnie tlenek cynku, siarczek cynku, a ponadto ewentualnie zawiera wypełniacza mineralny i ewentualnie środek smarujący.
2. Kompozycja według zastrz. 1, znamienna tym, że jako związki cynku zawiera mieszaninę boranu cynku i tlenku cynku.
3. Kompozycja według zastrz. 1 albo 2, znamienna tym, że zawiera 20 - 80% wagowych związku cynku, w przeliczeniu na masę metalu w stosunku do masy fosforu czerwonego.
4. Kompozycja według zastrz. 3, znamienna tym, że zawiera 40 - 80% wagowych związku cynku, w przeliczeniu na masę metalu w stosunku do masy fosforu czerwonego.
5. Kompozycja według zastrz. 2 albo 4, znamienna tym, że zawiera boran cynku w stężeniu 15 - 40% wagowych oraz tlenek cynku w stężeniu 15 - 60% wagowych, przy czym stężenia te są przeliczone na masę cynku w stosunku do masy fosforu czerwonego.
6. Kompozycja według zastrz. 1 albo 2 albo 4, znamienna tym, że zawiera fosfor czerwony powleczony żywicą.
7. Kompozycja według zastrz. 1 albo 2 albo 4, znamienna tym, że jako wypełniacz mineralny zawiera włókno szklane.

Przedmiotem niniejszego wynalazku są nowe kompozycje na bazie poliamidu uodparnianego na ogień za pomocą czerwonego fosforu, przeznaczone zwłaszcza do wytwarzania różnych artykułów dla przemysłów elektrycznego i elektronicznego.