Wynalazek dotyczy preparatów soli dwuazowych dla farbiarstwa i drukarstwa, okladajacych sie z soli dWuazoniowych kwasu 1.5 naftoleno-dwusulfonowego nie- sulfonowanych podstawionych aminów aro¬ matycznych, W pewnych warunkach jest rzecza ko¬ rzystna dodac do preparatów jeszcze inne dodatki, nadajace sie do farbowania.Obojetne sole dwuazoniowe kwasu 1.5 naftaleno-dwusulfonowego, wymienione w patencie Nr 95, moga byc uzyte jako mate- rjaly wyjsciowe do otrzymania soli nitroa- minowych, których jednak stosowanie jako soli dwuazowych barwiacych jeszcze nie jest znane. Zwiazki te sa trwale i otrzyma^ ne zapomoca nich zabarwienia na arylidach kwasu 2.3-oksynaftoesowego posiadaja od¬ cien i przejrzystosc identyczne z zabarwie¬ niami otrzymanemi z swiezo przygotowa¬ nych roztworów soli dwuazowych kwasów mineralnych.Rozpuszczalnosc 1.5 naftaleno-dwusul- fonianów jest rózna, zaleznie od wyjscio¬ wych zasad dwuazoniowych, jest ona wy¬ starczajaca jednak do otrzymania nawet przy trudniej rozpuszczalnych zwiazkach zabarwien o glebokich odcieniach, zwla¬ szcza na materjalach gruntowanych aryli- dami kwasu 2.3-oksynaftoesowego szcze¬ gólnie przy zwiekszeniu tej rozpuszczalno¬ sci przez zmieszanie z solami metalicznemi kwasów arylosulfoffiowych. 1.5 naftaleno-dwusulfoniany zasad dwu¬ azoniowych maja te wyzszosc nad 2.7 — i 2.6 dwusulfonianami wedlug niemieckie-go patentu Nr 9428$, ze potrzebne do ich otrzymania sole metaliczne kwasu 1*5 naf- taleno-dwusulfonowego (otrzymane jak zwykle z roztworów wodnych soli dwuazo- wych kwasów mineralnych przez wzajem¬ na wymiane) mozna latwo oddzielic, oraz ze sole dwuazowe kwasu 1.5 naftaleno- dwusulfonowego, powstale przez wymiana roztworów soli dwuazowych kwasów mine¬ ralnych z solami metalicznema kwasu 1.5 naftaleno-dwusulfonowego, latwo jest z ich roztworów wydzielic w postaci krystalicz¬ nej bez klopotliwego odparowywania a na¬ stepnie wysuszyc.Latwe wydzielanie sie zwiazków tych w postaci jednorodnej, latwosc suszenia ich, wystarczajaca rozpuszczalnosc, przej¬ rzystosc zabarwien i duza ich trwalosc sta¬ nowia wlasnosci soli dwuazoniowych kwa¬ su ./.5-naftaleno-dwusulfonowych, Sole dwuazoniowe kwasu ./.5-naftaleno- dwusulfonowego moga byc takze kwasne, o ogólnym wzorze.\SOBD \SO,H przyczem D oznacza reszte dwuazoniowa z podstawionego, niesulfonowainego, dwua- zujacego sie aminu.Nieopisane jeszcze kwasne sole dwuazo¬ niowe kwasu /.5-naftaleno-dwusulfonowe- go otrzymuje sie albo przez wymiane roz¬ tworów soli dwuazowych silnych kwasów mineralnych z sola metaliczna kwasu 1.5- naftaleno-dwusulfonowego, albo przez za¬ danie otrzymanych w zwykly sposób roz¬ tworów soli dwuazowych slabych kwasów mineralnych wolnym kwasem 1.5-naftale- no-sulfonowym o ciezarze wlasciwym 288.Sklonnosc do tworzenia kwasnych soli jest rozmaita u róznych zasad dwuazomiowych.U wielu polaczen dwuazowych, jak u dwu- azo-3-nitro-4-amino-/-toluolu, tworza sie one bardzo latwo, u innych zasad dwuazo¬ niowych trudniej. Niektóre sole kwasne sa tak trwale na dzialanie wody, ze daja sie przekrystalizowac z wody ogrzanej do 70° C nie rozkladajac sie, inne natomiast ule¬ gaja rozkladowi przy rozpuszczaniu w du¬ zej ilosci wody na sole obojetne i wolny kwas naftaleno-dwusulfonowy. Sole kwasne przedstawiaja delikatne krystaliczne pro¬ szki slabiej lub mocniej zabarwione, któ¬ rych roztwory wodne reaguja kwasno wo¬ bec wskaznika kongo tak, ze wolna grupe sulfonowa mozna w nich scisle miareczko¬ wac normalnym lugiem sodowym wobec konga. Sole kwasne róznia sie czesto co do barwy od obojetnych i.5-dwusulfonianów, i tak kwasny i.5-naftaleno-dwusulfonian otrzymany z dwuazowego 3-nitro-4-amino- 7-toluolu jest zabarwiony na kolor zielo¬ ny w odróznieniu od obojetnego dwusulfo- nianu, który jest zabarwiony ma zólto.Kwasne sole dwuazowe kwasu 1.5 naf¬ taleno-dwusulfonowego przy uzyciu jako barwiace sole dwuazowe sa korzystniejsze, niz zwiazki dwuazowe obojetne. Sole kwa¬ sne krystalizuja lepiej, a wiec latwiej daja sie odsaczyc, przyczem wydajnosc ich jest lepsza, niz soli obojetnych.Pomimo lepszego wydzielania sie nie sa latwiej rozpuszczalne, niz sole obojetne.Nastepnie preparaty soli dwuazowych o- trzymane z kwasnych soli dwuazowych kwasu /.5-naf taleno-dwusulfonowego sa trwalsze, niz takie preparaty, otrzymane z soli obojetnych.Jezeli chodzi o otrzymanie obojetnych, nadajacych sie wprost do barwienia roz¬ tworów przez rozpuszczenie -w wodzie kwasnych /.5-naftaleno-dwusulfonianów, to mozna bez szkody zmieszac suche kwa¬ sne /.5-naftaleno-dwusuHoniany z odpowia¬ dajaca ich kwasowosci iloscia odpowied¬ nich alkaljów, jak np, magnezji, tlenku — 2 —cynku, wodorotlenku wapniowego, kwasne¬ go lub obojetnego weglanu alkalicznego, Przyklad I* Mieszanina, otrzymana z 46 czesci obojetnego ./.5-naftaleno-dwusul- nianu dwuazowanej o-chloroanaliny o za¬ wartosci 28°/0 zasady chloroanilinowej, 5 czesci siarczanu glinowego i 49 czesci ben- zolosulfonianu sodowego, przedstawia pre¬ parat bardzo trwaly, latwo rozpuszczalny i nadajacy sie wprost do barwienia zapra¬ wionej bawelny.Przyklad II. Preparat otrzymany przez zmieszanie 59 czesci obojetnego i.5-nafta- leno-dwusulfonianu dwuazowanej dwuani- zydyny o zawartosci 34°/0 zasady dwuani- zydynowej z 20 czesciami czesciowo od¬ wodnionego siarczanu glinowego i 31 cze¬ sciami 2.7-naftaleno-dwusuIfonianu sodowe¬ go rozpuszcza sie celowo przy 35—40° C i roztwór ten stosuje sie bezposrednio do farbowania. Do tego preparatu mozna je¬ szcze dodac soli miedziowej lub innej. * Przyklad IIL Kwasny ./.5-nartaleno- dwusulfonian dwuazowanego 5-nitro-2-ami- no-7-anizolu o 34—35°/0 zawartosci dwu¬ azowanej zasady nitroanizydynowej moze byc bez dalszego dodatku uzyty jako trwa¬ la sól barwiaca, albo mozna w celu otrzy¬ mania preparatu o stalej zawartosci, roz¬ cienczyc go zapomoca stosownego srodka rozcienczajacego do okreslonej zawartosci.Wodny roztwór preparatu przed farbowa¬ niem zobojetnia sie wobec konga np. octa¬ nem sodowym lub kreda.Przyklad IV. Preparat otrzymany przez zmieszanie 250 czesci suchego kwasnego i.5-naftaleno-dwusulfonianu dwuazowanego 3-nitro-4-amino-toluolu o 31% zawartosci nitrotoluidyny z 40 czesciami bezwodnego weglanu sodowego i 100 czesciami czescio¬ wo odwodnionego siarczanu glinowego jest bardzo trwaly i dobrze rozpuszczalny. We¬ glan sodowy przemienia sie z kwasnym dwusulfonianem dopiero przy rozpuszcza¬ niu.Roztwór wodny preparatu reaguje obo¬ jetnie i moze byc uzyty wprost do farbo¬ wania. PL PL PL