PL32524B1 - Sposób wytwarzania nitek sztucznych - Google Patents

Description

Z wiskozy mozna przasc nitki o duzej wytrzymalosci sposobem ciaglym lub prze¬ rywanym, przy czym strumien wiskozy wy¬ chodzacy z dyszy zostaje skoaguilowany w rozcienczonym kwasie siarkowym, za¬ zerajacym sole metalowe rozpuszczone w dostatecznej ilosci w celu opóznienia rozkladu wiskozy, a skoagulowana nitke rozciaga sie w cieplych rozcienczonych roztworach kwasów o temperaturze co naj¬ mniej 60°C, przeprowadzajac nitke po kil¬ ku walkach napedzanych z rozmaita szyb¬ koscia.Stosuje sie najkorzystniej kapiel prze¬ dzalnicza, zawierajaca 2,5—10% siarcza¬ nu cynku obok 18—32% siarczanu sodu i 8—13% kwasu siarkowego. Zawartosc kwasu w karpieli rozciagajacej jest znacz¬ nie mniejsza anizeli w kapieli koagulujacej i wynosi np. 1,5% kwasu siarkowego. Po¬ za tym kapiel rozciagajaca moze tez za¬ wierac drobne ilosci soli, np. siarczanu so¬ du lub siarczanu cynku.Znane jest równiez stosowanie wiskoz zawierajacych okreslona ilosc soli cynko¬ wych; nitki z nich wykonane rozciaga sie ewentualnie w kapieli specjalnej, dzialaja¬ cej na nitki speczniajaco, która stosuje sie w temperaturze pokojowej (patrz patent angielski nr 309053).Obecnie stwierdzono, ze znane te spo¬ soby mozna znacznie lilepszyc. Ulepszenie polega na tym, ze przy stosowaniu wiskoz zawierajacych sole cynkowe, nitki skoagu- lowane w rozcienczonych kapielach kwasusiarkowego, zawierajacych sole metali, roz¬ ciaga sie w cieplych, kapielach wodnych.NPhsedmfatem wynalazku^iniejszego jest sposób wytwarzania nitek sztucznych z wi¬ skozy w postepowaniu niepirzerywanym, Sposób powyzszy odznacza sie tym,. ze za¬ wierajaca cynk wiskoze przedzie sie w ka¬ pielach zawierajacych malo rozcienczonego kwasu siarkowego, np. tylko 5—13% kwa¬ su 'siarkowego, siarczanu pbtasowca, np. 18—32%, i 1—10% siarczanu cynku, przy czym nie rozlozone jeszcze na wodzian ce¬ lulozy nitki po opuszczeniu kapieli scina¬ jacej rozciaga sie silnie w podgrzanej po¬ nad 60qC kapieli wodnej, mogacej równiez zawierac sole potasowcowe, sole innych metali i drobne ilosci kwasu.Cynk [rozpuszczony znajduje sie w za¬ sadowej wiskozie albo w postaci cynkanów, albo cynkoksantogenianu i moze byc do¬ dawany w postaci cynkami, tlenku cynku lub wodorotlenku cynku lub jako sól cyn¬ kowa do lugu merceryzujacego, do alkali- celulozy, np. podczas rozdrabniania , na wlókna, albo do lugu sluzacego do wytwa¬ rzania ksianiogenianu celulozy, albo do go¬ towej wiskozy. Skuteczne okazaly sie juz ilosci 0,1—3%, obliczone w stosunku do celulozy. Jak w znanych sposobach, rów¬ niez w sposobie wedlug wynalazku nitka opuszczajaca kapiel scinajaca skladac sie musi w znacznej czesci z ksantogenianu ce¬ lulozy, by mogla byc rozciagana w cieplych kapielach z dobrym wynikiem odnosnie jej wzmocnienia. Przy opuszczeniu lub krótko po opuszczeniu cieplej kapieli nitka jest calkowicie przemieniona na wodzian celu¬ lozy. Dzialanie soli cynkowej w wiskozie polega na dalszym polepszeniu wlasciwo-- sci mechanicznych nitek w porównaniu do sposobów dotychczasowych. Polepszenie to zaznacza sie szczególnie, gdy chodzi o przedzenie sztucznych wlókien przedzalni¬ czych, które przedzie sie z dysz o licznych otworach, np. 2000 i wiecej, w dyszy. We¬ dlug wynalazku korzystnie jest przeprowa¬ dzac calkowite rozciaganie nitek w cieplej kapieli rozkladajacej. Jednakze jest tez rzecza mozliwa rozciaganie nitek juz w ka¬ pieli scinajacej w stosunku do szybkosci wytryskiwania nitki wychodzacej z dyszy, a glówne rozciaganie uskuteczniac nastep¬ nie w cieplej kapieli wodnej.Jak wykazaly próby, przy przedzeniu z wyciaganiem nitek z dysz o\malej liczbie oi,worów (do mniej wiecej 300), jakie sie np. stosuje do wytwarzania jedwabiu sztu¬ cznego, uzyskuje sie' nitki o lepszych wy- trzymalosciach, anizeli przy stosowaniu dysz o duzej liczbie otworów, np. 2000 i wiecej, jakie sie stosuje do wytwarzania sztucznych wlókien przedzalniczych. Za¬ wartosc cynku w wiskozie polepsza roz- ciagalnosc nitek, szczególnie przy stosowa¬ niu dysz z duza liczba otworów. Znacznie lepsze roziciaganie nitek osiaga sie równiez przy przedzeniu z wiskozy zawierajacej cynk i z wytworzonej celulozy gorszego gatanku.Przyklad L. Celuloze o lepkosci 230 w roztworze miedziowoamoniakalnym za¬ nurza sie na lx/2 godziny w temperaturze 14°C w 18%-owym lugu, do którego doda¬ no 0,25% tlenku cynku lub 0,49% siarcza¬ nu cynku obliczonych w stosunku do wagi lugu, i po odcisnieciu alkalicetlulo^y do za¬ wartosci 31,3% celulozy i 15,1% NaOH rozdrabnia isie przez 3 godziny w tempera¬ turze 18°C. Po 30-goidzinnym dojrzewaniu w temperaturze 20°C alkaliceiluloze trak¬ tuje sie siarczkiem wegla. Do siarczkowa¬ nia stoisuje sie 45% dwusiarczku wegla w stosunku do celulozy zawartej w alkali- celulozie i przeprowadza sie siarczkowanie do konca przez 3 godziny w temperaturze 22—20°C. Ksamtpgenian rozpuszcza sie przez 16 godzin w temperaturze 18°C w rozcienczonym lugu sodowym na roz¬ twór wiskozy o zawartosci celulozy wyno¬ szacej 5,34% i zawartosci NaOH wynosza¬ cej 6,3%. Lepkosc gotowego do przedze- — 2 —nia roztworu, mierzona opadaniem kulki, wynosi 39 sek.Uzyskana wiskoze przedzie sie z dyszy o 2500 otwórafch w kapieli scinajacej, za¬ wierajacej 7,6% kwasu siarkowego, 7,8% siarczanu cynku i 24% siarczanu sodu.Temperatura przedzenia wynosi 5CL°C. Pla¬ styczne nitki, wyciagane z kapieli prze¬ dzalniczej, rozciaga sie o 91% ich uprzed¬ niej dlugosci pomiedzy 2 walcami, óbra^ cajacymi sie z róznymi szybkosciami, z któ¬ rych jeden posiada szybkosc obrotowa 22 m, a drugi — 42 m na minute, w cieplej kapieli wodnej w temperaturze 80°C.Doprowadzania materialu nastawia sie tak, ze powstaje nitka 6 grubosci wyno¬ szacej 1,4 deniera, przy czym wlókna te, mierzone w aparacie Schoppera, przy dlu¬ gosci niaioiaganej nitki wynoszacej 1 cm wykazaly nastepujace dane wytrzymalos¬ ciowe: Wytrzymalosc Ha rozrywanie na mokro wydluzenie nasucho _ - 3,38 kg 2,54 kg 20,4% Przyklad II. Alkaliceluloze wytwarza sie tak, jak podano w przykladzie I. Roz¬ drobniona alkaliceluloze traktuje sie, od razu bez dojrzewania, 45% siarczku we¬ gla i nastepnie rozpuszcza sie ksanjtoge- nian celulozy; w ten sposób otrzymuje sie wiskoze, która celulozy i 6,4% NaOH posiada lepkosc, mierzona opadaniem kulki, 328 sek.Przedzac wiskoze jak w przykladzie I otrzymuje sie wlókna o grubosci 1,4 detnier o nastepujacych danych wytrzymaloscio¬ wych: Wytrzymalosc na rozrywanie na mokro wydluzenia nasucho ; 3,43 kg 2,66 kg '25% 40248—1 Przyklad III. Soli cynkowej dodaje sie nie do lugu pierwszego, lecz do lugu roz¬ puszczajacego, a mianowicie 0,025% tlen¬ ku cynku, w stosunku do wiskozy; ksanttc*- genian celulozy rozpuszcza sie otrzymujac wiskoze o zawartosci 5,5% celulozy, 6,5% NaOH i o lepkosci 40 sek. Wiskoze prze¬ dzie sie do kapieli przedzalniczej, zawie¬ rajacej 8% kwasu siarkoweigo, 6% siarcza¬ nu zelaza i 24% siarczanu sodu w tempe- ratuirze 50°C.Jak w przykladzie I, nitki plastyczne, wyciagniete z kapieli przedzalniczej., roz¬ ciaga sie w cieplej kapieli wodnej miedzy dwoma obracajacymi sie z rózna szybkoscia walcami; otrzymuje sie nitki o nastepuja¬ cych danych wyitrzymalosciowydh: Wytrzymalosc Grubosc na rozrywanie na mokro wydluzenie na sucho 1,4 denier 3,45 kg 2,50 kg 20,8% Badanie nittók przeprowadzono w apa¬ racie Schoppera przy dlugosci naciaginie- tej nitki wynoszacej 1 cm. PL

Claims (1)

Zastrzezenie patentowe. Sposób wytwarzania sztucznych nitek z wiskozy w postepowaniu ciaglym lub przerywanym, znamienny tym, ze wiskoze zawierajaca cynk przedzie sie na nitki ksantogenianjooelulozowe w kapielach z rozcienczonego kwasu siarkowego, zawie¬ rajacego sole metali, np. sole cynku lub ze¬ laza, a skoagulowane nitki rozciaga sie w cieplej wodzie, która zawierac moze so¬ le i kwas. L G. Far b e n i n du s t r i e Ak tienge sell schaf t Zastepca: inz. F. Winnicki rzecznik patentowy

1.44— 100 PL