PL47515B1 - - Google Patents

Description

Opis wydam £ 3KHF v4 inj^BpMdpm dnia 15 listopada. 1963 L.BIBLIOTEKA U r *e«- u Patentowego fflttiej Ettaypispiljtei Irinej! POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 47515 KI. 8 n, 3 KI. internat. D 06 p Centralne Laboratorium Przemyslu Bawelnianego*) Lódz, Polska Srodek do barwnego druku ochronnego na tkaninach z wlókien celulozowych, bialkowych i poliamidowych, barwionych barwnikami oksydacyjnymi oraz sposób otrzymywania rezerw barwnych na tkani¬ nach za pomoca tego srodka Patent trwa od dnia 3 lipca 1961 r.Wynalazek dotyczy srodka do barwnego dru¬ ku ochronnego na tkaninach z wlókien celu¬ lozowych, bialkowych i poliamidowych barwio¬ nych barwnikami oksydacyjnymi oraz sposobu otrzymywania rezerw barwnych na tkaninach za pomoca tego srodka.W drukarstwie znane sa od dawna spo¬ soby ozdabiania tkanin celulozowych efek¬ tami druku na wybarwieniach czarnych. Bar¬ wnikiem sluzacym do wybarwienia tkaniny jest czern anilinowa, otrzymywana na wlóknie na drodze utleniania aniliny (w postaci chlorowo¬ dorku aniliny), lub zwykle czernie bezposrednie *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspóltwórcami wynalazku sa: doc. mgr Boleslaw Tarchalski, mgr inz. Istefan Paliga, mgr inz. Adam Lukos i inz. Jan Adamkiewicz. (azowe) odznaczajace sie dobra wywabialnoscia.W przypadku czerni anilinowej stosuje sie me¬ tode druku ochronnego, a w przypadku czerni bezposrednich metode druku wywabowego. Naj¬ wiekszym zastosowaniem cieszy sie czern ani¬ linowa z uwagi na jej piekny kolor, duza trwalosc, taniosc oraz latwosc otrzymywania efektów bialych i barwnych w druku ochron¬ nym.Obok tych zalet czern anilinowa posiada dwie powazne wady, a mianowicie jest szkodliwa dla ludzkiego zdrowia w czasie jej przygotowywa¬ nia i uzywania. Poza tym czern anilinowa sta¬ nowi chlorowodorek aniliny, który podczas wy¬ wolywania wydziela wolny chlorowodór, co powoduje oslabienie tkaniny o 1.5—i2S°/o i wply¬ wa na znaczne zmniejszenie okresu jej uzytko- wnosci. Z tych przyczyn w ostatnich latachjej zastosowanie malalo, a w Polsce prawie za¬ niklo. Zamiast czerni anilinowej zaczeto sto^ sowac barwienie tkanin czerniami bezposred¬ nimi, nie posiadajacymi duzych odpornosci ani wystarczajacego pieknego odcienia. Równolegle do tego czynione byly wysilki nad synteza innych zwiazków, któreby zastapily czern ani¬ linowa a jednoczesnie nie posiadaly jej man¬ kamentów.Wysilki te zostaly uwienczone powodzeniem przez wynalezienie innych barwników oksyda¬ cyjnych, rozpuszczalnych w wodzie w srodowis¬ ku obojetnym, np. barwników typu Czerni do druku A. Barwniki tego typu nadaja sie do druku bezposredniego i do barwienia. Na tka¬ ninach barwionych czernia anilinowa rezerwy barwne i biale otrzymuje sie zwykle metoda poddruku, przy czym efekty barwne uzyskuje sie za pomoca pigmentów.Na tkaninach barwionych czernia anilinowa przy otrzymywaniu rezerw barwnych i bialych za pomoca pigmentów uzyskuje sie wyniki zu¬ pelnie zadawalajace, natomiast przy stosowaniu tych rezerw pod barwniki oksydacyjne roz¬ puszczalne w wodzie, typu Czern do druku A, nie udaje sie otrzymac wyników zadawalaja¬ cych, na skutek trudniejszego rezerwowania sie tych barwników.Wedlug wynalazku efekty barwne na tkani¬ nach barwionych barwnikami oksydacyjnymi uzyskuje sie metoda druku ochronnego za po¬ moca srodka skladajacego sie z barwnika reak¬ tywnego, z sody, mocznika, zagestnika praz srodka buforowego, np. metanitrobenzenosulfo- nianu sodowego, zabezpieczajacego przed re¬ dukcja barwnika reaktywnego w czasie paro¬ wania, wzietych w nastepujacych procentach wagowych: barwnik reaktywny ilgO— !5,i0*/o mocznik IKM^aO^/o srodek buforowy 0,5^- IJOP/o weglan sodowy H0,|(—45,'OP/o zagestnik alginianowy 30,10—i©0,0°/o woda do lf00,"0°/o Przy stosowaniu barwników reaktywnych otrzymuje sie rezerwy barwne o wysokich trwalosciach, o duzej jaskrawosci i czystosci odcieni.Stosowanie barwników reaktywnych pociaga za soba koniecznosc stosowania przy tym rów¬ niez mocznika, który ulatwia rozpuszczanie barwnika i przebieg procesu wiazania sie jego z wlóknem.Efekty biale przy jednoczesnym stosowaniu efektów barwnych uzyskuje sie za pomoca zna¬ nego srodka skladajacego sie z bieli tytanowej lub cynkowej, czynnika redukujacego, np. ron¬ galitu, weglanu sodowego, jako srodka zasa¬ dowego, oraz zagestnika, wzietych w nastepu¬ jacych procentach wagowych: biel tytanowa lub cynkowa 1I0,!0—lS,0°/o srodek redukujacy 0J0—ill5t,0°/o" weglan sodowy 1K)J0—a^lOP/o zagestnik aO^O^-GO^/o woda do l-00,Wo Taki sklad srodka do otrzyrnywania bialych rezerw umozliwia stosowanie go wspólnie ze srodkami do rezerw barwnych, przy czym w przypadkach nachodzenia na siebie rezerw bialych i rezerw barwnych, nalezy ze skladu srodka do rezerwy bialej wyeliminowac srodek redukujacy, który moze zniszczyc barwnik reaktywny zawarty w rezerwie barwnej.Sposób otrzymywania barwnych rezerw na tkaninie barwionej barwnikiem oksydacyjnym polega na tym, ze tkanine napawa sie roztwo¬ rem barwiacym barwnika oksydacyjnego, su¬ szy sie w suszarce powietrznej w temperatu¬ rze nie przekraczajacej 7i0° C tak, aby wysu¬ szona juz tkanina miala lekko szare zabarwie¬ nie. Po wysuszeniu na tkaninie wykonuje sie nadruk rezerwowy, suszy ja i nastepnie paruje sie w parowniku lub dogrzewa w temperaturze liQiO—iliSOP C w ciagu 3^-116 minut. Wreszcie tka¬ nine plucze sie najpierw w zimnej wodzie, potem w wodzie goracej, a oia koncu w gora¬ cym roztworze mydla.Da napawania tkaniny roztworem barwiacym barwnika oksydacyjnego stosuje sie roztwory zawierajace oprócz barwnika oksydacyjnego, rozpuszczalnika, srodka kwasotwórczego oraz srodka utleniajacego, dodatek amoniaku oraz katalizator oksydacyjny.Amoniak jest dodawany w celu zabezpiecze¬ nia przed przedwczesnym wywolywaniem sie barwnika oksydacyjnego. Jako katalizator oksy¬ dacyjny stosuje sie korzystnie wanadan amonu, który powoduje lagodniejszy przebieg procesu utleniania katalicznego w porównaniu do sto¬ sowanego dotychczas metawanadynianu amonu, uzywanego przy barwieniu barwnikami oksyda¬ cyjnymi bez uzyskiwania efektów rezerwy. , Ponizej podane sa przyklady rezerwy barw¬ nej, rezerwy bialej oraz sklad kapieli barwiacej barwnika oksydacyjnego.Przyklad I. Rezerwa barwna z barwni¬ kiem reaktywnym.zólcien jaskrawa drymarynowa 5 GL 60,0 g mocznik krystaliczny Nitrol S weglan sodowy zagestnik alginianowy 6°/o-owy woda Przyklad II. Rezerwa biala. biel tytanowa rongalit 50°/o-owy weglan sodowy zagestnik tragantowy 6°/o-owy woda Przyklad III. Rezerwa biala. biel tytanowa rongalit 5K)P/o-owy weglan potasowy siarczyn potasowy 210° Be zagestnik tragantowy 6°/a-owy woda Przyklad IV. Kapiel barwiaca oksydacyjnego.Czern do druku A tiodwuetylenoglikol amoniak W/o-owy siarczan amonowy krystaliczny chloran sodowy krystaliczny wanadan amonowy 1^/o-owy rongalit woda 100,0 g 10,0 g 1140,0 g 400,0 g soogo g 100,0 g 100,0 g 1150,0 g 600,0 g 60,0 g 100,0 £ 100,0 g 100,0 g eao g 600,0 g. 160,0 g barwnika 60,0 g 50,0 g 10,0 g 20,0 g 40,0 g 10,0 g »,0 g 707,0 g PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe li. Srodek do barwnego druku ochronnego na tkaninach z wlókien sztucznych barwionych barwnikami oksydacyjnyiju, znamienny tym, ze sklada sie z barwnika reaktywnego w ilo¬ sci 11,0-^5,0 czesci wagowych, mocznika w ilosci 10,0^20,0 czesci wagowych, srodka bu¬ forowego w ilosci 0,5^1,0 czesci wagowych, weglanu sodowego w ilosci 10,0—15,0 czesci wagowych, zagestnika alginianowego w ilosci 30,0—160,0 czesci wagowych i wody w ilosci stanowiacej uzupelnienie do 100,0 czesci wa¬ gowych srodka.

2. Sposób otrzymywania barwnych rezerw na tkaninie barwionej barwnikami oksydacyj¬ nymi za pomoca srodka wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze tkanine napawa sie roz¬ tworem barwnika oksydacyjnego, suszy w temperaturze nie przekraczajacej 70° C, dru¬ kuje barwnym srodkiem ochronnym, ponow¬ nie suszy, paruje, ewentualnie dogrzewa w temperaturze 100^100° C i wykancza zna¬ nymi metodami.

3. Sposób wedlug zastrz. '2, znamienny tym, ze jako katalizator oksydacyjny w roztwo¬ rze barwiacym barwnika oksydacyjnego stosuje sie wanadan amonowy. Centralne Laboratorium Przemyslu Bawelnianego Zastepca: mgr inz. Aleksander Samujllo rzecznik patentowy WDA 1543 5.7.63 100 szt. B5 PL