W eksploatacji urzadzen telefonicznych zdarzaja sie przypadki, kiedy zachodzi ko¬ niecznosc przymusowego odlaczenia abo¬ nenta od sznura, na przyklad w wypadku zwarcia linii abonentowej lub w razie zglo¬ szenia zbednego, kiedy abonent zdjal mi¬ krotelefon, a nie nadaje numeru, Niedogo¬ dnie byloby pozostawiac takiego abonenta normalnie dolaczonego' do centrali, ponie¬ waz zajmuje on bezuzytecznie jeden ze sznurów, których liczba jest i tak ograni¬ czona.Znane sa urzadzenia sygnalizacyjne, zawiadamiaj ace w tym przypadku obsluge, ze nalezy danego abonenta odlaczyc od centrali, lub urzadzenia, które automatycz¬ nie zatmykaja obwód bezpiecznika topiko- wego, powodujacego po okreslonym czasie odlaczenie abonenta ze zwarta petla. W ta¬ kim przypadku obsluga musi, po przywró¬ ceniu petli do stanu normalnego, przyla¬ czyc abonenta do centrali lub wymienic przepalony bezpiecznik.Przedmiotem wynalazku jest przylacze abonentowe do samoczynnej lub pólsamo¬ czynnej centrali telefonicznej, w której od¬ laczanie abonenta w wypadku zwarcia pe¬ tli lub zgloszenia zbednego i jego przyla¬ czanie po przywróceniu stanu normalnego przebiega samoczynnie. Przylacze abonen¬ towe wedlug wynalazku zawiera przekaz¬ nik zgloszeniowy i przekaznik odlaczenio- *) Wlascicielka patentu oswiadczyla, ze wynalazca jest pro/, inz. Roman TrechcinskuWy; kotwiczka przekaznika zgloszeniowego jest zaopatrzona w zapadke, która przy po- 1 lozeniu npboczym kotWiczki przytrzymuje kontakty przekaznika* ddlaczeniowego w polozeniu przerywajacym obwód rozrucho¬ wy i próbny. W ten sposób przylacze abo- nentowe wedlug wynalazku po przebie¬ gach zachodzacych w przypadku zglosze¬ nia zbednego, kiedy abonent zdjal mikro¬ telefon lecz nie nadaje numeru, lub pozor¬ nego, kiedy nastapilo zwarcie- petli abonen- towej wskutek uszkodzenia, samoczynnie odlaczy obwód abonentowy od sznura cen¬ trali i nie pozwoli nal zajecie innego sznura az do czasu przywrócenia nalezytego sta¬ nu petli abonentowej, co nastepuje po po¬ lozeniu mikrotelefonu na widelkach przez abonenta, który sie zbednie zglosil, lub po usunieciu uszkodzenia petli abonentowej.Rysunek przedstawia tytulem przykla¬ du fragment ukladu polaczen centrali, za¬ wierajacej przylacze abonentowe wedlug wynalazku. Fig. 1 przedstawia przylacze a- bonentowe, fig. 2 — czesc; sznura z laczni¬ kiem czasowym. Te czesci centrali sa po¬ laczone miedzy soba za pomoca zacisków, oznaczonychj cyframi arabskimi, przy czym zaciski, które sa polaczone ze soba, ozna¬ czono ta sama cyfra.W razie przypadkowego zwarcia petli abonentowej zachodza przebiegi podobne, jak (w przypadku zgloszenia sie abonenta do centrali) po zdjeciu mikrotelefonu z wi¬ delek, dzieki czemu wzbudza sie przekaznik LR w obwodzie 1 (fig. 1): dodatni biegun baterii +, uzwojenie przekaznika LR% styk BRb, zacisk LI, petla abonentowa, nie przedstawiona na rysunku, zwarta w do¬ wolnym miejscu, zacisk L2, styk BRc, o- pornik r&, ujemny biegun baterii —. Wzbu¬ dzony przekaznik LR zamyka obwód 2: (fig. 1) ujemny biegun baterii —, styk BRI, styk LRb, zacisk 4, (fig. 2) zacisk 4, styk CAa, umyslony punkt zwielokrotnienia 6, styk SLf, uzwojenie przekaznika SQ1, do¬ datni biegun baterii +. Przekazniki SQ1 wszystkich sznurów centrali sa dolaczono do punktu zwielokrotnienia 6 w obwodach analogicznych, dzieki czemu wzbudzaja sie i zamykaja we wszystkich sznurach obwo¬ dy 3 (fig. 2): dodatni biegun baterii +, u- zwojenie szukacza AS, styk SAa, styk SLg, styk SQlb, ujemny biegun baterii —. W ob¬ wodach 3 wzbudzaja sie szukacze AS.Wzbudzony szukacz AS naciaga swoja sprezyne i przerywa styk ASa, dzieki cze¬ mu wzbudza sie z kolei przekaznik SA i przerywa styk SAa, poprzez który zasila¬ ne jest uzwojenie szukacza AS. W] zwiazku z tym elektromagnes szukacza AS rozma- gnesowuje sie i zwalnia kotwiczke, przy czym szczotki szukacza posuwaja sie o je¬ den skok naprzód, równoczesnie zamyka sie z powrotem styk ASa, który zwiera uzwo¬ jenie przekaznika SA. Przekaznik ten roz- magnesowuje sie i zamyka znów styk SAa.Te przebiegi powtarzaja sie, przy czym szczotki szukacza AS przesuwaja sie po jego wycinkach dopóty, dopóki nie znajda sie na wycinkach, nalezacych do abonenta wywolujacego.Pierwszy z szukaczy AS, którego szczot¬ ki znalazly sie na wycinkach danego abo¬ nenta, zamyka obwód 4 (fig. 2): dodatni biegun baterii +, styk SQla, oba uzwoje¬ nia przekaznika SL, polaczone w szereg, styk CPa, szczotka ASy na; wycinku wywo¬ lujacego abonenta, zacisk 3, (fig. 1) zacisk 3, styk BRe, styk LRa, uzwojenie przekaz¬ nika BR zbocznikowane opornikiem rc, ujemny biegun baterii —. W obwodzie tym wzbudzaja sie przekazniki BR i SL, przy czym opornosc opornika rc, polaczonego równolegle z uzwojeniem przekaznika BR, jest dobrana tak, ze przekaznik SL wzbu¬ dza sie szybko i przerywa obwód 3 na sty¬ ku SLg, dzieki czemu szukacz AS zostaje unieruchomiony, zatrzymujac szczotki na wycinkach znalezionego abonenta; ponadto przekaznik SL zwiera na styku SLc wlasne dolne uzwojenie o znacznej opornosci. Po¬ zostale szukacze AS, których szczotkiznajda sie pózniej na wycinkach tego same¬ go abonenta, nie zatrzymuja sie, poniewaz nie wzbudzaja sie odpowiednie przekazni¬ ki SL, zalaczone równolegle do przekazni¬ ka SL, znajdujacego sie w rozpatrywanym sznurze, a majacego opornosc niewielka wobec zwarcia jego dolnego uzwojenia o znacznej opornosci. Jednoczesnie z przer¬ waniem obwodu 3 zamyka sie obwód 5: (fig. 2) dodatni biegun baterii + , górne uzwojenie przekaznika SJ, styk SLa, szczotka ASa na wycinku znalezionego abonenta, zacisk 1, (fig. 1) zacisk 1,7 zacisk LI, petla abonentowa, nie przedstawiona na rysunku a zwarta w dowolnym miej¬ scu, zacisk L2, zacisk 2, (fig. 2) zacisk 2, wycinek znalezionego abonenta i szczotka ASfi, styk SLb, dolne uzwojenie przekazni¬ ka SJ, ujemny biegun baterii —. W obwo¬ dzie 5 wzbudza sie przekaznik SJ. W ob¬ wodzie 4 wzbudza sie, jak wyzej zazna¬ czono, przekaznik BR, dzieki czemu prze¬ rywaja sie obwody /, 2 i 4. Po wzbudzeniu sie przekaznika BR przekaznik LR, pomi¬ mo przerwania obwodu 1, nie rozmagneso- wuje sie, poniewaz jest nadal zasilany w obwodzie 6 (fig. 1): dodatni biegun baterii +, uzwojenie przekaznika LR, styk BRa, opornik ra, ujemny biegun baterii —.Po przerwaniu obwodu 2 przekaznik SQ1 pozostaje przez pewien czas wzbu¬ dzony, poniewaz rozmagnesowuje sie on z opóznieniem okolo 200 msek; dzieki temu po wzbudzeniu sie przekaznika BR zamyka sie obwód 7: (fig. 2) dodatni biegun baterii +, styk SQla, styk SLc, górne uzwojenie przekaznika SL, styk CPa, szczotka ASy na wycinku abonenta wywolujacego,1 zacisk 3, (fig. 1) zacisk 3, styk BRd, uzwojenie przekaznika BR zbocznikowane oporni* kiem rc, ujemny biegun baterii —. W ob¬ wodzie 7 zasilane sa w dalszym ciagu prze* kazniki BR i SL. Po przerwaniu wied obwo* du 4 zastepuje go obwód 7., W obwodzie 5 wzbudza sie przekaznik SJ i zamyka obwo¬ dy 8 i 9* Obwód 8 (fig. 2); ujemny biegun baterii —< styk SJa, styk SLe, uzwojenie przekaznika SQ1, dodatni biegun baterii +<, W obwodzie tym jest nadal zasilany prze¬ kaznik SQ1. Przekazniki SL i SJ sa dobra¬ ne tak, ze obwód 8 zamyka sie zanim prze¬ kaznik SQ1 zdazyl sie rozmagnesowac po przerwaniu obwodu 2, dzieki czemu prze¬ kaznik ten pozostaje wzbudzony bez przer¬ wy. Obwód 9 (fig. 2): ujemny biegun baterii —, styk SJa, uzwojenie przekaznika SK, dodatni biegun baterii +. W obwodzie tym wzbudza sie przekaznik SK, dzieki czemu zamykaja sie obwody 10, lii 12. Obwód 10: (fig. 2) dodatni biegun baterii +f styk SKb, styk SLd, górne uzwojenie przekazni¬ ka SL, styk CPa, szczotka ASy na wycinku abonenta wywolujacego, zacik 3, (fig. 1) zacisk 3, styk BRd, uzwojenie przekaznika BR zbocznikowane opornikiem ra, ujemny biegun baterii —. Przekaznik BR i górne uzwojenie przekaznika SL jest teraz zasi¬ lane w obwodach 7 i 10. Obwód 1\ (fig, 2): ujemny biegun baterii —, styk SKa, srod¬ kowe uzwojenie przekaznika SJ, punkt zwielokrotnienia 5, uzwojenie brzeczyka BK, opornik re, dodatni biegun baterii +.W obwodzie brzeczyka BK powstaje prad tetniacy o czestotliwosci równej czestotli¬ wosci drgan kotwiczki brzeczyka* Prad ten indukuje sile elektromotoryczna o tej sa¬ mej czestotliwosci w górnym i dolnym uzwojeniu przekaznika SJ, dzieki czemu w obwodzie 5 plynie prad zmienny, sygna¬ lizujacy zgloszenie sie centrali do abonen¬ ta wywolujacego* W ten sposób w razie przypadkowego zwarcia petli abonentowej zachodza, po¬ dobnie jak w przypadku normalnego zglo¬ szenia sie abonenta, przebiegi, w których wyniku sznur zostaje zajety, a centrala pozbawiona jednego z waznych zespolów, których posiada ograniczona liczbe. Zwol¬ nienie zajetego sznura wymaga przerwania na pewien czas obwodów 7 i 10, w których wzbudzony jest przekaznik BR poprzez jego wlasny styk BRd, dzieki czemu po — 3 —rozmagnesowaniu sie tego przekaznika obwody te przerywaja sie na stale. Przer¬ wanie na pewien czas omawianych obwo¬ dów uskutecznia lacznik czasowy (fig. 2), uruchomiony za pomoca przekaznika SP.Przekaznik SP wzbudza sie w obwodzie 12, który zamyka sie jednoczesnie z obwo¬ dami 10 i U. Obwód 12 (fig. 2): ujemny biegun baterii —, styk SKc, uzwojenie przekaznika SP, dodatni biegun baterii +.W obwodzie 12 wzbudza sie przekaznik SP i zamyka na styku SPa obwód 13 (fig. 2): dodatni biegun baterii +, uzwojenie cewki indukcyjnej SI2, uzwojenie przekaz¬ nika JP2, styk SPa, uzwojenie elektroma¬ gnesu E, ujemny biegun baterii —. Uzwoje¬ nie przekaznika JP2 ma duza liczbe zwo¬ jów, a zatem duza opornosc. W zwiazku z tym w obwodzie 13 plynie prad o natezeniu tak malym, iz elektromagnes E nie wzbu¬ dza sie, natomiast przekaznik JP2 wzbu¬ dza sie po uplywie okolo 350 msek i zamy¬ ka obwód 14 (fig. 2): ujemny biegun ba¬ terii—, Styk JP2a, uzwojenie przekaznika JPl, uzwojenie cewki indukcyjnej Sil, do¬ datni biegun baterii +. W obwodzie tym po uplywie okolo 350 msek wzbudza sie przekaznik JPl i zwiera na styku JPla uzwojenie przekaznika JP2. Elektroma¬ gnes E jest teraz zasilany pradem o nate¬ zeniu uwarunkowanym jego wlasna opor¬ noscia, w zwiazku z tym wzbudza sie i przyciaga kotwiczke, naciagajac sprezyne Q. Na kotwiczce elektromagnesu E jest osadzona zapadka Zl, która, przesuwajac sie wraz z kotwiczka, przesuwa o jeden zab kolo zapadkowe K. Przekaznik JP2, rozmagnesowujacy sie z opóznianiem, stra¬ ci wzbudzenie po uplywie okolo 150 msek od czasu zwarcia jego uzwojenia na styku JPla. Rozmagnesowany przekaznik JP2 przerywa obwód 14, dzieki czemu prze¬ kaznik JPl, rozmagnesowujacy sie z opóz¬ nieniem, traci wzbudzenie po uplywie oko¬ lo 150 msek i przerywa styk JP2w,< znoszac zwarcie przekaznika JPl. Nastepuje po¬ dobny cykl przebiegów, podczas których elektromagnes E otrzymuje w; przyblizeniu co sekunde tetno pradu trwajace okolo 300 msek. Pod wplywem kazdego tetna elektro¬ magnes E wzbudza sie i, przyciagajac kot¬ wiczke, przesuwa kolo zapadkowe K za pomoca zapadki Zl. Po zaniku tetna pradu elektromagnes E rozmagnesowuje sie,i dzie¬ ki czemu sprezyna Q odciaga z powrotem kotwiczke wraz z zapadka Zl. Zapadka Z2 niej pozwala na powrotny ruch kola zapad¬ kowego K. W ten sposób kolo zapadkowe K obraca sie skokami, przy czym kazde tetno pradu powoduje przesuniecie sie ko¬ la zapadkowego K o jeden zab. Kolo za¬ padkowe K posiada sworzen S, który po dokonaniu pewnego obrotu naciska na sprezyne P, przesuwajac ja w polozenie, w którym; zamykaja sie styki Pa i Pb. Czas obrotu kola zapadkowego jest dobrany tak, ze po uplywie 6 minut od chwili urucho¬ mienia lacznika czasowego sworzen S za¬ myka styki Pa i Pb, dzieki czemu zamyka¬ ja sie obwody 15 i 16. Obwód 15 (fig. 2): dodatni biegun baterii +, uzwojenie prze¬ kaznika CA, punkt zwielokrotnienia 8,, styk Pa, ujemny biegun baterii —. Obwód 16 (fig. 2): dodatni biegun baterii +,. uzwoje¬ nie cewki indukcyjnej Si3 uzwojenie prze¬ kaznika CP, styk Pb, ujemny biegun ba¬ terii. W obwodzie 15 wzbudza sie prze¬ kaznik Ca i przerywa na styku CAa obwód 2. Styk CAa znajduje sie w czesci obwodu 2, która jest zwielokrotniona i przylaczona z jednej strony do wszystkich przylaczy abonentowych w punkcie 4, z drugiej zas strony do przekaznika SQ1 we wszystkich sznurach lacznicy w punkcie 6. Po uplywie okolo 1 sek sworzen S przesuwajac sie, zeslizguje sie ze sprezyny P i przerywa styki Pa i Pb. Otwarcie styku CAa na przeciag 1 sek odcina wiec wszystkie prze¬ kazniki SQ1 od przylaczy abonentowych, dzieki czemu wzbudzone przekazniki SQ1 rozmagnesowuj a sie, unieruchomiajac wszystkie szukacze AS. W obwodzie 16wzbudza sie przekaznik CP po uplywie okolo 300 msek i przerywa obwody 7 i 10, dzieki czemu przekaznik BR traci wzbu¬ dzenie. Rozmagnesowany przekaznik BR przerywa styk BRd oraz przerywa obwód 6 na styku BRa, zamyka zas obwód 1 na stykach BRb i BRc, dzieki czemu przekaz¬ nik LR pozostaje wzbudzony, przytrzymu¬ jac zapadke T przesunieta w lewo w po¬ zycji, przy której styki BRe i BRf pozosta¬ ja przerwane, pomimo rozmagnesowania sie przekaznika BR, gdyz odpowiednie spre¬ zyny kontaktowe opieraja sie na wyste¬ pach zapadki T. Wzbudzenie przekaznika CP nastepuje z pewnym opóznieniem w sto¬ sunku do przekaznika CA, aby przerwanie obwodów 7 i 10, w których jest wzbudzony przekaznik BR, nastepowalo na pewno w chwili, gdy wszystkie przekazniki SQ1 rozmagnesowaly sie i przerwaly na styku SQlb zasilanie szukaczy AS. W ten sposób unika sie mozliwosci zasilania przekaznika BR z innego sznura dopóki przekaznik ten sie nie rozmagnesuje. Gdyby ta mozliwosc nie byla wykluczona a po przerwaniu ob¬ wodów 7 i 10 przekaznik SL rozmagneso¬ wal sie wczesniej od przekaznika BR, mo¬ globy sie zdarzyc, iz którys z szukaczy AS, uruchomionych przez innego abonenta, przesuwajac swoje szczotki zatrzyma sie na wycinku abonenta omawianego w chwili, kiedy przekaznik SL stracil wzbudzenie a przekaznik BR jeszcze jest wzbudzony, i pozostanie w tym polozeniu zasilajac w dalszym ciagu przekaznik BR.W| powyzszy sposób abonent po zglosze¬ niu zbednym lub z petla zwarta przypadko¬ wo zostaje odlaczony od sznura i zabloko¬ wany do czasu usuniecia uszkodzenia.Przekaznik LR, zasilany w cbwodzie 1 przez zwarta petle abonentowa, blokuje przylacze za pomoca zapadki T, otwieraja¬ cej styki BRe i BRf, tak dlugo, dopóki pe¬ tla abonentowa nie zostanie przerwana albo przez polozenie mikrotelefonu na widel¬ kach, albo przez usuniecie przypadkowego zwarcia. Po przerwaniu petli przerywa sie obwód 1, dzieki czemu przekaznik LR roz- magnesowuje sie i, zwalniajac kotwiczke, przesuwa zapadke T w prawo, a w zwiaz¬ ku z tym zamykaja sie styki BRe i BRf i cale przylacze powraca w stan spoczynko¬ wy.Zamiast lacznika czasowego, który po¬ woduje po okreslonym czasie przerwanie obwodu 1, moze zrobic to (w przypadku centrali recznej) obsluga, powodujac w podobny sposób przerwanie obwodu /. PL