PL184342B1 - Nowe podstawione pochodne purynylowe o aktywności immunomodulującej oraz kompozycja farmaceutyczna je zawierająca - Google Patents

Abstract

1 . Nowe podstawione pochodne purynylowe o aktywnosci immunomodulujacej o wzorze I: R1 oznacza podstawiona grupe aminowa o wzorze NR5 R6 , w którym R5 i R6 sa niezaleznie wybrane z atomu wodoru, alkilu C1 - 4 lub niepodstawionej grupy aminowej z tym zalozeniem, ze R5 i R6 nie oznaczaja obydwa atomu wodoru lub grupy aminowej; R2 i R3 sa niezaleznie wybrane z atomu wodoru, alkilu C1 - 4 , grupy aminowej, podstawionego lub niepodstawionego tiolu, chlorowca i R4 reprezentuje wzór Rl2 -X1 2 , w którym R1 2 jest nasyconym lub nienasyconym liniowym weglowo- dorem zawierajacym od 5-20 atomów wegla ewentualnie zawierajacym jeden lub wiecej heteroatomów i ewentualnie podstawiony jednym lub wieksza iloscia =O, lub =S, a X 1 2 wybiera sie z grupy skladaja- cej sie z grupy aminoalkilowej i znanego wiazania aminokwasowego przez jego a-aminowa grupe. PL PL PL

Description

Niniejszy wynalazek obejmuje nowe podstawione pochodne purynylowe o aktywności immunologicznej oraz kompozycje zawierające te pochodne. W szczególności, niniejszy wynalazek dotyczy związków będących 6-podstawionymi purynylowymi alkoksykarbonyloaminokwasami, a jeszcze dokładniej pochodnych argininy.

Główną funkcją układu immunologicznego jest ochrona organizmu przed chorobą. Układ immunologiczny zabezpiecza nie tylko przed chorobami wywoływanymi zaatakowaniem organizmu przez bakterie, wirusy i inne patogeny, lecz również nowotworem, a także przed stanami chorobowymi wynikającymi z zakłócenia równowagi immunologicznej, przypadkowych infekcji lub chorób autoimmunologicznych.

Wpływanie na układ immunologiczny (jego modulowanie) poprzez indukowaną farmaceutycznie stymulację (wzmacnianie odporności) lub supresję (obniżanie odporności immunologicznej) stanowi ważny sposób zwalczania choroby. Związki stymulujące niespecyficznie układ immunologiczny są potencjalnie ważne medycznie i są od dawna przedmiotem badań. Często wyniki badań pokazują, że związki immunomodulujące są albo słabymi immunostymulatorami i przez to nie są zbyt efektywne w działaniu, lub są silnymi immunostymulatorami i dzięki temu są efektywne lecz właśnie z uwagi na silne właściwości immunostymulujące są one toksyczne.

Wśród wielu klas związków stymulujących niespecyficznie układ immunologiczny, dobrze znanymi w dziedzinie związkami, są nukleozydy. Na przykład, D.F. Smee i in. opisali w Journal of Biological Response Modifieres 9, 24-32, 1990 7-tia-8-oksoguanozynę jako czynnik przeciwwirusowy u myszy. Aktywność tego związku wynika z jego zdolności do aktywowania komórek NK i B w układzie immunologicznym oraz indukowania interferonu. Także dalsze badania przeciwwirusowe przeprowadzone na ludziach opisane przez

184 342

P.G. Higginsa i wsp. w Antiviral Chemistry and Chemotherapy 2, 61-63, 1991 ujawniają kilka zachęcających wyników. Problemem pozostaje jednak brak biodostępności przy podawaniu doustnym.

W celu otrzymania ulepszonych modyfikacji zsyntetyzowano i przebadano inne nukleozydy. Na przykład D.F. Smee i in. doniósł w pracy Antimicrobiol Agents and Chemotheraphy, 35, 152-157, 1997, że 7-deazaguanozyna wykazuje istotną aktywność immunostymulacyjną i przeciwwirusową po podaniu doustnym. Są to jednak tylko dane wstępne. U wielu związków nukleozydowych ważnym czynnikiem jest ich toksyczność i musi być ona dokładnie analizowana.

Szczególna klasa immunostymulantów typu nukleozydowego wywodzi się od inozyny i innych podobnych, zawierających układ hypoksantyny, związków. Dobrze znanym przykładem jest izoprinozyn (ang. isoprinosine) - kompleks zawierający inozynę. Izoprinozyn był dokładnie przebadany jako immunomodulator i określony przez C.D. Simone i in. w Thymus, 19, 51-55 (1992) jako „złoty standard”. Pewnego wyjaśnienia odnośnie aktywności związków zawierających układ hypoksantyny (inozyny) dostarcza obserwacja, że brak adenozyno dezaminazy, enzymu przekształcającego adenozynę w inozynę, prowadzi do ostrego złożonego braku odporności (ang. severe combined immunodeficiency disease (SCID)).

Izoprinozyn, aczkolwiek nietoksyczny, nie jest immunomodulatorem efektywnym, dlatego też, jak doniósł J.W. Hadden i in. w International Journal of Immunopharmacology, 13, 49-54,1991 (supplement 1), zsyntetyzowano szereg jego analogów. W szczególności autorzy opisali formę proleku w postaci 5'-mono fosforanu inozyny (nieskompleksowana inozyna wykazuje niewielką aktywność in vivo) oraz monofosforanu metyloinozyny (MIMP). Niestety, MIMP nie jest zbyt aktywnym immunomodulatorem.

W celu utrzymania nietoksycznych właściwości izoprinozynu i podwyższenia aktywności immunostymulującej zsyntetyzowano immunomodulator zawierający zarówno hypoksantynę oraz aminokwas argininę związane kowalencyjnie poprzez mostek pentametylenowy. Związek ten, ST 789 (hypoksantyno pentyloksykarbonylo-L-arginina, poprzednio PCF 39) opisano dokładnie w ostatnim wydaniu czasopisma Thymus, 19, SI-SI 12 (1992). L-Argininę wybrano ponieważ wiadomo, że odgrywa ona rolę w aktywacji immunologicznej oraz występuje na końcu wielu peptydów będących immunomodulatorami jak tuftsyna, substancja P, tymopentyna i splenopentyna. Ponadto ST 789 opisano w Europejskim Zgłoszeniu Patentowym Nr. 91830284, publikacja Nr. 464,009 z 2 stycznia 1992 r. Analogi ST 789 opisano również w Publikacji Europejskiej; L-arginina została podstawiona w nich oligopetydami złożonymi występujących naturalnie L-aminokwasów. Niemniej jednak hypoksantyna pozostaje jako część będąca zasadą purynową.

Chociaż żadnego porównania immunologicznego z izoprinozynem nie przeprowadzono pojawia się podobny obraz. Związki są nietoksyczne lecz, w najlepszym razie, umiarkowanie immunostymulujące. Przykładowo, nie podano żadnych danych aby ST 789, lub jego analogi, mogły stymulować immunologicznie ważny podzespół komórkowy taki jak cytoksyczne limfocyty T (komórki CD8+ T). Podzespół ten odgrywa kluczową rolę w odporności organizmu na zakażenia wirusowe i nowotwory.

W International Journal of Immunopharmacology, 13, 1005-1012, 1991 P. ComagliaFerraris opisuje jeszcze inny analog ST 789. W opublikowanym związku L-argininę zastąpiono końcowym od strony karboksylowej dipeptydem bombezyny: L-leucylo-L-metioniną. Zasadą purynową pozostawała hypoksantyna. W istocie, niewiele jest danych dla takiej klasy związków, w których zasada purynową połączona jest kowalencyjnie poprzez mostek metylenowy z aminokwasem lub oligopeptydem; dotyczy to także sytuacji zasad purynowych innych niż hypoksantyna. Ponadto, z uwagi na wymagania dla fizjologicznie aktywnych aminokwasów u ssaków dane we wszystkich pracach opisują naturalne aminokwasy (o konfiguracji L). W jednym krótkim opisie opublikowanym przez R. Stradi'ego i in. w FI. Farmaco, 45, 39-47, 1990 doniesiono o podstawieniu hypoksantyny przez występującą naturalnie zasadę purynową adeninę i guaninę lecz nie doniesiono o ważnej aktywności biologicznej związków.

Jak wspomniano powyżej dezaminaza adenozyny, a więc także inozyny, jest niezbędna dla utrzymywania układu immunologicznego w stanie normalnym. Dlatego też, M. Marzi i in. doniósł w patencie Stanów Zjednoczonych U.S. Patent 5,272,151 z 21 grudnia 1993

184 342 o podstawieniu w ST 789 hypoksantyny przez inhibitor oksydazy ksantyny - allopurinol. Wynikiem podstawienia jest ST 689 allopurinol pentanol. Oczekiwano, że podstawienie to spowoduje wzrost stężenia inozyny in vivo ponieważ inozyna ulega przemianie katabolicznej do ksantyny i kwasu moczowego u ssaków w obecności enzymu oksydazy ksantyny. Jednakże odnotowano, że allopurinol jest immunosupresorem i w większości badań immunologicznych opisanych w patencie 5,272,151 ST 689 nie był wyraźnie silniejszym immunostymulatorem niż ST 789.

Innym immunoregulatorem stosowanym w leczeniu czerniaka złośliwego jest levamisol (ang. levamisole). Obecnie stwierdzono, że po początkowej wspieranej levamisolem terapii w leczeniu czerniaka złośliwego wywołuje on ostrą trombocytopenię [Med. Pediatr. Oncol. kwiecień 1995, 24(4), 262-4].

Dotychczasowa wiedza wskazuje, że istnieje potrzeba opracowania związków posiadających zdolność stymulowania szeregu immunologicznych podzespołów komórkowych i wykazujących przez to ważną aktywność immunomodulującą lecz jednocześnie pozbawionych toksyczności.

Streszczenie wynalazku

Zgodnie z niniejszym wynalazkiem przedstawia się związek posiadający wyraźną zdolność immunostymuiującą zarówno w badaniach in vitro oraz in vivo.

Szczególnie, przedstawia się związek wykazujący aktywność zwiększania ilości cytotoksycznych komórek T w badaniach in vitro oraz in vivo.

W innym aspekcie niniejszy wynalazek dotyczy związku o aktywności immunomodulującej, który nie wykazuje znacznej toksyczności, a zwłaszcza, nie wykazuje toksyczności związanej z wyraźną lub silną aktywnością immunostymulującą.

W innym aspekcie wynalazek dotyczy związku o aktywności immunomodulującej zawierającego pochodną puryny nie będącą naturalną zasadą.

W dalszym aspekcie wynalazek dotyczy związku, który działa w leczeniu (hamowaniu) wzrostu guza.

Według wynalazku nowe podstawione pochodne purynylowe obejmują związek o wzorze I:

w którym Ri oznacza podstawioną grupę aminową o wzorze NR⁵R⁶, w którym R⁵ i R⁶ są niezależnie wybrane z atomu wodoru, alkilu Cm lub niepodstawionej grupy aminowej z tym założeniem, że R⁵ i R6 nie oznaczają obydwa atomu wodoru lub grupy aminowej; R2 i R₃ są niezależnie wwbrane z atomu w-Odoru. ah^iiu C1-4, grupy aminowej. podstawionego lub niepodstawionego tiolu, chlorowca i

R4 reprezentuje wzór R’2-X¹², w którym R¹² jest nasyconym lub nienasyconym liniowym węglowodorem zawierającym od 5-20 atomów węgla ewentualnie zawierającym jeden lub więcej heteroatomów i ewentualnie podstawiony jednym lub większą ilością =0, lub =S, a X¹² wybiera się z grupy składającej się z grupy aminoalkilowej i znanego wiązania aminokwasowego przez jego α-aminową grupę, oraz jego farmaceutycznie dopuszczalne sole.

Korzystnie jeśli R4 oznacza (CH)2-L-O-CO-X1·, w którym L wybiera się z (CH2)_n, (CH?)m-Q-(CH2)m, lub (CH2)m-C-C-(CH2)m i dalej w którym Q oznacza O, S lub NH, n oznacza liczbę całkowitą od 1 do 6, i m oznacza liczbę całkowitą od 1 do 3.

184 342

9

Korzystny jest związek o wzorze I, w którym X oznacza (CH 2)_mNH 2, gdzie m oznacza liczbę całkowitą od 2 do 6. Korzystnie m oznacza 2.

Bardziej korzystnie jeśli X '2 jest naturalnie występującym L-α-aminokwasem lub jego

D-stereoizomerem.

Aminokwas wybrany jest z grupy korzystnie obejmującej: argininę, glicynę, alaninę, kwas glutaminowy, walinę, omitynę oraz cytrulinę.

Wymienionym aminokwasem jest najkorzystniej D-arginina lub L-arginina.

R, wybiera się korzystnie z -N(CH3)2, -NHNH2, -NHCH3 i -N(NH2)CH3.

R2 i R3 są korzystnie niezależnie wybrane z Cl, Br, I lub F, korzystniej z Cl lub Br, a najkorzystniej R2 oznacza Cl, R3 oznacza Br.

Korzystny jest związek o wzorze I, w którym R2 oznacza NH2. Także korzystny jest związek o wzorze I, w którym R3 oznacza SH lub SCH3.

Korzystnymi związkami według wynalazku są związki wybrane spośród:

Związek nr III N-5-(6-chloropuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr V N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 2 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-D-arginina; Związek nr 2 N-5-(6-N,N-dime'tyloaminopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-L-arginina; Związek nr 3 N-5-l6-N-metyloaminopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-D-arginma; Związek nr 3a N-5-(6-N-metyloaminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 4 N^-^-N-metyloaminopuryn^-ylo^pentoksykarbonylo-L-arginina; Związek nr 5 N-5-(6-N-aminopuryn-9-yl)-pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 5a N-5-(6-N-aminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 6 N^-^-N-aminopuryn^-ylo^pentoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 7 N-5-l6-N-Hydrazynopuryn-9-yl)pentoksykarbonylo-D-argimna;

Związek nr 7a N-5-l6-N-Hydrazynopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 8 N-5-(6-N-Hydrazynopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 9 N-5-l6-N-chloropuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 20 N-5-(6-N-chloropuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 2 2 N-5-(6-N-hydroksypuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 22 N^-^-N-merkaptopuryn^-ylo^entoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 13 N^-^-N-merkaptopuryn^-ylo^entoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 24 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-glicyna; Związek nr 2 5 N-5-(6-\,N-l6-dimetyΊoaminopuryn-9-ylo)-7’-etoksy-ctoksy-karbonylo-D-arginina;

Związek nr 26 l2S,4S)-2-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-4-lmetyloksykarbonyloD-arginylo)-2,3-dioksolan;

Związek nr 27 N-5-(6-N,N-Dimetyloamino-8-bromopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 28 N^-Ui-NN-cHmetydoanimo-S-bromopuryn^-yloj-pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 29 N-5-(puryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 20 N-5-lpuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 22 N-5-(puryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 22 N-5-l6-N,N-Dime'tyjoaminopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-walilo-L-prolilo-L-leucyna;

Związek nr 23 N-5-l6-N,N-Dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-izoleucylo-L-prolilo-L-izoleucyna;

Związek nr 24 N-5-(6-N-cyklopropyloaminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 25 N-5-l6-N-cyklopropyloaminopuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 26 N-5-(6-N-cyklopropyloaminopuryn-9-ylo)-pentyloksykar^bc^n^y^!^c^^L^-ar^gjnina; Związek nr 27 N-5-(6-N-azetydynopuryn-9-ylo)-5-pentanol;

Związek nr 28 N-5-l6-N-azetydynopuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-arginina; Związek nr 29 N-5-(6-N-azetydynopuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-L-arginina;

184 342

Związek nr 30 tranp-(6-N-rhlnropufya-9-yłn)-5-metylo-rykloheZsylo-metannl;

Związek nr 31 tranp-(6-N,N-dimetylnkminnpuryn-9-ylo)-5-metyln-ryZlnheksylo-metknol; Związek nr 32 ttkas-(6-N,N-dimetylokminnpuϊyn-9-ylo)-5-metyln-cykloheksyln-metyloZpyZktbnnyln-D-areinina;

ZwiązeZ nr 33 trans-(6-N-hydtnZsypurya-9-yln)-4-metyln-cyZloheksylo-metannl; Związek nr 34 trkns-(6-N-metnZsyputyn-9-yln)-4-metylo-ryZlnheZpyln-metanol;

ZwiązeZ nr 35 ris-(6-N,N-dimetylnaminnpuryn-9-ylo)-4-metylo-ryklnheZsyln-metanol; Związek nr 36 cis-(6-N,N-dimetylnkininnpuryn-9-ylo)-4-metyln-cyZloheksylometylnksykarbonylo-D-arejnink;

Związek nr 37 N-5-(6-N,N-dimetylokminoputya-9-ylo)-peatnZsyZktyonyln-D-ryttuliaa; ZwiązeZ nr 38 N-5-(6-N-metyloazyfydynopufyn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 39 N-5-(6-N-metylokzyrydynnpuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonyln-D-kteinink; ZwiązeZ nr 40 N-5-(6-N,N-dimetylnamianpuryn-9-ylo)-8-tioetokpy-etoZpykaryonylo-D-areiniaa;

ZwiązeZ nr 41 Meta-(6-N,N-dimetyloaminnpuryn-9-ylo)-merylo-benzylnZpykarbnnylo-D-kreiaina;

Związek nr 42 N-5-(6-N,N-dimetylnaminopuryn-9-ylo)-ą-pentyaylo-1-nZsykkrbonylo-D-kreinink;

Związek nr 43 N-5-[6-(1-metyln-2-kretnZsy)etyloaminopufyn-9-ylo]-pentknol;

Związek nr 44 N-5-[6-(1-metylo-2-aretnksy)etyloaminopuryn-9-ylo]-peatyloksykarbnnylo-D-kteiaina;

ZwiązeZ nr 45 N-5-(2, 6-dirhlnrnputyn-9-yln)-pentannl;

ZwiązeZ nr 46 N-5-(2, 6-dirhlnrnputyn-9-ylo)-pentylnksykkrbonyln-D-arginink;

Związek nr 47 N-5-(2,6-dirhlnt^oputya-9-yln)-pentylnksykarbnnylo-L-ateiain^;

ZwiązeZ nr 48 N-5-(2-Amino-6-N,N-dimetyloaminnputyn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 49 N-5-(6-N,N-dimetyloamino-8-metylotinputya-9-ylo)-pearknol;

Związek nr 50 N-5-(6-N,N-dimetyloamino-8-metylotinpurya-9-yln)-pentnksykkryonylo-D-kreinina;

ZwiązeZ nr 51 N-5-(6-N-metnZsypuryn-9-yln)-pentknol;

Związek nr 52 N-5-(6-N-metnZsyputya-9-yln)-pentnkpykarbnnylo-D-kreinink;

Związek nr 53 N-5-(2-rhlnro-6-metnksypuryn-9-ylo)-pentylnZsykarboayln-D-areinma; Związek nr 54 N-5-(6-N,N-dimetylnaminopuryn-9-ylo)-pentnZsykarbonyln-D-nmitynk; Związek nr 55 N-5-(6-N,N-dimetylnkminoputya-9-ylo)-peatnZsyZktbonyln-L-omityna; Związek nr 56 N-5-(6-N,N-dimetylnaminnpuryn-9-yln)-pentnZsykarynnylo-L-yalink; Związek nr 57 N-5-(6-N,N-dimetylnkminopurya-9-ylo)-pentnZsykarbnnylo-D-walma; ZwiązeZ nr 58 chlorowodorek N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-pentyloksykarbnnylnetyloaminy;

Związek nr 59 N-5-(6-N-metZaptopurya-9-ylo)-peataaol;

Związek nr 60 N-5-(6-N-metylotiopuryn-9-ylo)-pentanol;

ZwiązeZ nr 61 N-5-{6-N-chloropurya-9-yln)-5-yutanol;

Związek nr 62 N-5-(6-N,N-dimetylnaminopuryn-9-yln)-yutannl;

ZwiązeZ nr 63 N-4- (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-butoZpykarbonylo-D-kreinina; Związek nr 64 N-4-(6-N,N-dimetylnkminnpuryn-9-ylo)-6-yutoZsyZarboayln-L-areinink; Związek nr 65 N-6-(6-N-rhlntnpuryn-9-ylo)-6-hekskaol;

Związek nr 66 N-6-(6-N,N-dimetyloainiaopurya-9-ylo)-6-hekpkaol;

ZwiązeZ nr 67 N-6-(6-N,N-dimet.ylnkmianpur^^r^j-9-yl^t)-heZpylnksyZarboaylo-D-kteiniaa; ZwiązeZ nr 68 N-6-(6-N,N-dimetylnkmianpurya-9-yln)-heZsylnZpykarynnyln-L-kteinina; ZwiązeZ nr 69 ris-(6-N-hydrnZpyputyn-9-ylo)-5-metylo-rykloheZsyln-metknnl;

Związek nr 70 ris-(6-N-hydroksypuΓtIj-9-yto)-4-metylo-cykloheksylo-metylnZsyZa:fyonyln-D-kreiaiaa;

ZwiązeZ nr 71 trkrp-(6-N-hydroksypuryn-9-ylo)-4-metylo-cytZoheksyło-metylokpyZarbonylo-D-ateiaiaa;

ZwiązeZ nr 72 chlorowodorek N-5-(6-N,N-dimetylnaminn-putyn-9-yln)-pentylokmiay; ZwiązeZ nr 73 N-5-(6-N-metyloazyrydynopurya-9-ylo)-pentyloksykarboayln-L-kteiniaa;

184 342

Związek nr 74 (2S,4S)-2-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-4-(hydroksymetylo-1,3-dioksolan;

Związek nr 75 (1S,3R) i (lR,3S)-1-(6-N,N-Dimetylo-aminopuiyn-9-ylo)metylo-3-cyklopentylo-metanol;

Związek nr 76 (1S,3R) i (1R,3S)-1-(6-N,N-Dimetylo-aminopuryn-9-ylo)metylo-3-(metyloksykarbonylo-D-arginylo)-cyklopentan;

Związek nr 77 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etyloaminoetanol;

Związek nr 78 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etyloaminoetoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 79 (6-N,N-Dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etyloaminoetoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 80 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-3-pentyn-1-ol;

Związek nr 81 N-5-(6-N,N-Dimetyloaminopuryn-9-ylo)-3-pentynyl-1-oksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 82 (6-N,N-Dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-tioetoksy-etanol;

Związek nr 83 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-tioetoksy-etoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 84 (2S,4S) i (2R,4R)-2-(6-N\N-dimetylo-mninopuyn-9-ylo)-4-(metoksykarhonylo-D-arginylo)-1,3-oksatiolan;

Związek nr 85 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etoksy-etoksyetanol;

Związek nr 86 (6-N,N^,-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etoksy-etoksykarhonylo-D-arginina;

Związek nr 87 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etoksy-etoksykarbonylo-L-arginina; i

Związek nr 88 N-5-(6-N,N-dimetyloamino-8-bromopuryn-9-ylo)-pentanol.

Korzystniejszym związkiem według wynalazku jest związek wybrany spośród następujących związków:

Związek nr III N-5-(6-N-chloropuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr V N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 1 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksy-karbonylo-D-arginina;

Związek nr 2 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksy-karhonylo-L-arginina;

Związek nr 3 N-5-(6-N-metyloaminopuryn-9-ylo)pentoksy-karbonylo-D-arginina;

Związek nr 3a N-5-(6-N-metyloaminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 5 N-5-(6-N-aminopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 5a N-5-(6-N-aminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 6 N-5-(6-N-aminopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 7 N-5-(6-N-hydrazynopuryn-9-ylo)pentoksykarhonylo-D-arginina;

Związek nr 7a N-5-(6-N-hydrazynopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 8 N-5-(6-N-hydrazynopuryn-9-ylo)pentoksykarhonylo-L-arginina;

Związek nr 11 N-5-(6-N-hydroksypuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 19 N-5-(puryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 20 N-5-(puryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 51 N-5-(6-N-metoksypuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 59 N-5-(6-N-merkaptopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 60 N-5-(6-N-metylotiopuryn-9-ylo)-pentanol;

Najkorzystniejszym związkiem według wynalazku jest N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-D-arginina.

Wynalazek obejmuje także kompozycję farmaceutyczną do leczenia raka, charakteryzującą się tym, że jako substancję aktywną zawiera związek według wynalazku.

Poniżej w tekście zastosowano następujące definicje. Użyty tutaj termin „alkil” obejmuje proste i rozgałęzione rodniki łańcuchowe, na przykład, metyl, etyl, propyl, izopropyl, butyl, t-butyl, izobutyl, pentyl, heksyl, izoheksyl, heptyl, 4,4-dimetylopentyl, oktyl, 2,2,4trimetylopentyl, nonyl, decyl, undecyl, dodecyl i ich rozmaite izomery o rozgałęzionym łańcuchu. Łańcuch może być nasycony lub nienasycony i może zawierać, przykładowo, wiązania podwójne i potrójne. Alkil może być przerwany lub podstawiony przez, na przykład, jeden lub większą liczbę podstawników jak halogen, tlen, grupa hydroksylowa, sililowa, aminowa, lub inne dopuszczalne podstawniki.

184 342

Stosowany tutaj termin „pierścień aromatyczny lub niearomatyczny” obejmuje 5 i 6-cio członowe pierścienie aromatyczne i niearomatyczne nieprzerwane lub przerwane jednym lub większą liczbą heteroatomów. na przykład O. S. SO. SO2. i N. oraz pierścień ten może być podstawiony lub niepodstawiony. przykładowo. halogenem. grupą alkilową, acylową. hydroksylową. arylową i aminową. wymienione heteroatom i podstawnik może być również podstawiony na przykład grupą alkilową, acylową. arylową. aryloalkilową.

Stosowany tutaj termin „acyl” oznacza grupy karbonylowe o wzorze -COR. w których R jest dowolnym odpowiednim podstawnikiem takim jak na przykład. alkil. amino. halogen. tiol. tlen. hydroksy i wodór.

Stosowany tutaj termin „aryl” oznacza monocykliczne lub bicykliczne grupy aromatyczne zawierające od 6 do 10 atomów węgla w części pierścieniowej. jak fenyl. naftyl. postawiony fenyl. naftyl. podstawiony fenyl lub podstawiony naftyl. w których podstawnikiem na reszcie fenylowej lub naftylowej może być na przykład grupa Cm alkilowa. halogen. grupa Cm alkoksylowa. hydroksylowa lub nitrowa.

Stosowany tutaj termin „aryloalkil” oznacza dyskutowane powyżej grupy alkilowe posiadające podstawnik arylowy. taki jak benzyl. p-nitrobenzyl. fenetyl. difenylometyl i trifenylometyl.

Stosowany tutaj termin „podstawiona grupa aminowa” oznacza grupę aminową. która może być podstawiona jednym lub większą liczbą podstawników. na przykład. grupą Cm alkilową. Cm acylową. Ce-i2 arylową. hydroksylową i wodorem.

Stosowany tutaj termin „aminokwas” obejmuje i zawiera wszystkie naturalnie występujące aminokwasy. aminokwasy te zarówno o konfiguracji D- i L. i znane nienaturalne. syntetyczne i modyfikowane aminokwasy jak homocysteina. omityna. norleucyna i β-alanina. Listę nienaturalnych aminokwasów znaleźć można w książce „The Peptides” tom 5. 1983. Academic Press. Rozdział 6. autorzy D.C. Roberts i F. Vellaccio.

Jeśli zastosowano tutaj termin „liniowy lub cykliczny” to obejmuje on. na przykład. łańcuch liniowy ewentualnie przerwany pierścieniem aromatycznym lub niearomatycznym. Łańcuch cykliczny obejmuje. na przykład. pierścień aromatyczny lub niearomatyczny. który może być przyłączony do. na przykład. łańcucha węgłowego. który poprzedza lub występuje za pierścieniem.

Stosowany tutaj termin „farmaceutycznie dopuszczalna pochodna” obejmuje każdą farmaceutycznie dopuszczalną sól. ester. lub sól estru. związku o wzorze I lub każdego innego związku. która podana osobie przyjmującej jest w stanie dostarczać (bezpośrednio lub niebezpośrednio) związek o wzorze I lub jego aktywny metabolit lub produkt.

Krótki opis rysunków

Rysunek 1 przedstawia zmiany wzrostu guza u myszy. którym podano cyklofosfamid. związek nr 1. lub oba związki.

Rysunek 2 przedstawia zmiany wagi ciała myszy. traktowanych w ten sam sposób jak pokazano na rysunku 1.

Rysunek 3 przedstawia zmiany objętości guza u myszy. którym podano Cytoksan lub związek nr 1. lub oba związki.

Rysunek 4 przedstawia zmiany wagi ciała myszy. traktowanej w ten sam sposób jak pokazano na rysunku 3.

Rysunek 5 przedstawia zmiany objętości guza u myszy. którym podano 5FU. 5FU i levamisol. oraz 5FU i związek Nr 1.

Rysunek 6 przedstawia krzywe wzrostu szczurów (samce. rasa Fisher). którym podano związek Nr 1 w wysokich dawkach.

Rysunek 7 przedstawia krzywe wzrostu szczurów (samice. rasa Fisher). którym podano związek Nr 1 w wysokich dawkach.

W dokumencie zastosowano następujące skróty i definicje:

PHA - fitohemaglutyniina

ConA - konkawalrna A

CY - cyklofosaamid

PWM - mitogen szkarłatki (ang. p^olc^^^^d mitogen)

184 342

LPS - lipopolisacharyd

DEAD - azodikarboksylan dietylowy

PBS n solanka łmaorowano fosforanem

TBDPSCI- chlorek tert-bntylodifenylosililowy

CTX - cytoksan

Zastosowany tutaj termin „podstawienie konserwatywne” dotyczy modyfikacji i podstawień aminokwasów będących „konserwatywnymi” (zachowawczymi) tj. mającymi minimalny wpływ na strukturę drugorzędową i hydrofilowb/hydrofobouą naturę aminokwasów lub peptydów. Podstawienia takie opisano przez Daytoffa w Atlas of Protein Sequence and Staicture 5, 1978 i przez Argosa w EMBO J., 8, 779-785, 1989. Na przykład, aminokwasy należące do następujących grup reprezentują zmiany „konserwatywne”: ala, pro, gly, glu, asp, gin, asn, ser, thr; cys, ser, tyr, thr; val, ile, leu, met, ala, phe; lys, arg, his; i phe, tyr, trp, his. Korzystnymi zmianami są również podstawienia izomerów D w miejsce odpowiednich Laminokwasów.

Odkryto niespodziewanie, że przeciwnie do poprzednich ustaleń w dziedzinie przy projektowaniu immunostymulatora typu ST 789 nie jest konieczne użycie hypoksantyny lub innych występujących naturalnie zasad purynowych jak adenina lub guanina. Istotnie, podstawienie hypoksantyny 6-podstawioną zasadą purynową nie występującą w układach biologicznych prowadzi w mniejszym lub większym stopniu do wystąpienia immunostymulacji. Co więcej, niespodziewanie odkryto, że aminokwas nie musi posiadać (naturalnej) L-konfiguracji.

Jak będzie ustalone zastosowanie w projektowaniu naturalnie występujących aminokwasów nie wyklucza użycia mieszanin racemicznych oraz D-enancjomerów i w jednym z aspektów wynalazku jest szczególnie preferowane zastosowanie aminokwasów o konfiguracji D.

Odkryto niespodziewanie, że związki według wynalazku posiadają in vitro oraz in vivo aktywność przejawiającą się wzrostem ilości cytotoksycznych limfocytów T u poddawanych badaniu ssaków.

Odkryto następnie, że związki według niniejszego wynalazku są zadziwiająco aktywne w hamowaniu wzrostu guza. Związki według niniejszego wynalazku stanowią nietoksyczny substytut levamizolu w leczeniu czerniaka złośliwego.

W badaniach testowych na myszach w porównaniu z grupą kontrolną związki według niniejszego wynalazku podane w kombinacji z cyklofosfamidem lub 5-flnorbnrαcylem wyraźnie hamowały wzrost guza zwłaszcza w przypadkach raka sutka i okrężnicy.

Związki niniejszego wynalazku otrzymuje się wykorzystując dobrze znane w dziedzinie metody syntetyczne. I tak możliwe jest, na przykład, postępowanie według procedury syntetycznej opisanej przez R. Stradi'ego w II Farmaco, 45, 39-47, 1990 z tym zastrzeżeniem, że atom chloru w przejściowej chloropurynie musi być zastąpiony odpowiednim, innym niż grupa hydroksylowa, podstawnikiem. Niemniej jednak korzystne jest wprowadzenie modyfikacji do tej procedury, jak to przedstawiono w odpowiednich przykładach, polegającej na tym, że pierścień purynowy jest już wcześniej skonstruowany z użyciem 6-chloropuryny jako związku wyjściowego. W ten sposób unika się konieczności budowania pierścienia purynowego co prowadzi do bardziej efektywnego i przebiegającego z większą wydajnością sposobu otrzymania immunostymulatora. Tę korzystną drogę syntezy przedstawia schemat 1.

Na schemacie 1 R4’ będący (CHo-2)i-s-0-CO-X¹2 jak zdefiniowano powyżej poddaje się reakcji z grupą ochronną w obecności takiej zasady jak NaH/THF otrzymując związek V. L oznacza, dobrze znaną specjalistom w dziedzinie, grupę opuszczającą. W reakcji można zastosować każdą właściwą grupę opuszczającą. Pg oznacza dobrze znaną w dziedzinie grupę ochronną. W reakcji można zastosować każdą odpowiednią grupę ochronną.

184 342

PG-L

NaH/THF ^Ηθ θ^Η f-- R . Schemat 1

(c₄h₉)₄nf/thf

1/AcOH

R,

II

-N

r₄'-oh

C1COC1/THF 7 kwas aminowy/H₂0

Związek V poddaje się sprzęganiu ze związkiem IV, na przykład, w obecności DEAD i PPh3/THF w celu otrzymania związku III. Związek IV otrzymuje się wykorzystując znane w dziedzinie techniki. Równie dobrze Rj można wprowadzić wcześniej przed tym etapem syntezy lub w etapie późniejszym stosując znane w dziedzinie techniki.

Związek III odbezpiecza się stosując znaną specjalistom w dziedzinie metodologię, na przykład usuwając grupę OTBDPS działaniem (CfflęhNF/THF i AcOH, uzyskując w rezultacie związek II. Związek ten jest ewentualnie poddawany dalej reakcji z aminokwasem lub peptydem o długości 1-8 aminokwasów, na przykład, w obecności C1COC1/THF i H ₂O. W wyniku reakcji powstaje związek o wzorze I.

184 342

Znawcy dziedziny zauważą, że związki o wzorze 1. w których R4 nie jest aminokwasem lub peptydem można zsyntetyzować w etapach 1 do 3 bez przeprowadzania dodatkowego etapu 4.

Znawcy dziedziny zauważą. że związki według niniejszego wynalazku obejmują wszystkie farmaceutycznie dopuszczalne pochodne. jak również wszystkie ich izomery i enancjomery.

Innym aspektem wynalazku jest zastosowanie związków o wzorze I lub zawierających je preparatów farmaceutycznych w produkcji leków.

Innym aspektem wynalazku jest leczenie ssaków. a zwłaszcza ludzi. obejmujące etap podawania związku o wzorze I. zawierającej go kompozycji farmaceutycznej lub jego farmaceutycznie dopuszczalnej pochodnej w celu leczenia braku odporności immunologicznej lub hamowania wzrostu guza.

Znawcy dziedziny zauważą. że dostarczone tutaj dane dotyczące leczenia rozciągają się na profilaktykę jak również na leczenie nabytych infekcji lub symptomów i dlatego obejmują również kontrolę nad wzrostem guza.

Należy dalej zauważyć. że ilość związku według wynalazku wymagana do zastosowania w leczeniu będzie zależeć nie tylko od konkretnie wyselekcjonowanego związku lecz także od drogi podania. rodzaju i stanu leczonego schorzenia. wieku i stanu pacjenta i ostatecznie od zaleceń i uznania lekarza lub weterynarza.

Niemniej jednak generalnie odpowiednia dawka waha się w przedziale od około 0.1 do około 250 mg/kg wagi ciała na dzień. Korzystnymi dawkami są dawki z przedziału od około 1 do około 100 mg/kg/dzień. Korzystniejszymi z przedziału od około 2 do około 20 mg/kg. a najkorzystniejszą jest dawka około 2.5 mg/kg. Najbardziej preferowaną jest dawka około 450 mg/m2.

Dogodnie jest podawać żądaną dawkę jednorazowo lub podzieloną do stosowania w odpowiednich odstępach. na przykład dwa. trzy. cztery lub więcej razy dziennie.

Związek podaje się konwencjonalnie w formie o określonej dozie zawierającej. na przykład. od 10 do 1500 mg. dogodniej w dozach zawierających od 20 do 1000 mg. a najdogodniej od 50 do 700 mg aktywnego składnika na formę.

Idealnie składnik aktywny należy podawać tak aby osiągnąć maksymalne stężenia związku aktywnego w osoczu. Można to uzyskać. przykładowo. na drodze iniekcji dożylnych roztworu składnika aktywnego. ewentualnie w roztworze soli. lub podawać jako pigułki. Pożądany poziom substancji we krwi utrzymuje się przez ciągłe lub przerywane infuzje (wlewy).

Jest możliwe podawanie w terapii surowego. czystego związku chemicznego; korzystne jest jednak aby składnik aktywny występował w formie preparatu farmaceutycznego.

Wynalazek dotyczy. w dalszej części. preparatu (formy) farmaceutycznego zawierającego związek o wzorze (I) lub jego dopuszczalną farmaceutycznie pochodną łącznie z jednym lub większą ilością dopuszczalnych farmaceutycznie nośników oraz. ewentualnie. inny składnik terapeutyczny. Nośnik (nośniki) muszą być „dopuszczalne” w tym sensie. że muszą być zgodne („kompatybilne”) z innymi składnikami preparatu i być nieszkodliwe dla pacjenta.

Odpowiednimi preparatami farmaceutycznymi są takie. które nadają się do podawania powierzchniowego. doustnego. doodbytniczego. donosowego lub pozajelitowego (w tym domięśniowego. podskórnego i dożylnego) oraz w formie odpowiedniej do podawania na drodze inhalacji lub wdmuchiwania. Preparaty mogą być przygotowane. w miarę potrzeby. w formach o dowolnie określonej dozie metodami znanymi dobrze w sztuce farmaceutycznej. Wszystkie metody składają się z etapu połączenia związku aktywnego z ciekłymi nośnikami lub dokładnie rozdrobnionymi stałymi nośnikami lub obydwoma typami nośników. a następnie. jeśli konieczne. ukształtowania produktu w oczekiwaną formę preparatu.

W celu podawania powierzchniowego na naskórek związki według wynalazku przygotowuje się w formie maści. kremów lub płynów do obmywań oraz opatrunków (plastrów) na skórę. Opatrunki takie mogą zawierać substancje poprawiające penetrację jak linalool. karwakrol. tymol. cytral. mentol i t-butyloanetol. Maści i kremy przygotowuje się na bazie wody lub oleju z dodatkiem odpowiednich czynników zagęszczających i/lub żelujących. Płyny do obmywań przygotowuje się na bazie wody lub oleju i generalnie zawierają one jeden lub więcej czynników stabilizujących. dyspergujących. zawieszających. zagęszczających lub barwiących.

184 342

Preparaty farmaceutyczne odpowiednie do podawania doustnego mogą występować w dogodnych formach o dowolnie określonej dozie takich jak kapsułki, opłatki lub tabletki. Każde z opakowań ciśnieniowych zawierać może odpowiedni propelent jak dichlorodifluorometan, trichlorofluorometan, dichlorotetrafluoroetan, dwutlenek węgla lub inny odpowiedni gaz. W przypadku aerozoli pod ciśnieniem dozę leku można określać stosując zawór doprowadzający odmierzoną ilość preparatu.

Alternatywnie, do podawania na drodze inhalacji bądź wdmuchiwania związki według wynalazku mogą przybierać formę kompozycji w postaci suchego proszku, na przykład proszku sporządzonego przez zmieszanie związku z odpowiednim proszkiem bazowym takim jak laktoza lub skrobia. Kompozycja proszkowa może występować w formie o określonej dozie, na przykład, w formie kapsułek, pojemników, np. żelatynowych lub blistrów, z których proszek podawany za pomocą inhalatora lub nadmuchiwacza.

W miarę potrzeby można użyć wyżej opisane preparaty w formie zaadoptowanej do przedłużonego uwalniania aktywnego składnika.

Związki według wynalazku można również stosować w kombinacji z innymi czynnikami terapeutycznymi, jak np., z innymi immunomodulatorami lub czynnikami hamującymi wzrost guzów.

Tak więc, w dalszym aspekcie, wynalazek dotyczy kombinacji złożonej ze związku o wzorze (I) lub jego fizjologicznie dopuszczalnej pochodnej z innym czynnikiem aktywnym terapeutycznie.

Takimi aktywnymi terapeutycznie czynnikami są czynniki cytostatyczne stosowane w leczeniu guzów. Cytostatykami takimi są cyklofosfamid lub 5-fluorouracyl (5-FU).

Korzystnymi dawkami cyklofosfamidu stosowanymi w leczeniu guzów są dawki z zakresu od około 10 do 1000 mg/m². Korzystniejszymi z zakresu od około 100 do około 500 mg/m². Najkorzystniejsza dawka wynosi około 350 mg/m7dzień.

Również korzystną dawką 5-fluorouracylu stosowaną w leczeniu guzów jest dawka z zakresu od około 0,1 do około 250 mg/kg. Korzystną dawką jest dawka z zakresu od około 1 do około 50 mg/kg. Korzystniejszą jest dawka z zakresu od około 5 do około 20 mg/kg, a najkorzystniejszą dawka około 12 mg/kg (500 mg/m2).

Specjaliści pracujący w terapii nowotworowej wiedzą iż dawki wahają się w zależności od rodzaju złośliwości i stopnia zaawansowania choroby, reakcji na guz itd.

Powyższe kombinacje mogą być wygodnie użyte do zastosowania w formie kompozycji farmaceutycznej; dlatego więc kompozycja farmaceutyczna zawierająca zdefiniowaną wyżej kombinację z dopuszczalnym farmaceutycznie nośnikiem stanowi dalszy aspekt wynalazku.

Indywidualne komponenty tych kombinacji można podawać albo kolejno bądź równocześnie jako oddzielne lub połączone preparaty farmaceutyczne.

Jeśli związek o wzorze (I) lub jego farmaceutycznie dopuszczalna pochodna zastosowany jest w kombinacji z drugim czynnikiem terapeutycznym dawka każdego ze związków może być taka sama lub różna od dawki pojedynczo użytego związku. Właściwe dawki będą z łatwością rekomendowane przez specjalistów w dziedzinie.

Dalsze rozwiązanie wynalazku dotyczy metody leczenia braku odporności immunologicznej lub hamowania wzrostu nowotworu obejmującej etap podawania dopuszczalnej farmaceutycznie ilości związku według wynalazku.

Leczonymi nowotworami są, korzystnie, czerniak złośliwy, rak sutka i okrężnicy.

Bardziej korzystnie, przedstawiono metodę leczenia raka sutka obejmującą etap podawania dopuszczalnej farmaceutycznie ilości związku według wynalazku w kombinacji z cyklofosfamidem.

Najkorzystniej, przedstawiono metodę leczenia raka okrężnicy obejmującą etap podawania dopuszczalnej farmaceutycznie ilości związku według wynalazku w kombinacji z 5fluorouracylem.

Wynalazek będzie dalej opisany i zilustrowany następującymi przykładami, które w żaden sposób go nie ograniczają. Wszystkie temperatury wyrażono w stopniach Celsjusza.

184 342

Przykłady

Związki o wzorze I zsyntetyzowano i testowano na aktywność immunologiczną przy użyciu opisanych poniżej procedur.

Przykład la

Synteza N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-argininy - związek nr 1

Cl

TBDPSC1

NaH/THF <-HO (CH₂ ) ₅OH

II (c₄h₉)₄nf/thf , AcOH

Cl

-N 'J 'J

III

CICOCl/Toluen D-Arginina/H^O HN (CH V- H₂O²

Etap 1: a) Synteza chronionego 1,5-pentanodiolu

4,0 g, 36,3 mmola pentanodiolu rozpuszczono w 75 ml suchego tetrahydrofuranu i całość mieszano w strumieniu argonu. Po dodaniu wodorku sodu (1,4 g, 57,8 mmola) zawiesinę mieszano przez 30 minut, a następnie wkroplono do roztworu diolu roztwór chlorku tertbutylodifenylosililu (8,0 ml, 30,8 mmola) w 25 ml suchego tetrahydrofuranu. Mieszaninę reakcyjną mieszano pod argonem w temperaturze otoczenia przez noc. Zawiesinę wylano do 100 ml eteru i zawiesinę eterową przemyto 10% węglanem potasu (100 ml), solanką (100 ml) i wysuszono nad siarczanem magnezu. Po usunięciu rozpuszczalnika pod zmniejszonym ciśnieniem otrzymano 10,3 g, 30,1 mmola produktu z wydajnością 98%, który użyto bez dalszego oczyszczania.

184 342

b) Sprzęganie związku I z 6-chloropuryną

Do mieszanego roztworu trifenylofosfmy (4,7 g, 27,9 mmola) i 6-chloropuryny (2,3 g, 25J mmola) w 100 ml suchego tetrahydrofuranu dodano, w strumieniu argonu, azodikarboksylan dietylowy (DEAD, 2,8 ml, 27,9 mmola). Po 20 minutach do mieszaniny reakcyjnej wkroplono związek I (4,7 g, 23,7 mmola) rozpuszczony w 20 ml suchego tetrahydrofuranu. Mieszaninę reakcyjną mieszano pod argonem w temperaturze otoczenia przez noc. Rozpuszczalnik usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem i surowy produkt oczyszczano metodą szybkiej („flash”) chromatografii na żelu krzemionkowym stosując jako eluent układ 30% octan etylu-heksan (R = 0,30). Produkt, związek II, 3,7 g, 7,6 mmola, otrzymano z wydajnością 55% w postaci bezbarwnego oleju.

Etap 2: Usunięcie sililowej grupy ochronnej

2,3 g, 4,4 mola związku II rozpuszczono w 40 ml suchego tetrahydrofuranu i roztwór mieszano w strumieniu argonu. Po dodaniu fluorku tetrabutyloamoniowego (5,3 ml, 5,2 mmola) mieszaninę reakcyjną mieszano przez noc w temperaturze otoczenia pod argonem. Do roztworu dodano lodowaty kwas octowy (90,3 2 ml, 5,3 mmola) i rozpuszczalnik usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem. Surowy produkt oczyszczano metodą szybkiej chromatografii na żelu krzemionkowym stosując jako eluent układ 20% metanol-octan etylu (Rf = 0,20). Produkt rozpuszczono w minimalnej ilości chlorku metylenu i przesączono przez celit aby usunąć krzemionkę. Rozpuszczalnik usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem, produkt wysuszono otrzymując związek III, 2,0 g, 4,2 mmola, wydajność 95%.

Etap 3: Sprzęganie związku III z D-argininą

2,0 g, 4,2 mmola 6-chloropurynylo-pentanolu, związek III, rozpuszczono w 75 ml suchego tetrahydrofuranu i roztwór mieszano w strumieniu argonu. Do mieszaniny dodano toluenowy roztwór fosgenu (4,4 ml, 8,3 mmola) i przebieg reakcji śledzono metodą TLC (rozwijanie w metanolu) i kontynuowano do chwili aż dominującym produktem stał się chloromrówczan (6-20 godzin). Rozpuszczalnik usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem i do pozostałości dodano 50 ml suchego tetrahydrofuranu. Do zawiesiny chloromrówczanu dodano Dargininę (0,94 g, 5,4 mmola) rozpuszczoną w 5 ml wody. Zlewkę zawierającą roztwór argininy spłukano dodatkowo 5 ml wody, którą dodano do mieszaniny reakcyjnej. Całość mieszano w temperaturze otoczenia przez noc, a następnie ekstrahowano toluenem (60 ml). Warstwę toluenową ekstrahowano wodą (60 ml) i połączone roztwory wodne doprowadzono do pH lekko alkalicznego dodając 5% roztwór wodorowęglanu sodu. Wodę usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem i pozostałość rozpuszczono w metanolu Q0 ml). Po przesączeniu roztwór metanolowy wkroplono do 500 ml energicznie mieszanego acetonu. Osad odsączono i przemyto kilkarotnie acetonem. Przesącz zawierał nieprzereagowany związek III. Osad wysuszono, a następnie rozpuszczono w wodzie (50 ml). Do roztworu wodnego dodano dimetyloaminę (40% roztwór wodny, 5,0 ml, 40 mmoli) i mieszaninę mieszano przez 3 godziny w temperaturze otoczenia. Rozpuszczalnik usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem i surowy produkt oczyszczano metodą szybkiej chromatografii na żelu krzemionkowym stosując metanol jako eluent (Rf = 0,25). Połączone frakcje zawierające produkt zagęszczono do objętości około 5 ml i utrzymywano w temperaturze 4°C przez 2 godziny. Roztwór wirowano 2 0 minut (375 x g) aby usunąć krzemionkę i supernatant wkroplono do 500 ml energicznie mieszanego eteru. Osad odsączono i po wysuszeniu otrzymano N,N-dimetyloaminopurynylopentoksykarbonylo-D-argininę (związek nr 2), 0,79 g, 2,8 mmola, wydajność 43%.

T.t. (mięknięcie 2 29°C) = 223-225°C

Rf (żel krzemionkowy) = 0,30 *H NMR (DMSO-d6, 300 MHz, 5 w ppm): 9,40 (2H, br, s, COOH); 8,20 (2H, s, puryna); 8,25 QH, s, puryna); 8,0-7,3 (4H, b, guanidyna); 6,33 (2H, d, NH); 4,23 (2H, t, N-CH3); 3,86 (2H, t, O-CH3); 3,63 (2H, m, C“H); 3,36 (6H, s, b, N^C^L); 3,02 (2H, b, C^SH); 2,8-2,2 Q0H, m, C^PH, ΟΉ,-(CH2)3-). MS (FAB wysokiej rozdzielczości, gliceryna) : m/e 450,25780; dla M+H+ (C19H32O4N 9) oblicz. 450,25773.

184 342

Przykład 1b

Alternatywna synteza N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-argininy - związek nr 1

Cl

II

OTBDPS hn(ch₃)₂ h₂o (C₄H_g)₄NF/THF AcOH

-ΝΗ^^,ςΟΟΗ

Związek Nr. 1

Ί \NH

NH

Etap 1: Podjęto zmodyfikowaną syntezę związku nr. 1 w reakcji chronionego 6chloropurynylo-pentanolu, związku II (otrzymanego tak jak to opisano w przykładzie la) z wodną dimetyloaminą, a następnie odblokowanie prowadzące do związku nr. V, i jego sprzęganie z D-argininą (reakcję sprzęgania opisano w przykładzie la) otrzymując produkt, którego własności spektralne i chromatograficzne były identyczne jak dla produktu otrzymanego w syntezie opisanej w przykładzie 1a.

Przykładowo, typową reakcję 6-chronionego chloropurynylo-pentanolu, związku II z dimetyloaminą przeprowadza się następująco: do 0,13 g, 0,26 mmoli związku II rozpuszczonego w 20 ml tetrahydrofuranu dodaje się dimetyloaminę (40% roztwór wodny, 0,5 ml, 10,0 mmola). Mieszaninę reakcyjną miesza się przez 118 godzin w temperaturze otoczenia po czym rozpuszczalnik usuwa się pod zmniejszonym ciśnieniem. Surowy produkt oczyszcza się metodą szybkiej chromatografii na żelu krzemionkowym stosując jako układ eluujący 50% octan etylu - heksan (Rf = 0,27). Produkt, związek V, 0,12 g, 0,30 mmola, otrzymuje się z wydajnością 94%.

Przykład 2

Synteza N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksykarhonylo-L-argininy

- związek nr 2

Związek nr 2, L-enancjomer związku nr. 1, zsyntetyzowano według opisanego powyżej przykładu 1b otrzymując 50 mg produktu w postaci białego związku stałego.

184 342

T.t. (mięknięcie 118°C) = 123-125°C

Własności spektralne identyrzne jak dla związku nr 1.

Przykład 3

Oynteza N-δ-(6-N-metylnkminnputyn-9-yln)pentoZsykarbnnyln-D-ktgininy - związek nr 3 ZwiązeZ nr 3 otrzymano taZ jaZ to opisano powyżej w przykładzie 1b zastępując dimetyloaminę metyloaminą (40% roztwór wodny). Otrzymano ^-5-(6-N-merylo-aminoputymylnpentaml (związek nr 3a), który następnie sprzęgano z D-arginina. tak jaZ to opisano w przykładzie 1a. Otrzymano 32 mg produktu.

T.t. (mięknięcie 1n7°Z) = 133°C Rf (żel krzemionkowy, metanol^ 0,20 'H NMR (DMOO-d6, 300 MHo, δ w ppm): 9,30 (1H, b, COOH); 8,21 (1H, s, puryna);

8.13 (1H, s, puryna); 7,8-7,2 (4H, b, guanidyna); 6,29 (1h, d, NH); 4,13 (2H, t, N-CH3); 3,86 (2H, t, O-CH3); 3,61 (1H, m, C^aH); 3,17 (1H, m, CH3-NH); 3,02 (3H, b, HN-CH3), 2,97 (2H, b, C^SH); 1,9-1,2 (10H, m, C^PH, CTł, -(CH2)3 -).

ProyZlad 4

0ynrezk N-5-(6-N-metylnaminopuryn-9-yln)pentnZsyZarynnyln-L-krgininy - owiąoek nr 4 ZwiązeZ nr 4, L-enanrjnmer związku nr 3, zsyatetyznykno według opisanego powyżej przykładu 3 otrzymując 44 mg produktu w postaci białego związku stałego.

T.t. (mięknięcie 123°Ο) = 132-134^

Rf żel krzemionkowy (metanol) = 0,20

Własności spektralne identyrzne jak dla związku nr 3.

Przykład 5

Oynteza N-5-(6-N-aminopurya-9-yln)pentnkpykarbnnyln-D-argininy - związek nr 5 Związek nr 5 -syntetyzowano sposobem opisanym powyżej w przykładzie 1b z tą różnirą, że związek II poddano reakcji z amoniakiem a nie z dimetyloaminą. Produkt 6aminnpurynyloyy (adenina) odblokowano następnie otrzymując alkohol, zwiąoeZ nr 5a. Poddano go sprzęganiu z D-argininą otrzymując 260 mg produktu w postaci białego osadu. Typowo reakcję z amoniakiem przeprowadza się w sposób następujący: 0,42 g, 0,88 mmola związku II rozpuszczono w 75 ml absolutnego alkoholu i roztwór umieszczono w łaźni z lodem. Przez oziębiony roztwór przepuszczano gazowy amoniak (bąbelZowanie) przez 10 minut po roym nasycony roztwór przeniesiono do 150 ml rylindra-ampułZi (odpornego na ciśnienie, ang, „bomb”). Gaonyy amoniak przepuszczano jeszcze minutę i „bombę” zatopiono i ngtoewkao przez nor w temperaturze 120°C w łaźni olejowej'. Rozpuszczalnik usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem otrzymując 0,40 g, 0,88 mmola produktu; wydajność 95%. Produkt ten użyto bez dalszego oczyszczania.

Charakterystyka związku nr. 5 T.t., (mięknięcie 143°C) = 150°C Rf (żel krzemionkowy, metanol) = 0,20 'H NMR (DMOO-d6, 300 MHz, 5 w ppm): 9,40 (1H, b, COOH); 8,14 (1H, s, puryna);

8.13 (1H, s, puryna); 8,0-7,0 (6H, m, guαnidyak,-NH2); 6,36 (1H, b, NH); 4,13 (2H, t, N-CH3); 3,87 (2H, t, O-CH3); 3,65 (1H, m, C“H); 3,03 (2H, b, C^SH); 1,9-1,2 (10H, m, C^PH, Cyz, -(CH2)3-).

Przykład 6

Oynteza N-δ-(6-N-amianputyn-9-yln)pentoksyZαryonyln-L-ktgiainy - związek nr 6 ZwiązeZ nr 6, L-enaacjnmet związku nr 5, zpyntetyonyαan według opisanego powyżej przykładu 5 otrzymując 93 mg produktu w postaci białego związku stałego.

T.t. (mięknięcie 143°C) = 153-155°C

Rf żel krzeminnZoyy (metanol) = 0,22

Własności spektralne identyrzne jak dla związku nr 5.

Przykład 7

Oy^-a N-5-(6-N-hydrazynnpuryn-9-ylo)pentoZpyZarynaylo-D-argiainy - związek nr 7 Związek nr 7 zpyntetyznyaan sposobem opisanym powyżej w przykładzie la wychodząc z odpowiedniego alkoholu - związku nr 7a z tą różnicą, że dimetyloaminę zastąpiono

184 342 hydrazyną. Tak więc w typowym przykładzie: 50 mg. 0.11 mmola 6-chloropurynylo pentoksykarbonylo-D-argininy rozpuszczono w 5 ml 95% etanolu i poddano reakcji z wodzianem hydrazyny (12 μl. 0.40 mmola) w temperaturze otoczenia przez noc. Mieszaninę oziębiono powoli do 0°C przez 3 godziny. odsączono kryształy i przemyto je zimnym etanolem. Otrzymano biały stały produkt. 32 mg. 0.07 mmola. z wydajnością 65 %.

T.t. (mięknięcie 130°C) = 134°C

Rf (żel krzemionkowy. metanol) = 0.27 ‘H NMR (DMSO-d6. 300 MHz. δ w ppm): 9.20 (1H. b. COOH); 8.23 (1H. s. puryna);

8.14 (1H. s. puryna); 7.4 (3H. b. guanidyna); 6,6 (2H. b. NH2); 6.43 (1H. d. NH); 4.14 (2H. t. N-CH3); 3.87 (2H. t. O-CH3); 3.64 (1H. m. C“H); 3.04 (2H. b. C^SH); 1.8-1.3 (10H. m. C^PH. C II. -(CH2)3-).

Przykład 8

Synteza N-5-(6-N-hydrαzynopuryn-9-ylo)pentoksykarhonylo-L-argininy - związek nr 8

Związek nr 8. L-enancjomer związku nr 7. zsyntetyzowano według opisanego powyżej przykładu 7 otrzymując 40 mg produktu w postaci białego związku stałego.

T.t. (mięknięcie 130°C) = 134°C

Rf żel krzemionkowy (metanol) = 0.2

Własności spektralne były identyczne jak dla związku nr 7.

Przykład 9

Synteza N-5-(6-N-chloropurynylo)pentoksykarbonylo-D-argininy - związek nr 9

Związek nr 9 zsyntetyzowano poprzez sprzęganie N-5-(6-chloropurynylo)pentanolu związku nr III. z D-argininą. sposobem opisanym w przykładzie la (omijając etap dodania dimetyloaminy po zakończeniu sprzęgania). Otrzymano 622 mg produktu w postaci białego osadu.

T.t. (mięknięcie 137°C) = 145-148°C

Rf (żel krzemionkowy. metanol) = 0.35 ’H NMR (DMSO-d6. 300 MHz. 5 w ppm): 9,15 (1H. b. COOH); 8.78 (1H. s. puryna); 8.74 (1H. s. puryna); 7.8-7.2 (4H. b. guanidyna); 6.33 (1H. d. NH); 4.29 (2H. t. -N-CH2-); 3.88 (2H. t. O-CH2); 3.64 (1H. m. C“H); 3.04 (2H. b. C⁵H); 1,95-1.20 (10H. m. C^PH. C^yH. -(CH2)3-).

Przykład 10

Synteza N-5-(6-chloropuryn-9-ylo)pentoksykarhonylo-D-argininy - związek nr 10

Związek nr 10 L-enancjomer związku nr. 9. zsyntetyzowano według opisanego powyżej przykładu 9 otrzymując 65 mg produktu w postaci białego związku stałego.

T.t. (mięknięcie 137°C) = 143-146°C

Rf żel krzemionkowy (metanol) = 0.26

Własności spektralne były identyczne jak dla związku nr 9.

Przykład 11

Synteza N-5-(6-hydroksypuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-argininy - związek nr 11

Związek nr 11 zsyntetyzowano sposobem opisanym powyżej w przykładzie 9 z tym. że przejściowy N-5-(6-chloropuryn-9-ylo)-pentanol - związek nr III poddany był najpierw. przed sprzęganiem z D-argininą. zasadowej hydrolizie do 6-hydroksypurynylo (hypoksantyna) pentanolu (związek nr 11 a). I tak. w typowym przekładzie: 398 mg. 1.7 mmola związku o wzorze III rozpuszczono w 25 ml wody. Następnie dodano wodorotlenek sodu (1.0 mmola. 3.4 ml) i mieszaninę reakcyjną ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotną przez 90 minut. Po oziębieniu. mieszaninę reakcyjną wykwaszono (5% kwas solny). rozpuszczalnik usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem. i surowy produkt oczyszczano metodą szybkiej chromatografii na żelu krzemionkowym stosując jako układ eluujący 30% metanol - octan etylu (Rf = 0.32). Produkt. związek nr 11a. 290 mg. 1.3 mmola. otrzymano z wydajnością 79%. Po sprzęganiu z D-argininą otrzymano 148 mg związku nr 11 w postaci białego osadu.

T.t. (mięknięcie 163°C)= 182°C

Rf (żel krzemionkowy. metanol) = 0.22

184 342 *H NMR (DMSO-d6, 300 MHz, δ w ppm): 9,28 (1H, b, COOH); 8,10 (1H, s, puryna); 8,04 (1H, s, puryna); 7,8-7,2 (4H, b, guanidyna); 6,38 (1H, b, NH); 4,32 (1H, b, OH); 4,13 (2H, t, N-CH2); 3,87 (2H, t, O-CHz); 3,61 (1H, m, C^aH); 3,04 (2H, b, CH); 1,8-1,1 (10H, m, C^PH, CH, -(CH2)3-).

Przykład 12

Synteza N-5-(6-merkaptopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-argininy - związek nr 12

Związek nr 12 zsyntetyzowano sposobem opisanym powyżej w przykładzie ia z tym, że dimetyloaminę zastąpiono tiomocznikiem. I tak, w typowym przekładzie: 80 mg, 0,18 mmola 6-chloropurynylo pentoksykarbonylo-D-argininy rozpuszczono w 5 ml absolutnego etanolu i poddano reakcji z tiomocznikiem, 16 mg, 0,21 mmola ogrzewając mieszaninę do wrzenia pod chłodnicą zwrotną przez 5 godzin. Po całonocnym utrzymywaniu mieszaniny w temperaturze 0°C otrzymane kryształy odsączono i przemyło zimnym absolutnym etanolem. Produkt krystalizowano z absolutnego etanolu otrzymując biały związek stały; 48 mg, 0,11 mmola, wydajność 61%.

T.t. (mięknięcie 180°C) = 200°C

Rf (żel krzemionkowy, metanol) = 0,50 ‘H NMR (DMSO-d6, 300 MHz, 8 w ppm): 9,15 (1H, br, COOH); 8,29 (1H, s, puryna); 8,18 (1H, s, puryna); 7,5-7,3 (4H, b, guanidyna); 6,39 (1H, d, NH); 4,13 (2H, t, N-CH2); 3,87 (2H, t, O-CH2); 3,65 (1H, m, C^aH); 3,04 (2H, b, C^SH); 1,90-1,23 (10H, m, C^PH, CH,-(CH2)₃-).

Przykład 13

Synteza N-5-(6-\^l-meikaptopur\m-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-argininy - związek nr 13

Związek nr 13, L-enancjomer związku nr 12, zsyntetyzowano sposobem opisanym powyżej w przykładzie 12 otrzymując 42 mg produktu w postaci białego związku stałego.

T.t. (mięknięcie 180°C) = 200°C

Rf żel krzemionkowy (metanol) = 0,50

Własności spektralne były identyczne jak dla związku nrl2.

Przykład 14

Synteza N-5-(6-N,N-dimetylbaminbpuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-glicyny - związek nr 14

Związek nr 14 zsyntetyzowano sposobem opisanym powyżej w przykładzie lb przy czym reakcję sprzęgania z glicyną, 68 mg, 0,91 mmola, przeprowadzono w mniejszej skali i glicynę w formie wolnej zasady generowano w trakcie reakcji dodając 3 równoważniki węglanu sodu (względem alkoholu). Surowy produkt oczyszczano metodą szybkiej chromatografii na żelu krzemionkowym stosując jako eluent układ 50% metanol-octan etylu (R = 0,35). Krzemionkę usunięto rozpuszczając produkt w chlorku metylenu i przesączając roztwór.

Po usunięciu rozpuszczalnika pod zmniejszonym ciśnieniem otrzymano 30 mg produktu w postaci białego związku stałego.

T.t. (mięknięcie 100°C) = 126°C

Rf (żel krzemionkowy; 1:1 metanol-octan etylu) = 0,35 'H NMR (DMSO-d6, 300 MHz, 8 w ppm): 8,20 (1H, s, puryna); 8,16 (1H, s, puryna); 6.05 (1H, t, NH); 4,14 (2H, t, N-CH2); 3,86 (2H, t, O-CHa); 3,33 (6H, b, N-(CHj)2); 3,18 (2H, d, C^aH); 1,80 (2H, m, CH2); 1,55 (2H, m, CH2); 1,26 (2H, m, CH2).

Przykład 15

N-ó-^-N^N-dimetyloaminopuryn^-yloj-C-etoksy-etoksykarbonylo-D-arginina

- związek nr 15

Etap 1: N,N-(6-Dimetylbaminbpnryn-9-ylb)-5-etbksyetbksy-t-butylbdifenylosilan

Do roztworu alkoholu (0,201 g, 1 równoważnik) w bzw., THF (2,9 ml) dodano w temperaturze pokojowej, pod argonem, kolejno 6-chloropurynę (90 mg, 0,58 mmola), Ph3P (0,199 g, 1,3 równoważnika) i DEAD (0,12 ml, 1,3 równoważnika). Żółty roztwór mieszano w temperaturze pokojowej przez 15 godzin. Po odparowaniu THF pozostałość chromatografbuanb (6:4, heksany/octan etylu) otrzymując mieszaninę (EtO2CNH)2 i sprzężonej pm-yny. Do roztworu tej mieszaniny w THF (6 ml) dodano w temperaturze pokojowej 40% Me2NH/H2O (0,70 ml, 10 równoważników). Roztwór mieszano w temperaturze pokojowej przez 45 minut a następnie wylano do nas wodnego roztworu NaHCO3/CH2Cb. Fazy rozdzielono i fazę wodną ekstrahowano CH2CI2 (2x). Połączone ekstrakty organiczne wysuszono

184 342 nad MgSO4; część stałą odsączono i rozpuszczalnik odparowano. Pozostałość oczyszczano metodą szybkiej chromatografii (żel krzemionkowy, 2:8 heksan/octan etylu) otrzymując 0,16 g (55%)) sprzężonej dimetyloamino-puryny.

Etap 2: (6- N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etoksy-etoksyetanol - związek nr 85

Do roztworu silanu (0,16 g, 0,32 mmola) w bzw. THF (3,2 ml) dodano w temperaturze pokojowej pod argonem nBigNF 1,0M/THF (0,32 ml, 1,1 równoważnika). Roztwór mieszano w temperaturze pokojowej przez 3 godziny i rozpuszczalnik usunięto pod zmniejszonym ciśnieniem. Pozostałość natychmiast oczyszczano metodą szybkiej chromatografii (żel krzemionkowy, 4:1 octan etylu/metanol) otrzymując 72 mg (89%) alkoholu, związek nr 85 w postaci przezroczystego oleju.

'H NMR (CDCI3), δ: 8,29 (1H, s, puryna); 7,80 (1H, s, puryna); 4,33 (t. 2H, CH2); 3,82 (t, 2H, CH2); 3,68 (t, 2H, CH2); 3,55 (t, 2H, CH2); 3,50 (m, 6H, N(CH₃)2).

Etap 3: N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7'-etoksyetoksykarbonylo-D-arginina

- związek 15

Do roztworu alkoholu, związku nr 85, (72 mg, 0,29 mmola) w bzw. THF (4,8 ml) dodano w temperaturze pokojowej pod argonem COC^/toluen 1,93 M (0,30 ml, 2 równoważniki) i roztwór mieszano w temperaturze pokojowej przez 5 godzin. THF odparowano pod zmniejszonym ciśnieniem i pozostałość ponownie rozpuszczono w THF (3,6 ml). Do roztworu tego dodano roztwór D-argininy w wodzie (65 mg, 1,3 równoważnika/0,5 ml H2O). Kolbę zawierającą D-argininę przepłukano 0,5 ml wody i mieszaninę reakcyjną mieszano w temperaturze pokojowej przez 15 godzin. Następnie ekstrahowano ją toluenem i warstwę toluenową ekstrahowano wodą. Połączone warstwy wodne doprowadzono do pH 7,5-8,0 (NaHCO₃, 5%) i wodę odparowano. Pozostałość oczyszczano metodą szybkiej chromatografii (żel krzemionkowy, 100% metanol). Frakcje zawierające związek odparowano i pozostałość rozpuszczono w minimalnej ilości metanolu. Następnie dodano eter i rozpuszczalniki zdekantowano otrzymując białą gumowatą pozostałość, którą wysuszono w wysokiej próżni. Związek otrzymano w postaci białego osadu (42 mg, 33%).

'H NMR (DMSO-d6), 5: 8,25 (1H, s, puryna); 8,14 (1H, s, puryna); 6,5 (bd, 1H, NH), 4,37 (t, 2H, CH2 łącznik); 4,03 (m, 2H, CH2 łącznik); 3,81 (m, 2H, CH2 łącznik); 3,72 (m, 1H, C“H); 3,60 (m, 2H, CH łącznik); 3,55-3,89 (m, 6H, N(CH₃)2); 3,05 (m, 2H, CH); 1,78-1,39 (m, 4H, C ^pH2, C^yH2).

Przykład 16 (2S, 4S)-2-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-4-(metyloksyk<nbonylo-D-arginylo)- 1,3dioksolan - związek nr 16

OH

OSilBnPbj

HO

HO' ' 'OSilBnPhj

184 342

Etap 1: (4S)-2,2-dimetylo-1,3-dioksolano-4-t-hutylo-difenyloililometanol

Do roztworu (4S)-2,2-dimetylo-1,3-dioksolano-4-metanolu (1 g, 7,57 mmoli) wbzw. CH2CI2 (76 ml) dodano pod argonem w temperaturze pokojowej kolejno imidazol (1,03 g, 2 równoważniki) i t-BuPł^SiCl 0,95 ml , 1,1 równoważnika) . Natychmiast wypaada Maty osad. Zawiesinę mieszano w temperaturze pokojowej przez 1 godzinę i następnie wylano ją do wodnego roztworu NaHCO3. Fazy rozdzielono i warstwę wodną ekstrahowano CH2CI2 (2x). Połączone ekstrakty organiczne wysuszono nad MgSO4. Część stałą odsączono i rozpuszczalniki odparowano otrzymując 2,80 g (100%) silanu w postaci przezroczystego oleju.

Etap 2: (2S)-3tt-ButylodifenylosililoprΌpanotriol

Do roztworu silanu (1,01 g, 2,73 mmola) w mieszaninie 4:1 THF/H 2O (15 ml) dodano w temperaturze pokojowej TFAA (0,5 ml, 2,4 równoważnika) i roztwór ogrzewano w 50°C przez 5 godzin. Następnie wylano go do nas. wodnego roztworu NaHCOdCiUCh i ρ^ζΐε^ο ifa^z^. Warsswę wodną ekstrcdhowano (2x). Ρουροτοηο el<ίsttra^itt organiczne wysuszono nad MgSO4. Rozpuszczalniki odparowano i pozostałość oczyszczano metodą szybkiej chromatografii (żel krzemionkowy, 1:1 heksan/octan etylu) otrzymując 0,62 g (70%) diolu w postaci przezroczystego oleju.

Etap 3: (2s,4Si-2-henzoiloksymetylo-4-t-butylodifenylosililoksymetylo-1 ^-dioksolan

Do roztworu diolu (0,62 g, 1,89 mmola) i aldehydu (0,31 g, 1 równoważnik) w bzw. toluenie dodano pod argonem w temperaturze pokojowej katalityczną ilość PPTS. Roztwór ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotną przez 18 godzin, następnie wylano do nas. wodnego roztworu NaHCO3/CH₂Cl2 i rozdzielono fazy. Warstwę wodną ekstrahowano CH2CI2 (2x). Połączone ekstrakty organiczne wysuszono nad MgSO4 i rozpuszczalniki odparowano.

Pozostałość oczyszczano metodą szybkiej chromatografii (żel krzemionkowy, 9:1 heksan/octan etylu) otrzymując 0,49 g (55%) mieszaniny (5:1, cis/trans) dioksolanów.

Etap 4: (2s,4S)-2-Hydroksymetylo-4tt-hutylodifenylo-sililoksymetylo-1l3-dioksolan

Do roztworu benzoesanu (0,49 g, 1,03 mmola) wbzw. metanolu (10,3 ml) dodano pod argonem w temperaturze pokojowej MeONa/MeOH 4,37M (24 μΐ, 0,1 równoważnika). Roztwór mieszano przez 18 godzin i wylano do nas. roztworu NH4CI/CH2CI. Fazy rozdzielono i fazę wodną ekstrahowano CHoCCo (32?i). Podjczone εΚΒΐΓηΙ^γ orgamcznc wysuszono nad MgSO4. Część stałą odsączono i rozpuszczalniki odparowano. Pozostałość oczyszczano metodą szybkiej chromatografii (żel krzemionkowy, 3:1 heksan/octan etylu) otrzymując cisalkohol (0,26 g, 67%) w postaci klarownego oleju.

Etap 5: (2Sl4S)-2t(NlNtdimetyloaminopurynt9-ylo)-4-ttbutylodifenylosiliłoksymetylot 1,3-dioksolan

Związek otrzymano stosując metodę podobną do opisanej w przykładzie 15, etapie 1.

Etap 6: (2S,4Ri-2-(NlN-dimetyloaminopurynt9tyło)-4-t-hydlΌksymetylo-1,3-dioksolan

Związek otrzymano stosując metodę podobną do opisanej w przykładzie 15, etapie 2. Oczyszczanie: 10% metanol/octan etylu.

'H NMR (CDCh), 8: 8,32 (1H, s, puryna); 7,75 (1H, s, puryna); 5,33 (dd, 1H, J=2,0, 6,6, H-P-dioksolanh 5,33 (bsJH, OH); 4,45 (dd, 1H, J=6,6, 14,3, CHy-puryna); 4,20 (dd, 1H,

184 342

J=2,0, 14,3, CH?-puryna); 4,20 (m, 1H, H-4-dioksolan); 4,05 (d, 2H, J=7,2, H-5); 3,78 (d, 1H, J=13,0,CH2-OH); 3,53 (bs, 6H, (CHjhN); 3,40 (d, 1H, J=13,0, CH₂-OH).

Etap 7: (2S,4S)-2-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-4-(metyloksykarbonylo-D-arginylo)1,3-dioksolan - związek nr 16

Związek nr 16 otrzymano stosując metodę podobną do podanej w przykładzie 15, etap 3. Oczyszczanie: 100% metanol.

'H NMR (DMSO-d₆) 5: 8,43 (1H, s, puryna); 8,11 (1H, s, puryna); 6,6 (m, 1H, NH); 5,28 (m, 1H, H-2-dioksolan); 4,39 (m, 2H, CH?-puryna); 4,26 (m, 1H, H-4-dioksolan); 3,973,81 (m, 3H, C“H, CH^-OCO-D-arginina); 3,71 (m, 2H, H-5-dioksolan); 3,39 (bs, 6H, N(CH3)₂); 3,07 (m, 2H, C⁸H2); 1,70-1,45 (m, 4H, Cβ^, CHHz).

Przykład 17

Synteza N-5-(6-N,N-dimetyloamino-8-bromopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-L-argininy - związek nr 17

'H NMR (DMSO-d₍„ 400 MHz, δ w ppm): 9,5 (1H, s, b, COOH); 8,19 (1H, s, puryna); 8,1-7,2 (4H, b, guanidyna); 6,30 (1H, d, NH); 4,11 (2H, t, N-CH2); 3,87 (2H, t, CH2-O); 3,64 (1H, m, C^aH); 3,39 (6H, s, b, N(CH02); 3,02 (2H, m, C⁵H); 1,8-1,2 (10H, m, C^PH, C^yH, -(CH2)3-).

T.t. (mięknięcie 115-118°C) = 124-127°C

Rf (krzemionka, 10% metanol-octan etylu) = 0,25

Przykład 18

Synteza N-(6-dimetyloamino-8-biOmopuryn-9-ylo-7-pentoksy-karbonylo-D-argininy

- związek nr 18

'H NMR (DMSO-d₆, 400 MHz, 5 w ppm): 9,08 (1H, br s, COOH); 8,18 (1H, s, puryna); 7,9-7,3 (4H, br s, guanidyna); 6,34 (1h, d, NH); 4,10 (2H. t, N-CH2); 3,86 (2H, m, CH2-0); 3,55 (1H, m, C^aH); 3,35 (br, s, N(CH3b); 3,03 (2H, m, C^SH); 1,9-1,2 (10H, m, (CHi),, C^pib, C⁷H2).

T.t. (mięknięcie 116°C) = 122-125°C

Rf (krzemionka, 70% metanol-octan etylu) = 0,25

184 342

N^

N

Przykład 29

N-5-(puryn-9-ylo)-pentanol - związek nr 29

etanol °C/przez noc

Hyp<vc (ery,—oh 'H NMR (CDCh, δ w ppm): 9,22 (2H, s, puryna); 8,96 (2H, s, puryna); 8,20 (‘H, s, puryna); 4,30 (2H, t, CH2-O); 3,63 (t, 2H, CH2-N); 2,97 (m, 3H, CH2 i OH); 2,62 (m, 2H, CH2); 2,47 (m, 2H, CH2).

ⁿC NMR (CDCI3, δ w ppm): 253,09; 252,96; 249,25; 248,80; 234,60; 62,78; 44,38; 32,47; 30,27; 23,57

Oczyszczanie: 5% metanol/octan etylu

Rf (krzemionka, 5% metanol/octan etylu) = 0,29

Przykład 20

N-5-(puryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-arginina - związek nr 20 α

(CH^,—O—C—NH·

H/Pd/C — » etanol/25 °C

CH—COOH

o

II (CH,),—O—C— NH—CH—COOH «py,

NH

I

HN NH, «fHA

NH

I

HN NH, ‘H NMR (DMSO-d6, δ w ppm): 9,20 (s, 2H, puryna); 8,93 (s, 2H, puryna); 8,64 (s, 2H, puryna); 7,77 (bs, 4H, guanidyna); 6,25 (bs, 2H, NH); 4,28 (t, 2H, CH2-O); 3,87 (t, 2H, N-CH2); 3,58 (2H, m, C“H); 3,09 (m, 2H, CH2-N); 2,20-2,90 (m, 20H, 5xCH2).

Oczyszczanie: metanol

Rf (krzemionka, metanol) = 0,25

Przykład 2‘

N-5-(puryn-9-ylo)pentyloksykarbonylo-L-arginina - związek nr 21

N o

I II (CH,),—O—CNH—CHCOOH «py,

NH

I

HN NH, etanol/25 “C

O

II (CH,),—O—CNH—^HCOOH «py,

NH

I

HN NH,

184 342 ^lH NMR (DMOO-Ó6, δ w ppm): 9,13 (s, 1H, puryna); 8,94 (s, 1H, puryna); 8,66 (s, 1H, puryna); 8,25 φΜΗ, NH); 7,44 (bs, 3H, guanidyna); 6,82 (bs, 1H, NH); 4,28 (t, 2H, CH2-O); 3,88 (t. 2H, N-CH2); 3,72 (1H, m, CH); 3,07 (m, 2H, CH2-N); 1,19-1,95 (m, 10H, 5x0^).

ⁿC NMR (CD3OD, 5 w ppm): 179,47; 159,21; 158,95; 153,79; 153,41; 140,07; 135,42; 66,06; 57,37; 45,38; 42,66; 31,88; 30,93; 30,11; 26,67; 24,64.

Oczyszczanie: metanol

Rf (krzemionka, metanol) = 0,23

Przykład 22

Oynteza N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo) pentnZpy-karbonylo-L-walilo-L-plΌliln-L-leuryny - związek nr 22

'H NMR (CDsOD, 400 MHz, 8 w ppm): 8,22 (1H, s, puryna); 8,05 (1H, s, puryna); 4,60 (1H, m, CH); 4,3-3,6 (8H, m, N-CH2, CH, CH2-O, 2xC^aH); 3,51 (6H, s, 1, N(CHj)2); 2,21,2 (14H, m, (CH2)3-, 2xC^PH, C^PH, CH, CTZ2); 1,0-0,8 (12H, m, 2xCP-CHa, nxCt-CHą).

T.t. = 168°C

Rf (krzemionka, 40% metaaol-octka etylu) = 0,40

Przykład 23

Oynteza N-5-(6-N,N-dimetyloamiinopulyal-9tyto)pmtokty-karbonyto-L-izoleucylo-L-prnlilo-L-izoleucyny - związek nr 23

'H NMR (CDaOD, 400 MHz, 8 w ppm): 8,21 (1H, s, puryna); 8,03 (1H, s, puryna); 4,62 (1H, t, C“H): 4,22 (4H, m); 4,03 (2H, m); 3,89 (1H, m, CH); 3,67 (1H, d, CH); 3,50 (6H, s, b, N(CH3)2); 2,1-1,0 (16H, m, -(CH2)₃-, C^PH₂, nxC^pH, 3xCH2); 0,95 (6H, d, 2xCPCHa); 0,87 (6H, t, nxC⁷-CH3).

T.t. (mięknięcie 83-86°C) = 93°C

Rf (krzemionka, 40% metannl-ortaa etylu) = 0,35

184 342

Przykład 24

Synteza N-5-(6-N-cyklopropyloaminopuryn-9-ylo)-5-pentanolu - związek nr 24

(Bo 'H NMR (CDCI3. 5 w ppm): 8.46 (1H. s. puryna); 7.77 (1H. s. puryna); 6.42 (bs,lH. NH); 4.22 (t. 2H. CH2); 3.09 (bs. 1H. OH); 1,94 (m. 2H. CH2); 1,63 (m. 2H. CH2); 1.45 (m. 2H. CH2); 0.94 (m. 2H. CH2; 0.69 (m. 2H. CH2).

Postać bezbarwnego oleju

Widmo masowe: M+ = 262 (HRMS)

Rs (10% metanol-octan etylu) = 0.3

Przykład 25

Synteza N-5-(6-N-cyklopropyloaminopuryn-9-ylo)-pentyloksykarhonylo-D-argininy

- związek nr 25

^[H NMR (DMSO-d6. 5 w ppm): 8.22 (s. 1H. puryna); 8.14 (s. 1H. puryna); (bs. 4H. guanidyna); 6.28 (bs. 1H. NH); 4.13 (t. 2H. CH2); 3.87 (m. 2H. CH2); 3.62 (1H. m. C“H); 3.02 (m. 2H. CH2); 1,2-1.8 (m. 11H. 5xCH i CH); 0.69 (m. 2H. CH?); 0.67 (m. 2H. CH2).

¹³C NMR (DMSO. δ w ppm): 175.53; 158.20; 157.63; 155.79; 152.62; 150.91; 141.03; 119.92; 63.69; 55.38; 43.12; 41.14; 30.10; 29.44; 28.49; 25.49; 24.38; 22.91; 6.78.

T.t. (mięknięcie 147°C) = 151 °C

Rf = 0.34 (metanol)

Widmo masowe: M+ = 462 (HRMS)

184 342

Przykład 26

Synteza N-5-(6-N-cyklopropyloaminopuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-L-argininy - związek nr 26

^!H NMR (DMSO-de, δ w ppm): 8,23 (s, 1H, puryna); 8,14 (s, 1H, puryna); 7,51 (bs, 4H, guanidyna); 6,31 (d, 1H, NH); 4,16 (t, 2H, CH2); 3,87 (t, 2H, CH2); 3,62 (1H, m, C“H); 3,02 (m, 2H, CH2); 1,2-1,85 (m, 11H, 5xCH2 i CH); 0,72 (m, 2H, CH2); 0,68 (m, 2H, CH2).

¹³C NMR (CDCI3, δ w ppm): 179,41; 159,19; 158,95; 157,66; 154,09; 151,00; 143,00; 121,10; 66,12; 57,34; 45,33; 42,67; 31,90; 31,25; 30,14; 26,63; 25,11; 24,61; 8,14.

T.t. = 144-146°C

Rf = 0,35 (metanol)

Widmo masowe: M+ = 462 (HRMS)

Przykład 27

Synteza N-5-(6-N-azetydynopuryn-9-ylo)-5-pentanolu - związek nr 27

I

W,

^[H NMR (CDCb, δ w ppm): 8,25 (1H, s, puryna); 7,66 (1H, s, puryna); 4 ,44 (m, 4H, CH2); 4.10(t, 2H, CH2); 3.55(t, 2H, CH2); 3.21(bs, 1H, OH); 2.48(m, 2H, CH2) 1.84(m, 2H, CH2); 1,54 (m, 2 H, CH2); 1,38 (m, 2H, CH2).

^UC NMR (CDCI3, δ w ppm): 155,11; 153,42; 150,39; 140,37; 120,38; 62,79; 44,05; 32,57; 30,45; 30,22; 23,45; 18,23; 18,12.

T.t. = 104-106°C

Rf = 0,33 (10% metanol - octan etylu)

Widmo masowe: M+ = 262 (HRMS)

Przykład 28

Synteza N-5-(6-N-azetydynopuryn-9-ylo)pentyloksykarbonylo-D-argininy - związek nr 28

(CHJ,—OH

184 342 'Η NMR (CD₃OD, δ w ppm): 7,96 (IH, s, puryna); 7,89 (IH, s, puryna); 4,27 (m, 4H, 2xCH₂); 4,02 (t, 2H, CH2); 3,79 (m, 3H, CH₂ i C^aH); 2,99 (m, 2H, CH₂); 2,32 (m, 2H, Clh); 1,17-1,71 (m, 10H, 5xCH2).

¹³CNMR (CD3OD, δ w ppm): 181,56; 159,38; 159,14; 156,16; 153,89; 151,22; 143,21; 120,92; 66,30; 57,15; 48,71; 45,24; 42,66; 31,51; 31,26; 30,15; 26:96; 24,64; 18,87.

T.t. 190-192°C

Rf (krzemionka, metanol) = 0,25

Widmo masowe: M⁺ = 462 (HRMS)

Przykład 29

Synteza N-5-(6-N-azetydynopuryn-9-ylo)pentyloksykarbonylo-L-argininy - związek nr 29

’H NMR (CD3OD, δ w ppm): 7,93 (IH, s, puryna); 7,88 (IH, s, puryna); 4,27 (m, 4H, 2xCH2); 4,01 (t, 2H, CH?); 3,79 (m, 3H, CH₂ i C^aH); 2,97 (m, 2H, CH₂); 2,32 (m, 2H, CH₂); 1,15-1,74 (m, 10H, δχΟΕ).

^,3C NMR (CD3OD, δ wppm): 179,44; 159,18; 158,95; 156,16; 153,89; 151,21; 143,20; 120,93; 66,12; 57,33; 48,69; 45,26; 42,65; 31,88; 31,33; 31,23; 30,16; 26,63; 24,61; 18,50.

T.t. (mięknięcie przy 175°C) = 187°C

Widmo masowe: M⁺ = 462 (HRMS)

Rf 0,27 (metanol)

Przykład 30

Synteza trans-(6-N-chloropuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metanolu - związek nr 30

*H NMR (CDCI3, 400 MHz, δ w ppm): 8,73 (IH, s, puryna); 8,05 (IH, s, puryna); 4,12 (2H, d, N-CH₂); 3,43 (2H, d, O-CH₂); 1,89 (IH, m, CH); 1,84-1,64 (4H, m, CH₂cykloheksan); 1,56 (IH, br s, OH); 1,45 (IH, m, CH); 1,14-0,85 (4H, m, CH₂-cykloheksan).

T.t. (mięknięcie przy 176°C) = 178°C

Rf = 0,4(octan etylu)

184 342

Przykład 31

Synteza transt(6tNlNtdimeryloaminopurynt9-ylo)-4tmetylo-cykloheksylotmeranolu - związek nr 31

*H NMR (CDCI3, 300 MHz, δ w ppm): 8,29 (1H, s, puryna); 7,63 (1H, s, puryna); 3,97 (2H, d, N-CH2); 3,49 (6H, br s, N-(CH3)2); 3,38 (2H, d, O-CH2); 2,46 (1H, br s, OH); 1,84 (1H, br m, CH-cykloheksan); 1,71(4H, m, 2xCH2-cykloheksan); 1,40 (1H, m, CHcykloheksan); 0,90 (4H, m, CH^-cykloheksan).

^BC NMR (CDCI3, 400 MHz, δ w ppm): 154,9; 152,3; 150,6; 138,7; 120,1; 68,2; 49,7; 40,2; 38,5; 38,2; 29,9; 28,6.

T.t. 151-153°C

Rf = 0,44 (10% metanol-octan etylu)

Przykład 32

Synteza rranst(6-N,N-dimeryloaminopurynt9-ylo)t4-merylotcykloheksylotmeryloksykarbonylo-Dtargininy - związek nr 32

OH 'H NMR (DMSO-d₆, 400 MHz, δ w ppm): 9,4 (1H, br s, COOH); 8,19 (s, 1H, puryna); 8,11 (s, 1H, puryna); δ ,0-7,2 (4H, br, guanidyna); 6,28 (1H, d, NH); 3,98 (2H, d, N-CH?); 3,69 (2H, d, O-CH2); 3,61 (1H, m, C^aH); 3,43 (6H, br s, N-(CH3)2); 3,00 (2H, br, C^SH2); 1,9-0,8 (14H, m, Cβυ, CΉ2, 2xCHtcykloheksan, 4xCH 2-cykloheksan).

^BC NMR (DMSO, δ w ppm): 174,8; 156,8; 155.0; 153,8; 151,2; 150,0; 139,6; 118,7; 78,7; 67,9; 54,6; 48,2; 48,1; 37,1; 36,5; 29,3; 28,8; 27,8; 24,6.

T.t. (mięknięcie 157°C) = 164-166°C

Rf = 0,35 (metanol)

184 342

Przykład 33

Synteza trans-(N-6-hydroksypuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metanolu - związek nr 33

*H NMR (CD3OD. 400 MHz. δ w ppm): 8.05 (2H. s. puryna); 4.10 (2H. d. N-CH2); 3.35 (2H. d. O CH2); 2.0-0.9 (10H_; m. 2xCH-cykloheksan. 4xCH2-cykloheksan).

¹³C NMR (CD3OD. 400 MHz. δ w ppm): 156.7; 148.1; 144.1; 140.2; 122.7; 66.1; 48.7; 39.2; 37.5; 28.7; 27.6.

T.t. > 200°C

Rf = 0.35 (20% metanol-octan etylu)

Przykład 34

Synteza trans-(6-N-metoksypuryn-9-ylo)-4-metyło-cykloheksylo-metanolu - związek nr 34

OH 'H NMR (CDCI3. 300 MHz. δ w ppm): 8.52 (1H. s. puryna); 7.84 (1H. s. puryna); 4.17 (3H. s. O-CH3); 4.12 (2H. d. N-CH2); 3.43 (2H. d. O-CH2); 189 (1H. m. CH); 1,84-1.64 (4H. m. ^-cykloheksan); 1.56 (1H. br s. OH); 1.45 (1H. m. CH); 1,14-0.85 (4H. m. CH2cyklohesan).

T.t. (mięknięcie 159°C) = 162°C

Rf = 0.25 (octan etylu)

Przykład 35

Synteza cis-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metanol

- związek nr 35

OH

184 342 'Ε NMR (CDCI3, 300 MHz, δ w ppm): 8,31 (1H, s, puryna); 7,66 (1H, s, puryna); 4,08 (2H, d, N-CH2); 3,55 (2H, d, O-CH2); 3,50 (6H, br s, N-(CH3)2>; 3,28 (1H, br s, OH); 2,12 (1H, m CH); 1,67 (1H, m, CH); 1,5-1,3 (8H, m, CHo-cykloheksan).

''C NMR (CDCI3, 300 MHz, δ w ppm): 155,4; 152,7; 151,1; 139,1; 120,5; 65,9; 47,7; 39,1; 38,3; 36,3; 26,6; 25,4.

T.t. 153-156°C

Rf = 0,3 (10% metanol-octan etylu)

Przykład 36

Synteza cis-(6-\,\-climet.ylbaminbpnryn-9-ylo)-4-met.ylb-cyklbhcksylo-metyloksykarbonylo-D-argininy - związek nr 36

'H NMR (DMSO-d6, 400 MHz, δ w ppm): 9,28 (1H, br s, COOH); 8,19 (s, 1H, puryna); 8,13 (s, 1H, puryna); 8,0-7,2 (4H, br, guanidyna); 6,34 (1H, d, NH); 4,10 (2H, d, N-CH2); 3,85 (2H, d, O-CH2); 3,65 (1H, m, C“H); 3,44 (6H, br s, N-CC&h); 3,02 (2H, br, Cliz); 2,09 (1H, m, Ch); 1,8-1,2 (14H, m, C^PH, CYH2, 2xCH-cykloheksan, 4xCH2-cykloheksan).

^_i3c NMR (DMSO, 400 MHz, δ w ppm): 175,2; 157,7; 155,2; 154,1; 151,8; 150,2; 139,9; 119,3; 66,4; 55,3; 46,1; 48,0; 34,9; 34,7; 29,9; 25,5; 25,1; 24,4.

T.t. (mięknięcie 153°C) = 168-170°C

Rf = 0, 35 (metanol)

Przykład 37

Synteza N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylb-D-cytrnliny

- związek nr 37

'H NMR (DMSO-d6, 400 MHz, δ w ppm): 8,19 (s, 1H, puryna); 8,15 (s, 1H, puryna); 6,21 (1H, d, NH); 6,11 (1H, s, NCO-NH); 5,42 (2H, s, NH2); 4,14 (2H, t, N-CH2); 3,86 (2H, m, O-CH7); 3,56 (1H, m, C°H); 3,35 (6H, br s, N-(CH,)2); 2,87 (2H, m, C⁵H2); 1,9-1,2 (10H, m, (CH2)3, C^pH2, CTH)·

184 342

1³C NMR (CD3OD, 400 MHz, δ w ppm): 173,6; 158,4; 155,0; 153,8; 151,2; 149,7; 139,3; 118,7; 62,8; 54,8; 42,3; 37,4; 29,8; 28,5; 27,6; 25,7; 22,0.

T.t. (mięknięcie 172-176°C) = 178-181°C Rf = 0,20 (40% merannl-nctan etylu)

Przykład 38

OyTteza N-5-(6-N-metyloαokrydyanpurya-9-yln)-δ-pentkanlu - związek nr 38

THF

I (CH,),—OH

1h NMR (CDCI3, 300 MHz, δ w ppm): 8,54 (1H, s, puryna); 7,90 (1H, s, puryna); 4,22 (t, 2H, CH2); 3,61 (t, 2H, CH2); 2,78 (1H, m, CH); 2,65 (d, 1H, CH); 2,40 (d, 1H, CH); 2,39 (bs, 1H, OH); 1,94 (m, 2H, CH); 1,59 (m, 2H, CH); 1,50 (d, 3H, CH3); 1,40 (m, 2H, CH).

^BC NMR (CDCh, δ w ppm): 163,30; 152,99; 151,99; 142,80; 126,11; 62,81; 44,48; 35,97; 34,89; 32,51; 30,38; 23,50; 18,48.

Niska temp. topn.

Rfn 0,4 (20% metanol-ortan etylu)

Widmo masowe: M+ = 262

Przykład 39

Oyareza N-5-(6-N-metyloαoyrydynnpuryn-9-ylo)pentyloksykarbonylo-D-argminy

- związek nr 39

1z NMR (CD3OD, δ w ppm): 8,29 (1H, s, puryna): 8,14 (1H, s, puryna); 4,10 (t, 2H, CH); 3,79 (m, 3H, 1xCH i C^aH); 2,97 (m, 2H, CH); 2,62 (m, 1H, CH); 2,45 (d, 1H, CH); 2,19 (d, 1H, CH2); 1,2-1,76 (m, 13H, 5xCH i 1xCH).

T.t. (misknisrie proy 190°C) = 200°C

Rf (metanol) = 0,4

Widmo masowe: M+ = 462 (HRMO)

184 342

Przykład 40

N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-tio-etoksy-etoksykarbonylo-D-arginina - związek nr 40

Przykład 41 meta-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-metylo-benzyloksykarbonylo-D-arginina - związek nr 41

l·

184 342

Przykład 42

N-5t(6tN,N-dimeryloaminopuryny-9-ylo)-3-pentynyll^-1toksykarhonylo-Dtarginina - związek nr 42

OSitBuPh,

184 342

Przykład 43

Synteza N-5-[6-(1-metylo-2-acetoksy)-etylo-aminopuryn-9-ylo]-5-pentanolu

- związek nr 43

'H NMR (CDCI3. δ w ppm): 8.36 (1H. s. puryna); 7.76 (1H. s. puryna); 6.58 (bs. 1H. NH); 5.18 (m. 1H. OH); 4.22 (t. 2H. CH2); 3.92 (bs. 1H. CH); 3.63 (t. 2H. CH2); 2.05 (s. 3H. CH3); 13-1.9 (m. 4xCH2. 1xCH3).

1³C NMR (CDCl. 5 w ppm): 173.04; 156.6; 155.8; 154.2; 142.8; 120.5; 71.66; 68.61; 63.10; 45.43; 33.54; 31.42; 24.54; 21.69; 18.25.

Niska temp. topn.

Rf = 0.5 (15% metanol-octan etylu)

Widmo masowe: M+ = 322

Przykład 44

Synteza N-5-[6-( 1 -metylo-2-acetoksy)-etylo-aminopuryn-9-ylo]-7-pentyloksykarbonylo-D-argininy - związek nr 44

*H NMR (CD3OD. δ w ppm): mieszanina izomerów. 8.05 (1H. s. puryna); 7.89 (1H. s. puryna); 4.92 (m. 1H. CH); 4.03 (t. 2H. CH2); 3.78 (m. 3H. 1 xCH i C^aH); 3.46 (d. 2H. CH2); 2.99 (m. 2H. CH2); 1.8 (s. 3H. CH3); 1,1-1.79 (m. 13H. 5xCH2 i 1xCH3).

1^JC NMR (CD 3OD. δ w ppm): mieszanina izomerów. 179.50; 159.19; 158.97; 156.88; 154.21; 154.14; 142.85; 142.75; 120.95; 68.13; 66.91; 66.11; 57.36; 45.32; 42.65; 31.89; 31.73; 31.25; 30.15; 30.04; 26.67; 24.61; 21.56; 18.09.

T.t. (mięknięcie przy 177°C) = 185°C

Rf (metanol) = 0.35₊

Widmo masowe: M+= 522

184 342

Przykład 45

Synteza N-5-(2,6-dichloropuryn-9-ylo)-pentanolu - związek nr 45

*H NMR (CDCb, δ w ppm): 8,11 (1H, s, puryna); 4,29 (t, 2H, CH2); 3, 66 (t, 2H, CH2); 2,00 (m, 2H, CH,); 1,64 (m, 2H, CH2); 1,48 (m, 2H, CH2); 1,3 (t, 1H, OH).

ⁿC NMR (CDCI3, δ w ppm): 163,3; 150,2; 149,3; 148,01; 128,00; 63,20; 44,80; 29,70; 26,00; 22,4.

T.t. = 133-135°C

Rf = 0,4 (5% metanol-octan etylu)

Widmo masowe: M+= 260 (HRMS).

Przykład 46

Synteza N-5-(2,6-dichloropuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-argininy - związek nr 46

'H NMR (DMSO, δ w ppm): 9,33 (s, 1H, COOH); 8,75 (s, 1H, puryna); 7,3-7,8 (bs, 4H, guanidyna); 6,28 (d, 1H, NH); 4,23 (t, 2H, CH,); 3,86 (t, 2H, CH?); 3,61 (m, 1H, COH); 3,015 (m, 2H, CH2); 12-1,9 (m, 10H,5xCH2).

T.t. (mięknięcie przy 136°C) = 147°C

Rf (metanol) = 0,46

Widmo masowe: M+ = 476

184 342

Przykład 47

Synteza N-5-(2,6-dichloropuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-L-argininy - związek nr 47

’H NMR (CD₃OD, δ w ppm): 8,38 (1H, s, puryna); 4,12 (t, 2H, CH2); 3,80 (m, 3H, CH2 i C^aH); 2,97 (m, 2H, CH2); 1,2-1,8 (m, 10H, 5xCH2).

T.t. (mięknięcie przy 137°C) =147°C Rf= 0,45 (metanol)

Widmo masowe: M+= 476 Przykład 48

N-5-(2-amino-6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-5-pentanol - związek nr 48

*H NMR (CDCI3, δ w ppm): 7,46 (s, 1H, puryna); 4,70 (bs, 2H, NH2); 4,04 (t, 2H, CH2); 3,65 (t, 2H, CH2); 3,46 (bs, 6 H, 2xCH3); 1,95 (m, 2H, CH2); 1,65 (m, 2H, CH2); 1,42 (m, 2H, CH,).

^I3C NMR (CD 3OD, δ w ppm): 158,27; 154,08; 150,74; 136,12; 112,96; 60,28; 41,97; 36,50; 30,71; 28,38; 21,64.

T.t. = 139-141°C

Rf = 0,55 (15% metanol-octan etylu)

Widmo masowe: M+ = 265

184 342

Przykład 49

Synteza N-5-(6tN,Ntdimetyloamino-8-metylorio)tpuryn^l·9-ylo)t5-penranolu - związek nr 49

1H NMR (CDCh, 400 MHz, δ w ppm): 8,24 (s, 1H, puryna); 4,08 (2H, t, N-CHi); 3,61 (2H, t, O-CH2); 3,49 (6H, br s, N-(CH3>2); 2,70 (3H, s, S-CH3); 1,81 (2H, p, CH2); 1,67 (1H, br s, OH); 1,59 (2H, p, CH); 1,39 (2H, p, CH).

^,3C NMR (CDCI3, 400 MHz, δ w ppm): 152,30; 151,69; 150,29; 146,47; 119,39; 61,58; 41,77; 37,45; 31,28; 28,08; 21,81; 13,43.

Przykład 50

Synteza N-5-(6tN,N-dimetyloamino-8-merylotio-purynt9-ylo)tpenroksykarbonylo-D-a^ininy - związek nr 50

HN

HN^NHj *H NMR (DMSO-d6, 400 MHz, δ w ppm): 8,13 (s, 1H, puryna); δ ,0-7,2 (4H, br, guanidyna); 6,32 (1H, d, NH); 4,01 (2H, t, N-CH,); 3,86 (2H, t, O-CH2); 3,65 (1H, m, C°H); 3,41 (6H, brs, N-(CH3)2); 3,02 (2H, br, C⁸H); 1,8-1,2 (10H, m, C^PH, CH, CHb)· ^BC NMR (CDCI3, 400 MHz, δ w ppm): 175,09; 156,83; 155,01; 152,01; 151,87; 150,46; 146,70; 118,84; 62,82; 54,61; 41,66; 39,91; 37,32; 29,26; 27,80; 27,69; 24,62; 22,05; 13,38.

Przykład 51

Synteza N-5-(6-meroksypurynt9-ylo)tpentanolu - związek nr 51

N

HO

184 342 ‘H NMR (CDCh, δ w ppm): 8,43 (s, 1H, puryna); 7,86 (s, 1H, puryna); 4,18 (2H, t, NCH2); 4,09 (3H, s, O-CH3); 3,55 (2H, t, O-CH); 3,09 (1H, br s, OH); 1,86 (2H, m, CH); 1,53 (2H, m CH2); 1,37 (2H, m, CH).

¹³C NMR (CDCI3, 400 MHz, δ w ppm): 160,0; 150,9; 141,2; 120,4; 60,9; 53,2; 43,1; 30,9:28,8; 22,0.

T.t. = 150°C

Rf = 0,30 (15% merknol-nctka etylu)

Przykład 52

Oynteza N-δ-(6-N-metoZpypuryn-9-yln)-pentoZsykarbnnylo-D-αrginmy - związek nr 52

1z NMR (DMOO-d6, 300 MHo, δ w ppm): 8,51 (1H, s, puryna); 8,39 (1H, s, puryna); 8,0-7,3 (4H, br, guanidyna); 6,29 (1H, d, NH); 4,22 (2H, t, N-CH); 4,08 (3H, s, O-CH); 3,86 (2H, t. O-CH?); 3,62 (1H, m C“H); 3,02(2H, br, C^SH); 1,8-1,2 (10H, m, C^pH, CH, CH2).

13C NMR (CDCI3, 400 MHz, δ w ppm): 205,9; 175,8; 160,6; 157,7; 155,8; 152,4; 151,8; 120,9; 63,7; 55,4; 54,2; 43,6; 39,1; 30,1; 29,3; 28,5; 25,5; 22,9.

T.t. (mięknięcie proy 132^) = 148°C

Rf = 0,35 (40% metaml-octan etylu)

Przykład 53

Oynteza N-5-(n-rhlnro-6-metoksypurya-9-ylo)-penryloZsyZarbonylo-D-areininy

- związek nr 53

1z NMR (DMOO, δ w ppm): 9,41 (s, 1H, COOH); 8,42 (s, 1H, puryna) 7,3-7,8 (d, 4H, guanidyna); 6,28 (d, 1H, NH); 4,18 (t, 2H, CH2); 4,08 (s, 3H, CH3); 3,87 (t, 2H, CH,); 3,61 (m, 1H, C ^aH); 3,04 (m, 2H, CH); 1,22-1,87 (m, 10H, 5xCH).

T.t. (mięknięcie przy 128^) = 141 °C

Rf (metanol) = 0,45

Widmo masowe: M+ = 471

184 342

Przykład 54

Synteza N-5-(6-N,N-dimetyloaminbpuI'yn-9-ylb)pentbksykarbbnylo-D-bnlityny - związek nr 54

*H NMR (DMSO-d6, 400 MHz, δ w ppm): 8,20 (1H, s, puryna); 8,12 (1H, s, puryna); 6,21 (1H, d, NH); 4,10 (2H, t, N-CH2); 3,87 (2H, t, O-CH2); 3,59 (1H, m, C^!H); 3,4 (br, N(CH3K NH2); 2,70 (2H, m, CH2); 1,9-1,2 (10H, m, (CHhb, C^PH2, (¾).

13C NMR (CD3OD, 400 MHz, δ w ppm): 176,3; 156,2; 153,8; 150,7; 148,8; 138,9; 118,5; 63,5; 54,2; 42,5; 38,0; 37,0; 28,6; 28,3; 27,2; 22,4; 21,7.

T.t. (mięknięcie przy 185°C) = 189-190°C

Rf = 0,20 (metanol)

Przykład 55

Synteza N-5-(6-N,N-dimetyloammbpuryn-9-ylb)pentbksykarbonylb-L-omityny

-związek nr 55

Własności spektralne identyczne jak dla związku nr 54.

Przykład 56

Synteza N-5-(6-N,N-dimetyloaminbpnryn-9-ylb)pentbksykαrbonylo-L-waliny - związek nr 56

O

184 342 *H NMR (DMS0)-d₆, 400 MHz, δ w ppm): 8,‘9 (‘H, s, puryna); 8,‘6 (2H, s, puryna); 6,30 (2H, d, NH); 4,23 (2H, t, N-CH2); 3,87 (2H, m, O-CH2); 3,64 (2H, m, C“H); 3,4 (br s, N(CH3)?); 2,80 (2H, p, CH2); 2,25 (2H, p, CH₂); 0,79 (3H, d, CH,); 0,75 (3H, d, CTH).

ⁿC NMR (CD3OD, 400 MHz, δ w ppm): ‘74,6; 256,7; 253,7; ‘50,5; 248,9; ‘38,6; ‘28,6; 63,4; 59,2; 42,3; 36,7; 29,6; 28,3; 27,3; 2‘,7; 27,5; ‘5,9.

T.t. (mięknięcie przy 240°C) = 272-‘74°C

Rf = 0,20 (30% metanol-octan etylu)

Przykład 57

Synteza N-5- (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-waliny

- związek nr 57

,OH

Własności spektralne identyczne jak dla związku nr 56.

Przykład 58

Synteza chlorowodorku N-5-(6-N,N-dimetylo-aminopuryn-9-ylo)-7-pentyloksykarbonyloetyloaminy - związek nr 58

’H NMR (DMSO, δ w ppm): 8,40 (‘H, s, puryna); 8,43 (2H, s, puryna); 8,04 (bs, 3H, NH3); 4,24 (2H, t, N-CH2); 4,02 (t, 2H, CHs); 2,99 (m, 2H, CH2); 2,67 (t, 2H, CH2); 2,83 (m, 2H, N-CH2); 2,62 (m, 2H, CH2); 2,28 (m, 2H, CH2).

Rf = 0,3 (20% metanol-octan etylu)

Widmo masowe: M+ = 322

Przykład 59

Synteza N-5-(6-N-merkaptopuryn-9-ylo)-pentanolu - związek nr 59

184 342 *H NMR DMSO. δ w ppm): 8.30 (s. 1H. puryna); 8.18 (s. 1H. Co-puryna); 4.34 (t. 1H. OH); 4.15 (t. 2H. O-CH.); 3.34 (2H. t. N-CH2); 1.82 (m. 2H. CH2); 1.42 (m. 2H. CH2); 1.24 (m. 2H.CH2).

Rf= 0.57 (30% metanol-octan etylu)

Widmo masowe M+ = 239

Przykład 60

Synteza N-δ-(6-N-metylotiopuryn-9-ylo)-penianolu - związek nr 60

*H NMR (CDCI3. 8 w ppm): 8.74 (s. 1H. puryna); 7.95 (s. 1H. puryna); 4.27 (t. 2H. NCH); 3.65 (t. 2H. O-CH2); 2.74 (s. 3H. SCH3); 1,94 (m. 2H. CH2); 1,60 (m. 2H. CH2); 1.43 (m. 2H. CH2).

13c NMR (CD3OD. δ w ppm): 163.23; 153.42; 149.96; 145.89; 132.48; 63.08; 45.60; 33.62; 31.24; 24.54; 12.29.

T.t. = 95-97°C

Rf = 0.22 (30% octan etylu)

Widmo masowe M+ = 253

Przykład 61

Synteza N-4-(6-N-chloropuryn-9-ylo)-4-hutanolu - związek nr 61

’H NMR (CDCI3. 400 MHz. δ w ppm): 8,66 (s. 1H. puryna); 8.16 (s. 1H. puryna); 4.33 (t. 2H. N-CH2); 3.67 (t. 2H. O-CH2); 3.04 (1H. br s. OH); 2.01 (2H. p. CH2); 1.55 (2H. p. CH,).

T.t. = 97°C

Przykład 62

Synteza N-4-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-butanolu - związek nr 62

'H NMR (CDCl. 400 MHz. δ w ppm): 8.24 (s. 1H. puryna); 7.68 (s. 1H. puryna); 4.33 (t. 2H. N-CH2); 3.89 (1H. br s. OH); 3.64 (t. 2H. O-CH2); 3.46 (6H. br. N-(CH3),)); 1.92 (2H. p. CH2); 1.53 (2H. p. CH2).

T.t. = 78°C

184 342

Przykład 63

Synteza N-4-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)butoksykarbonylo-D-argininy

- związek nr 63

O

COOH

D-Arginina

HN

NH, 'll NMR (DMSO-d6, 400 MHz, δ w ppm): 8,20 (1H, s, puryna); 8,16 (1H, s, puryna); 8,1-7,3 (4H, br, guanidyna); 6,40 (1H, d, NH); 4,16 (2H, t, N-CH2); 3,91 (2H, s, O-CH2); 3,65 (1H, m, C“H); 3,4 (6H, br, N-fC&h); 3,02 (2H, br, CH2); 1,9-1,3 (8H, m, C^PH, CTI, (CHh-).

T.t. (mięknięcie przy 85°C) = 139-142°C

Przykład 64

Synteza N-4-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-6-butoksykarbonylo-L-argininy

- związek nr 64

,nh,cooh

L-Arginina

HN

NHj

Własności spektralne identyczne jak dla związku nr 63. Przykład 65

Synteza N-6-(6-N-chloropuryn-9-ylo)-6-heksanolu - związek nr 65

'Ε NMR (CDCI3, δ w ppm): 8,69 (s, 1H, puryna); 8,11 (s, 1H, puryna); 4,27 (t, 2H, CH2): 3,58 (t, 2H, CH2); 2,21 (bs, 1H, OH); 1,91 (m, 2H, CH2); 1,43 (m, 2H, CH2); 1,35 (m, 4H, CH2).

^UC NMR (CD 3OD, δ w ppm): 152,45; 151,60; 145,69; 132,16; 112,00; 63,00; 44,96; 32,86; 30,39; 26,87; 25,67.

T.t. = 84-86°C

Rf = 0,5 (10% metanol-octan etylu)

Widmo masowe: M+= 255

184 342

Przykład 66

Synteza N-6-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-6-heksanolu - związek nr 66

*H NMR (CDCI3, δ w ppm): 8,35 (s, 1H, puryna); 7,71 (s, 1H, puryna); 4,17 (t, 2H, CH2); 3,61 (t, 2H, CH2); 3,53 (bs, 6H, 2xCH3); 1,89 (m, 2H, CH2); 1,71 (bs, 1H, OH); 1,55 (m, 2H CH2); 1,45 (m, 4H, 2xCH2).

13C NMR (CDCI3, δ w ppm): 154,44; 152,90; 150,95; 138,72; 120,53; 63,04; 44,08; 39,28; 32,95; 30,61; 26,80; 25,64.

T.t. = 75-77°C

Rf = 0,48 (10% metanol-octan etylu)

Widmo masowe: M+ = 264

Przykład 67

Synteza N-6-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-8-heksyloksykar-bonylo-D-argininy

- związek nr 67

COOH

NH

HN^NHj ‘H NMR (CD3OD, δ w ppm): 7,98 (1H, s, puryna); 7,31 (1H, s, puryna); 3,98 (t, 2H, CH2); 3,78 (m, 3H, CH2 i C^aH); 3,27 (bs, 6H, 2xCH3); 2,96 (t, 2H, CH,); 1,1-1,78 (m, 12H, 6xCH2).

Przykład 68

Synteza N-6-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-heksyloksykarbonylo-L-argininy

- związek nr 68

COOH

NHj

184 342 *H NMR (CD3OD, δ w ppm): 8,00 (1H, s, puryna); 7,82 (1H, s, puryna); 4,00 (t, 2H, CH,); 3,80 (m, 3H, CH, i C^aH); 3,29 (bs, 6H, 2x®); 2,97 (t, 2H, CH,); 1,13-1,72 (m, 12H, 6 xCH, ).

Przykład 69

Synteza cis-(6-N-hydroksypuryn-9-ylo)-4-metylotcykloheksylo-metanol - związek nr 69

'H NMR (CD3OD, 400 MHz, δ w ppm): 8,08 (1H, s, puryna); 8,07 (1H, s, puryna); 4,21 (2H, d, NtCH2); 3,49 (2H, d, O-®); 2,16 (1H, m, CH); 1,7-1,2 (9H, m, CH2-cykloheksan, CH).

T.t. > 200°C

Rf = 0,3 (20% metanol-octan etylu)

Przykład 70

Synteza cis-(6-N-(hydroksypuryn-9-ylo)-4tmetylo-cykloheksylotmeryloksykarbonylot

-D-argininy - związek nr 70

‘H NMR (CD3OD, 400 MHz, δ w ppm): 8,10 (1H, s, puryna); 8,09 (1H, s, puryna); 4,24 (2H, d, N-CH2); 3,65 (1H, m, C^aH); 3,52 (2H, d, O-®); 2,95 (2H, br, CH2); 2,2-1,2 (14H, m, 2xCH-cykloheksan, 4 xCH 2tcykloheksan, C ^PH 2, CTH).

Przykład 71

Synteza trans-(6tNt(hydroksypuryn-9tylo)t4-metylotcykloheksylo-metyloksykarbonylot -D-argininy - związek nr 71

o

184 342 'Η NMR (CD3OD, 300 MHz, δ w ppm): 8,09 (2H, s, puryna); 4,12 (2H, d, N-CH?); 3,68 (1H, m, COH); 3,36 (2H, d, O-CH2); 3,01 (2H, m, CH); 2,0-0,9 (14H, m, 2xCHcykloheksan, 4-CH2-cykloheksan, C^PH?, CYH2)·

T.t. > 200°C

Rf = 0,2 (metanol)

Przykład 72

Synteza chlorowodorku N-5-(6-N,N-dimetyloalninbpuryn-9-ylb)-5-pentylbaminy

- związek nr 72

lH NMR (DMSO, δ w ppm): 8,20 (1H, s, puryna); 8,16 (1H, s, puryna); 7,84 (bs, 3H, NH3); 4,14 (2H, t, CH2); 3,44 (bs, 6H, 2xCH3); 2,73 (t, 2H, CH2); 1,81 (m, 2H, CH2); 1,56 (m, 2H, CH,); 1,25 (m, 2H, CH2).

Przykład 73

Synteza N-5-(6-metylbαzyrydynopuryn-9-ylb)pentyloksykarbbnylo-L-argininy

- związek nr 73

Własności spektralne związku nr 73 zbliżone są do danych podanych dla związku nr 39. Przykład 74 (2S, 4S)-2-(6-N,N-dimetylbaminbpuryn-9-ylo)-4-(hydroksyInetylb-1,3-dioksolan - związek nr 74

184 342 *H NMR (CDCh, 6 w ppm): 8,32 (1H, s, puryna); 7,75 (1H, s, puryna); 5,33 (dd, 1H, J=2,0, 6,6, H-2-dinksolan); 5,33 (bs, 1H, OH); 4,45 (dd, 1H, J=6,6, 14,3, CHi-puryna); 4,20 (dd, 1H, Jn2,0, 14,3, CH2-puryna); 4,20 (m, 1H, ^4-^^ 4,05 (d, 2H, Jn7,2, H-5); 3,78 (d, 1H, Jn‘3,0, CH-OH); 3,53 (bs, 6H, (CHhN); 3,40 (d, 1H, Jn‘3,0, CH-OH).

Przykład 75 (1O,3R) i (1R,30)-1-(6-N,N-dimetylnammopuryn-9-ylo)metylo-3-cyZlnpentyln-metknol

- związek nr 75

*H NMR (CDCI3, δ w ppm): 8,32 (1H, s, puryna); 7,71 (1H, s, puryna); 4,18 (dd, 1H, J=8,6, 13,7); 4,06 (dd, 1H, J=6,1, 13,7); 3,61-3,53 (m, 8H); 3,00 (bs, 1H, OH); 2,48 (m, 1H); 2,17 (m, 1H); 1,88-1,68 (m, 3H); 1,53 (m, 1H); 1,43 (m, 1H); 1,08 (m, 1H).

Przykład 76 (1O,3R) i (1R,30)-1-(6-N,N-dimetylnaminoputyn-9-ylo)metylo-3-(meryloksykarbonylo-D-ktgiaylo)-cyklopenraa - związek nr 76

O

Λ.

NHj

NH

COOH

Przykład 77 (6-N,N-dimetylnaminnpuryn-9-yln)-7-etylo-ammnetanol - związek nr 77

H

OH *H NMR (CDCI3, δ w ppm): 8,34 (1H, s, puryna); 7,79 (1H, s, puryna); 4,29 (t, 2H, Jn5,8, -CH,-); 3,62 (m, 2H, -CHt); 3,54 (bs, 6H, (CHhN); 3,11 (t, 2H, J=5,8, -CH2-); 2,81 (t, 2H, Jn5,2, -CH-); 2,05 (bs, NH i OH).

184 342

Przykład 78 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etylo-aminoetoksykarbonylo-D-arginina - związek nr 78

^]H NMR (CDCI3, 300 MHz, δ w ppm): 9,36 (m, ‘H); 8,‘9 (2H, s, puryna); 8,‘‘ (‘H, s, puryna); 6,38 (d, 2H, NH-karbaminian); 4,27 (t, 2H, J=6,2, -CH2-); 3,92-3,87 (m, 2H, -CH2-); 3,65 (m, 2H, CH-COOH); 3,43 (bs, 6H, (C^N); 3,03-3,02 (m, 2H, CH2NHC(NH)NH2); 2,90 (t, 2H, J=6f, -CH2-); 2,68 (t, 2H, J=5,6, -CH^-); ‘,64-2,44 (m, 4H, CH2-CH2CH 2NHC(NH)NH2).

Przykład 79 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etylo-aminoetoksykarbonylo-L-arginina

- związek nr 79

Własności spektralne były identyczne jak dla związku nr 78. Przykład 80

N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-3-pentyn-2-o1 - związek nr 80

184 342 'H NMR (CDCf, 5 w ppm): 8,34 (s, 1H, H-2 puryna); 7,89 (s, 1H, H-8 puryna); 4,91 (m, 2H, CH2-N); 3,74 (t, 2H, J=6,2, CH2-OH); 3,52 (bs, 6H, (CH^N); 2,87 (bs, 1H, OH); 2,50 (m, 2H, CH-CH2OH).

Przykład 81

N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-3-pentynyl-1-oksykarbonylo-L-arginina

- związek nr 81

Własności spektralne były identyczne jak dla związku nr 40. Przykład 82 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-tio-etoksy-etanol - związek nr 82

N

N

Ή NMR (CDCI3), 5: 8,30 (1H, s, puryna); 7,75 (1H, s, puryna); 4,41 (t, 2H, J=6,5, CH łącznik); 4,11 (bs, 1H, OH); 3,73 (t, 2H, J=6,5, CH łącznik); 3,51 (bs, 6 H, N(CH2)2); 2,99 (t, 2H, J=6,5, CH2 łącznik); 2,68 (t, 2H, J=6,5, CH? łącznik).

Przykład 83 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-tio-etoksy-etoksykarbonylo-L-arginina

- związek nr 83

i) cocą, τηρ ,

L-Arginina

COOH

Własności spektralne były identyczne jak dla związku nr 40.

184 342

Przykład 84 (2S.4S) i (2R.4R)-2-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-yło)-4-(metoksymetoksykarhonyloD-arginyło)-1.3-oksatiolan - związek nr 84

l)COClj. THF D-Arginina

*H NMR (CDCI3. 300 MHz. 5 w ppm): 8.49 (s. 1H. puryna); 8.47 (s. 1H. puryna); 6.60 (bs. 1H. NH-karbaminian); 6.22 (m. 1H. H-2-oksatiolan); 4.26-4.03 (m. 3h); 3.63-3.00 (m. 11H); 2.78-2.69 (m. 2H. H-5-oksatiolan); 1,53-1.40 (m. 4H. CH2-CH2-CH2NH-C(NH)NH2).

Przykład 85 (6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etoksy-etoksyetanol - związek nr 85

Ή NMR (CDCI3. 5 w ppm): 8.29 (s. 1H. puryna); 7.80 (s. 1H. puryna); 4.33 (t. 2H. CH2); 3.82 (t. 2H. CH2); 3.68 (t. 2H. CH2); 3.55 (t. 2H. CH2); 3.50 (m. 6H. N(CH3h).

Przykład 86 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etoksy-etoksykarbonylo-D-arginina - związek nr 86

'H NMR (DMSO-d6. δ w ppm): 8.25 (s. 1H. puryna); 8.14 (s. 1H. puryna); 6.5 (bd. 1H. Nl-karbaminian); 4.37 (t. 2H. CH łącznik); 4.03 (m. 2H. CH2 łącznik); 3.81 (m. 2H. CH2 łącznik); 3.72 (m. 1H. CH-COOH); 3.60 (m. 2H. CH łącznik); 3.55-3.89 (m. 6H. N(CHj)2); 3.05 (m. 2H. CH2-NH-C(NH)NH2); 1,78-1.38 (m. 4H. CH-CH- CH₂NH-C(NH)NH2).

184 342

Przykład 87 (6tN,N-dimetyloaminopurynt9tylo)-7teroksyetoksykarbonylotLtarginina - związek nr 87

2) l^₀^x^0H

L-Arginina

Własności spektralne były identyczne jak dla związku nr 86.

Przykład 88

Nt5t(6tN,NtdimetyloaminOt8-hromopurynt9-ylo)t5tpentanol -związek nr 88

^lH NMR (CDC1₃, 400 MHz, 6 w ppm): 8,27 (s, 1H, puryna); 4,18 (t, 2H, J=7,2, CH2); 3,64 (t, 2H, J=6,3, CH2); 3,48 (bs, 6H, N(CH3h); 2,02 (bs, 1H, OH); 1,85 (kwintet, 2H, J=7,2, CH2); 1,63 (kwintet, 2H, J=6,3, CH2); 1,46 (m, 2H, CH2).

Wyniki badań biologicznych Badania in vitro

Przykład 89

Proliferacja mitogenna w zawiesinie komórek śledziony

Mitogenna lektyna - mitogen (ang, mitogenic lectin - mitogen) jest białkiem, które wiąże i poprzecznie łączy specyficzne węglowodanowe determinanty na powierzchni komórek oraz stymuluje poliklonalnie komórki limfoidalne. Aktywacja limfocytu wywoływana przez przeciwciała bądź mitogeny prowadzi do zmian wewnątrzkomórkowych i następnie przemianie w limfoblast. Uważa się, że mitogenna stymulacja limfocytów in vitro naśladuje serię zdarzeń występujących in vivo po ich wywołaniu przez specyficzne przeciwciało, PHA, ConA i PWM, i LPS mitogeny stosuje się do pomiaru aktywności, odpowiednio, komórek T i komórek B.

W skrócie, mononukleame leukocyty ze śledziony z myszy C57BL/6 inkubowano w obecności lub nieobecności mitogenów z testowanymi związkami lub bez ich dodania. Po 72 godzinach lub po 5 dniach mierzono inkorporację ^H-tymidyny jako wskaźnik transformacji komórkowej i proliferacji.

100 μΐ zawiesiny zawierającej 2x106 komórek/ml (2x10⁵ komórek/ml) inkubowano w obecności PHA lub ConA, lub PWM, lub LPS w następujących stężeniach:

PHA = 0,01% stężenia końcowego - 0,001%

ConA = 2 pg/^mi - 1 pg/ml

PWM = 5 p^g/^mi - 2 pg/ml

184 342

Komórki inkubowano w obecności lub nieobecności leków przez 72 godziny. Na ściankę dodano 0,5 lub 1 pCi trytowanej tymidyny (3h) odpowiednio na ostatnie 18 lub 6 godzin inkubacji. Komórki zebrano, umieszczono w liczniku Beta i mierzono radioaktywność.

Tabela 1 Proliferacja mitcgenra

Związek nr	T (ConA) (M)	B (LPS) (M)
ST-789	0	1,5-3x(10'8-10'5)
1	2-4x(10'8-10'5)	2x(10-6)
2	2-4x(10‘8-10’5)	0
3	2-6x(10'I2-10‘6)	2-2,5x(10's-10'6)
7	2-6x(10'12-10'8)	0
9	2-3,5x(10’l2-10’6)

Przykład 90

Pomiary cytotoksycznych limfocytów T i mieszanej reakcji limfocytów (MLR)

Mieszana reakcja limfocytów jest odpowiednikiem in vitro odrzutów allograficznych (przeszczepów allogenicznych). Skrótowo, jeśli komórki pobrane z dwóch szczepów wsobnych z dwóch osobników niekrewniaczych zmiesza się in vitro w hodowli uzyskuje się odpowiedź komórki T. Aby uzyskać odpowiedź niebezpośrednią proliferację każdego typu komórek można blokować przez naświetlanie promieniami X lub podając mitomycynę C.

Po 4 dniach inkubacji dokonano pomiarów pobierania tymidyny i cytotoksyczności (CTL).

myszy typu C57B1/6 i 3 myszy typu DBA/2 zabito i stosując limfolit M spreparowano limfocyty. Dla każdej liazy doprowadzono stężenie komórek do 10x106 komórek/ml. Komórki DBA/2 naświetlano dawką 3000 radianów. Wspólnie przez 5 dni inkubowano 1 ml komórek C/57 + 1 ml komórek dBa/2 + 1 ml leku o różnych stężeniach. Pozytywną kontrolę stanowił IL-2 w finalnej ilości 15 ng/ml. Po 5 dniach przeprowadzono testy CTL i MLR.

MLR

Komórki ponownie zawieszono i 100 pl ilości zawiesiny umieszczono w 96 dziurkach na płytce; po 6 godzinach dodano 50 fil tymidyny o aktywności 20 pCi/ml. Następnie komórki zebrano i mierzono stosując licznik Beta.

CTL

Komórki docelowe (ang. target cells) znaczono za pomocą Cr⁵! Po znaczeniu zawieszono je ponownie w ilości 5x10⁴ komórek/ml. Stężenie komórek efektorowych doprowadzono do 2,5x106 komórek/ml a następnie rozcieńczono 1:2 i 1:4 celem uzyskania stosunków efektora do komórek docelowych:

50:1 (2,5x 10⁶ komórek/m 1 : 5x 10⁴ komórek/ml)

25:1 (1,25x106 komórek/ml : 5x10⁴ komórek/ml)

12,5:1 (0.625x 1 C)6 komórek/ml: 5 xl0⁴ komórek/m 1)

100 pl komórek docelowych + 11X0 pl komorek. T mkubocvano przez 4 godziny a następnie w liczniku gamma mierzknk radioaktywność 100 pl supematantu.

184 342

Tabela 2 Badania CTL i MLR

Związek nr	CTL (M)	MLR (M)
ST 689	++++(10-7 M)p	1,6x(10’5 M)P
ST 789	++ (10-7)	2-3x(10-9-10-5)
III	+++ (10-7 M)	1,5-2,5x(10’9-10’5 M)
V	+++ (10-7 M)	1,5-2x( 10-7-10-5 M)
1	+++-+(10-9)	1,5-4x(10-9-10-5)
2	0	1,5-2x(10-7-10-5)
3	+ (10-5)	1,5x(10-9-10’5)
3a	++P(10'9-10-7 M)	1,5-2,9x(10-’-10-5 M)
5	+ (10-7)	1,5-2x( 10-7-10-5)
5a	++(10-7-10-3 M)	1,5-2^x110-1-IO-5 M)
6	+++ (10-9)	1,5-3x(10-9-10-5)
7	+++ (10’9)	1,5-2x( 10-9-10-6)
7a	++++ (10-9m)p	2x(10-’-10-5 M)p
8	++++ (10-9)	1,5-2χ(10-9-10-5)
11	++ (10-7)	2-2,5χ(10-7-10-5)
19	++(10-7 M)P	0P
20	++ (10-5)
51	++(10-7 M)	1,5-2x(10-9-10-6 M)
59	++(10-9 M)	2-2,4x(10'9-10’5M)
60	+ (10-7 m)	1,7-2x(10-9-10-5 M)

Przy pomiarach aktywności CTL dane wyrażono jako % wzrostu w porównaniu do IL-2 1L-2 przyięto za 100%, oznacza mniej niż 20%, + oznacza 20-40%, +- oznacza 40-60%, +++ oznacza 60-80% i

-+++ oznacza ponad 80%,

P oznacza dane wstępne

184 342

Przykład 91

Immunnfennrypowanie

Po przeprowadzeniu analizy leków in vitro przebadano je o pełną krwią pod kątem stabilności i toksyczności.

Co więcej, przeprowadzono analizę in vivoiex vivo na zwierzętach normalnych, zwierzętarh z obniżoną cyklofosfamidem odpornością immunologiczną i zwierzętach, którym podano 5-Fu. Immunofenorypoyknie komórkowe wykonano na krwi i śledzionie myszy.

Analizowano następujące antygeny powierzchni komórkowej:

CD3 (wszystkie komórki T);

CD4 ograniczona klasa komórek T (ηρ. T helpet/iadurer, binds rlass T rells);

CD8a (rytotoksycone komórki T, ang. CTL adhesion);

CD11a (komórki T, B, NK, pewne komórki pnia, ang. CTL adhepioa anti LFA-1a);

MAC-1 (monocyr/mkkrofαg);

NK (naturalny, niszroąry komórki);

Ly5 (komórki b);

CD45 (wszystkie leukocyty, białko fosforanów tyrozyny, ang. protein tyrosine phosphatep); i

TCR (receptor komórek t).

Myszom C57BL/6 (6-8 tygodniowym) podawano iniekcje przez 4 kolejne dni, po czym 5 dnia zabijano je i przeprowadzano immuanfenotypnwknie na komórkach krwi i śledziony. Komórki po jednorazowym przemyciu traktowano 1% paraformaldehydem i analizowano przy użyciu licznika typu XL Coulter®. Wyniki zebrano w tabelach 3a i 3b.

Tabela

Immuanfeantypnykaie na komórkach Zrwi u mysz (N ⁼ 10), ttkZtnykay2h związkiem nr 1

Znacznik ZnmrrZnyy	Kontrola	25 mg/Zg	50 mg/Zg
CD8+	średnia	6,66	10,11	8,65
	OTD	2,09	2,69	1,39
	P		0,005	0,02
NK+	średnia	6,01	5,90	8,14
CD3-	OTD	0,98	1,39	1,35
	P		0,5	0,005
NK+	średnia	3,43	5,84	3,25
CD3+	OTD	0,76	2,08	0,57
	P		0,02	0,289
	średnia	9,60	13,71	9,68
CDt^	OID	2,79	2,68	3,59
	P		0,015	0,4

184 342

Tabela 3b

Immunofenotypowanie na komórkach śledziony u mysz (N = 20), traktowanych związkiem nr ‘

Znacznik komórkowy	Kontrola	25 mg/kg	50 mg/kg
	średnia	38,93	39,78	45,09
TCR+	STD	3,83	7,62	7,34
	P		0,422	0,035
	średnia	55,49	54,08	50,35
Ly5	STD	3,44	7,30	6,72
	P		0,37	0,034

Tabela 4

Immunofenotypowanie na komórkach krwi u mysz (N = 4), traktowanych związkiem nr 2 w kombinacji z cyklofosfamidem

Znacznik komórkowy	Cyklofosfamid ‘00 mg/kg	CY + zw. nr ‘ 25 mg/kg	CY + zw. nr 2 50 mg/kg
CD8+ CD45+	średnia	25,05	‘3,25	20,8
STD	3,89	0,07	0,85
P		0,33	0,05

Śledziona brak efektów

Tabela 5a

Immunofenotypowanie na komórkach krwi u mysz traktowanych związkiem nr ‘ w kombinacji z 5-fluorouracylem (N = 4)

Znacznik komórkowy	5FU (80 mg/kg)	5FU+ zw. nr ‘ 25 mg/kg	5FU+ zw. nr ‘ 50 mg/kg
	średnia	6,66	20,H	8,65
CD8+	STD	2,09	2,69	‘,39
CD45+	P		0,005	0,022
	średnia	3,24	3,58	4,‘2
NK+	STD	0,66	‘,0‘	0,74
	P		0,38	0.0‘

184 342

Tabela 5b

ImmuroScnoiypowanie na komórkach śledziony u mysz traktowanych związkiem nr 1 w kombinacji z δ-fluoroura-ylem (N = 4)

Znacznik komórkowy	5FU (80 mg/kg)	5FU+ zw. nr 1 25 mg/kg	5FU+ zw. nr 1 50 mg/kg
CD4+	średnia	10.0	13.19	12.06
CD45-	STD	1.98	3.19	2.27
	P		0.015	0.04
	średnia	4.22	3.32	3.17
NK+	STD	0.5	0.45	0.36
	P		0.0005	0.0001

Protokół oceny przeciwnowotworowej

Do testowania działania hamującego wzrost guza zastosowano następujące procedury.

Przykład 92

Efekt działania związku nr 1 podanego w kombinacji z cyklofosfamidem na wzrost nowotworu piersi.

Myszy Balb/C (n-5/Gr) badano w linii komórkowej na raka piersi DA-3. Badanie prowadzono w dniach od -2 do 13. Śledzono zapadalność na raka*/rozmiar guza i wagę ciała przez trzy tygodnie od dnia 0 (DO) do dnia 23 (D23). DO jest dniem inokulacji komórek nowotworowych a D23 dniem zakończenia eksperymentu. [* ang. Tumor takes = liczba myszy z guzem/całkowita liczba myszy].

Parametrami. przy pomocy których mierzono ten efekt były rozrost guza i szybkość jego wzrostu [guz mierzono wzdłuż jego najdłuższej osi (długość) i wzdłuż prostopadłej najkrótszej osi (szerokość). a objętość guza (T.V. ± S.E.) obliczano ze wzoru T.V. = długość(cm) x szerokość (cm)2/2]. oceniano ubytek wagi ciała.

Ważność statystyczną różnic pomiędzy zapadalnościami na raka i rozmiarami guza w grupach kontrolnych i poddanych działaniu leku ustalono przy zastosowaniu testów „Chisquare” i Studenta. wyznaczono ją na p<0.05. Myszy podzielono na pięć następujących grup:

Gr. 1 - normalna sól fizjologiczna (0.2 ml/mysz i.p. rozpoczęto dnia D2)

Gr. 2 - CY (100 mg/kg pojedyncza dawka i.v. w dniu DO)

Gr. 3 - związek nr 1 (25mg/kg i.p. rozpoczęto dnia D2)

Gr. 4 - związek nr 11 (50mg/kg i.p. rozpoczęto dnia D2)

Gr. 5 - CY 9100 mg/kg i.v. w dniu DO + związek nr 1 (50 mg/kg i.p. rozpoczęto w dniu D2)

Wyniki przedstawiono w tabeli 6 i na rysunkach 1 i 2.

Tabela 6

Efekt podawania związku nr 1 na wzrost guza

Grupa/dzień	4	6	8	10
Gr. 1: sól fizjol.	5/5*	5/5	5/5	5/5
Gr. 2 :CY @ 100 mg/kg	5/5	5/5	5/5	5/5
Gr. 3 :Nr 1 @ 25 mg/kg	2/5*	2/5*	3/5	4/5
Gr. 4:Nr 1 % 50 mg/kg	3/5	3/5	3/5	3/5
Gr. 5:CY @ 100 mg/kg +Nr 1 (S 50 mg/kg	4/5	5/5	5/5	5/5

Zapadalność na raka (Tumor takes) = liczba myszy z guzem,· całkowita liczba myszy p<0.05 według testu ..Chisquare'’.

184 342

Przykład 93

Ocena przydatności związku nr 1 w kombinacji z cyklofosfamidem (cytoksan) (CTX, 20 mg/kg) w hamowaniu nowotworu piersi (linia DA-3).

Przydatność kombinacji związku nr 1 (25 i 50 mg/kg i.p. dziennie) plus CTX (20 mg/kg i.v. duża pojedyncza dawka) przeciw nowotworowi DA-3 oceniono 4 dnia.

Wyniki nie pokazują wyraźnego efektu przy podawaniu kombinacji związku nr 1 (w ilości 25 mg/kg) plus CTX. Niemniej jednak zaobserwowano wyraźny choć przejściowy efekt w dniach od 9 do 18 (rysunek 3). Zwłoka w wystąpieniu efektu przeciwnowotworowego jest być może spowodowana powstawaniem komórek supresorowych T w końcowej fazie wzrostu guza. Nie zaobserwowano wyraźnej utraty wagi ciała (rysunek 4).

Przykład 94

Ocena przydatności związku nr 1 w kombinacji z cyklofosfamidem (cytoksan) (CTX, 20 mg/kg) w hamowaniu nowotworu piersi (linia DA-3)

W innym eksperymencie przedłużono działanie CTX. Myszom Balb/C wstrzyknięto s.c. 5x10⁵ komórek guza DA-3 w dniu DO. W dniu D4 gdy rozwinął się nowotwór zwierzęta przypadkowo podzielono na grupy (n = 11/gr.) i wstrzykiwano im duże dawki CTX (28 mg/kg) w dniach 4, 11 i 18. Podawanie związku nr 1 rozpoczęto 2 dnia i kontynuowano do dnia 28 stosując standardowy reżim dawki 50 mg/kg dziennie (i.p. iniekcje).

Wyniki tego eksperymentu (Tabela 7) wskazują na wysoką statystyczną ważność (p, 0,001 - p.<0,005) efektu wykazywanego przez związek nr 1 (BCH-1393) podanego w kombinacji z CTX na wzrost nowotworu w dniach od 11 aż do 30. Nie zaobserwowano wyraźnego ubytku wagi ciała (Tabela 8).

184 342

Tabel) 7

Myszy:. raaa balt-c, 5,0xl0⁵sc komórki DA.-) p#28, testowayy związek ni l z cytoksanem, iniekcje komórkowe '7 kwiecień, podawanże związku ni l ro/poc/tto 20 kwietnia, pomlryy i traktowani) cytok-nzηm rozpocztoo 2l kwienma '995.

Dane odnośnż) rozmiarów guz;) ohzjmuią tylko myszy z nowotworem

O m

206,9

21,8

n=11/11

151,6

13,93

0,0453

n= 11/11

187,2

36,09

0,6383

n=11/11

115,8

15,05

0,0017

δ 7 CS

CN

fi-

CN

OO CS

182,9

21,9

n= 11/11

130,9

12,42

0,051

n=11/11

152,5

m Un OO Ol

m o Tt cf

n=11/11

104,2

OO rn m

m O «O cf

n=10/11

rł

k©

k©

un

r-

22,70

n=11/11

m

8,91

fi- rn o θ'

n=l1/11

CN

29,51

0,433

n=11/11

Tt

fi- un

0,005

n=10/11

O)

160

106

130

Un OO

of

m

_ |

0,9174

m CS

127,3

13,72

n=11/1

93,4

8,49

un O o*

7 c

131,4

36,55

n=11/1

69,6

9,90

0,001'

n=10/1

—4

OO

kD

r_<

Ol

CS

CN

CN rn θ'

k©

8,94

0,422

11/1

CS

18,63

0,793

11/1

Tt

! 9,50 1

010*0

o

CN CN

Ł

OC OO

Ł

Tt Ok

e

m k©

II c

fi-

r-4

k©

—t

un

o

OO

ογ

7,51

Tt

m Tt OC

0,233

11/1

rn

15,45

0,531

1l/1

CN

6,52

0,002

r~~ r-

c

rn kD

Ł

k©” kO

c

Tt Tt

II ©

11/11

CS

CN

o

un

6,00

un

6,98

0,118

Un

12,90

0,449

11/1

θ'

6,46

0,003

o

CN k©

c

Tt un

&

00 un

s

Tt

II ©

F_

O

m

Tt

r-4

Tt

OO

CN rn

11/1

k©

m CN r-

rn cf

11/1

Ol

0,358

υη

5,58

0,001

δ

kD

c

O Un

II c

o Un

O

c

CN 04

il ©

kD-

-

Tt

un

r

Tt

3,76

fi-;

4,83

0,550

04

5,82

0,506

11/1

Ot

3,77

0,008

δ

Tt m

II c

o m

CN CS

II c

cf 04

11 c

CS

fi-

r-4

k©

CN

rn

3,22

kc

3,81

0,739

4,46

0,692

k©_

Tt Tt m

0,118

cf CS

II c

k©‘

Ł

o©

II c

of

II ©

CS

,

11/11

m

o-

kO

of

11/1

un

2,37

0,742

11/1

04

fi- OO

0,714

νγ

un OO

0,088

-

II c

cf

II c

cf

04

II c

k©

II c

-

fi-

r_,

O

un

= 11/11

Tt

un rn

fi- rn

cs~ Tt'

Un Tt

0,701

C-y of

<©

0,646

n=11/1

k© rn

O Tt

0,962

c

Ł

c

CTX 28 mg/kg iv (dni 41 ll,l8)

OC

Dzień

Grupa ni l ip (dni 3-20)

ε <υ Zl

liczba myszy

Giupa ni 2 CTX 28 mg/k

OO Tt £ S-

ε o Zl

CU Ό 'o £ ca 5

liczba myszy

Gnipi ni 3 BCH-,393

OC 04 m 5 O OC £ o Ol

£ <υ W5

Cu Ό '05 O Έ CC £

liczba myszy

Grupa ni 4 BCH-,393

4- oc Ol m ’£ Ό .£* oc 'oc o Ό)

£ <u 'fi

C. -'Zl O 1— ca i

>, N Zl >, ca _© N CJ

184 342

Tabela 8

Myszy: rasa balb-c, δ,C5lC5sc komórki DA33 p#28i testowany związekni 1 z cytoksanem, iniekcje komórkowa 17 kwieciety podawania związku na 1 rozpocz^o 20 kwietnia, pomiany i traktowama cntoksre/m rozpoczęto 21 kwiemia 1995.

Dana waga cij^aa (włączająa każdą myza w grupie)

0 cs

20,0

cs o

n=11/11

20,4

0,30

0,431291

n=11/11

20,0

0*

000*1

n= 11/11

CS Os

0,26

0,1050

n—10/11

i 1/11

_ |

0

00 CM

00

0,25

Π.

0,29

Cl r-> C4

c-

0,39

0,853

0,23

0,220

0

Os

11 c

0 CM

O*

II fi

Os

&

Os

II c

© CM

OO

0,28

11/11

r- CM. θ'

0,5141

<©

0,35

0,5887

11/11

IT)

0,20

0,4592

0

Os

II c

O CM

II fi

Os’

II fi

Os

II fi

0

c-

, |

cs ΓΊ

c-

0,26

11/1

Γ-

0,26

000*1

—

cs

cc 0

0,325

11/1

OO

0,17

0,011

0

OS

Os”

OO

II fi

00

II fi

S©

—

s©

»—1

Cl

sq

0,27

OO

0,25

0,640

cs

Cl cy 0

CM 0

11/1

OS.

0,20

0,050

0

Os

II c

Os

II fi

Os

Ł

OO

II fi

Os

CS

1—

CS

00

«©

c- CM O

-

s©

0,27

0,820

11/1

Os.

r- CS 0

0,202

CS

61*0

! 0,435 1

— 0

OS

Ł

Os

fi

00*

Ł

Os

II c

^-r

__

S©

CS

k©

OO

0,31

11/1

Γ~γ

0,29

0,8403

Ό,

0,35

0,583

11/1

1©

0,15

0,326

0

Os

Ł

Os

II fi

Os

oC

II fi

11/11

0

c~

CM

cy 0

CM

cs 0

1,000

0,33

0,570

11/1

s©_

cs rl

0,194

0

Os

II fi

Os

II fi

00

II fi

OO

0

li c

0

Os

11/11

TT

0

-

s©.

0,30

Os.

O ’Φ o

0,604

§

Os.

CS co 0

0,130

O

OO 0

0,095

Os

II fi

Os’

fi

OO*

II fi

Os

II fi

OO

Cl

CS

Os

νγ

0,32

11/1

OO

0,31

0,448

—

cs.

0,39

0,735

0,16

0,346

Os

II fi

Os

II fi

Os

II fi

Os

II fi

11/11

TT

11/11

c-

r-y

cs. 0

OO

0,28

0,847

0,33

0,214

-

CM

0,17

061*0

Os

Ł

os

II c

Os

Ł

Os

II c

'T

c^

0,25

5

CM

0,22

0000*1

11/11

c- CM θ'

0,704

•-^

C^

0,29

0,2721

ll/ll

Os

Ił fi

Os

00

II fi

00

il fi

CTX 28 mg/kg iv (dm 4a 11i 18)

CD

Grapa na 2 CTX 28 mg/k

+

Dzień

Grapa nr 1 p (dm 3-28

ε <υ 'Λ

liczba myszy

OC ’Τ fi -o &

fi 53 ’Z5

fi. Ό •'Λ O «5 >

liczba myszy

Grupa na 3 BCH-1393

OO Cl CS ‘fi 2- > oc 24 ci) fi 0 t/S

5 t/3

fi. Ό '’Z! O C 03 5

liczba myszy

Grapa na 4 BCH-1393

OO Cl cs -5 o. co 24 'cb fi 0 te

53 Λ

fi. •0 'Ά c u 03

CM c3 _O CM O

184 342

Przykład 95

Ocena przydatności Związku Nr. 1 w kombinacji z 5FU na hamowanie wzrostu gruczblakbraka okrężnicy (ang. colon adenocarcinoma).

Myszom C57BL/6 (6-8 tygodniowym; n=7-9/grupę) wstrzyknięto s.c. 3x105 komórek MC38 gruczolakoraka okrężnicy w dniu 0. W dniu D7 myszy z rozwiniętym nowotworem podzielono przypadkowo i podawano im w zastrzyku sam 5FU w ilości 20 mg/kg lub w kombinacji z levamizolem w ilości 20 mg/kg i.p. lub ze związkiem nr 1 dodawanym w ilościach 25 i 50 mg/kg i.p. przez 4 tygodnie. Podawanie leków w tym czasie prowadzono przez 5 kolejnych dni, przerywano podawanie na 2 dni, po czym kontynuowano podawanie przez 5 kolejnych dni razem przez 4 tygodnie.

Wyniki tego eksperymentu wskazują na wyraźny, zależny od dawki, efekt przeciwnowbtuorouy, po podaniu Związku nr 1 (w ilościach 25 i 50 mg/kg) + 5FU (w ilości 20 mg/kg) w porównaniu z grupa kontrolną, w której nie podawano leków (Rysunek 5). Efekt przeciwnowotworowy kombinacji 5-FU + związek nr 1 (50 mg/kg) był wyraźnie lepszy niż 5-FU + Levamizbl. Przy podawaniu samego 5-FU (20 mg/kg) lub 5-FU (20 mg/kg) + Levamizol (20 mg/kg) zaobserwowano umiarkowaną odpowiedź przeciwnowotworową. Może to być spowodowane tym, że dawka 20 mg/kg reprezentuje niepełną („podoptymalną”) dawkę 5-FU na MC38 gruczolakoraka okrężnicy.

Przykład 96

Toksyczność związku nr in vivo

Związek nr 1 wstrzykiwano i.v. codziennie przez 5 kolejnych dni grupom 3 samców i 3 samic szczurzych. W pierwszej grupie podano 500 mg/kg, w drugiej 250 mg/kg i w trzeciej 125 mg/kg. Ponadto, jeden samiec i jedna szczurza samica otrzymały dawkę 1000 mg/kg. Odnośnikiem była grupa (jeden samiec i jedna szczurza samica), w której nie podano związku. Wszystkie dawki podawano w jednakowej objętości 0,1 ml/100 g. Iniekcje rozpoczęto w dniu 0 i kontynuowano do dnia 4 (5 dni). Podczas eksperymentu codziennie notowano zmiany wagi ciała i przynajmniej przez 1 godzinę po zastrzyku obserwowano zachowanie się szczurów (efekty działania leku). W dniu 8 szczury usypiano i przeprowadzano badania makroskopowe organów wewnętrznych.

U obu szczurów (samiec i samica), którym podano dawkę 1000 mg/kg i.v. wystąpiły poważne konwulsje okrężnicy i zmarły one po 10 minutach. U wszystkich szczurów, którym podano dawkę 500 mg/kg zaobserwowano skurcze (drgawki) w okolicy tułowia, drżenie przednich łap i podskoki. Efekty takie występowały przez 1 godzinę i były podobne po każdej z pięciu iniekcji. Krzywe wzrostu zwierząt nie różniły się od rejestrowanych dla zwierząt kontrolnych. Podczas podawaniu dwóch niższych dawek (250 mg/kg i 125 mg/kg) nie zaobserouanb nienormalnego zachowania się zwierząt i krzywe wzrostu były normalne (Rysunki 6 i 7). Nie zaobserwowano w nekroskopii zwierząt żadnych wywołanych przez leki zmian.

Związek nr 1 jest dobrze tolerowany przez szczury rasy Fisher przy iniekcjach dożylnych (i.v.). Nie zanotowano objawów toksyczności przy podawaniu dawki 250 mg/kg przez 5 kolejnych dni. Związek wywoływał konwulsje okrężnicy i śmierć przy dawce 1000 mg/kg. Dawka 500 mg/kg powodowała wystąpienie pewnych krótkotrwałych nienormalnych objawów lecz nie prowadziła do śmierci zwierząt.

Wnioski

Z przytoczonych danych wynika, że in vitro, związki według wynalazku, a zwłaszcza związek nr 1, aktywuje komórki T (w tym CTL) oraz komórki B.

Związek według wynalazku, a zwłaszcza związek nr 1, zwiększa, in vivo, liczbę komórek CTL.

Związki według wynalazku, a zwłaszcza związek nr 1, są dobrze tolerowane.

Związek nr 1 w kombinacji z cyklofosfamidem hamuje in vivo wzrost raka piersi u myszy.

Związek nr 1 w kombinacji z 5FU hamuje in vivo wzrost gruczolakoraka okrężnicy u myszy.

184 342

Zmiany objętości guza, dane dotyczące jedynie myszy z nowotworem

dzień po inokulacji raka

184 342

FIGUA 2

(β) ηβΡΜ (ΰ

Λί (Ο

Μ •Η

-ΓΊ υ

π5

Γ“ί ρ

Λί ο

C •Η ο

α 'C

0) •Η

Ν τί

184 342

FIGURA

(uiui) eznfi osoąśCąo

184 342

D

O

H t,

Zmiany wagi ciała

MB

					Cr l
			'C		x 1
			0
			•H		Cr
			N		ε
					O
					CN
			>		X
			•H.		Ei
					U
			m	s,	+
	'C	r—i	λ:		Χ-Χ
cH	o	CN		CN	rH
CN	•H	1	CP		CN
|	N	CN	ε	CN	I
CN	Ό		O		CN
	—'	Ή	CN	Ή
♦H		C	X	C	•H
c	>	Ό	A	*n	C
	Ή	—	o	'—	TJ
			+		'—z
	rr	a	a	a	a
a		Ή	Ή	•H	•c*ł
•H
	rn	rn	Cr	rr	rr
•	ε	Λί		Si	st
r“i	o		\	\	\
0	CN	cr	rr	rr	cn
•m		ε	ε	£	ε
N	c	ID	cn	O	O z-
•H	<ΰ	CN	CN	tn	m «3
	X
	0	cH	rH	rH	r—ł 'C
i—i	4->				α
o			54	5-ł	5-4 —
ω	υ	z	z	z	Z K
					T
rH	CN	cn		m	kO —
5-4	5-4	5-4	5-4	5m	5-4 >
o	o	o	o	o	O -H

UtłH (6) ejeyo efipft · a

.. <o dzień po inokulacji raka

184 342

FIGURA

184 342

LO

FIGURA

♦rd c

Ό

Π5

P +J •rd o

-H

C

-U

2=

-P <D>

N

O o

Cb

N o

p

Φ •m o

<V •H

C •rd •P c

Ό

184 342

ΓFIGURA

Si ω

χ:

tn > -η c [X i—I o

>1 Si tn +j rO C c O λ: χ:

υ si >i to

N	•H
	ε
	o
N O	cn
N tn υ	Ή Γ—|
•H	k-ł LO
£	C C\
cn	Λί ΓΟ <D O
•H	N \
tn to co
tO	•r*} ·»—»
£	5 · co >
3	•
U	O -H
tn	C
0	fO Ή
Cl	Ό -m
N	O U
£	&.Λί <n
>Ί	ε -η
C	>1 c
tO	Si -H
•rl	o
ε	4-S in
CO	.y —

(β) syp β6ρλ

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 70 egz.

Cena 6,00 zł.

Claims (19)

Zastrzeżenia patentowe

1 .Nowe podstawione pochodne puiynylowe o aktywności immunomodulującej o wzorze I:

Ri oznacza podstawioną grupę aminową o wzorze NR⁵R⁶, w którym R⁵ i R⁶ są niezależnie wybrane z atomu wodoru, alkilu Cm lub niepodstawionej grupy aminowej z tym założeniem, że R5 i r6 nie oznaczają obydwa atomu wodoru lub grupy aminowej; R2 i R3 są niezależnie wybrane z atomu wodoru, alkilu Cm, grupy aminowej, podstawionego lub niepodstawionego tiolu, chlorowca i

R4 reprezentuje wzór R-X, w którym R jest nasyconym lub nienasyconym liniowym węglowodorem zawierającym od 5-20 atomów węgla ewentualnie zawierającym jeden lub więcej heteroatomów i ewentualnie podstawiony jednym lube większą ilością =O, lub =S, a Xⁿ wybiera się z grupy składającej się z grupy aimnoalknowej i znanego eeiązania aminokwasowego przez je^go α-aminową grupę.

2. Związek według* zks^tre. 1, w którym R₄ oznacza (CH)₂-L-O-CO-X'n w którym L wybiera się w (CH2),,, (CH₂)_o-Q- (CH₂)_o, lub (CH₂)_o-C-C-(CH₂)_o i dalej w którym Q ozymcza O, 0 lub NH, n oznacza liczbę całkowitą, od 1 do 6, i m oznacza liczbę całłkowitą od 1 do 3.

3. Związek według zastrz. 1, w którym X¹² oznacza (CH2)_onH2, w którym m oznacza liczbę całkowitą od 1 do 6.

4. Związek według⁶ oastrz. 3, w którym m oznacza 2.

5. Związek według oastoz. 1, w Ztófym X^1- jes^- nitm-alnie występującym L-α-aminokwasem lub jego D-sterenioomeoem.

6 . Związek według zaotez. 5, w którym aminokwas wybrany jest z grupy obejmującej: arginin⁶, glicynę, alaninę, kwas glutaminowy, walinę, omitynę oraz rytrulinę.

7. Związek według -astro. 6, w którym ęęy’miea^tnnym ammotrwasem jest D-areiaina.

8. Zwi.ąioek wedh^ zastro. ⁶, w którym wymienionym amiao^Zwksem jest L-arginina.

9. Związek według zastrz;. 1, w którym R, wybiera oię o -N(CH₃)₂, -NHNH_n, -NHCH₃ i -N(NH₂ )CH₃.

10. Związek według zastrz. 1₁ w którym R? i R₃ sąmezależme wybrane z Cl, Βγ. I lub F.

11. Zyiąze^Z według zasno. 10, w którym R2^j R. są niezatóżme wybrane z Cl lub Br.

12. Związek wedRąg zastrz. 11₁ w którym R₃ oznacza Cl.

13. Zw^ek wedła^ zastrz. lfw któiym R₃ oznacza Br.

14. Związek według zastrz. 1, w którym R₂ oznacza NH₂.

1⁵. ^ąyiąze^Z według zastrz. 1 w tóórym R₃ oznacza 0H tób 0CH₃.

16. Zw^eZ yy^drkay z ggrupy ob ejmującej:

Związek nr III N-5-(6-chloropuryr-9-^rlolrpeataanl;

Zwązek nr V N-5-(6-N,N-dimetyloamiaopurya-ⁿ-ylo)-peatknol;

Z_yiąze^Z nr 1 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentoksykatyonyln-D-kteiaiak;

184 342

Związek nr 2 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-L-arginina; Związek nr 3 N-5-(6-N-metyloaminopuryn-9-ylo)- pentoksykarbonylo-D-arginina; Związek nr 3a N-5-(6-N-metyloaminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 4 N-5-(6-N-metyloaminopuryn-9-ylo)- pentoksykarbonylo-L-arginina; Związek nr 5 N-5-(6-N-aminopuryni-9-yl)-pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 5a N-5-(6-N-aminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 6 N-5-(6-N-aminopiHyn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 7 N-5-(6-N-Hydrazynopuryn-9-yl)pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 7a N-5-(6-N-Hydrazynopur^^rn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 8 N-5-(6-N-Hydrazynopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 9 N-5-(6-N-chloropuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 10 N-5-(6-N-chloropuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 11 N-5-(6-N-hydroksypuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 12 N-5-(6-N-merkaptopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 13 N-5-(6-N-merkaptopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 14 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-glicyna; Związek nr 15 N-5-(6-N,N-(6-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7'-etoksy-etoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 16 (2S,4S)-2-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-4-(metyloksykarbonylo-D-arginylo)-l ,3-dioksolan;

Związek nr 17 N-5-(6-N,N-Dimetyloamino-8-bromopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 18 N-5-(6-N,N-dimetyloamino-8-bromopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 19 N-5-(puryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 20 N-5-(puryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 21 N-5-(puryn-9-yio)-pentyloksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 22 N-5-(6-N,N-Dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-walilo-L-prolilo-L-leucyna;

Związek nr 23 N-5-(6-N,N-Dimetyloanlincpuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-izoleucylo-L-prolilo-L-izoleucyna;

Związek nr 24 N-5-(6-N-cyklopropyloaminopuryn-9-ylo)pentanol;

Związek nr 25 N-5-(6-N-cyklopropyloaminopuryn-9-ylo)pentyloksykarbonylo-D-arginina; Związek nr 26 N-5-(6-N-cyklopropyloaminopuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-L-arginina; Związek nr 27 N-5-(6-N-azetydynopuryn-9-ylo)-5-pentanol;

Związek nr 28 N-5-(6-N-azetydynopuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-arginina; Związek nr 29 N-5-(6-N-azetydynopuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-L-arginina; Związek nr 30 trans-( 6-N-chloropuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metanol;

Związek nr 31 trans-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metanol; Związek nr 32 trans-(6-N,N-dimetyloamjnopuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 33 trans-(6-N-hydroksypuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metanol; Związek nr 34 trans-(6-N-metoksypuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metanol;

Związek nr 35 cis-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metanol; Związek nr 36 cis-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 37 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-D-cytrulina; Związek nr 38 N-5-(6-N-metyloazyrydynopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 39 N-5-(6-N-metyloazyrydynopuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-arginina; Związek nr 40 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-tioetoksy-etoksykarbonylo-D-argininą Związek nr 41 Meta-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-metylo-benzyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 42 N-5-(6-N,N-dimetyloi«ninopuryn-9-yloC)3-penrynylo-l-oksykarbonylo-D-arginina;

184 342

Związek nr 43 N-5-[6-(1-metylo-2-acetoksy)etyloaminopuryn-9-ylo]-pentanol;

Związek nr 44 N-5-[6-(1-metylo-2-acetoksy)etyloaminopuryn-9-ylo]-pentyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 45 N-5-(2, 6-dichloropuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 46 N-5-(2,6-dichloropuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 47 N-5-(2,6-did4oropuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 48 N-5-(2-Amino-6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 49 N-5-(6-N,N-dimetyloamino-8-metylotiopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 50 N-5-(6-N,N-dimetyloamino-8-metylotiopuryn-9-ylo)-pentoksykarbo-nylo-D-arginina;

Związek nr 51 N-5-(6-N-metoksypuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 52 N-5-(6-N-metoksypuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 53 N-5-(2-chloro-6-metoksypuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-arginina; Związek nr 54 N-5-(6-N.N-dimctyloa^ninopuiyni-9-ylo)-pentoksykarbonylo-D-omityna; Związek nr 55 N-5-(6-\.N-dimetyloaminopuiyni-9-ylo)-pentoksykarbonylo-L-omityna; Związek nr 56 N-5-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-L-walina; Związek nr 57 N-5-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-D-walina; Związek nr 58 chlorowodorek N-5-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-pentyloksykarbonyloetyloaminy;

Związek nr 59 N-5-(6-N-merkaptopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 60 N-5-(6-N-metylotiopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 61 N-4-(6-N-chloropuryn-9-ylo)-4-butanol;

Związek nr 62 N-4-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-butanol;

Związek nr 63 N-4-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-butoksykarbonylo-D-arginina; Związek nr 64 N-4-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-6-butoksykarbonylo-L-arginina; Związek nr 65 N-6-(6-N-chloropuryn-9-ylo)-6-heksanol;

Związek nr 66 N-6-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-6-heksanol;

Związek nr 6? N-6-(6-N,N-dimetyIoaminopuryn-9-ylo)-heksyloksykarbonylo-D-arginina; Związek nr 68 N-6-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-heksyloksykarbonylo-L-argirLina; Związek nr 69 cis-(6-N-hydroksypuryn-9-ylo)-4-metylocykloheksylo-metanol;

Związek nr 70 cis-(6-N-hydroksypuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 71 trans-(6-N-hydroksypuryn-9-ylo)-4-metylo-cykloheksylo-metyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 72 chlorowodorek •N-5-(6-N,N-dimetyloaminopu]ym-9-ylo)-pentyloaminy; Związek nr 73 N-5-(6-N-metyloazyrydynopuryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-L-arginina; Związek nr 74 (2S,4s)-2-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-4-(hydroksymetylo-1,3dioksolan;

Związek nr 75 (1S.3R) i (1R.3S)-l-(6-N,N-Dimetylo-aminopuryn-9-ylo)metylo-3-cyklopentylo-metanol;

Związek nr 76 (1S.3R) i (1R,3S)-l-(6-N,N-DiJnetylo-aminopuryn-9-ylo)metylo-3-(metyloksykarbonylo-D-arginylo)-cyklopentan;

Związek nr 77 ^-N.N-dimetyloaminopuryn^-ylo^-etyloaminoetanol;

Związek nr 78 (6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etyloaminoetoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 79 (6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etyloaminoetoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 80 N-5-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-3-pentyn-1-ol;

Związek nr 81 N-5-(6-\.\-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-3-penl:yip^d-^1-oksykarhonylo-L-arginina;

Związek nr 82 (6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-tioetoksy-etanol;

Związek nr 83 (6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-tioetoksy-etoksykarbonylo-L-arginina; Związek nr 84 (2S.4S) i (2R,4R)-2-(6-N.N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-4-(metoksykarhonylo-D-arginylo)- 1.3-oksatiolan;

184 342

Związek nr 85 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etoksy-etoksyetanol;

Związek nr 86 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etoksy-etoksykarbonylo-D-arginina; Związek nr 87 (6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-7-etoksy-etoksykarbonylo-L-arginina; i Związek nr 88 N-5-(6-N,N-dimetyloamino-8-bromopuryn-9-ylo)-pentanol.

17. Związek według zastrz. 16, którym jest związek wybrany z grupy obejmującej: Związek nr III N-5-(6-N-chloropuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr V N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 1 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksy-karbonylo-D-Arginina; Związek nr 2 N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)pentoksy-karbonylo-L-Arginina; Związek nr 3 N-5-(6-N-metyloaminopuryn-9-ylo) pentoksy-karbonyło-D-arginina; Związek nr 3a N-5-(6-N-metyloaminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 5 N-5-(6-N-aminopuryn-9-ylo) pentoksykarbonylo-D-Arginina;

Związek nr 5a N-5-(6-N-aminopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 6 N-5-(6-N-aminopuryn-9-ylo) pentoksykarbonylo-L-Arginina;

Związek nr 7 N-5- (6-N-hydrazynopuryi-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-arginina:

Związek nr 7a N-5-(6-N-hydrazynopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 8 N-5-(6-N-hydrazynopuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-L-arginina;

Związek nr 11 N-5-(6-N-hydroksypuryn-9-ylo)pentoksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 19 N-5-(puryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 20 N-5-(puryn-9-ylo)-pentyloksykarbonylo-D-arginina;

Związek nr 51 N-5-(6-N-metoksypuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 59 N-5-(6-N-merkaptopuryn-9-ylo)-pentanol;

Związek nr 60 N-5-(6-N-metylotiopuryn-9-ylo)-pentanol.

18. Związek N-5-(6-N,N-dimetyloaminopuryn-9-ylo)-pentoksykarbonylo-D-arginina.

19. Kompozycja farmaceutyczna do leczenia raka, znamienna tym, ze zawiera związek określony w zastrzeżeniach 1, 16 lub 18.