PL29234B1 - Sposób zabezpieczania przedmiotów przed dzialaniem pozafiolkowych promieni swietlnych. - Google Patents

Description

Znane jest zjawisko dzialania swiatla, powodujace zmiane barwy przedmiotów kolorowych, np. wlókienniczych lub pa¬ pierowych itd., oraz kruszenie materia¬ lów wlókienniczych, skóry, powlok lakie¬ rowych, gumy i podobnych materialów, jako tez psucie sie artykulów spozyw¬ czych, np. masla itd., przy czym zjawiska te sa powodowane zwlaszcza dzialaniem pozafiolkowych promieni slonecznych.W celu unikniecia szkodliwego dziala¬ nia promieni pozafiolkowych na swiatlo¬ czule materialy lub przedmioty opakowu- je sie te materialy lub przedmioty w pa¬ pier lub folie, obrobione lub nasycone sub¬ stancjami chemicznymi i dzialajace jako filtry swietlne, absorbujace promienie pozafiolkowe. W celu ochrony farbowa¬ nych materialów wlókienniczych obrabia sie je substancjami, dzialajacymi jako filtr swietlny, w celu zapobiezenia ich plowieniu; filtry swietlne tego rodzaju stosuje sie równiez w postaci warstw po¬ krywajacych, lakierów itd.Jako filtry swietlne w postaci srod¬ ków przesycajacych stosuje sie zwykle siarczan chininy, aeskuline, pochodne gu- maryny, guanidyne trójfenylowa, oksy- kwasy naftoesowe i zwiazki pirenu.Substancje te posiadaja te wlasciwosc, ze dzialaja dopiero przy ich stezeniu i nie absorbuja calkowicie promieni pozafiol¬ kowych. Wszystkie te substancje maja je¬ szcze i te wade, ze butwieja szybko cze-setowo pod dzialaniem swiatla, a czescio¬ wo pod dzialaniem tlenu, zawartego w po¬ wietrzu, wskutek czego traca swe wlasci¬ wosci.Niektóre z dotychczas stosowanych substancji majta charakter barwników, tak iz potraktowane nimi przezroczyste filmy lub folie zostaja równiez zabarwio¬ ne, wskutek czego opakowane w nich lub chronione przez nie towary nie przedsta¬ wiaja sie w naturalnych barwach.Przykladem tego sa znane jasnozólte zaslony celofanowe, chroniace towary w oknacPu wystawowych przed szkodliwym dzialaniem swiatla slonecznego, lecz po¬ siadajace t& wade* ze odmieniaja one na¬ turalne barwy towarów rzucajac na nie zólte' swiatlo monochromatyczne.^ W kwasie p - oksynaftyloacetoakrylo- wym, a mianowicie w dwóch odmianach tego kwasu odkryto obecnie substancje, nie posiadajaca wyzej wspomnianych wlasciwosci i absorbujaca promienie po- zafiolkowe w przyblizeniu dziesiec razy lepiej od wyzej wzmiankowanych sub¬ stancji.Te same, a nawet jeszcze lepsze wlas¬ ciwosci wykazuja zarówno sole organicz¬ nych i nieorganicznych zasad tych kwa¬ sów, jak i ich estry, umozliwiajace wy¬ twarzanie doskonalych mas przesycaja¬ cych dla wszystkich, w rachube wchodza¬ cych rozpuszczalników. W malym nawet stezeniu, wszystkie promienie pozafiol- kowe o dlugosci fali 180< — 40O mt* zo¬ staja odfiltrowane ze swiatla.Ustalono, ze przezroczyste blony, wy¬ konane np. z celofanu i zawierajace sub¬ stancje wedlug wynalazku, co do dziala¬ nia absorpcyjnego (w odniesieniu do swiatla pozafiolkowego) przewyzszaja znacznie blony, wykonane w ten sam spo¬ sób, lecz z zastosowaniem dotychczas zmanych substancji; wyzszosc te ustalo^ no zwlaszcza w tym przypadku, gdy wy¬ tworzone blony lub powloki naswietlano lampa kwarcowa o sile 900 swiec, czyli lampa, kilkakrotnie silniejsza od swiatla dziennego. Jako przedmioty naswietlane sluzyly farbowane materialy wlókienni¬ cze, papiery barwne, skóra, guma i maslo.Tak samo jak w blonach substancje wedlug wynalazku dzialaja takze w wod¬ nych roztworach lub rozpuszczalnikach organicznych* np. w alkoholu, eterze oc¬ towym, octanie amylowym, i przewyzsza¬ ja swym dzialaniem wielokrotnie dotych¬ czas stosowane substancje. Za pomoca do¬ swiadczen, podczas, których, swiailo lam¬ py kwarcowej o sile 900 swiec przepusz¬ czano przez 5-miIiwetrowa warstwe sla¬ bego slono-kwasnego roztworu wodnego guanidyny trójfenylowej o stezeniu 1 :10 000, ustalono, ze warstwa ta prze¬ puszczala wszystkie promienie pozafiolko- we. To samo dzialo sie równiez w przy¬ padku stezenia 1 :1000, a nawet 1 :100.Gdy zastosowano wodne roztwory oksy- maftoesanu sodu o stezeniu 1 :10 000 i 1 : lOftO oraz o grubosci wyzej wymienio¬ nej, promienie pozafiolkowe równiez warstwe te przenikaly, a dopiero przy stezeniu 1 :100 ulegly one absorpcji. Przy zastosowaniu nowych substancji przeciw- swietlnych wedlug wynalazku okazalo sie, ze substancje te przy takiej samej gru¬ bosci,, ale juz w stezeniu 1 : lO-OW, ab- sorbowaljr zupelnie promienie pozafiolko we. Absorbujiace dzialanie tych substan¬ cji w roztworach wodnych jiest w przybH- zeniu dziesiee razy wieksze od dzialania oksynaftoesanu sodu,, podczas; gdjr guanfc dyna trójtfenylowa w wyzal warunkach nie dziala wcale.Okazalo sie ponadto, ze homoto&i kwasu tego, a w szczególnosci pjrodukty substytucyjne,, któjre zamiast grapy ma- ftylowej zawieraja inne rozmaite' resztki weglowodorowe^ jak antracen- lub fenan*- tren, ewentualnie wraz. z podstawnikiem posiadaja równiez, doskonale wlasciwosci absorbowania promieni pozafiolkowyclh — 2 —Przyklad 1. 1 kg soli potasowej kwa¬ su p-oksynaftyloacetoakrylowego rozpu¬ szcza sie w 100 litrach wodnego roztwo¬ ru 10 kg soli kuchennej i 3,5 kg cukru trzcinowego, po czym roztworem tym przesyca sie papier lub podobne materia¬ ly opakunkowe i suszy je.Przyklad 2. 1, 2 kg estru amylowego kwasu (3-oksynaftyloacetoakrylowego roz¬ puszcza sie w 100 kg trójacetyny i prze¬ syca tak przygotowanym roztworem fo¬ lie, np. z acetylocelulozy, zelatyny lub produktów skórzanych itd.Przyklad 3. Roztwór trójacetynowy wedlug przykladu 2 stosuje sie jako sro¬ dek zmiekczajacy przy wytwarzaniu la¬ kierów.Przyklad 4. 1 kg soli trójetanolami- nowej kwasu p-oksynaftyloacetoakrylo- wego rozpuszcza sie w 100 litrach wody i nasyca tym roztworem materialy wló¬ kiennicze. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe. Sposób zabezpieczania przedmiotów przed dzialaniem pozafiolkowych promie¬ ni swietlnych, znamienny tym, ze przed¬ mioty te powleka sie lub nasyca kwasem P -oksynaftyloacetoakrylowym, jego nie¬ organicznymi lub organicznymi solami lub estrami, jako tez jego homologami, które zamiast grupy naftylowej zawiera¬ ja inne reszty weglowodorowe. Physikalisch - Chemische Gesellschaft m. b. H. Zastepca: inz. W. Romer, rzecznik patentowy. DRUK. M ARCT. CZERNIAKOWSKA 225 PL