PL179136B1

PL179136B1 - Sposób i urzadzenie do odlewania ciaglego cienkich wyrobów metalowych, zwlaszcza cienkich tasm stalowych PL PL PL PL PL PL PL

Info

Publication number: PL179136B1
Application number: PL95309452A
Authority: PL
Inventors: Jacques Barbe; Luc Vendeville; Pierre Delassus; Francois Mazodier
Original assignee: Thyssen Stahl Ag; Usinor
Priority date: 1994-06-30
Filing date: 1995-06-30
Publication date: 2000-07-31
Also published as: KR100358887B1; AU2333795A; BR9503043A; AU685624B2; US5638892A; RU95110773A; JP3923551B2; ATE156397T1; EP0692330B1; DE69500520T2; FI953188A0; KR960000353A; UA27956C2; JPH0852539A; PL309452A1; ES2105850T3; TR199500770A1; FR2721844B1; CZ285526B6; CA2152230C

Abstract

1 Sposób odlewania ciaglego cienkich wyrobów metalowych, zw laszcza cienkich tasm stalowych pom iedzy dwom a walcam i obra- cajacymi sie w przeciwnych kierunkach, polegajacy na tym, ze sto- piony metal w lew a sie pom iedzy scianki obu walców 1 dwie boczne sciany zamykajace, po czym zakrzepniety wyrób cienki odprowadza sie zgodnie z kierunkiem je g o odprowadzania, przy czym na wym ie- nione sciany zamykajace wyw iera sie sile docisku w zdluz kierunku, równoleglego do osi w alców , dociskajac sciane zamykajaca do scian walców, oraz mierzy sie w ym ieniona sile, zn am ien n y tym , ze m ie- rzy sie sile pionow a w yw ierana na kazda sciane zam ykajaca (3) w zdluz kierunku odprowadzania w yrobu, przy czym pomiaru tego dokonuje sie dla kazdej sciany zam ykajacej (3) na w ysokosci kazde- go w alca (1 ,1 ' ), po czym na podstaw ie zm ierzonych wartosci sil do- cisku i sil pionowych okresla sie wielkosc, odpowiadajaca w spólczyn- nikowi tarcia na w ysokosci kazdej z powierzchni styku pom iedzy sciana zamykajaca (3) ascianam i w alców (1 ,1 0 , nastepnie porów- nuje sie uzyskana wartosc w spólczynnika tarcia z zadana wartoscia odniesienia, po czym reguluje sie co najmniej jeden parametr odle- wania w zaleznosci od wyniku tego porównania, doprowadzajac te w ielkosc do wartosci zadanej 4 Urzadzenie do od lew an ia cia g le g o cienkich w yrobów m e- talow ych, zw laszcza cienkich tasm stalow ych, pom iedzy walcam i obracajacymi sie w przeciw nych kierunkach, o rów noleglych osiach obrotu, um ieszczonym i sym etrycznie w zgledem plaszczy- zny srodkowej okreslajacej kierunek odprowadzania wyrobu 1 chlodzonych scianach, do których przylega co najmniej jedna scia- na zam ykajaca z cylindram i hydraulicznym i dociskajacym i te sciane do scian w alców , zn a m ien n e tym ze zaw iera trzpienie FIG 1 PL PL PL PL PL PL PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób i urządzenie do odlewania ciągłego cienkich wyrobów metalowych, zwłaszcza cienkich taśm stalowych.

Znane urządzenia do odlewania ciągłego pomiędzy walcami zawierają dwa walce o osiach poziomych i równoległych, chłodzone od wewnątrz, napędzane ruchem obrotowym o przeciwnych kierunkach i oddalone od siebie na odległość, odpowiadającą żądanej grubości wyrobu odlewanego.

Podczas odlewania stopiony metal j est wlewany pomiędzy walce, krzepnie przy zetknięciu się z nimi, a następnie j est odprowadzany w dół podczas ich obrotu w postaci cienkiej taśmy. Aby pomieścić stopiony metal, ściany zamykające się dociśnięte do czołowych końców walców. Takie ściany do zamykania bocznego wykonuje się przeważnie z materiału żaroodpornego, przynajmniej w tej ich części, która styka się ze stopionym metalem.

Niezbędne jest zatem zapewnienie szczelności pomiędzy walcami a ścianami zamykającymi. W tym celu te ściany są dociskane do powierzchni walców, a dla zmniejszenia tarcia, powstającego podczas obracania się walców, stosuje się zazwyczaj smarowanie powierzchni granicznej między walcem a ścianą zamykającą poprzez doprowadzanie smaru lub poprzez zastosowanie materiału samosmarownego na wysokości tej powierzchni granicznej.

Jednakże skuteczne uzyskiwanie szczelności podczas całego odlewania wiąże się z licznymi trudnościami, z powodu przykładowo: odkształceń geometrycznych walców i ścian zamykających, zwłaszcza na początku odlewania, powstałych na skutek rozszerzania się poszczególnych elementów urządzenia z powodu ciepła, lub też siłami, działającymi na te elementy, zwłaszcza siłami, wywieranymi przez odlewany metal na ściany zamykające w kierunku osi walców, które to siły dążą do odsunięcia ścian zamykających od walców. Powodem braku szczelności jest też zużycie ścian zamykających lub obrzeży chłodzonych ścianek walców, które to zużycie nie zawsze jest równomierne na całej powierzchni stykających się obu elementów lub też początki przenikania odlewanego metalu pomiędzy ścianę zamykająca a walcem, które dążą do ich wzajemnego odsunięcia od siebie.

W dążeniu do zapewnienia jak największej szczelności i wyeliminowania przecieków odlewanego metalu pomiędzy walcami, a ścianami zamykającymi opracowano już szereg metod, polegających odpowiednio na: regulacji siły docisku ścian zamykających do obrzeża walców, celem utrzymywania jej w granicach zadanych wartości, regulacji położenia ścian zamykających, w celu uzyskania minimalnego luzu pomiędzy tymi ściankami a walcami, oraz pomiarze tego luzu i regulacji stosownie do jego wyniku siły dociskającej.

Żadna z tych metod nie okazała się zadowalającą lub przynajmniej dostateczną aby zapewnić szczelność w czasie całego procesu odlewania. Powodem jest to, że możliwy jest jedynie pomiar sił wypadkowych, działających na ścianę zamykającą, lub ogólnego położenia tej ściany, bez możliwości uwzględnienia sił lub luzów miejscowych zlokalizowanych na małych obszarach powierzchni granicznych.

Zaproponowano również rozwiązanie tego problemu przez regulację zużywania się ściany zamykającej na skutek tarcia walców o nią i to w ciągu całego procesu odlewania. W ten sposób zamierza się regenerować w sposób ciągły powierzchnię graniczną między ścianą zamykającą a walcem, tak, aby jak najbardziej ujednolicić warunki stykania się na całym obszarze tej powierzchni granicznej. Tak np. opis patentowy nr EP-A-546206 opisuje sposób, według którego przed rozpoczęciem odlewania metalu dociska się silnie ściany zamykające do walców. Chodzi o uzyskanie swego rodzaju docierania tych ścian przez ścieranie obrzeżami walców, następnie zmniejsza się ten docisk, zaś podczas odlewania przemieszcza się w dalszym ciągu ściany zamykające

179 136 w kierunku walców z zadaną prędkością, aby zachować równomierny styk pomiędzy ich powierzchniami na całym obszarze powierzchni granicznych.

Metoda ta nie pozwala jednak na uwzględnienie przypadkowych zmian warunków stykania się, które mogą powstać w procesie odlewania i przyczynić się do znacznego zużycia ścian zamykających nawet wówczas, gdy warunki stykania się są zadowalające i nie dawałyby powodu do wywoływania takiego zużywania się.

Celem wynalazku jest sposób odlewania ciągłego cienkich wyrobów metalowych, zwłaszcza cienkich taśm stalowych.

Celem wynalazku jest także urządzenie do odlewania ciągłego cienkich wyrobów metalowych, zwłaszcza cienkich taśm stalowych.

Sposób odlewania ciągłego cienkich wyrobów metalowych, zwłaszcza cienkich taśm stalowych pomiędzy dwoma walcami obrabiającymi się w przeciwnych kierunkach, polegający na tym, że stopiony metal wlewa się pomiędzy ścianki obu walców i dwie boczne ściany zamykające, po czym zakrzepnięty wyrób cienki odprowadza się zgodnie z kierunkiem jego odprowadzania, przy czym na wymienione ściany zamykające wywiera się siłę docisku wzdłuż kierunku, równoległego do osi walców, dociskając ścianę zamykającą do ścian walców, oraz mierzy się wymieniona siłę, według wynalazku polega na tym, że mierzy się siłę pionową wywieraną na każdą ścianę zamykającą wzdłuż kierunku odprowadzania wyrobu, przy czym pomiaru tego dokonuje się dla każdej ściany zamykającej na wysokości każdego walca, po czym na podstawie zmierzonych wartości sił docisku i sił pionowych określa się wielkość, odpowiadającą współczynnikowi tarcia na wysokości każdej z powierzchni styku pomiędzy ścianą zamykającą a ścianami walców, następnie porównuje się uzyskaną wartość współczynnika tarcia z zadaną wartością odniesienia, po czym reguluje się co najmniej jeden parametr odlewania w zależności od wyniku tego porównania, doprowadzając tę wielkość do wartości zadanej.

Korzystnie reguluj e się siłę docisku ściany zamykającej do walców, w zależności od wartości zmierzonej wielkości, odpowiadającej współczynnikowi tarcia.

Korzystnie reguluje się położenie ściany zamykającej w zależności od wartości zmierzonej wielkości, odpowiadającej współczynnikowi tarcia.

Urządzenie do odlewania ciągłego cienkich wyrobów metalowych, zwłaszcza cienkich taśm stalowych, pomiędzy walcami obracającymi się w przeciwnych kierunkach, o równoległych osiach obrotu, umieszczonymi symetrycznie względem płaszczyzny środkowej określającej kierunek odprowadzania wyrobu i chłodzonych ścianach, do których przylega co najmniej jedna ściana zamykająca z cylindrami hydraulicznymi dociskającymi tę ścianę do ścian walców, według wynalazku charakteryzuje się tym, że zawiera trzpienie z elementami do pomiaru siły docisku ściany zamykającej do ścian walców oraz trzpienie z elementami do pomiaru siły tarcia wywieranej na ściany zamykające przez walce w czasie ich obrotu.

Korzystnie elementy do pomiaru siły tarcia dla każdej ściany zamykającej stanowią dwa czujniki do pomiaru sił tarcia, wywieranych na ścianę zamykającą przez każdy z walców.

Korzystnie trzpienie sąumieszczone z obu stron płaszczyzny środkowej.

Korzystnie ściana zamykająca jest podtrzymywana w kierunku odprowadzania metalu jedynie przez dwa trzpienie umieszczone odpowiednio przy bocznych końcach ściany, a czujniki do pomiaru sił tarcia znajdują się w trzpieniach.

Korzystnie na ścianie zamykającej znajdująsię czujniki położenia do pomiaru położenia ścian zamykających względem obrzeży walców.

Korzystnie każda ściana zamykająca zawiera czujnik drgań.

Korzystnie trzpienie umieszczone są z obu stron płaszczyzny środkowej, a czujniki do pomiaru sił docisku znajdują się w trzpieniach.

Ponieważ ściana zamykająca jest podtrzymywana w kierunku odprowadzania wyrobu wyłącznie przez dwa elementy nośne, umieszczone odpowiednio przy bocznych końcach tej ściany, a czujniki siły znajdująsię w wymienionych elementach nośnych, to układ taki umożliwia proste wykonanie urządzenia, gdyż wymienionymi elementami nośnymi mogąbyć, np. dynamo

179 136 metry, osadzone poziomo na konstrukcji do przytrzymywania i regulacji położenia ściany zamykającej i służące po prostu do zahaczania na nich tej ściany.

Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykładzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urządzenie do odlewania ciągłego w częściowym widoku schematycznym i przekroju, a fig. 2 - ścianę zamykającą i jej środek nośny w widoku z przodu.

Na figurze 1 rysunku uwidoczniony jest koniec jednego z walców 1,1'urządzenia oraz zespół 2 do dociskania ściany zamykającej 3 do obrzeża 11 walców 1, V. Zespół 2 jest umieszczony w znany sposób na korpusie 4 urządzenia do odlewania.

Zespół 2 zawiera wózek główny 5, prowadzony ruchem postępowym wzdłuż osi walców 1,1' po korpusie 4 urządzenia do odlewania. Ruch wózka głównego 5 odbywa się za pośrednictwem cylindra hydraulicznego 6, który umożliwia regulację położenia zespołu 2, a tym samym ściany zamykającej 3 względem walców 1,1', a także docisk ściany zamykającej 3 do obrzeża 11 walców 1, 1'z regulowaną siłą.

Wózek główny 5 podtrzymuje dodatkowy wózek 7 prowadzony poziomo na wózku głównym 5, a zatem przemieszczalny poprzecznie do kierunku osi walców 1, Γ za pomocą cylindra hydraulicznego 6 zamocowanego na trzpieniu 8 w celu regulacji położenia poprzecznego ściany zamykającej 3 względem walców 1, Γ. W górnej części dodatkowego wózka 7 znajdująsię dwa trzpienie 9,9*, które sąusytuowane poziomo w kierunku osi walców 1, Γ i sąumieszczone symetrycznie względem podłużnej płaszczyzny środkowej P urządzenia do odlewania.

Ściana zamykająca 3 z materiału żaroodpornego jest zamocowana na płycie nośnej 10, posiadającej na górze dwa ucha 12. Każde z uch 12 posiada otwór 13,13', w który wchodzi trzpień 9,9'. Jeden z trzpieni 9 wchodzi w praktyce bez luzu w otwór 13, natomiast drugi otwór 13' ma kształt wydłużony i poziomy tak, aby umożliwiać zróżnicowane rozszerzanie się płyty nośnej 10 i dodatkowego wózka 7, bez blokowania trzpieni 9, 9'.

W ten sposób ściana zamykająca 3 i jej płyta nośna 10 są zawieszone na trzpieniach 9, 9*, które zawieraj ąurządzenia do pomiaru pionowej siły między ścianą zamykającą 3 i walcami 1, Γ. W praktyce trzpienie 9,9' są wyposażone w czujniki do pomiaru sił tarcia umożliwiające pomiar sił, wywieranych na nie przez płytę nośną 10, przy czym siły te wynikają z ciężaru zespołu płyta nośna 10 - ściana zamykająca 3 i z działania pociągającego ku dołowi ścianę 3 przez odlewany metal, a zwłaszcza z tarcia ściany zamykającej 3 o obrzeża walców 1,1' podczas ich obracania się.

Ponadto płyta nośna 10 opiera się swą tylną powierzchnią w kierunku osi walców 1, 1' o inne trzpienie 14,14', 14, zamocowane na dodatkowym wózku 7 i zawierające urządzenia do pomiaru poziomej siły docisku ściany 3 do walców 1,1'. W praktyce trzpienie 14,14', 14 są wyposażone w czujniki sił docisku. Dwa z tych trzpieni 14,14' znajdująsię w górnej części zespołu 2 z obu stron płaszczyzny P, natomiast trzeci trzpień 14 j est położony przy dolnym końcu zespołu 2.

Płyta nośna 10 ma zatem trzy obszary podparcia, rozmieszczone w keształcie trójkąta, i poszczególne wymienione powyżej trzpienie pozwalają dzięki temu na ocenę rozkładu sił ściany 3 do walców 1, 1', zarówno w kierunku pionowym (trzpienie 9, 9^ jak i w kierunku poziomym trzpienie (14,14', 14). Można zatem w ten sposób mierzyć wartość składowej tej siły oddzielnie dla każdego walca 1, l'po skojarzeniu jej z wartością siły, zmierzonej za pośrednictwem trzpienia 9, 9' położonego z odpowiedniej strony, określić współczynnik tarcia na każdej z powierzchni granicznych ściana zamykająca 3 -* walce 1, 1'.

W ten sposób, jeśli oznaczyć przez:

F_v] siłę pionową mierzoną przez trzpień 9,

F_v2 siłę pionową mierzoną przez trzpień 9',

F_Hi siłę poziomą mierzoną przez trzpień 14,

F_h2 siłę poziomą mierzoną przez trzpień 14',

F_h3 siłę poziomą mierzoną przez trzpień 14,

F_v pionową siłę tarcia, wywieranąna ścianę zamykającą3, a przez F_H - całkowitą siłę docisku ściany zamykającej 3 do walców 1,1', to otrzymuje się:

Fv = Fvi + Fv2

Fh = Fhi + Fh2 = Fh3·

179 136

Ponieważ F_H3 oznacza siłę docisku ściany zamykającej 3 w jej dolnej części, przeto można ją rozłożyć na siłę kF_H3 docisku do walca 1 oraz siłę (l-k)xF_H3 docisku do drugiego walca 1', przy czym współczynnik k jest zawarty w granicach od 0 do 1 w zależności od tego, czy dół ściany zamykającej 3 jest oparty jedynie o jeden walec, czy jedynie o drugi walec lub jednocześnie o obydwa walce, zatem współczynnik k odzwierciedla rozkład F_H3 pomiędzy obydwoma walcami 1, Γ.

Porównanie F_H1 i kF_H3 z F_H2 i (l-k)xF_H3 daje obraz stanów docisku ściany zamykającej 3 do każdego z walców 1,1'. Rzędy wielkości współczynników tarcia ściany zamykającej 3 o każdy z walców wyrażają się przy tym przez:

F ----—--- dla walca 1 F_H1 + kF_H3 i

F

-----—--- dla walca 1' ^Η2⁺ (I ^- k) F_H3

Trzpienie 9, 9'; 14,14', 14 są połączone z jednostką sterującą 15 do obliczania i regulacji, które mogą bądź podawać dane, odpowiadające tym współczynnikom tarcia, w celu wskazania operatorowi ewentualnych anomalii i umożliwienia mu podjęcia środków zaradczych przez oddziaływanie na rozmaite parametry odlewania, bądź też oddziaływać bezpośrednio na te parametry, np. na siłę docisku ściany zamykającej 3 do walców 1, 1' przez działanie na ciśnienie zasilające cylindra hydraulicznego 6 lub na położenie ściany 3 względem obrzeża 11 walców 1,1' przez odpowiednie sterowanie przemieszczaniem w pionie cylindra hydraulicznego 6.

Urządzenie zawiera również czujniki położenia 16, przedstawione schematycznie na fig. 2, umieszczone np. na wysokości płyty nośnej 10 i rozłożone korzystnie w kształcie trójkąta, podobnie jak trzpienie 14, 14', 14. Czujniki położenia 16 pozwalają na wykrywanie przemieszczeń płyty nośnej 10 ściany zamykającej 3 bądź względem stałego punktu odniesienia, bądź też względem obrzeży 11 walców 1,1' łub względem obu tych elementów, i to w sposób niezależny dla poszczególnych obszarów ściany zamykającej 3.

Czujniki położenia 16 pozwalają w ten sposób na wykrywanie i określanie bądź całkowite przemieszczenia płyty nośnej 10 w kierunku osi, bądź nachylenia ściany zamykającej 3 względem normalnej płaszczyzny odniesienia, prostopadłej do osi walców 1, 1'. Przemieszczenia te występować będą w kierunku wzajemnego odstępu walców 1, Γ, co występuje, np. wówczas, gdy odlewany metal przepływa pomiędzy ścianą zamykającą 3 a obrzeżem 11 walca 1,1' i dąży do odsunięcia ich od siebie. Przemieszczenia takie mogą dokonywać się również w kierunku zbliżenia ku walcom, 1,1', np. wskutek zużycia się materiału żaroodpornego ściany zamykającej 3, przyczyniającego się do chwilowego zmniejszenia siły tarcia ściany zamykającej 3 o walec 1, Γ, położonego od strony, gdzie powstało zużycie, oraz do zareagowania w odpowiedzi na zadziałanie cylindra hydraulicznego 6, który przemieszcza zespół 2 dopóty, dopóki wymieniona siła docisku nie powróci do dostatecznej wartości.

W świetle powyższego przykładu można już zrozumieć całą doniosłość możliwości jednoczesnego pomiaru położenia płyty nośnej 10 ściany 3 względem stałego punktu odniesienia lub bezpośredniego pomiaru położenia ściany 3 względem walców 1, 1' oraz siły, odpowiadającej dociskowi, wywieranemu przez ścianę 3 na jeden lub drugi z walców 1, 1'.

Dodając do tego pomiar sił pionowych, wywieranych podczas odlewania na ścianę zamykającą 3, uzyskuje się dodatkowo informację, dotyczącą stanu styku pomiędzy ścianą zamykającą 3 a walcem 1, 1' i to również dla każdego walca 1, 1' oddzielnie.

Przykładowo, przy występowaniu stałej siły docisku ściany zamykającej 3 do obrzeża 11 walca 1, 1' mierzonej przez jeden z trzpieni 14, 14', 14, zwiększenie siły pionowej, mierzonej przez trzpień 9, 9' może świadczyć o wadliwości smarowania.

Mierząc siły pionowe i siłę docisku ściany zamykającej 3 można obliczyć współczynnik tarcia na powierzchni granicznej pomiędzy ścianą zamykającą 3 a jednym z walców 1,1', a zatem

179 136 składową pozioma siły tarcia, która dodaje się do siły rozsuwu walców 1,1', wywoływanej przez odlewany metal, a mierząc całkowitą siłę ustawienia walców 1,1', tj. siłę, wywieraną w celu ich utrzymywania z prawidłowym odstępem wzajemnym, można stąd obliczyć jaką różnicę składowątej siły, odpowiadającądokładnie sile, wywoływanej przez odlewany metal, co stanowi wskaźnik stanu krzepnięcia odlewanego wyrobu.

Połączenie tych poszczególnych pomiarów pozwala zatem na uzyskanie wielu dodatkowych informacji o stanie styku pomiędzy ścianązamykającą3 awalcami 1, Torazna skorygowanie parametrów odlewania stosownie do nich, w celu utrzymywania urządzenia w optymalnym stanie, co pozwala, aby stwierdzone początki pogorszenia stanu były szybko korygowane zanim to pogorszenie stanu stanie się nie do naprawienia i spowoduje zatrzymanie procesu odlewania.

W szczególności można regulować ręcznie lub automatycznie siłę docisku ściany zamykającej 3 do walców 1,1' lub położenie ściany zamykającej 3 w zależności od wykrytych zmian współczynników tarcia.

W celu uzyskania dodatkowej informacji o stanie styku pomiędzy ścianą zamykającą 3 a walcem 1,1' można jeszcze umieścić na ścianie zamykającej 3 lub płycie nośnej 10 czujnik drgań 18, przy czym wzrost wykrytych drgań świadczy również o pogorszeniu się stanu tego styku.

Należy także zauważyć, że nawet, jeśli ściana zamykająca 3 i jej płyta nośna 10 nie są połączone przegubowo względem zespołu 2, to nieuniknione w tym zespole luzy funkcjonalne przyczyniająsię do tego, że ściana zamykająca 3 i jej płyta nośna 10 mogąpodlegać ograniczonemu obrotowi ich płaszczyzny ogólnej, która jest teoretycznie prostopadła do osi walców 1,1'. Pozwala to uniknąć powstania znacznego luzu, np. pomiędzy ścianą zamykającą 3 a jednym z walców 1,1' wskutek większego zużycia się od strony tego walca niż od strony drugiego walca. W takim przypadku pod działaniem siły docisku, wywieranej przez cylinder hydrauliczny 6, ściana 3 jest dociskana do walców 1,1' w stanie niewielkiego zukosowania. Zwiększona siła docisku przyczynia się wówczas do wzrostu tarcia przede wszystkim od tej strony, gdzie zużycie jest mniejsze, oraz do przeważającego zużywania się z tej strony, dążącego do ponownego doprowadzenia ściany 3 do normalnego ukierunkowania jej ogólnej płaszczyzny, dokładnie prostopadłego do osi walców 1,1'. Taki sam skutek mógłby powstać w przypadku, gdy zużycie byłoby większe ku dołowi niż ku górze ściany zamykającej 3.

Wynalazek nie ogranicza się do opisanych powyżej tytułem przykładu szczególnych rozwiązań urządzenia, ani sposobów jego stosowania.

W szczególności liczba i rozmieszczenie poszczególnych czujników siły i/lub przemieszczenia mogą być zmieniane bez wykraczania poza ramy wynalazku.

179 136

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 60 egz.

Cena 2,00 zł.

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Sposób odlewania ciągłego cienkich wyrobów metalowych, zwłaszcza cienkich taśm stalowych pomiędzy dwoma walcami obracającymi się w przeciwnych kierunkach, polegający na tym, że stopiony metal wlewa się pomiędzy ścianki obu walców i dwie boczne ściany zamykające, po czym zakrzepnięty wyrób cienki odprowadza się zgodnie z kierunkiem jego odprowadzania, przy czym na wymienione ściany zamykające wywiera się siłę docisku wzdłuż kierunku, równoległego do osi walców, dociskając ścianę zamykającą do ścian walców, oraz mierzy się wymienioną siłę, znamienny tym, że mierzy się siłę pionową wywieraną na każdą ścianę zamykającą (3) wzdłuż kierunku odprowadzania wyrobu, przy czym pomiaru tego dokonuje się dla każdej ściany zamykającej (3) na wysokości każdego walca (i, 10, po czym na podstawie zmierzonych wartości sił docisku i sił pionowych określa się wielkość, odpowiadającą współczynnikowi tarcia na wysokości każdej z powierzchni styku pomiędzy ścianą zamykającą (3) a ścianami walców (1, 1*), następnie porównuje się uzyskaną wartość współczynnika tarcia z zadaną wartością odniesienia, po czym reguluje się co najmniej jeden parametr odlewania w zależności od wyniku tego porównania, doprowadzając tę wielkość do wartości zadanej.
2. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że reguluje się siłę docisku ściany zamykającej (3) do walców (1, 10, w zależności od wartości zmierzonej wielkości, odpowiadającej współczynnikowi tarcia.
3. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że reguluje się położenie ściany zamykającej (3) w zależności od wartości zmierzonej wielkości, odpowiadającej współczynnikowi tarcia.
4. Urządzenie do odlewania ciągłego cienkich wyrobów metalowych, zwłaszcza cienkich taśm stalowych, pomiędzy walcami obracającymi się w przeciwnych kierunkach, o równoległych osiach obrotu, umieszczonymi symetrycznie względem płaszczyzny środkowej określającej kierunek odprowadzania wyrobu i chłodzonych ścianach, do których przylega co najmniej jedna ściana zamykająca z cylindrami hydraulicznymi dociskającymi tę ścianę do ścian walców, znamienne tym że zawiera trzpienie (14,14', 14) z elementami do pomiaru siły docisku ściany zamykającej (3) do ścian walców (1,10 oraz trzpienie (9, 90, z elementami do pomiaru siły tarcia wywieranej na ściany zamykające (3) przez walce (1, 10 w czasie ich obrotu.
5. Urządzenie według zastrz. 4, znamienne tym, że elementy do pomiaru siły tarcia dla każdej ściany zamykającej (3) stanowią dwa czujniki do pomiaru sił tarcia, wywieranych na ścianę zamykającą (3) przez każdy z walców (1, Γ).
6. Urządzenie według zastrz. 4, znamienne tym, że trzpienie (9,90 sąumieszczone z obu stron płaszczyzny środkowej (P).
7. Urządzenie według zastrz. 5, znamienne tym, że ściana zamykająca (3) jest podtrzymywana w kierunku odprowadzania metalu jedynie przez dwa trzpienie (9, 90 umieszczone odpowiednio przy bocznych końcach ściany (3), a czujniki do pomiaru sił tarcia znajdują się w trzpieniach (9, 90.
8. Urządzenie według zastrz. 4, znamienne tym, że na ścianie zamykającej (3) znajdująsię czujniki położenia (16) do pomiaru położenia ścian zamykających (3) względem obrzeży (11) walców (1,10-
9. Urządzenie według zastrz. 4, znamienne tym, że każda ściana zamykająca (3) zawiera czujnik drgań (18) .

179 136
10. Urządzenie według zastrz. 4, znamienne tym, że trzpienie (14,14) umieszczone są z obu stron płaszczyzny środkowej (P), a czujniki do pomiaru siły docisku znajdują się w trzpieniach (14,14).

* * *