Niniejszy wynalazek -dotyczy) sprzetu artyleryjskiego, (przeznaczonego do towarzy¬ szenia piechocie, zwlaszezia oddzialom szturmowym-.Sprzet ten znamienny jest tera ze samo loze dzialowe lub jego opora jest uksztalto¬ wane w ten sposób, iz stanowi powloke w rodzaju beczki, otaczajacej sprzet wlasciwa i mogacej toczyc sie przy zetknieciu sie z gruntem po jego powierzchnii, obracajac sie okolo swej osi podluizmej. Toczenie sie to zostaje spowodowane albo przez pociag zwierzecy lub ilnny, albo w reczny sposób lub wreszcie zapomoca stalych lub odejmo- wlanych holobU wykonlamych ttailc,, ze moga sluzyc jako zastrzaly do zakotwienia dzia¬ la podlczais strzelania. Ukszt Jako przyklad, niaJ zalaczonych rysun¬ kach sa przedstawione rózne sposoby wy- konianiia wynalazku.Fig. 1 do 4 przedstawiaja pierwszy spo¬ sób wykonania wynalazku. Fig, 1 uwidocz^ mila podluzny przekrój pionowy wedlug li- nji /—I na fig. 2, przedstawiajacy loze w chwillii, gdy dzialo jest gotowe do strzalu, fig. 2—odpowiedni przekrój poziomy we¬ dlug linja //—// ma. fig, 1, fig, 3—widok ity-lu^, a fig* 4—rzut poziomy w skali mniejszej, ¦przedstawialjacy sprzet powyzszy w polo¬ zeniu do ruchu.Jak to wykazuja figury, diziialo jest cal¬ kowicie umieszczone w Oporze—powloce A /wykonariej np, z blachy stalowej; po¬ wloka1 ta ma .ksztalt beczki, czyli ze po- wierzchniiia jej moze byc uwazana^ jako po¬ wstala skutkiem obrotu krzywej tworzacej okolo osi Powloka ita jest zamknieta dwo¬ ma! dnamii B, B\ W opisywanym sposobie wykonania porniieiniane dna sa polaczone ze sciankami pówcloki A zapomoca odpowiedlnich zawfilas b, 6VMozna je podtaoisic oraiz utrzymywalo w polozeniu pddlniesionem jtodczias strzela¬ nia, jak to pokaztalno na fig. 1. W celu prze* wozu maitomiiaist dna sa zatmkniete niai haczy¬ ki lub zasuwki i tworza wtedy rzeczywiste dlma powloki A.Zawieszenie dlziialla w powloce A zarów¬ no przy przewozeniu, jak i podfczas strze- lalmiia! jest w niniejsizym przykladzie wyko¬ nania urzadzone w ispoisób nastepujacy: Powloka A zawierla wewnatrz dwa po¬ mosty C, C1, polozone w dwu plaszczy¬ znach, prostopadlych dk plaszczyzny osi podluznej ii srediniicowo przeciwleglych. Z pomostami temii jest zlaczone :zaipomioca o- kraglych prowadnic c, c niewielkie loze o dwóch sciankach z panwiamii, w których ob¬ raca sie dnialo E.Dna beczki^powloki A—B—B' maja z zewnatrz d!wa cziopy J, J1 prostopadle dto plaszczyzny den. Na kazdym: czopie jest oisadziona luznie obraczka G, G1, zaopia- trzona W tulejke stozkowa g, fp-, w która wchodzi podczas przewozienia, a raczej to- czeniia, odpowiedlnfio uksztaltowane zakon¬ czenie ogcna-holobli) H dziala. Ogony te, od- powiednito wygiete podczas przenoszenia, Wstawia sie w tulejki g, ^ v mocuje sie :z!a- poihoca zatyczek h w ten sposób, ze konce ich tylne zblizaja siie ku sobie. Powloka A posiadla na powierzchni! wewnetrznej dwfe tulejki a, w które wkladk, sie ogony H, gd^y dzialo ma byc ustawione na pozycji (fig. 1 do 3).Wprowadzenie to dokonywa sie w ta kiem polozeniu powloki, aby czesci tylne ogonów rozchodzily sie. Ogony te sa ziao- • paitrzone w znany sposób w tarcze ft1 dla zakotwienia ich iziapomoca lemieszy h2.Tarcze moga byc zlaczone z soba poiprzeczl- niica 7.Przesuniecie malego loza D w prowadi- nilcfaoh C, C1 mozna uskutecznic zapomoca jakiegokolwiek mechaniizlmu urulchomilaja- cego; mozna równiez, dla zmiany nastawie-. niJaj nai' wysokosc, zapomoca odipowiedtaiej przekladhi wykonywiac obrót dziala w lo¬ zu D.Do przewozu diziialo ii osprzet zostaj*a ziamocowaine nieruchomo na loizu D zapo¬ moca mechanizmu podniesien, a w prowad¬ nicach C, C1 zapomoca mechatnfemu kierun¬ kowego. Wobec tego, ze dlugosc dWalla jest zmniejszona, dna B, B1 mozna opuscic i za¬ mocowac w tern polazeniu nJa powloce A, oczywiscie wyjawszy przedtem holoble H z tulejek a i Wstawiwszy je w tulejki-g, '£¦ obraczek G, G1.Gdyby dzialo posiladlallo taka dlugosc), ze lufa jego nie miescilaby sie calkowicie w pofwloce A, to jedno z den nalezaloby iziao- patrzyc w odpowiednie wyciecie, przez; któ¬ re moglaby przejsc czesc wylotowia lufy.FSg. 5, 7 przedstawiaja inrna odmiiafrie wykionlaniiai wynalazku.Fig. 5 wyobraza rzut piSonowy boczny dzSlala w polozeniu db strzalu, lig. 6—'od¬ powiedni temu rzut piolnlowy od! p^zodui, a filg. 7—rzut poziilomy (Sprzetu w polozeniu gotowem d\o przewozu.W odimilanie tej jedtaio z den B skladla siie z dwu czesci B2, B3 ruchomych w kie¬ runku izigóry riadól ii zdolu db góry, gdy dziilallo jest ustawione do sfezlalu, lub przy¬ legajacych do ptowlokl A przy przewozie.W tym ostatnim wypadku w zespole B, S3 tworzy sie tylko odpbwfedlniie wyciecie, przez które przechodzi! czesc wylotowa lu- — 2 -fy. Ogony-holoble H moznaby bylo zakla¬ dac przy przewozie na czopy, osadzone w obu dnach B1 i B2, 53. Aby uniknac jednak koniecznosci umieszczenia tych czopów nad lub pod podluzna osia dziala jest bardziej wskazanem umieszczenie tylko jednego czo¬ pa F na dnie B] wzdluz osi prostopadlej do powierzchni dna i przechodzacej przez jego srodek. Na czepie tym sa osadzone, jak i w przykladzie poprzednim, obraczka G i tu¬ lejka g. Do wstawienia drugiej holobli sluzy obraczka 0\ osadzona na czesci wylotowej lufy i posiadajaca tulejke dio wkladania g1.Inne szczególy urzadzenia sprzetu sa takie same, jak w poprzednim wypadku, Fig. 8, 9, 10 przedstawilaja w podluznym rzucie pionowym, w rzucie poziomym i w rzucie pionowym ztylu w polozeniu do strzelania, inny sposób wykonania wyna¬ lazku.Tutaj lufe armatnia podtrzymuje po- przecznica J, laczaca dba dna B beczki-pc- wloki; imnemi slowy, lufa jest zupelnie nie¬ ruchoma w stosunku do loza A, uksztalto¬ wanego jako beczka.Wszelkie przesuniecia, spowodowane nadawaniem dzialu podniesienia lub kierun¬ ku, sa uskuteczniane zapomoca prz3sunie- cia zespolu powloki A i sprzezonej z nia lu¬ fy. W tym celu ogcny-hcloble maja swoista budowe; skladaja sie mianowicie z dwóch czesci Hq, H2, polaczenych ze soba zapo¬ moca sruby, pozwalajacej skracac lub wy¬ dluzac do pewnego stopnia zespól H1, H2.Mechanizm ten sklada sie ze trzpienia o dwu gwintach K1, K2, nacietych w odwrot¬ nym kierunku, zaopatrzionego w posrodku w pokretlo h. Odpowiednie konce drazków H}, H2 sa zaopatrzone w otwory nagwinto¬ wane, odpowiednio dla sruby X1 i sruby K2.Czesc przednia pretów ff'1 holobli jest polaczona zapomoca sprzegla Cardana z czopem F odpowiedniego dna B. W tym ce¬ lu pochwa M, obracajaca sie ma czopie F, jest zaopatrzona w dwa male czopy m, nao¬ kolo których moga sie obracac widelki h:\ umocowane w glowicach drazków H1. W ten sposób po zamocowaniu konców ogo¬ nów w gruncie, mozna, obracajac pokretlo L, skracac lub wydluzac odpowiedni ogon.Wydluzenie ogona prawego, wraz z rów- noczesnem skróceniem lub pozostawieniem bez zmiany lewego, wywoluje zwrot becz¬ kowatego loza na lewo okolo jego pionowej osi .sym-etrj.il, przez wydluzenie natomiast ogona lewego przy równicezesinem skróce¬ niu lub pozostawieniu bez zmiany ogona prawego otrzymujemy zwrot powloki na prawo.Powloka A jest zlaczona z ogonami za¬ pomoca sciegen, które, pozwalajac na jej obrót okolo osi pionowej dla zmiany n;asta» wienia w kierunku, sa oprócz tego tak u- rzadzone, ze stanowia mechanizm, pozwa¬ lajacy na obrót powloki okolo jej osi pod¬ luznej dla nadania podniesienia.Kazde z tych sciegien sklada sie z dwu czesci N, TV11, wkrecajacych sie jedna w druga; wolny koniec czesci N, utworzonej naprzyklad ze trzpienia nagwintowanego, laczy sie przegubowo z osia 62, osadzona w dnie B. Czesc DP1, nakrecajaca! sie na czesc N, przymocowana jest zapomoca prze¬ gubu n1 do wystepu drazka W i zaopa¬ trzona jest w pokretlo N2.Obracajac jednoczesnie oba pokretla N'2 w tym samym kierunku, wywoluje sie odpowiednio do tego ostatniego badzto skracanie, badz wydluzanie zespolu draz¬ ków N, N1, a wskutek tego obrót powloki naokolo osi, co powoduje opuszczenie lub podniesienie lufy dziala.Powloka A, stanowiaca jedna calosc pod¬ czas toczenia, zawiera jednak czesci, pod¬ noszace sie lub opuszczajace przy strzale, np. czesc przednia A1, opuszczajaca sie przed wylotem lufy, gdy dzialo znajduje sie w polozeniu gotowem do strzelania i czesc tylna A2, podnoszaca sie nawprost zamku dla umozliwienia ladowania, jak równiez pewnego odrzutu dziala.Jak to widac z rysunku, w tym sposc-bie wykonania ogonyJioloble sa stale pola¬ czone przegubowo z czopem w dmie. B.Zgodnie z fig. 8 i 10, na jednym :z czo¬ pów m mozma osadzac wspornik O przyrza¬ ducelowniczego P, a) na dnie fi podzialke w ksztalcie luku1 kola 0, srodek którego przypadla na osi* czopów F. Przy przewoze- tiifti konce pretów gwintowanych N mozna zidfjac zi odpowiednich czopów* 62 i zawie¬ sic na czesal ogona ff1, jiak jest-to ozmatezo- tte Mnjafcresfcowanaj na fig. 8, Fig. 11—13 przedstawilaja inny sposób wykonania. Fig, 11 daje widok loza zboku w polozeniu, gptowem ido strzalu, fig. 12— odpowiedni widok ztylu, fig, 13—rzut po¬ ziomy, czesciowo w przekroju, przedsta¬ wilaja^y limja ciagla polozenie ogonów do jazdty, a linja przerywana poloz|enie ogonów przy gotowosci dziala do strzalu.W przykladnie tym ma dinach B powlo¬ ki — beczko) sa umieszczone lozyska 63 dla czopowi R, R, do jktórydi sa przymocowane ze strony zewnetrznej niemchotmioi lub na przegubach glowice ogonów ¦- raczek H.CzjOpy te podtrzymuja pierscien S lub two¬ rza z niim jiedina calosc. W pierscieniu tym moze si^ obracac nia czopach / male loze T, przyczem czopy t mieszcza sie na srednicy pi^sdienia, prostopadlej dlo osi czopów R.Samo dzialo E obraca sie w malem lozu T.Nastawienie w kierunku odbywal sie zapo- moea olwotu loiza T w pierscieniu s. Doko¬ nywa tego jiakikolwiiek mechanizm, nip. ta¬ ki, którego jedtaa z czesci, a mianowicie Sruba U, zaopatnzioma w pokretlo a i osa¬ dzona w pierscieniu S, wprawia w ruch czesc, odpowiadajaca sobie, w rodlzaiju lu¬ ku zebatego V, przymocowanego db loza T.Nadiawanie podlniesieniia odbywa sie za- ponioca jakiegokolwiek zimanego mechani¬ zmu, skladajacego sie z czesci, zlaczonej z dzialan, oraz czesci, zlaczonej z lozem T.Jedna z czesci—powloki A moze byc przy strzelaniu zdjeta lub odsunieta.Jak i w przykladzie poprzednim, moz- liai rfacaeyc podczas strzelania powloke A z ogonami . zapomoca sciegien N. Podczas przewozu popychanie Lulb ciagnienie za raczki wywoluje toczenie sie beczki - po¬ wloki A i zlaczonych z nia panewek i3, na¬ okolo czopów Rf sprzezonych jednoczesnie i z pierscieniem S i z raczkami pomienionemi.Fig. 14 przedstawila' odmiane sposobu wykonania, powyzej opisanego. W tej od¬ mianie pierscien calkowity S zastepuje ko¬ lyska lub pólpierscien. Czopy R nie sa sprzezone z pólpierscieniem S, lecz prze¬ dluzenia ich r stanowia czopy kolyski.Kolyska S moze byc przymocowana pod¬ czas strzelania do czopów R zapomoca ob-, racajacyoh sie rygli W, które moga zacho¬ dzic w wyciecia t4, wykonane w wystepach cziopów R, r; w tym celu w kazdym z tych rygli W jest zrobiony zlobek slimakowy w, w który wchodzi galka, osadzona na koly¬ sce S.Obrót rygla W zapomoca raczki W wy¬ woluje jego wyjscie z wyciecia t*.Przy laczeniiu powloki1 usuwia sie rygle dla zapobiezenia nachylania zespolu koly¬ ski i dziala.Figuiry 15 — 18 przedstawiaja inny je¬ szcze sposób wykonania wynalazku. Fig. 15 przedstawial przekróji pionowy i podluzny w polozeniu strzelania, fig. 16 — odpowied¬ ni przekrój poziomy, lig. 17 — widok zty¬ lu, czesciowo w przekroju poprzecznym, wedlug XVII — XVII na fig. 16.W tym przykladzie, jak i w dwu przy¬ kladach poprzednich, beczka - powloka A, której czesc mdzmia usuwac podczas strze¬ lania (fig. 15), jest tak-uksz^afoowana, ze przy toczeniu lobriaca sie maokolo czopów R, zlaczonych z ogonlanni - raczkami tl. Cecha znamienna tej koositrukcji jest to, ze czopy R sa przedluzone do srodka w ten sposób, ze tworza lozyska R1 dla czopowi e dziala £\ Lozyska te sa zlaczone ze soba' po- przeceiniica j?2, w której osiaidzOniai j^esf czesc uzebiona, np. sruba U, za która ziaizebila sie czesc RB meduaniizahu do nadawania pod¬ niesien* — 4 —Nastawianie w kierunku odbywa sie w tym \\rypadku zapomoca ogonów - holobli, zlozonych ;zi -.dWii czesci H1, H2, sprzezonych ze soba zapoinoca zlaczki srubowej K1, K2, jak to mialo miejsce w sposobie wykonania, przedstawioinym nia fig. ,8 do 10, Prety ffa ' ogonów sa sprzezone z czopami R (fig, 18) zapomóca sprzegiel Cardan'a.Fig. 19 — 28 przedstawiaja wreszcie o- statni przyklad sposobu wykonania wyna¬ lazku.Na rysunkach tych fiig. 19 wyobraza wi¬ dok sprzetu zboku, fig. 20 — odpowiedni rzut poziomy, przedstawiajacy w przekro¬ ju ogony - raczki, fig. 21 — podluzny prze¬ krój pionowy w skali wiekszej, czesciowo w przekroju wedlug / — / mia fig. 22, czescio¬ wo zas w widoku podluznym zboku, przy- czem rozmaite wykroje pozwalaja widziec szczególy konstrukcji sprzetu. Fig. 22 po¬ daje odpowiedni czesciowy przekrój pozio¬ my, fig. 23 — widtok ztylu lufy armatniej, przyczem podtrzymujaca loze powloka jest przedstawiona w przekroju poprzecznym wedlug linji 3 — 3 ma fig 21, fig. 24 i 25 — czesciowe przekroje pionowe szczególów, przedstawiajace dwa rózne polozenia urza¬ dzenia do uruchomienia ziaslony otworu na lufe dziallowa, fig. 26 — czesciowy rzut pfo- nowy, uwidaczniajacy niasaide wspoinikai przyrzadu celowniczego na jeden z czopów podtrzymujapej loze beczki - powloki la¬ wety i polaczenie mechaniczne wlasciwego" przyrzadu celowniczego z kolyska lloza, fig. 27 — wykres przedstawiajacy Ikijami ciia- glemi i kropkowanemi odpowiednie poloze¬ nia zespolu powloki - beczki, podtrzymuja¬ cej loze, i ogonów - raczek przy dwóch róz¬ nych katach celowania lufy dzialowej, fig. 28 — schematyczny rzut pionowy, przed¬ stawiajacy mechanizm dlo cofania dziala w polozenie poczatkowe w razie niewypalu, Jak i w opisanych poprzednio sposo¬ bach wykonania, dzialo imiesci sie calkowi¬ cie w powloce podtrzymujacej o ksztalcie beczki A, zamknietejkpr^ez-di^au dha/Bi i^1, na których wzdluz osi p^wjtotki *sa ;wtóe- szezone diwai czopy F, F\ Na cziopiacfo tych osadzone sa luzniie obraczki Gy^G^r ^opa¬ trzone w tulejki g, gf1 ,o;;ksataifctósstcKfcka scietego dW wstawiania w-ntte ^odpowiednio uksztaltowanych zakonczeniiogo^ósWf » pa¬ czek, celem toczenia.Dzialo E podtrzymuje kolyske- C; tylnia czesc której jest zapomoca tulei ^ osadzo¬ na na czopie d, przymocowanym dlo blachy D, zlaczonej z powloka A ii wewnetrznemi wspoirnikami równiez z blachy. ^ D2, Ds sa to blachy wzmiacniajace, któ¬ re mozna umiescic symetrycznie W sto&un- ku do blachy D z jednej strony i blach D1 z drugiej. ; ; Przód kolyski jest-zlaczamy' z prowad¬ nica Z)4 o ksztalcie luku kola, srodlek któ^ rego lezy na osi czopa d i jest przymoco¬ wany do blachy D. Zapomoca jaikiejkolwiek znanej przekladni mozna obracac zespól kolyski i dziala naokolo czopai d. Przeklaid- nia ta sklada1 sie, jak to pokazuje rysunek, z walu glównego U, obracajacego sie w ko¬ lysce, na którego koncu przednim jest za¬ klinowane kolo slimakowe t/11. Kolo to zgr¬ zebla sile z kolem slinuakoweni U2, zaklino- wanem na wale U3, na którym siedzi slima¬ kowa sruba C/4. Ta ostatnia zaizebia sie ze slimakowem uzebieniem, wykooanem na wycinku D6, który moze stanowic jedna ca¬ losc z prowadnica Z)4 i którego srodek przy¬ pada na osi czopa d. Korba u wprawia w ruch wal U. Na piascie korby znajduje sie zab przytrzymkowy a1, slizgajacy sie w zlobku u2 walu U. Odpowiednio dlo tego, czy zab u1 sie przesuwa do przedniego czy do tylnego konca zlobka w2, korba wsu¬ wa sie do powloki) A, gdy trzeba toczyc u1- klad caly, albo wysuwa sie iz powloki po opuszczeniu oslon A1, A2, gdy sie nastawia dzialo w kierunku.Tylko co odpisany mechainiizm do nasta- wiania w kierunku nie posiada zadnych in¬ nych cech znamiennych pozal mechanizmem ^ 5 —do ukrywania korby lub pokretla napedo¬ wego.W opisanym przykladzie dzialo ma dwa oporniki E1 jakiegokolwiek .znanego; -typu; cylindry ich, przesuwajace sie podczas od¬ rzutu wraz z dzialem E, sa oznaczone przez E1, tloczyska zas oporników, przymocowa¬ ne nieruchamp do kolyski C, sa oznaczone przez £2. Naokolo cylindrów oporników Ex sa umieszczone sprezyny E3, które ulegaja scisnieciu podczajs odrzutu i, rozprzezajac sie, powodujac powrót dziala w polozenie gotowe do strzalu.Jeden z rysów znamiennych niniejszego sposobu wykonania stamowi specjalne u- ksztaltowanie ogonów, w celu stworzenia prostego mechanizmu podniesien.W tym celu ogony, których tylne konce h1 obracaja sie okolo osi i, umieszczonej w podstawie do zakotwiania /, moga byc jed¬ noczesnie skracane lub wydluzane o jed¬ nakowa wielkosc zapomoca wspólnego me¬ chanizmu uruchomiajacego.W przedstawionym przykladzie mecha^ niani tern wykomiany jest dlia kazdego ogona, skladajacego sie z dwóch czesci H1, H2, w postaci trzpienia o dwóch gwintach odwrot¬ nie nacietych K\ K2, obracajacego sie w odpowiednich nagwintowanych wydraze¬ niach w drazkach H1, H2. Jeden z tych trzpieni (w wypadku przedstawionym na rysunku — lewy) posiada zaklinowany na nim narzad uruchomiajacy L. Przekladnia, laczaca oba mechanizmy KlA K2, moze byc tak wykonalna, jak to przedstawia w szcze¬ góle fig. -2. Czesci nagwintowane K2 sa wy¬ drazone; tylny ich koniec stanowi wodzidlb dla czesci o przekroju kwadratowym k* Walu K3, którego tylny koniec obraca sie w lozysku, utwcrzonem w czesci ogona H2.Na kazdym z walów K3 jest osadzone kolo stozkowe K4, które zazebia sie z kolem K5 osadzenem na osi k5, obracajacej sie rów¬ niez w lozysku odpowiadajacej jej czesci H2. Osie k? zniajduja sie na przedluzeniu jedna drugiej i sprzezone sa tuleja K*. Tu¬ leja ta stanowi w ten sposób j^edina z czesci przekladni, laczacej oba mechanizmy, rów¬ noczesnie zas moze sluzyc za rekojesc dp popychaimia powloki podczas teczenia.Wydluzenie lub skrócenie ogonów H\ H2 odbywa sie, jak to bylo opisane, przez uruchomienie w odpowiednini kierunku ma* rzadu L, powodujacego zblizenie lub odda¬ lenie od -siebie, czesci H1, H2..W celu zwieksizeniiai sztywnosci calego ukladu podczas strzelania lub podczas to¬ czenia sie, czesci H2 mozma polaczyc ze so¬ ba zapomoca sciegien h2, zlaczonych z nimi przegubami i polaczonych koncami zapo¬ moca klina h3. Sciegna /z2, jak i tuleja i£6, moga byc .zalozone ma boki oigonów, ja* to jest wskazane linja kreskowarna na fig. 20, Takie zalozenie moze byc konieczne, czy to przy zaprzeganiu konia lub mula, czy tez w celu zdjecia do przewozu. Wreszcie, gdy dzialo znajduje sie juz ma polu bitwy, mo¬ ze okazac sie potrzeba zdjecia ogonów, by je uzyc do budowy mostu dla przetoczenia dziala przez rów lub rów strzelecki.Schemat na fig. 27 przedstawia, w jaki sposób równoczesne skrócenie ogonów o pewna dlugosc pozwala podniesc zespól dziala i kolyski o kat a. Jasne jest, ze skrócenie ogonów przy polozeniu wyj sdo- wem, przedistawiionem linja ciagla na sche¬ macie, wywola obrót powloki A przy ze¬ tknieciu si^ jej z gruntem naokolo osi czo¬ pów F. Powloka ta, toczac sie, przesuwa sie, stykajac sie z gruntem, o odleglosc X, pociagajac za soba dzialo E. Z tego wynika podniesienie rury armatniej o kat a; luk te¬ go kola wymierzony na srodkowem kole powloki A, bedzie równy odleglosci X, prze- biezonej przez punkt obwodu kola po stycz¬ nej do niego.Dla usztywnienia zespolu dziala podczas strzelania sluza sciegna N, zapomoca któ¬ rych czesci H2 sa przymocowane do denek B, Ex beczki - powloki1. Sciegna te, które przy przetaczaniu mozna zalozyq na ogony, moga zostac na miejscu przy zmianie pod- — 6 —niesiienia dziala, jezeli wybierze sie odpo¬ wiednie polozenie punktów ach zlaczen z powloka - beczka.Dalsze udoskonalenie opisanego sprzetu polega ma urzadzeniu do uruchomiania za¬ slon A1, A2 w celu opuszczania ich przy strzelaniu ii zaimyikalnilal ich w celu przewozu lub transportu.Jak to przedistawiiomo szczególowo lia fig. 24 i 25, boki podluzne kazdiej z tych za¬ sloni przymocowane sa przegubowo zapo- mioca zawilals d1 do powloki A; ma przeciw¬ leglej krawedzi izaslomy zmaljdujja sie dlwa zlobki a2 w celu sprzezenia jej z osia J, wy¬ cieta do polowy grulbascina dlugosc, odpo¬ wiadajaca wymienianym zlobkom a2.Po obróceniu osiJ wi sposób opisany po¬ nizej w polozenie, przedlstawlione mai fig. 25, zlobki zaczepione o os, zostaja zwolnione talk, ze .zjaslony moga opasc badz pod wply¬ wem ciezaru wlasnego, badz pad dzialanfeni sprezyny. Zaczepienie zaslon odbywa sie wtedy, gdy os znajduje sie w polozeniu przedlstawiometm na fig. 25. Oczywiscie, pod¬ nosi sie je recznie i ustawia w polozenie dio- zamkniecia, przedstawione na fig, 24, zai- ryglawanie zas ich dokonane zostaje przez obrót walów J, J w polazenie, przedstawiloi- me na fig. 24.Lozyska walów J sa umieszczone na wspornikach J1, przymocowanych db we¬ wnetrznej scianki powloki A. Wsporniki te zaleca sie umieszczac na mamie «72, sluzacej dio oparcia krawedzi zaslony A1 w jej po* lozeniu zamknietem; rama ta posiadacze wzgledu na to oparcie, obicie kauczukowe /2. W ten sposób osiaga sie zupelnie szczel¬ ne zamkniecie, co pozwala przeprawiac sprzet ten przez rzeki, splawiajac powloke po wiodWe.Równoczesne uruchomienie obu walów lub osi J dla otwarcia zaslon A1, A2 zosta¬ je osiagniete w sposób, przedstawiany na rysunku.Na kazdym wale J zaklinowane jest ko¬ lo zebate J3, polaczone zapomoca lancucha J4 z odipowtedmietm kolem zebatem J*, za- klimawiaiwem ma wiaile J6, osadzonym w lo- zysku na jednym z czopów F1 beczki A.Koniec zewnetrzny walu JQ zaopatrzo¬ ny jest w pokretlo ;6, które mozna zaryglo¬ wac.Sprzet niniejlszy odznacza sie jeszcze szczególnem lasadlzemiem wspornika przy¬ rzadu celowniczego na jednym z czopów powloki oraz polaczeniem wlasciwego przy¬ rzadu celowniczego, przesuwajacem sie w tym wisparniku i w kolysce loza.Urzadlzeniie to przedstawlione jest szcze¬ gólowi ma fig. 22 i 26.Wspornik Af przyrzadu celowniczego ma dwa zeberka m, nachylone zgóry nadól i zbieglajace sie ku sobia a to d'la wstawieniia w odpowiednie zlobki prowadlne, wykona¬ ne w przednim plasku czopa F. We wspor- niilku tym M obraca sie sralba"M1, posiadaja¬ ca wyskok m1 o plaskich pofwfezchniach, który po osadizemiu wymieiiianego wsparni- ka Af w czopie F wcihodziiJ w koniec pochwy O, która maze sie obracac w czopie F. Na sciance wewnetrznej tej pochwy, wykona¬ ny jest rowek slimakowy o skoku zmien¬ nym. W rowek ten wchodzi wystep, uksztal¬ towany na drazku P, wlozonym w wymie¬ niana pochwe O. Wewnetrzny koniec draz¬ ka jest polaczony przegubowo w p1 z ko¬ lyska C.Oczywiscie, wszelkiemu przesunieciu ko¬ lyski C zapoimoca mechatnizmu kiierunkowe- go, wprawianego w ruch zapomoca pokre¬ tla u, odpowiada ruch katowy pochwy 0, co wywoluje obrót sruby Af1. Wlasciwy przyrzad ^elowtuiczy Q przesuwa sie we wsporniku Af, slupek zas jego ma uzebienie slimakowe q19 zazebiajace sie ze sruba AT1.Nadajac odpowiednie ksztalty rowkowi slimakowemu ó, mozna osiagnac ruchy ka¬ towe wlasciwego przyrzadu celowniczego O, identyczne z temi, które sie nadaje nao¬ kolo osi czopa d zespolowi kolyski i dziala.Dzialo moze byc urzadzone w sposcfo znamy, dajacy mazmosc sprzegac lufe pod- — 7 —czas odrzutu i odprz^gac;ja przy wystrza¬ le; w tym wypadku, jak wiadomo, .dzialo sie przesuwa w stosunku do loza ku przo¬ dowi, które to prizesuniieciei zmniejsza o od¬ powiednia.wielkosc szybkosc odrizutu. Ro¬ zumie sie, ze powrotnliiki musza byc w tym celu odpowiednio uksiztaltowane,.¦^¦¦¦-¦-W-.^aiiaiaich tego rodzaju, w mazie lilie- w^ypalu, t, y. gdy. zalpail niie wywolal wyrzu¬ cenia pocisku, zjawia-siiie. koniecznosc prze¬ suniecia dziala zpowirotem wi poczatkowe polozenie gotowosci d|o strzalu.-. -., Stosowjnie do. wymia/lalzku, do takiego cofniecia dziala sluzy proste urzadzenie, Dzialo posiada narzad do umocowywa¬ nia w.rodzaju oczka lub paier^aienniai e, za która zaczepia sie jeden . koniec linki i?, biegnacej po krazku S, obracajacym sie na .osi & csadizonej w podstawie h4 z trzonem hs ffi& 19) . Drugi koniec liny przymocowu¬ je sie oVpiera^ a3 na ipowloce.Wykres na fig. 28 przedstawial llinja cia¬ gla d&ialo E, przesuniete pod dzialaniem powrotników.w polozenie / iw tern poloze¬ niu zaitrzyrnane wskutek niewypalu...-¦.¦. W celu upirostziczeniiai rysunku bylo zalo- zonem, ze strzal byl dany w polazeniu po¬ ziomem jdziata^ lecz jakimkolwiek bylby kat celcwania,. trzeba w. celu napiecia sprezyn pdwrotniika naldiaJCltufie poprizedlmk) zapo- moca mechanizimu piodnieisien pewien okre¬ slony kat.podniesienia, np. 20°, które to po¬ lozenie jest przedstawione linja kreskowa¬ no - kropkowana na tym samym wykresie (polozenie II)e Po dokonaniu tej czynnosci, przywiazu¬ je sie linke R i zapomeca mech^izmu pod¬ niesien nadaje sie lufie polozenie poziome ///, ojznaczone linja kreskowana. Przy tym ruchu powloka, która znajdowala sie w po¬ lozeniu//, przybiera1, poniewaz lemiesze o- gonówi zaryly isie nieruchomo, polozenie ///.Poniewazi dlugosc linki je^t stallai, powloka przesuwa sie inaprzód1* pddiczaist gdy lufa co¬ fa sie wstecz do polozenia, w którem ja mozniai sprzegnac w celu ladowania. Wów¬ czas mozna zdjac linke i rozpoczac strzela¬ nie.Powloka A poisiiada przy ostatnim spo¬ sobie wykonania tasme toczna T z kauczu¬ ku, miedzi lub innego odpoi/tfiedinliegio mate- rjalu. : PL