Pierwszenstwo: Opublikowano: 29.VI.1965 (P 109 761) 15.1.1965 Niemiecka Republika Demokra¬ tyczna 12.IV.1968 55150 KI. 19 a, 7/02 MKP E 01 b Voh UKD 625.151.261 Twórca wynalazku: inz. Herbert Muller Wlasciciel patentu: Ministerium fur Verkehrswesen, Berlin (Niemiecka Republika Demokratyczna) BIBLIOTEKA Urzedu ^atfowego Rozjazd do torów splecionych o róznej szerokosci Przedmiotem wynalazku jest rozjazd do torów splecionych o róznej szerokosci, przy zastosowa¬ niu którego pojazdy waskotorowe moga toczyc sie przez zwrotnice i krzyzownice dla pojazdów nor¬ malno- lub szerokotorowych w sposób bezpieczny bez dodatkowych urzadzen.Znane sa tory o róznych szerokosciach, a wiec o dwóch lub wiecej szynach jezdnych. W tym przypadku uklad torów o róznej szerokosci jest wykonany w taki sposób, ze dla kazdego toru sa przeznaczone dwie szyny, przy czym w torze szer¬ szym jest umieszczony tor waski.Zasadniczo uklad taki sklada sie z trzech szyn, z których jedna szyna moze byc uzyta dla obu torów.Dla srodkowego ukladu, przy duzej róznicy szero¬ kosci torów, potrzebne sa cztery szyny jezdne, na¬ tomiast przy niewielkiej róznicy szerokosci o wy¬ starczajacym pokrywaniu szyn jezdnych szerszego toru przez obrecze kól taboru wezszego toru po¬ trzebne sa tylko dwie szyny jezdne.Poza tym w urzadzeniach dla ruchu po torach splecionych o róznej szerokosci znane sa jedno¬ stronne rozjazdy dla torów waskich, lub szerszych do wlaczenia ich w uklad torów splecionych.Dla wspólnego ruchu po torach o niewielkiej róznicy szerokosci, kiedy przy srodkowym pro¬ wadzeniu pojazdu dla toru wezszego w torze szerszym jest zapewnione wystarczajace pokry¬ wanie sie szyn jezdnych szerszego toru przez obrecze kól pojazdu toru wezszego, zastosowano 10 20 25 30 rozjazd dla róznej szerokosci toru, który umozli¬ wia przejezdzanie zasadniczego i zwrotnego toru przez pojazdy o obu szerokosciach. Tego rodzaju rozjazdy do torów splecionych o róznej szerokosci torów nie sa jeszcze znane.Przedmiotem wynalazku jest rozjazd, który umozliwia zasadnicze i zwrotne przejezdzanie po¬ jazdów z torów wezszych, jak równiez pojazdów z torów szerszych.Wedlug wynalazku zagadnienie to rozwiazane jest w ten sposób, ze z kazda iglica zwrotnicy jest polaczona jedna kierownica sztywna i jedna kie¬ rownica ruchoma, a za urzadzeniem zwrotnico¬ wym sa umieszczone urzadzenia do przejscia z zasadniczego na zwrotny tor i odwrotnie, nato¬ miast iglice oraz szyny jezdne umieszczone dodat¬ kowo, oprócz zewnetrznych szyn jezdnych zasadni¬ czego i zwrotnego toru zwrotnicy sa wykorzystane jako krawedzie prowadnicze.W urzadzeniu iglicowym ruchome kierownice sa umieszczone ponad górna krawedzia szyn i przy przestawianiu iglic przesuwaja sie ku sobie, razem z iglicami.Szyny jezdne umieszczone dodatkowo obok ze¬ wnetrznych szyn jezdnych toru zasadniczego i zwrotnego zwrotnicy przechodza z obu konców w ostrza. Na zewnetrznej stronie szyn jezdnych przeciwleglych wzgledem tych ostrzy sa umiesz¬ czone podniesione opornice. 551503 Przyklad wykonania wynalazku jest uwidocznio¬ ny na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schematycznie rozjazd z urzadzeniem zwrotnico¬ wym w widoku z góry, fig. 2 — przedstawia sche¬ matycznie tor czesci srodkowej rozjazdu w wido¬ ku z góry, fig. 3 — schematyczny widok krzy¬ zownicy rozjazdu, w widoku z góry, fig. 4 — przekrój wzdluz linii A-A na fig. 1, fig. 5 — przekrój wzdluz linii B-B na fig. 1, fig. 6 — prze¬ krój wzdluz linii C-C na fig. 1, fig. 7 — przekrój wzdluz linii D-D na fig. 1, fig. 8 — przekrój wzdluz linii E-E na fig. 2, fig. 9 — przekrój wzdluz linii F-F na fig. 2 i fig. 10 — przekrój wzdluz linii G-G na fig. 3.Rozjazd przedstawiony na fig. 1, dla którego jest przeznaczona zwrotnica wedlug wynalazku sklada sie z dwóch ulozonych równolegle szyn 1 i 2 oraz opornic 3 14 (fig. 4). Rozjazd ten jest przeznaczony dla pojazdów o dwóch róznych sze¬ rokosciach toru. Pojazd toru szerszego jest wpro¬ wadzany przez obrecze kól po krawedziach jezd¬ nych szyn 1 i 2, a pojazd toru wezszego jest pro¬ wadzony po szynach 1 i 2 przy ulozonych przy szynach 1 i 2 opornicach 3 i 4 o znanej kon¬ strukcji. Na fig. 1 jest przedstawione równiez urzadzenie iglicy przegubowej, przykladowo dla zwrotnicy prawej, co jednak nie wyklucza, ze z podobnych elementów konstrukcyjnych moze byc wykonane urzadzenie iglicy przegubowej dla zwrotnicy lewej. W urzadzeniu iglicy, przedsta¬ wionym na fig. 1 dla jazdy po zasadniczym torze wezszym rozjazdu, zestaw kolowy w obszarze od¬ sunietej iglicy 5 ze stala kierownica 6 jest pro¬ wadzony po szynie 1 przy kierownicy 7 umiesz¬ czonej ruchomo nad powierzchnia szyn (fig. 7) i od poczatku tej kierownicy az do konca iglicy 5, przy jej przegubie. W obszarze dosunietej iglicy 8 odbywa sie prowadzenie zestawu kolowego za po¬ moca stalej kierownicy 9 polaczonej z iglica, przy czym ruchoma kierownica 10 jest odsunieta od dosunietej iglicy 8 o tyle, ze nie dotyka zestawów kolowych (fig. 6). Pojazd toru szerszego wprowa¬ dza sie samorzutnie przez obrecze kól przy kra¬ wedziach jezdnych iglicy 8 i opornicy na przedlu¬ zeniu szyny jezdnej 2. Przy przestawieniu urza¬ dzenia iglicowego na jazde po torze zwrotnym, ruchome kierownice 7 i 10 zostaja nastawione przeciwbieznie do iglic 5 i 8, wskutek czego przy odsunietej iglicy 5 ze stale polaczona kierownica stala 6, ruchoma kierownica 7 zajmuje polozenie odsuniete, a przy dosunietej iglicy 8 ze stale po¬ laczona kierownica 9, ruchoma kierownica 10 zaj¬ muje polozenie prowadnicze. Prowadzenie po¬ jazdów odbywa sie w tym polozeniu urzadzenia iglicowego tak, jak opisano poprzednio.Na fig. 2 jest przedstawiona srodkowa czesc rozjazdu to jest krzyzownica. Obok szyn jezd¬ nych 11 i 12 sa umieszczone dodatkowe szyny jezdne 13 i 14 (fig. 10), które na koncach maja ostrza 15, w celu umozliwienia pojazdom wasko¬ torowym przejscia z zasadniczego toru na zwrot¬ ny po szynach jezdnych 13 i 14, za pomoca kie¬ rownicy 16 (fig. 8), albo z" toru zwrotnego na tor zasadniczy, po szynach jezdnych 11 i 12 za pomoca kierownicy 17, aby po prostej krzyzo- 4 wnicy 18, znanej konstrukcji przedstawionej na fig. 3, mogly przejezdzac pojazdy o róznej sze¬ rokosci toru. W tym przypadku kolnierze kól pojazdu szerszego, zostaja za pomoca kierownicy 5 19 skierowane do zlobka 20 i pojazd przejezdza przez krzyzownice w znany sposób.W koncowej czesci rozjazdu (fig. 3) poza krzy¬ zownica 18 w torze zasadniczym i zwrotnym sa umieszczone urzadzenia dla przejscia z toru io zwrotnego na zasadniczy lub odwrotnie. Urza¬ dzenie to jest takie samo jak na torze zasad¬ niczym wedlug fig. 2 i tylko odpowiednio obró¬ cone. Konstrukcja i dzialanie tych urzadzen sa takie jak wedlug fig. 2 i nie wymagaja wobec 15 tego blizszego omawiania.Zastosowanie urzadzen przejsciowych w kon¬ cowej czesci rozjazdu wedlug fig. 3 jest porzeb- ne tylko wtedy, gdy do konca krzyzownicy przy¬ legaja tory zasadnicze bedace torem wezszym. 20 Przy przedluzeniu toru zwrotnego urzadzenia te staja sie- zbyteczne i rozjazd jest wówczas za¬ konczony za krzyzownica na linii Z-Z.Zwrotnica wedlug wynalazku moze byc zasto¬ sowana oprócz tego do splecenia dwóch torów o 25 róznych szerokosciach opisanego wyzej rodzaju w jeden tor zasadniczy i zwrotny dla waskiego toru i odwrotnie dla rozwidlenia takiego toru na za¬ sadniczy lub zwrotny o oddzielnych torach o ma¬ lej i wiekszej szerokosci. Rozwidlenie toru na 30 zasadniczy tor wezszy, jak równiez splecenie toru szerszego i wezszego moze byc wykonane na przyklad za pomoca zwrotnicy prawej w ten spo¬ sób, ze tor zasadniczy jest tylko szeroki, a tor zwrotny jest tylko waski. Dla jazdy po torze 35 szerszym prosta iglica 5 musi przylegac do opor¬ nicy, a iglica wygieta 8 musi byc w polozeniu od¬ sunietym, aby pojazd mógl byc wtaczany na tor po krawedziach jezdnych szyny 1 oraz iglicy 8.Poniewaz pojazdy toru wezszego nie przejezdzaja 40 wtedy po torze zasadniczym wskutek tego staje sie zbyteczna ruchoma kierownica 7 (fig. 1), nierucho¬ ma kierownica 9 wedlug fig. 1, polaczona z iglica 8, i jej przedluzenie na fig. 2, oraz urzadzenie dla przejscia na zwrotny bieg pojazdu na torze zasad- 45 niczym z odpowiednimi elementami prowadzacymi, wlacznie z szyna 13 wedlug fig. 2 i 3. Naprzeciwko krzyzownicy 18 wedlug fig. 3 umieszcza sie wów¬ czas kierownice do prowadzenia pojazdu toru szer¬ szego przez przerwy w krzyzownicy w znany spo- 50 S0D- Tor wezszy zwrotny po przestawieniu urzadze¬ nia iglicowego, co odbywa sie w znany sposób, jest prowadzony przez stala kierownice 6, polaczona sztywno z dosunieta iglica 5 i ruchoma kierow- 55 nica 10, zajmujaca polozenie prowadnicze, a nas¬ tepnie przez druga strone iglicy 8. Poniewaz w tym przypadku pojazdy toru szerszego nie wjez¬ dzaja na tor zwrotny, równiez i ten tor moze byc uproszczony przez usuniecie szyny 12 za urzadze- 60 niem dla przejscia na tor zwrotny wedlug fig. 2, az do konca zwrotnicy, jak równiez urzadzenia umieszczonego za linia Z-Z wedlug fig. 3. Po¬ wyzszy podany dla przykladu uklad nie wyklucza jednak, ze zamiast zwrotnicy prawej moze byc 65 zastosowana zwrotnica lewa i moga byc prze-55150 widziane lory o szerokosci wiekszej i mniejszej, zaleznie od potrzeby na torze zasadniczym lub zwrotnym. PL