Wynalazek dotyczy hamulców, dziala¬ jacych zapomoca sprezonego powietrza, w których doplyw powietrza do cylindra ha¬ mulcowego oraz odplyw jego z tego cylin¬ dra sa regulowane w zaleznosci od zmian cisnienia w przewodzie glównym zapomoca zaworu regulujacego, posiadajacego w wiekszosci wypadków komore regulujaca, w której panuje zasadniczo stale cisnienie.Zawory regulujace maja zastosowanie przy stopniowem zwalnianiu hamulca w razie potrzeby ponownego doprowadzenia cisnienia w przewodzie glównym i zbiorni¬ ku pomocniczym do wysokosci zgóry wy¬ znaczonej, np. osiagnietej w komorze regu¬ lujacej.Moze jednak zdarzyc sie, ze ponowne doprowadzenie cisnienia do wysokosci wy¬ maganej nie jest w stanie zapewnic bez¬ wzglednej równowagi pomiedzy cisnieniem w zbiorniku pomocniczym i cisnieniem w komorze regulujacej, poniewaz komora re¬ gulujaca moze byc np. przeciazona lub tez wznawiane cisnienie w przewodzie glów¬ nym jest rózne w róznych okresach czasu.Przy tych warunkach moga zajsc trudno¬ sci przy ostatecznym odplywie powietrza z cylindra hamulcowego przy koncu stop¬ niowego odhamowania.Wynalazek ma na celu usuniecie tej niedogodnosci.W urzadzeniu hamulcowem wedlug wy¬ nalazku stosuje sie zawór, regulujacy po¬ laczenie pomiedzy cylindrem hamulcowym i atmosfera w taki sposób, ze polaczenie to powstaje z chwila osiagniecia zgóry wy-znaczonego stosunku pomiedzy cisnienia- H, mi w cylindrze hamulcowym i zbiorniku pomocniczym, przyczem stosunek ten jest niezalezny od cisnienia ustalonego w ko¬ morze regulujacej, przy innym zas stosun¬ ku cisnien w cylindrze hamulcowym i zbiorniku pomocniczym wspomniane wy¬ zej polaczenie zostaje przerwane.Jako jedna z bardziej celowych postaci wykonania wynalazku mozna uwazac taka, w której wspomniany zawór reguluje rów¬ niez w taki sam sposób polaczenie pomie¬ dzy przewodem glównym, zbiornikiem po¬ mocniczym i komora regulujaca.Przedmiot wynalazku jest przedstawip- ny tytulem przykladu na rysunku, na któ¬ rym fig. 1, 2, 3, 4, 5 i 6 przedstawiaja sche¬ matycznie przekroje róznych postaci za¬ woru regulujacego, fig. 7 — schematyczny uklad urzadzenia hamulcowego wedlug wynalazku o innej postaci zaworu regulu¬ jacego, uwidoczniajacy inne jeszcze cechy konstrukcyjne przedmiotu wynalazku, fig. 8 i 9 — odmiany zaworu, przedstawionego na fig. 1 — 6, przyczem fig. 8 przedstawia czesci zaworu w polozeniu, zajmowanem przy przerwaniu polaczenia cylindra ha¬ mulcowego z atmosfera podczas odhamo- wywania stopniowego, fig. 9 zas — w po¬ lozeniu podczas koncowego opróznienia cylindra hamulcowego, fig. 10, 11 i 12 przedstawiaja inne postacie wykonania za¬ woru regulujacego.Z rozpatrzenia postaci wykonania za¬ woru, przedstawionych na fig. 1 — 6 wlacznie, staje sie widocznem, ze zawór ten moze byc latwo polaczony z zaworem rozrzadezym dowolnego typu, polaczonym z komora czyli zbiornikiem reguluja¬ cym.Zawór 1, przedstawiony na fig. 1, po¬ siada kadlub, podzielony na trzy komory zapomoca przepon 2 i 3, przyczem czynna powierzchnia przepony 2 jest wieksza niz odpowiednia powierzchnia przepony 3.Górna komora 4, znajdujaca sie nad prze¬ pona 2, jest stale polaczona z cylindrem hamulcowym zapomoca przewodu 5, komo¬ ra zas srodkowa 6 pomiedzy przeponami 2 i 3 jest podobniez polaczona ze zbiorni¬ kiem pomocniczym zapomoca przewodu 7.W srodkowej komorze 6 znajduje sie su¬ wak zaworowy 8, uruchomiany zapomoca drazka 9, polaczonego z przeponami 2, 3, przyczem gladz suwakowa 10 posiada o- twory 11, 12, prowadzace odpowiednio do komory regulujacej i do przewodu glówne¬ go zapomoca przewodów 13, 14. W polo¬ zeniu odhamowania, przedstawionem na fig. 1, suwak 8 nie przykrywa otworów 11, 12. Gladz 10 posiada równiez otwór 15, prowadzacy zapomoca przewodu 16 do o- tworu wylotowego zaworu rozrzadczego, oraz otwór 17, prowadzacy przez kanal 18 do atmosfery. W polozeniu odhamowania otwory 15, 17 lacza sie ze soba zapomoca wydrazenia 19 w suwaku 8, przyczem pola¬ czenie to przerywa sie przy wszystkich in¬ nych polozeniach suwaka 8.Dolna komora 20 jest stale polaczona z atmosfera zapomoca otworu 21.Dzialanie zaworu jest nastepujace.Podczas hamowania cisnienie w cylin¬ drze hamulcowym, panujace równiez w ko¬ morze 4 i dzialajace na wieksza przepone 2, przesuwa obydwie przepony 2, 3 oraz suwak 8 w polozenie dolne, w którem su¬ wak 8 przykrywa otwory 11, 12, prowa¬ dzace do przewodu glównego oraz komory regulujacej, przerywajac wskutek tego wzajemne ich polaczenie oraz ze srodkowa komora 6, prowadzaca do zbiornika pomoc¬ niczego. Przy tern polozeniu suwaka 8 prze¬ rywa sie równiez ustalone zapomoca wy¬ drazenia 19 w suwaku 8 polaczenie otwo¬ rów 16, 17, prowadzacych do otworu wy¬ lotowego zaworu rozrzadczego i do atmo¬ sfery.To polozenie suwaka 8 zostaje utrzy¬ mane podczas hamowania, jak równiez i podczas stopniowego zwalniania hamulców, dopóki cisnienie w cylindrze hamulcowym — 2nie zostanie zmniejszone do wysokosci, przy której cisnienie w zbiorniku pomocni¬ czym, panujace w srodkowej komorze 6, bedzie moglo przesunac przepony 2, 3 oraz suwak 8 w polozenie odhamowania, przed¬ stawione na fig.. 1, przyczem zapomoca wy¬ drazenia 19 ustala sie polaczenie pomie¬ dzy otworem 16, prowadzacym do otworu wylotowego zaworu rozrzadczego, i otwo¬ rem 17, prowadzacym do atmosfery, dzieki czemu cylinder hamulcowy zostaje calko¬ wicie oprózniony.Ruch suwaka 8 od jednego polozenia do drugiego zalezy jedynie od stosunku ci¬ snienia, panujacego w cylindrze hamulco¬ wym, do cisnienia w zbiorniku pomocni¬ czym; mozna zatem przez nadanie odpo¬ wiednich wymiarów powierzchniom prze¬ pon 2, 3 wywolywac te ruchy suwaka 8 przy zgóry okreslonym stosunku wspo¬ mnianych powyzej cisnien.Zawór, przedstawiony na fig. 2, jest prawie taki sam, jak uwidoczniony na fig. 1, z ta tylko róznica, iz zamiast przepon 2, 3 sa zastosowane tloki 22, 23, przyczem dzialanie tego zaworu jest takie samo, jak zaworu powyzej opisanego.W odmianie wykonania zaworu, przed¬ stawionej na fig. 3, suwak zaworowy 8 znajduje sie w komorze 20, umieszczonej pod dolna przepona 3 i polaczonej zapo¬ moca przewodu 7 ze zbiornikiem pomocni¬ czym, przyczem srodkowa komora 6, za¬ warta pomiedzy przeponami 2, 3, laczy sie z atmosfera zapomoca otworu 24, wskutek czego cisnienie w zbiorniku pomocniczym dziala jedynie na dolna przepone 3.Poza. tern dzialanie suwaka 8 jest ta¬ kie samo, jak w zaworze, przedstawionym na fig. 1.Odmiana wykonania zaworu, przedsta¬ wiona na fig. 4, rózni sie od zaworu, przedstawionego na fig. 3, tylko tern, ze przepony 2, 3 zostaly zastapione tlokami 22, 23.W innych odmianach, przedstawionych na fig. 5 i 6* suwak zaworowy 8 jest zasta¬ piony zaworami z narzadami zamykajace* mi w postaci grzybków.W zaworze, przedstawionym na fig. 5, przepony 2, 3 polaczone sa zapomoca draz¬ ka 9, posiadajacego podluzny kanal 24, który sluzy do polaczenia górnej komory 4, prowadzacej do cylindra hamulcowego, z dolna komora 20, prowadzaca do atmo¬ sfery, przyczem konce drazka 9 zaopatrzo¬ ne sa na koncach w podstawy.Grzybek zaworu 25, regulujacego pola¬ czenie pomiedzy kanalem 24 i górna ko¬ mora 4, jest umieszczony na jednym koncu dzwigm 26, osadzonej na górnej powierzch¬ ni przepony 2, drugi koniec 27 tej dzwigni jest wygiety do góry, wskutek czego przy podnoszeniu sie przepony 2 do góry pod¬ czas zwalniania hamulca wygiety koniec 27 dzwigni 26 uderza o górna scianke komo¬ ry 4 i podnosi umieszczony na dzwigni 26 grzybek zaworu 25, co umozliwia ostatecz¬ ny wyplyw powietrza z cylindra hamulco¬ wego przez przewód 5, komore 4, kanal 24, komore 20 i otwór 21.Srodkowa komora 6 pomiedzy przepo¬ nami 2, 3 jest stale polaczona ze zbiorni¬ kiem pomocniczym zapomoca przewodu 7, podstawa zas 28 drazka 9, stykajaca sie z górna powierzchnia przepony 3 jest urza¬ dzona w ten sposób, ze gdy hamulec znaj¬ duje sie w polozeniu zwolnienia, podstawa ta podnosi grzybki zaworów 29, 30, regulu¬ jacychpolaczenie pomiedzy srodkowa ko¬ mora 6 i przewodami 13, 14, prowadzacemi odpowiednio do komory regulujacej i do przewodu glównego; Podczas hamowania i nastepujacego po¬ tem stopniowego zwalniania hamulca na¬ rzady zaworu beda zajmowaly polozenie, przedstawione na fig. 5, w którem przerwa¬ ne zostaje polaczenie pomiedzy zbiorni¬ kiem pomocniczym, komora regulujaca i przewodem glównym oraz pomiedzy cy¬ lindrem hamulcowym i atmosfera, a to wskutek zamkniecia zaworów 25, 29 i 30. — 3 -Skoro jednak cisnienie w cylindrze ha¬ mulcowym i w komorze 4 zostanie dosta¬ tecznie zmniejszone podczas zwalniania hamulców, wówczas przepony 2, 3 oraz drazek 9 podnosza sie, dazac do zajecia swych górnych polozen pod wplywem dzia¬ lania cisnienia w zbiorniku pomocniczym i w komorze 6, wskutek czego otwieraja sie zawory 25, 29 i 30 w sposób powyzej opi¬ sany.W odmianie wykonania zaworu, przed¬ stawionej na fig. 6, srodkowa komora 6 la¬ czy sie z atmosfera zapomoca otworu 31, dolna zas komora 20 ma polaczenie ze zbiornikiem pomocniczym zapomoca prze¬ wodu 32. Przepony 2, 3 sa polaczone zapo¬ moca drazka 9, zaopatrzonego w przedlu¬ zenie 33, wystajace pod dolna przepona 3.Dolny koniec przedluzenia 33 posiada tar¬ cze 34, która podnosi grzybki zaworów 29, 30, gdy hamulec znajduje sie w polozeniu zwolnienia, wskutek czego nastepuje pola¬ czenie pomiedzy dolna komora 20, zbiorni¬ kiem regulujacym oraz przewodem glów¬ nym zapomoca przewodów 13 i 14.W tych warunkach podstawa 28 drazka 9, stykajaca sie z górna powierzchnia prze¬ pony 3, w podobny sposób podnosi grzy¬ bek zaworu 35, wskutek czego nastepuje polaczenie pomiedzy srodkowa komora 6 i górna komora 4, prowadzaca do cylindra hamulcowego.Dzialanie tej postaci zaworu jest takie samo, jak poprzednio opisane dzialanie za¬ woru, przedstawionego na fig. 5.W urzadzeniu hamulcowem, przedsta- wionem na fig. 7, zawór rozrzadczy 71 po¬ siada zwykly tlok 72, przesuwajacy sie w komorze tlokowej 73 i uruchomiajacy su¬ wak 74, umieszczony w komorze 75. Komo¬ ra tlokowa 73 laczy sie z przewodem glów¬ nym 76, zawór zas rozrzadczy reguluje do¬ plyw powietrza z komory 75 do otworu 77 w gladzi suwakowej, polaczonego z cylin¬ drem hamulcowym 80 zapomoca kanalu 78 i przewodu 79.Zawór stopniowo zwalniajacy 81, osa¬ dzony na koncu zaworu rozrzadczego 71, posiada kadlub, podzielony na trzy komo¬ ry zapomoca wiekszej przepony 82 i mniej¬ szej 83. Komora 84, umieszczona nad prze¬ pona 82, jest stale polaczona ze zbiorni¬ kiem regulujacym 85, podczas gdy srodko¬ wa komora 86 pomiedzy przeponami 82 i 83 jest stale polaczona ze zbiornikiem po¬ mocniczym 87. Dolna komora 88 laczy sie zapomoca kanalu 89 w kadlubie zaworu 81 z kanalem 90 w kadlubie zaworu rozrzad¬ czego, prowadzacym do otworu wylotowe¬ go 91 w zaworze rozrzadczym.Na górnej przeponie 82 jest osadzona skrzynka 92, przyczem przepona 82 prze¬ chodzi przez skrzynke 92 i jest zaopatrzo¬ na w pierscieniowy grzybek 93, wspóldzia¬ lajacy z gniazdkiem uszczelniajacem 94, osadzonem na podstawie skrzynki 92.Skrzynka ta jest przymocowana do draz¬ ka 95, przechodzacego przez dolna przepo¬ ne 83 i przymocowanego do niej, przyczem czesc drazka 95, wystajaca pod przepona 83, jest zaopatrzona w grzybek zaworowy 96 z nasadzona na nim sprezyna, który wspóldziala z gniazdkiem uszezelniajacem 97, otaczajacem otwór 98 w podstawie dol¬ nej komory 88.Srodkowa czesc przepony 82 dzieli skrzynke 92 na górna komore 99, laczaca sie z komora 84, prowadzaca do zbiornika regulujacego 85, i na dolna komore 100, laczaca sie z komora 86. Komora 86 jest u^ rzadzona w ten sposób, ze moze laczyc sie z kanalem 101, prowadzacym do komory 75 zaworu rozrzadczego, przyczem pola¬ czenie to jest regulowane zapomoca zawo¬ ru 102, utrzymywanego w polozeniu za¬ mkniecia zapomoca slabej sprezyny 103.Zawór 102 jest zaopatrzony w wystajacy ku górze drazek 104, który, jak przedstawio¬ no na fig. 7, moze wspóldzialac z podsta¬ wa skrzynki 92 w celu utrzymywania za¬ woru 102 w polozeniu otwarcia. — 4 —Zawór 105 do regulowania ostateczne¬ go oprózniania cylindra hamulcowego 80 sklada sie z kadluba, zawierajacego tlok 106, który w polozeniu normalnem jest u- trzymywany zapomoca sprezyny 107. Tlok 106 uruchomia suwak zaworowy 108, za¬ opatrzony w wydrazenie 109 i przesuwa¬ jacy sie w komorze 110, majacej polacze¬ nie ze zbiornikiem regulujacym 85 zapo¬ moca kanalu 111. Suwak 108 wspóldziala z gladzia suwakowa 112, zaopatrzona w o- twór 113, laczacy sie zapomoca kanalu 114 z kanalem 101, oraz w otwór 115, laczacy sie zapomoca kanalu 116 z komora 86.Gladz suwakowa 112 jest zaopatrzona równiez w otwór 117, laczacy sie z kanalem 118, prowadzacym od wnetrza kadluba 105, t. j. z przestrzeni, polozonej z lewej stro¬ ny tloka 106, do komory 88, oraz w otwór 119, prowadzacy do otworu wylotowego 120.W kanale 121, znajdujacym sie z pra¬ wej strony tloka 106, umieszczony jest za¬ wór dwugniazdkowy 122, utrzymywany zwykle zapomoca sprezyny 123 w poloze¬ niu, przedstawionem na rysunku, W tych warunkach kanal 121 laczy sie z atmosfera zapomoca otworu wylotowego 124, przy- czem polaczenie pomiedzy kanalami 121 i 78 jest przerwane.Dzialanie urzadzenia jest nastepujace.Na fig. 7 rózne czesci urzadzenia sa przedstawione w polozeniu, jakie zajmuja one po zwolnieniu hamulca i podczas po¬ nownego napelniania zbiornika pomocni¬ czego 87 powietrzem z przewodu glównego.Powietrze dostaje sie z przewodu glów¬ nego 76 do komory 75 za posrednictwem komory tlokowej 73 i zlobka 125. Z komo¬ ry 75 powietrze przeplywa do komory 86 przez kanal 101 i przez zawór 102, a dalej przeplywa do zbiornika pomocniczego 87.Sprezone powietrze przeplywa równiez do zbiornika pomocniczego 87 z kanalu 101 przez kanal 114, otwór 113, komore 110, otwór 115 i kanal 116 oraz komore 86, do zbiornika zas regulujacego 85 powietrze dostaje sie z komory 110 przez kanal Ul.Cylinder hamulcowy 80 laczy sie z atmo¬ sfera zapomoca przewodu 79, kanalu 78, otworu wylotowego 91 zaworu rozrzadcze- go, kanalów 90 i 89, komory 88 i otworu 98.Wnetrze kadluba 105, polozone na le¬ wo od tloka 106, laczy sie z atmosfera za¬ pomoca kanalu 118, otworu 117, wydraze¬ nia 109, otworu 119 i otworu wylotowego 120, jak równiez zapomoca kanalu 118, ko¬ mory 88 i otwtoru 98.Skoro tylko cisnienie w zbiorniku po¬ mocniczym 87 zostalo ponownie doprowa¬ dzone do swej normalnej wartosci, to dzia¬ lajac w komorze 86 na przepone 82, wy¬ wola ono niewielkie przesuniecie sie wgóre obydwóch przepon 82, 83, drazka 95 i skrzynki 92, co umozliwi zamkniecie sie zaworu 102 pod wplywem dzialania spre¬ zyny 103.Przy zmniejszeniu cisnienia w przewo¬ dzie glównym 76 podczas hamowania tlok zaworu rozrzadczego przesuwa sie na pra¬ wo, przerywajac wskutek tego polaczenie pomiedzy otworem 77 cylindra hamulcowe¬ go i otworem wylotowym 91 oraz ustalajac polaczenie pomiedzy komora 75 i otworem 77 cylindra hamulcowego zapomoca suwa¬ ka zaworowego 74.Wskutek tego powietrze przeplywa z komory 75 do cylindra hamulcowego 80 przez kanal 78 i przewód 79. Dzieki zmniej¬ szeniu cisnienia w komorze 75 otwiera sie zawór 102 i umozliwia odplyw powietrza ze zbiornika pomocniczego 87 przez komo¬ re 86 do cylindra hamulcowego 80.Cisnienie w cylindrze hamulcowym, dzialajac na grzybek zaworu 122, powo¬ duje przesuniecie sie tego grzybka nadól, wskutek czego przerywa sie polaczenie przestrzeni z prawej strony tloka 106 z atmosfera i ustala sie polaczenie pomiedzy kanalami 78 i 121. Powietrze zatem o ci¬ snieniu, panujacem w cylindrze hamulco¬ wym, dziala na prawa strone powierzchni — 5 —tloka 106, który przesuwa sie na lewo, po¬ ciagajac za soba suwak 108. W wyniku te¬ go wydrazenie 109 w suwaku 108 nie sluzy dalej do ustalania polaczenia pomiedzy o- tworami 117 i 119, otwory zas 113 i 115, prowadzace odpowiednio do kanalu 101 i do komory 86, sa zasloniete suwakiem 108.Wskutek tego polaczenie pomiedzy zbior¬ nikiem pomocniczym 87 i zbiornikiem regu¬ lujacym 85 jest przerwane.Dzieki zmniejszen;u cisnienia w zbior¬ niku pomocniczym 87 wskutek odplywu po¬ wietrza do cylindra hamulcowego 80 ci¬ snienie w zbiorniku regulujacym i w komo¬ rze 84, dzialajace na górna powierzchnie przepony 82, przewyzsza zmniejszone ci¬ snienie w zbiorn;ku pomocniczym i w ko¬ morze 86 i powoduje opuszczanie sie prze¬ pon 82, 83, które pociagaja ze soba drazek 95, co wywoluje osiadanie grzybka 96 na gniazdku 97, a wskutek tego przerwanie u- stalonego zapomoca otworu 98 polaczenia komory 88 z atmosfera. To opuszczanie sie przepon wywoluje równiez zetkniecie sie skrzynki 92 z trzpieniem 104 grzybka 102 i powoduje otwarcie tego zaworu.Czesci urzadzenia pozostaja w opisa- nem powyzej polozeniu, dopóki cisnienie w przewodzie glównym nie zostanie odpo¬ wiednio podwyzszone w celu przeprowa¬ dzenia czesciowego lub stopn;owego zwol¬ nienia hamulców. Gdy to nastapi, tlok 72 zaworu rozrzadczego i suwak zaworowy 74 powracaja do przedstawionego na fig. 7 polozenia, a zatem ustala sie ponownie po¬ laczenie pomiedzy otworem 77 cyluidra ha¬ mulcowego i otworem wylotowym 91 za¬ woru rozrzadczego.Wskutek tego powietrze przeplywa z cylindra hamulcowego 80 do komory 88, przechodzac przez przewód 79, kanal 78, otwory 77 i 91 oraz przez kanaly 90 i 89.Jednoczesnie powietrze jest dostarczane z przewodu glównego 76 do zbiornika po¬ mocniczego 87 zapomoca komory 75 i ka¬ nalu 101, przyczem polaczone dzialanie ci¬ snienia w cylindrze hamulcowym oraz W komorze 88 i zwiekszajacego sie cisnienia w zbiorniku pomocniczym oraz w komorze 86 wywoluje przesuwanie sie do góry prze¬ pon 82, 83, a wskutek tego podnoszenie sie grzybka 96. Powietrze zatem odplywa z cy¬ lindra hamulcowego 80 przez kanaly 90, 89, komore 88 i przez otwór 98, dopóki cisnie¬ nie w cylindrze hamulcowym nie zostanie zmniejszone o tyle, aby spowodowac po¬ nowne osadzenie na gniazdku grzybka 96 i wskutek tego przerwac odplyw powietrza z cylindra hamulcowego 80.Poniewaz opuszczanie i podnoszenie grzybka 96 zalezy od stosunku cisnienia w cylindrze hamulcowym do wznowionego ci¬ snienia w zbiorniku pomocniczym, przeto stopniowanie zwalniania hamulców jest dokladnie regulowane i zalezy od dopro¬ wadzania cisnienia w przewodzie glównym do jego normalnej wartosci.Stopniowe opróznianie cylindra hamul¬ cowego 80 przeprowadza sie w opisany po¬ wyzej sposób dopóty, dopóki cisnienie w cylindrze hamulcowym nie zostanie zmniej¬ szone do zgóry wyznaczonej wartosci, za¬ leznej od sily napiecia sprezyny 123. Z chwila kiedy nacisk, wywierany przez te sprezyne, przewyzszy cisnienie w cylindrze hamulcowym, dzialajace na górna po¬ wierzchnie grzybka 122, grzybek ten zajmie swoje polozenie górne i powietrze, znajdu¬ jace sie z prawej strony tloka 106, przez kanal 121 i przez otwór wylotowy 124 od¬ plynie do atmosfery. Tlok 106 przesunie sie w polozenie, przedstawione na fig. 7, pod wplywem cisnienia w komorze 88, dzialajacego na lewa strone powierzchni tloka 106, oraz pod wplywem nacisku spre¬ zyny 107.Ostateczne opróznianie cylindra hamul¬ cowego uskutecznia sie w tej odmianie wy¬ konania urzadzenia hamulcowego wtedy, kiedy cisnienie w cylindrze hamulcowym o- siagnie zgóry wyznaczona wartosc.Bez wzgledu na polozenie zaworu su- — 6 —wakowego 108, jezeli cisnienie w zbiorni¬ ku regulujacym 85 i w laczacej sie z nim komorze 84 spadnie ponizej cisnienia w zbiorniku pomocniczym i w komorze 86, srodkowa czesc przepony 82 w skrzynce 92 przesuwa sie do góry i unosi grzybek 93f odsuwajac go od gniazdka 94 i umozliwia¬ jac w ten sposób ponowne napelnienie zbiornika regulujacego 85 zapomoca zbior¬ nika pomocniczego 87, przyczem grzybek 93 i wspóldzialajace z nim gniazdko 94 sluza w danym przypadku jako samoczyn¬ ny jednostronny zawór wpustowy.Przedstawiony na fig. 7 zawór do stop¬ niowego zwalniania hamulców moze byc z latwoscia zastosowany do dowolnego typu zaworu rozrzadczego przez zaopatrzenie kadluba zaworu rozrzadczego w dodatko¬ wy kanal 90, prowadzacy do otworu wylo¬ towego 91 zaworu rozrzadczego; mozna równiez stosowac inne urzadzenia do re¬ gulowania w opisany powyzej sposób do¬ plywu powietrza do zbiornika pomocnicze¬ go lub do regulowania ostatecznego opróz¬ niania cylindra hamulcowego po osiagnieciu w cylindrze tym cisnienia o zgóry wyzna¬ czonej wartosci.Zawór, przedstawiony na fig. 8 i 9, po¬ siada kadlub 126, w którym znajduje sie wiekszy tlok 127 i mniejszy tlok 128, po¬ laczone razem i poruszajace sie w odpo¬ wiednich cylindrach kadluba 126. Czesc wewnetrzna kadluba nad tlokiem 127 la¬ czy sie z cylindrem hamulcowym zapomo¬ ca przewodu 129, przestrzen zas pod tlo¬ kiem 128 laczy sie ze zbiornikiem pomoc¬ niczym zapomoca przewodu 130. Dolna po¬ wierzchnia tloka 128 jest zaopatrzona w u- szczelke 131, która w czasie zajmowania przez tloki ich dolnego polozenia styka sie z dwoma p;erscieniowemi wystepami 132 i 133, tworzacemi gniazdka o róznych sred¬ nicach. Przestrzen pierscieniowa pomiedzy wystepami gniazdkowemi 132, 133 laczy sie z atmosfera zapomoca otworu 134. W scian¬ ce kadluba 126 znajduje sie kanal 135, la¬ czacy przestrzen nad tlokiem 127 z otwo¬ rem 136, przyczem otwór ten jest zamknie¬ ty, gdy tlok 127 zajmuje swe polozenie dolne.Podobny kanal 737 w dolnej czesci ka¬ dluba 126 laczy przestrzen pod tlokiem 128 z otworem 138, który jest nieprzykryty, gdy tlok 137 zajmuje swe polozenie dolne., Dzialanie tej postaci wykonania zaworu jest nastepujace.Podczas stopniowego zwalniania ha¬ mulców tloki 127 i 128 sa utrzymywane w swych dolnych polozeniach pod wplywem cisnienia, panujacego w cylindrze hamul¬ cowym i dzialajacego na górna powierzch¬ nie wiekszego tloka 127 w kierunku prze¬ ciwnym do cisnienia w zbiorniku pomocni¬ czym, dzialajacego na dolna powierzchnie tloka 128.Wskutek tego przerywa sie polaczenie pomiedzy cylindrem hamulcowym i atmo¬ sfera, poniewaz uszczelka 131 osiadla na pierscieniowych wystepach gniazdkowych 132, 133, przyczem tloki zostaja utrzyma¬ ne w tern polozeniu, cisnienia bowiem, wy¬ wierane na górna i dolna powierzchnie tlo¬ ka 128, sa wyrównane dz1'eki polaczeniu przestrzeni nad i pod tym tlokiem zapomo¬ ca kanalu 137 i otworu 138.Skoro tylko cisnienie w cylindrze ha¬ mulcowym zostanie zmniejszone, a cisnie¬ nie w zbiorniku pomocniczym, zwiekszone do wyznaczonej zgóry wysokosci, wówczas cisnienie w zbiorniku pomocniczym, dzia¬ lajace na spodnia powierzchnie srodkowej czesci tloka 127 wewnatrz gniazdkowego wystepu 133, przesuwa tloki 127 i 128 w ich górne polozenia, w których ma miejsce polaczenie pomiedzy cylindrem hamulco¬ wym i atmosfera za posrednictwem kana¬ lu 135, otworu 136 i otworu 134, a wskutek tego nastepuje ostateczne opróznienie cy¬ lindra hamulcowego.Obydwa tloki T27 i 128 sa utrzymywa¬ ne w polozeniu, przedstawionem na fig. 9, dzieki dzialaniu cisnienia w zbiorniku po^ — 7 -mocniczym na dolna powierzchnie tloka 128, dopóki nie nastapi ponowne zahamo¬ wanie i stopniowe zwalnianie hamulców.W postaciach wykonania zaworu, przed* stawionych na fig. 10* 11 i 12, dz;alanie kazdego z tych zaworów, majace na celu ostateczne opróznienie cylindra hamulco¬ wego; nastepuje tylko wtedy, gdy cisnienia w cylindrze hamulcowym, zbiorniku regu¬ lujacym i zbiorniku pomocniczym znajduja sie w pewnym* okreslonym wzgledem siebie stosunku.W zaworze, przedstawionym na fig. 10, kadlub 139 jest podzielony na pewna ilosc komór zapomoca przepon 140, 141, 142 i 143. W komorze 144 panuje cisnienie ta¬ kie, jak w cylindrze hamulcowym, w srod¬ kowej zas komorze 145 pomiedzy przepo¬ nami 141 i 142 — cisnienie takie, jak w zbiorniku regulujacym. W komorze 146 ci¬ snienie równe jest co do wielkosci cisnie¬ niu w zbiorniku pomocniczym, komora zas 147 laczy sie z atmosfera. Przepony 142 i 143 polaczone sa drazkiem 148, urucho¬ miajacym glówny suwak zaworowy 149, przepony zas 140 i 141 lacza sie zapomoca drazka 150, który uruchomia pomocniczy suwak zaworowy 151.W normalnem polozeniu zaworu, czyli w polozeniu zwolnienia hamulców, przed- stawionem na fig. 10, pewne otwory i ka¬ naly suwaków 149 i 151 wzajemnie sie po¬ krywaja, wskutek czego ostateczny prze¬ plyw powietrza do atmosfery odbywa sie za posrednictwem otworu 152, prowadza¬ cego od otworu wylotowego zaworu roz- rzadczego, oraz za posrednictwem otworu wylotowego 153. Równoczesnie zbiornik pomocniczy i zb:ornik regulujacy napel¬ niaja sie przez otwór 154, prowadzacy z przewodu glównego, oraz za posrednic¬ twem komory 145 i kanalu 155, prowadza¬ cego z komory 145 do komory 146.Obydwa jednak suwaki 149 i 151 moga zajmowac przedstawione polozenie tylko wtedy, gdy istnieje zgóry okreslony stosu¬ nek pomiedzy cisnieniem w cylindrze ha¬ mulcowym i cisnieniem w zbiorniku regu¬ lujacym, dzialajacem na przepony 140 i 141, które za posrednictwem drazka 150 uruchomiaja suwak 151, oraz gdy istnieje zgóry okreslony stosunek pomiedzy cisnie- niem w zbiorniku pomocniczym i cisnie¬ niem w zbiorniku regulujacym, dzialaja¬ cem na przepony 143 i 142, które za po¬ srednictwem drazka 148 uruchomiaja su¬ wak 149.W postaci wykonania zaworu, przedsta¬ wionej na fig. 11, przepony 140 i 141 pod¬ dane sa odpowiednio cisnieniu, panujacemu w cylindrze hamulcowym i w komorze 144 oraz cisnieniu w zbiorniku pomocniczym i w komorze 156, podczas gdy przepony 142 i 143 poddane sa odpowiednio cisnieniu w zbiorniku regulujacym i w komorze 157 o- raz cisnieniu w cylindrze hamulcowym i w komorze 158. W tym przypadku suwaki 149 i 151 przesuwaja sie po oddzielnych gladzinach suwakowych, rózne zas potrzeb¬ ne polaczenia uskutecznia sie zapomoca o- tworów i kanalów, uwidocznionych na ry¬ sunku.Suwaki 149 i 151 moga zajmowac polo¬ zenia, przedstawione na rysunku, przy któ¬ rych ponownie napelnia sie zbiornik pomoc¬ niczy i zbiornik regulujacy oraz opróznia sie ostatecznie cylinder hamulcowy tylko wtedy, gdy istnieje zgóry okreslony stosu¬ nek pomiedzy cisnieniem w cylindrze ha¬ mulcowym i zbiorniku pomocniczym oraz gdy istnieje zgóry okreslony stosunek po¬ miedzy cisnieniem w zbiorniku regulujacym i cylindrze hamulcowym.W postaci wykonania zaworu, przedsta¬ wionej na fig. 12, komora 144 podlega ci¬ snieniu, panujacemu w cylindrze hamulco¬ wym, srodkowa komora 145 — cisnieniu w zbiorniku pomocniczym, a komora 146 — cisnieniu w zbiorniku regulujacym.Suwaki 149 i 151 moga zajmowac przed¬ stawione polozenia tylko wtedy, gdy istnie¬ je zgóry okreslony stosunek pomiedzy ci- — 8 —snieniem w cylindrze hamulcowym i zbior¬ niku pomocniczym oraz pomiedzy cisnie¬ niem w zbiorniku pomocniczym i zbiorniku regulujacym.Przedstawione na fig. 10, 11 i 12 posta¬ cie wykonania zaworu pozwalaja na calko¬ wite opróznienie cylindra hamulcowego tyl¬ ko wtedy, gdy istnieja odpowiednie stosun¬ ki pomiedzy wchodzacemi w gre cisnienia¬ mi regulujacemi, dzieki którym ostateczne opróznianie cylindra hamulcowego kazdego wozu odbywa sie we wlasciwych warun¬ kach, zaleznych od cisnien w zbiorniku po¬ mocniczym i zbiorniku regulujacym tego wozu.Przedmiot wynalazku n:e ogranicza sie do powyzej opisanych poszczególnych przy¬ kladów wykonania, w których moga byc poczynione pewne zmiany konstrukcyjne w granicach, zakreslonych przez istotne cechy wynalazku. PL