PL88828B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia trudno rozpuszczalnych w wodzie zwiazków mo- noazowych o wzorze 1, w którym RA oznacza chlor, brom, grupe nitrowa, alkilosulfonylowa, fenylo- sulfonylowa, alkilokarbonylowa lub benzoilowa, jeden z symboli R2 i R3 oznacza wodór, a drugi oznacza wodór, chlor lub brom, R4 i R5 niezalez¬ nie od siebie oznaczaja grupe alkilowa, benzylo¬ wa, fenyloetylowa, przy czym pierscienie fenylo- we moga zawierac jako podstawniki chlor, brom, grupe metylowa, metoksylowa lub etoksylowa, a Rfl oznacza grupe alkilowa, alkoksyalkilowa lub fenyIowa, która moze zawierac jako podstawniki chlor, brom, grupe metylowa, metoksylowa lub etoksylowa, przy czym grupy alkilowe, jezeli to nie jest inaczej podane, zawieraja 1—4 atomów wegla. Zwiazki te nadaja sie wybitnie jako barw¬ niki dyspersyjne do farbowania wlókien lub nici lub wytworzonych z nich materialów z syntetycz¬ nych lub pólsyntetycznych, hydrofobowych, wyso- koczasteczkowych substancji organicznych. Otrzy¬ mane wybarwienia odznaczaja sie w szczególnosci zywoscia barwy.W wyrózniajacych sie zwiazkach o wzorze 1 Rx oznacza chlor, brom, grupe nitrowa lub metylo- sulfonylowa, jeden z symboli R2 i R8 oznacza wo¬ dór, a drugi oznacza wodór, chlor lub brom, R4 oznacza grupe alkilowa o 1—4 atomach wegla, grupe benzylowa lub fenyloetylowa, R5 oznacza grupe alkilowa o 1—4 atomach wegla, a R6 ozna- cza grupe alkilowa lub alkoksyalkilowa, obie za¬ wierajace do 4 atomów wegla, lub grupe fenyIo¬ wa.W szczególnosci wyrózniajacymi sa zwiazki o wzorze 1, w którym Rx oznacza chlor, brom lub grupe nitrowa, R2 i R3 oznaczaja wodór, R4 ozna¬ cza grupe alkilowa o 2—4 atomach wegla lub gru¬ pe benzylowa, R5 oznacza grupe alkilowa o 2—4 atomach wegla, a R6 oznacza grupe alkilowa o 1 lub 2 atomach wegla lub grupe alkoksyalkilowa, w której kazda grupa alkilowa zawiera 1 lub 2 atomy wegla. Grupy alkilowe moga tworzyc lan¬ cuchy proste lub rozgalezione.Wedlug wynalazku nowe zwiazki o wzorze 1 wytwarza sie w ten sposób, ze amine o wzorze 2 dwuazuje sie i sprzega ze zwiazkiem o wzorze 3. Dwuazowanie i sprzeganie prowadzi sie zna¬ nymi metodami. Na ogól sprzeganie prowadzi sie w srodowisku kwasnym, ewentualnie buforowa¬ nym, np. w zakresie wartosci pH ponizej 5, pod¬ czas oziebiania, np. w temperaturze ponizej 20°C, zwlaszcza od —5° do +5°C. Jako substancje bu¬ forowe wchodza w gre zwlaszcza sole metali alka¬ licznych nizszych kwasów alkanokarboksylowych, np. kwasu octowego lub kwasu propionowego, zwlaszcza octan sodowy.Zwiazki o wzorze 3 sa zwiazkami nowymi, moz¬ na je jednak wytwarzac w znany sposób.Przeprowadzanie nowych zwiazków o wzorze 1 w preparaty farbiarskie osiaga sie w znany pow- 88 82888 828 szechnie sposób, np. przez zmielenie w obecnosci srodków dyspergujacych i/lub wypelniaczy. Za po¬ moca wysuszonych, ewentualnie w prózni lub przez rozpylenie preparatów, po dodaniu wiekszej lub mniejszej ilosci wody, mozna farbowac, napawac lub drukowac w tak zwanej skapej lub obfitej ka¬ pieli farbiarskiej. Barwniki z wodnej zawiesiny ciagna doskonale na materialy wlókiennicze z syn¬ tetycznych lub pólsyntetycznych, hydrofobowych, wysokoczasteczkowych produktów organicznych.Szczególnie nadaja sie do farbowania lub druko¬ wania materialów wlókienniczych z liniowych, aro¬ matycznych poliestrów oraz z 2 1/2 octanu celu¬ lozy, trójoctanu celulozy i syntetycznych poliami¬ dów. Farbuje sie lub drukuje w znany sposób, np. metoda opisana we francuskim opisie patentowym nr 1445 371.Otrzymane wybarwienia posiadaja dobra ogól¬ na odpornosc, przy czym godna podkreslenia jest odpornosc na swiatlo, termoutrwalanie, sublimacje i plisowanie. Sa one znakomicie odporne na ob¬ róbke mokra, np. na wode, wode morska, na pra¬ nie i pot, na rozpuszczalniki, zwlaszcza na pra¬ nie na sucho, na natlustke, na tarcie, na barwie¬ nie wtórne, na ozon, gazy spalinowe i chlor. Sa one nadzwyczaj odporne na dzialanie róznych ciaglych sposobów cisnieniowych i wykonczanie zwane „Soil-Release". Zdolnosc wywabiania, trwa¬ losc redukcyjna (przy farbowaniu welny) i re¬ zerwa welny i bawelny sa dobre.Nastepujace przyklady wyjasniaja blizej sposób wedlug wynalazku. W przykladach tych czesci oz¬ naczaja czesci wagowe, a temperatury podane sa w stopniach Celsjusza.Przyklad I. Do mieszaniny z 60 czesci wo¬ dy i 40 czesci stezonego kwasu solnego dodaje sie w temperaturze pokojowej 17,3 czesci l-amino-2- -chloro-4-nitrobenzenu i miesza w ciagu 3 godzin.Otrzymana zawiesine oziebia sie przez dodanie 100 czesci lodu i dwuazuje w temperaturze 0—5° w ciagu 2 godzin roztworem 6,9 czesci azotynu so¬ dowego w 30 czesciach wody. Miesza sie jeszcze w ciagu 30 minut, otrzymany roztwór zadaje 5 czesciami kwasu aminosulfonowego i saczy. Tak otrzymany roztwór soli dwuazoniowej dodaje sie bardzo powoli do mieszaniny 28 czesci 3-(2'-eto- ksy-etoksykarbonyloamino)-l-N,N-dwuetyloamino- benzenu, 50 czesci lodowatego kwasu octowego i 100 czesci lodu, zadaje octanem sodowym do osiag¬ niecia wartosci pH 2,0—2,5 i w temperaturze 0— ° miesza przez dalsze 1—2 godzin, az do zakon¬ czenia sprzegania. Nastepnie odsacza sie utworzo¬ ny barwnik, przemywa woda i suszy. Odpowiada on wzorowi 4 i farbuje syntetyczne wlókna na zywe odcienie rózowe o nadzwyczajnej trwalosci.Tablice I—IV zawieraja przyklady dalszych barwników wytworzonych analogicznie jak w przy- so kladzie I.Tablica I Zwiazki o wzorze 5 Wszystkie barwniki z tablicy I barwia wlókna poliestrowe na zywy odcien rózowy.Przyklad II III IV V VI VII VIII IX X XI XII XIII XIV XV XVI XVII XVIII XIX XX XXI XXII XXIII XXIV xxv XXVI Ri Br Cl Cl Cl Br Cl Cl Br Br ci Cl Cl Cl Br Cl Cl Br Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl R4 -CH2CH3 -CH8 -CH2CH2CH2CH3 -CH2CH2CH3 " -CHS -CI^CHa " " i* " -CH2-C5H5 -CH2CH3 » »» -CH, -CH2CHJ -CH» " -CH2CH2-C3H5 -CH2CH3 -CH2CH3 -CH2CH2CH3 -CH2CH2CH2CH, -CH2CH3 | R5 -CH2CH3 -CH, -CHsCHiCHjCH, -CH2CH2CH3 1 " -CH8 CH.2CH3 " -CH2-CeH5 » " " -CJI2CI12-C3H5 " wzór 6 -CH2-C5H5 -CH2CH3 -CH, " -CH2CH2-C3H5 wzór 6 -CH2CH, -CH2C3H5 " 1 wzór 7 Re -CH2CH3 »» ti it -CH, -CHjCHj-O-CHj, tt 1 " 1 11 1 i* 1 -CH2CH3 ii 1 tt -CH, -CH2CH3 1 -CH2CH2-0-CHt » 1 -CH,CHs-0-CH, CH, -CH2CH, CH, -CeH, -CHjCH, tt 1 tt88 828 6 Tablica II Zwiazek o wzorze 8 Odcien na poliestrze rubinowo-czerwony Przyklad XXVII XXVIII XXIX XXX XXXI XXXII XXXIII XXXIV XXXV XXXVI XXXVII 1 XXXVIII XXXIX XL XLI xui XLIII ' XLIV XLV XLVI XLVII XLVIII Ri Cl Cl Cl Cl Br Br Br Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl Q Cl R* Cl Cl Cl Cl Br Br Br Cl Cl Cl Cl Cl Cl 1 Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl Cl R4 -CHgCHj " »» »» »i » »» » i* »t -CH2C.H2CH3 •} " -CH^CH^CHaCHa t» -CH2CH3 -CH2-C6H5 -CH2CH2-C6HB -CH2CH3 1 -CH, ** ** R, -CH2CHg i» » tt -CH2CflH5 -CHgCHg » -CH2CJ5H5 " " i ?i -CHgCHjCHa t* -CH2CH8CH2CH18 CH2C6H3 wzór 6 CHgCgHg -CH2CH2-C5H5 wzór 6 -CA tt wzór 9 Re -CH2CH5 -CH* -CH2CH2-OCH, ¦CflHB -CH2CHg n -CH2CH2-0-CH8 i »» "CHgCHj 1 -CH, -Cxi2Cxij -CH, -C,H5 -CHgCilg 1 »t 1 »» tt -CH, -CH, -CH2CH3 -CH2CH2-0-CH* -CH2CHj 1 Tablica III Zwiazek o wzorze 10 Odcien na poliestrze fioletowy Przy- 1 klad XLIX L LI LII LIII LIV LV LVI LVII LVIII Ri -S02CHa -N02 -N08 » Cl Cl Cl -N02 -N02 a R2 Cl Cl H H -Cl -Cl -Cl -Br -Br, 11 R4 -CH2CH3 i 11 i i ii 11 11 ii 11 R5 -CHgCHfl i i 1 1 1 1 1 .-CH2-CgH$ Re -CH2CH$ » -CH, -CH2CHj 11 -CH, -c«h5 tt -CH2CHj tt Tablica IV Zwiazek o wzorze 1 Przyklad LIX LX LXI LXII LXIII 1 LXIV Ri -Cl -Br -Cl -SOrC6H5 »? -CCCHs E£ H H H H H H R* H H H H a H R4 -CH2CH3 ii -CH2CH2CHs -CHgCHg 11 11 R« -CH2CH3 » -CH2CH2CIi3 -CH2CH3 ! ii R« -CH, II II l -CH2CH8 11 Odcien na. poliestrze rózowy n tt fioletowy 11 rózowy88 828 c.d. tablicy IV Przyklad LXV I LXVI LXVII LXVIII LXIX LXX LXXI LXXII LXXIII LXXIV LXXV LXXVI LXXVII LXXVIII LXXIX LXXX LXXXI LXXXII LXXXIII LXXXIV LXXXV LXXXVI LXXXVII LXXXVIII LXXXIX XC XCI XCII XCIII 1 XCIV xcv XCVI XCVII XCVIII XCIX c CI 1 CII CIII CIV cv CVI Ri -COCHa -CO-C6H5 » -S02CH2CH, -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -Br -Br -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -NOa -NO* -Cl -Br -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -Br -Cl -Cl -Cl -Cl -Cl -Br -Cl Ha 01 H Br H H 1 V H H H H H H fc H 1 H H H H H H H H H Cl H H H H H H H H H H H H H H H H H H R.H H 1 H H Cl H H H H H H H H H H H H H H H H H U H H H H H H H H H H H H H H H H H H H R4 -CHtCH^ 1 ,f " i l» " a a a a a ti „ M l) Il a » tt -Cl^CHg fi " 1* tt ti tt tt f» wzór 7 wzór 22 wzór 23 wzór 26 -CH2CH(CH3)2 a -CH2CH3 tt " » » »» *t R5 -CHzCHi, ii -CH2CH8 -CH2-C6H5 wzór 21 wzór 22 wzór 23 wzór 24 wzór 25 wzór 7 -CH2-CeH5 » wzór 26 -CH^-CgHs -CHoCH2-C6H5 -CH2-CeH5 " 1 »» 1 »» " a l a l R.-CHsCA tt -CH2C.H.20Cri3 » -CHiCKtOCKzCHs -CHiCHsOCHfCHa wzór 11 wzór 12 wzór 13 wzór 14 wzór 11 wzór 15 wzór 16 wzór 17 wzór 18 wzór 19 wz5r 20 -CH2CH2CH3 „ -CH2CH2-OCH3 -CH(CH3)2 -CHjCHjCHiCHi -Cii2CrI(CH3)2 CH2CH2-O -CHg -CH2CH3 ,, » i » » 1 t 1 -CH3 ii wzór 11 wzór 14 wzór 17 wzór 18 wzór 20 wzór 16 -C6H5 | Odcien na poliestrze fioletowy rózowy fioletowy fioletowy tt rózowy tt " " a a n tt ii tt »t l» ff fioletowy fioletowy rózowy tt fioletowy rózowy tt tt tt tt *' •» j ») a n tt tt tt n tt 1 " " 1 Nastepujacy przyklad wyjasnia, w jaki sposób uzyskuje sie przy uzyciu opisanych barwników wybarwienia podane w tablicach. 7 czesci barwnika wytworzonego wedlug przy¬ kladu I, 4 czesci soli sodowej kwasu dwunafty- lometanodwusulfonowego, 4 czesci cetylosiarczanu sodowego i 5 czesci bezwodnego siarczanu sodo¬ wego miele sie w mlynie kulowym w ciagu 48 godzin na subtelnie rozdrobniony proszek. 1 czesc tak otrzymanego preparatu farbiarskie- go zagniata sie z mala iloscia wody i otrzymana zawiesine dodaje sie przez sito do kapieli bar¬ wiacej zawierajacej 3 czesci laurylosiarczanu so¬ dowego w 4000 czesciach wody. Stosunek masy barwionego materialu do objetosci kapieli wyno¬ si 1: 40. Do kapieli wprowadza sie 100 czesci oczy¬ szczonego materialu z wlókna poliestrowego w 60 85 00 65 temperaturze 40—50°, dodaje 20 czesci chlorowa¬ nego benzenu zemulgowanego w wodzie, ogrzewa kapiel powoli do temperatury 100° i farbuje w ciagu 1—2 godzin w temperaturze 95—100°. Za¬ barwione na zywy kolor rózowy wlókna przemy¬ wa sie, obrabia roztworem mydla, znowu prze¬ mywa i suszy. Równomierne wybarwienie jest nad¬ zwyczaj odporne na swiatlo, wtórne farbowanie, pranie, wode, wode morska, pot, sublimowanie, gazy spalinowe, na termoutrwalanie, plisowanie i stale dzialanie cisnieniowe.R6 -CH2-^0)-CL WZdR 788 828 ' V— R- / NHCOCHDCH,0-RA O WZdR 8 WZdR 9 0iHOV^M-{O)-N ,^-K R NH-C-0-CHoCHL-0-R n 0 WZdR 10 •p^/l (p wzdR ir WZdR 12 Cl WZdR 13 WZdR 15 -<0-CH3 WZdR 17 OCH3 WZdR 19 -cHr©-.Br WZdR 21 -CH2h(0-CH3 -CH-CH2-^0-Br WZdR 23 WZdR 24 -CH2CH2 0CH2CH3 WZdR 25 ~CH2- OCH CH.WZdR 26 LZG Z-d Njrf Z zant 4Q9/77_4ULf#k A4 [ pBlrttcJ nzsny;QBltc!::c! l;.-.lslj PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania trudno rozpuszczalnych w wodzie zwiazków azowych o wzorze 1, w któ¬ rym Rj oznacza chlor, brom, grupe nitrowa, alki- losulfonylowa, fenylosulfonylowa, alkilokarbonylo- wa lub benzoilowa, jeden z symboli R2 i R, ozna-9 88 828 10 cza wodór, a drugi oznacza wodór, chlor lub brom, R4 i R5 niezaleznie od siebie oznaczaja gru¬ pe alkilowa, benzylowa lub fenyloetylowa, przy czym pierscienie fenylowe moga zawierac jako podstawniki chlor, brom, grupe metylowa, meto- ksylowa lub etoksylowa, a R6 oznacza grupe alki¬ lowa, alkoksyalkilowa lub fenylowa, która moze zawierac jako podstawniki chlor, brom, grupe metylowa, metoksylowa lub etoksylowa, przy czym o ile nie jest podane inaczej, grupy alkilowe za¬ wieraja 1—4 atomów wegla, znamienny tym, ze amine o wzorze 2 dwuazuje sie i sprzega ze zwiaz¬ kiem o wzorze 3, przy czym we wzorach 2 i 3 podstawniki maja znaczenie wyzej podane. 02N ,R1 R3 R2 NH-C0-0-CH2CH-0-R6 WZdR2 NH-C0-0-CH2CH2-0-R6 WZÓR 3 CL 02NH Q-n=nhS)^n: -CH2CH3 "CI^CHg NH-C-0-CH2CH2-0-CH2CH3 4 WZÓR4 a II 2 2 6 0 WZÓR 5 -CK -CH: 6"S *CH3 WZO* PL