PL185423B1

PL185423B1 - Okucie dla okna lub temu podobnych

Info

Publication number: PL185423B1
Application number: PL97323121A
Authority: PL
Inventors: Jürgen Kohler; Siegfried Müllerbader
Original assignee: Roto Frank Ag
Priority date: 1996-11-14
Filing date: 1997-11-14
Publication date: 2003-05-30
Also published as: HU222421B1; DE19646982A1; HU9702009D0; CZ359697A3; HUP9702009A1; DE59711364D1; EP0843064A3; EP0843064B1; ATE261044T1; CZ293495B6; EP0843064A2; PL323121A1

Abstract

1. Okucie dla okna lub temu podobnych z umieszczonym w rowku wregowym ele- mentem okucia, znamienne tym, ze na elemencie (20, 30) okucia znajduje sie ele- ment ustalajacy (40) do wstepnego zamo- cowania na dwóch przeciwleglych scian- kach rowka wregowego (11). Fig. 1 PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest okucie dla okna łub temu podobnych.

185 423

Znane jest rozwiązanie, w którym ruchy obrotowe względnie pozycje przekładni okna, realizowane na przykład za pomocą drążków przesuwnych, prowadzonych w otwartym na zewnątrz rowku wręgowym okna, są przekazywane na łożyska obrotowe okna. Za pomocą zamykającej rowek wręgowy od zewnątrz szyny nakładkowej, drążek przesuwny jest prowadzony i zamocowany w rowku wręgowym.

W oknie zaopatrzonym w rowki wręgowe każdy z elementów okucia, osadzany w rowku wręgowym, na przykład drążek przesuwny i szynę nakładkową, wkłada się oddzielnie ręcznie do rowka wręgowego, odpowiednio ustawia i natychmiast przykręca, aby unieruchomić element okucia w tym odpowiednio ustawionym położeniu. Te powtarzające się kolejno dla każdego elementu okucia czynności montażowe, mianowicie wkładanie, ustawianie i przykręcanie, są bardzo praco- i czasochłonne, a także utrudniają automatyzację montażu elementów okuć.

Znane są ponadto okucia dla okien lub temu podobnych, z co najmniej jednym, umieszczanym w rowku wręgowym, pierwszym elementem i ruchomym względem pierwszego elementu, drugim elementem. Tego typu okucie stanowi na przykład osłaniająca rowek wręgowy szyna nakładkowa (pierwszy element okucia) i osadzony w rowku wręgowym przesuwnie względem szyny nakładkowej drążek przesuwny (drugi element okucia), przy czym szyna nakładkowa służy najczęściej również do prowadzenia drążka przesuwnego.

Poza tym znane są okucia, w przypadku których w rowku wręgowym zamocowany jest narożnik. Aby narożną szynę nakładkową takiego narożnika (pierwszy element okucia) połączyć z drugą szyną nakładkową, znane są elementy łączące (drugi element okucia), zamocowane przesuwnie na łączonym końcu narożnej szyny nakładkowej. Gdy narożna szyna nakładkowa jest osadzona w rowku wręgowym, wówczas te elementy łączące zachodzą najpierw za łączony koniec narożnej szyny nakładkowej, dzięki czemu nie przeszkadzają w osadzaniu drugiej szyny nakładkowej w rowku wręgowym. Dopiero po osadzeniu w rowku wręgowym drugiej szyny nakładkowej, element łączący jest przesuwany w położenie, w którym zachodzi on za drugą szynę nakładkową. Następnie element łączący i obie szyny nakładkowe są unieruchamiane w rowku wręgowym poprzez ich przykręcenie.

Aby przy osadzonym narożniku element łączący nie znajdował się w swoim nie zachodzącym położeniu wyjściowym, w znanych narożnikach metalowa narożna szyna nakładkowa ma w obszarze elementu łączącego przetłoczenie, za pomocą którego element łączący jest przytrzymywany w położeniu wyjściowym i które należy pokonać w celu przesunięcia elementu łączącego w zachodzące położenie końcowe. Tolerancje wykonawcze powodują jednak wahania niezbędnej do tego celu siły przesuwu, co jest niekorzystne zwłaszcza przy ręcznym przesuwaniu elementu łączącego.

Zadaniem wynalazku jest takie udoskonalenie opisanego na wstępie okucia, aby można było zredukować ilość i czas czynności montażowych, potrzebnych do zamontowania okucia w oknie lub temu podobnych. Należy ponadto zapewnić, aby przesuw drugiego, ruchomego elementu okucia względem pierwszego, umieszczonego w rowku wręgowym, pierwszego elementu okucia wymagał możliwie stałej siły.

Okucie dla okna lub temu podobnych z umieszczonym w rowku wręgowym elementem okucia, według wynalazku charakteryzuje się tym, że na elemencie okucia znajduje się element ustalający do wstępnego zamocowania na dwóch przeciwległych ściankach rowka wręgowego.

Korzystnie element ustalający ma powierzchnię zaciskową, wystającą w kierunku zwróconej ku niemu ścianki rowka wręgowego.

Korzystnie element ustalający ma występ, wystający w kierunku zwróconej ku niemu ścianki rowka, przy czym występ ten jest zamocowany zaczepowo w rowku wręgowym.

Korzystnie element ustalający stanowi kształtka wtryskowa z tworzywa sztucznego.

Okucie dla okna lub temu podobnych z co najmniej jednym, umieszczonym w rowku wręgowym, pierwszym elementem i ruchomym względem pierwszego elementu drugim elementem, według wynalazku charakteryzuje się również tym, że drugi element okucia jest osadzony względem pierwszego elementu okucia przesuwnie w kierunku przeciwnym do oporu oddzielnego elementu ustalającego.

185 423

Korzystnie pierwszy element okucia stanowi szyna nakładkowa, zaś drugi element okucia stanowi element łączący, zamocowany przesuwnie na szynie nakładkowej.

Korzystnie element ustalający ma co najmniej jedną, zwróconą ku drugiemu elementowi okucia, powierzchnię tarcia do współpracy z tym elementem.

Korzystnie co najmniej jedna powierzchnia tarcia jest umieszczona na wolnym końcu osadzonego sprężyście ramienia.

Korzystnie drugi element okucia jest w swym położeniu, przesuniętym w kierunku ruchu, wsparty na elemencie ustalającym przeciwnie do kierunku ruchu.

Korzystnie okucie jest zamocowane w rowku wręgowym za pomocą elementu ustalającego, umieszczonego na pierwszym i/lub drugim elemencie okucia.

Korzystnie element ustalający jest zamocowany pomiędzy pierwszym elementem i drugim elementem okucia.

Korzystnie element ustalający jest elementem do wstępnego zamocowania na dwóch przeciwległych ściankach rowka wręgowego.

Dzięki wynalazkowi dowolne okucie, umieszczane w rowku wręgowym, można wstępnie osadzić w odpowiednim rowku wręgowym, ustawić i utrzymywać w tej ustawionej pozycji do momentu właściwego zamocowania okucia w rowku wręgowym. Dzięki temu wszystkie wstępnie zamocowane i wstępnie ustawione okucia można zamocować na oknie w jednej operacji przykręcania. Jeżeli element ustalający jest osadzony w rowku wręgowym przesuwnie w kierunku wzdłużnym, wówczas okucie osadzone za pomocą elementu ustalającego w rowku wręgowym wymaga wyłącznie wstępnego ustawienia. Przed przykręceniem okuć należy wówczas jedynie, o ile w ogóle, dokonać dokładnego ustawienia okucia poprzez przesunięcie odpowiedniego elementu ustalającego w rowku wręgowym. Element ustalający jest osadzony w rowku wręgowym nierozłącznie lub rozłącznie. Kilka okuć, wstępnie zamocowanych i wstępnie ustawionych w swoich rowkach wręgowych za pomocą jednego elementu ustalającego, przykręca się wówczas do okna na stanowisku przykręcania w ramach jednej operacji, co pozwala na lepszą automatyzację całego przebiegu montażu.

Okucie, na którym jest zamocowany element ustalający, stanowi na przykład osłaniająca rowek wręgowy szyna nakładkowa i/lub osadzony przesuwnie w rowku wręgowym drążek przesuwny.

Gdy element ustalający, osadzony w rowku wręgowym, ma odcinek zaciskowy, wystający w kierunku zwróconej doń ścianki rowka, wówczas siła zaciskowa lub siła tarcia, działająca pomiędzy powierzchnią zaciskową i odpowiednią ścianką rowka, przeciwdziała samoczynnemu wysunięciu się elementu ustalającego, a zatem również okucia, z rowka wręgowego.

Gdy element ustalający, osadzony w rowku wręgowym, ma wystający w kierunku zwróconej doń ścianki rowka występ, zamocowany zaczepowo w rowku wręgowym, wówczas występ ten zaczepia na przykład o występ, wystający z boku rowka wręgowego, wskutek czego element ustalający, a wraz z nim okucie, są utrzymywane niezawodnie w rowku wręgowym. Element ustalający jest wprowadzany do rowka wręgowego w kierunku wzdłużnym przez czołowy otwór rowka lub, co jest korzystne, przez otwartą boczną powierzchnię rowka, to jest poprzecznie do jego kierunku wzdłużnego.

Jeżeli drugi element okucia jest ruchomy względem pierwszego elementu okucia przeciwnie do oporu oddzielnego elementu ustalającego, wówczas opór, jaki należy pokonać przy przesuwie drugiego elementu okucia, można dowolnie ustawić za pomocą tego elementu ustalającego. Element ustalający może na przykład być elastyczny co najmniej w obszarze, współpracującym z elementem okucia, dzięki czemu opór, przeciwdziałający ruchowi drugiego elementu okucia, wytwarza się za pomocą zwykłego odkształcenia sprężystego. Poprzez odpowiedni dobór materiału i struktury powierzchniowej elementu ustalającego ustala się przy tym dowolnie pokonywany opór (siłę tarcia).

185 423

Pierwszy element okucia stanowi korzystnie szyna nakładkowa, zaś drugim elementem okucia jest element łączący, zamocowany przesuwnie na szynie nakładkowej. Za pomocą elementu ustalającego element łączący jest tak długo utrzymywany w swym nie zachodzącym położeniu wyjściowym, aż może on zajść za łączoną z pierwszą szyną nakładkową, umieszczoną w rowku wręgowym, drugą szyną nakładkową.

Jeżeli element ustalający ma co najmniej jedną, zwróconą ku drugiemu elementowi okucia i współpracującą z nim, powierzchnię tarcia, wówczas ruchowi pierwszego elementu okucia przeciwdziała opór tarcia.

Co najmniej jedna powierzchnia tarcia jest umieszczona na wolnym końcu osadzonego sprężyście ramienia. Dzięki temu element ustalający względnie jego powierzchnia tarcia są dociskane w kierunku drugiego elementu okucia, a także usuwane z toru ruchu drugiego elementu okucia.

Drugi element okucia może być w swym położeniu, przesuniętym w kierunku ruchu, zablokowany przeciwnie do kierunku ruchu przez element ustalający, na przykład zachodzący zatrzaskowo za przesunięty drugi element okucia. To zablokowanie jest o tyle korzystne, że raz przesunięty drugi element okucia jest utrzymywany w tym przesuniętym położeniu. Zwłaszcza jeżeli drugi element okucia jest elementem łączącym, wówczas nie jest już potrzebny przesuw w przeciwnym kierunku.

Poza właściwą funkcją, to znaczy utrzymywania elementu okucia w rowku wręgowym i/lub hamowania ruchu drugiego elementu okucia względem pierwszego elementu okucia, element ustalający można wykorzystać również do innych celów. W korzystnym przykładzie wykonania element ustalający jest zamocowany pomiędzy pierwszym i drugim elementem okucia, w związku z czym służy jako powierzchnia oporowa lub powierzchnia prowadzenia dla ruchomego elementu okucia, zwłaszcza drążka przesuwnego.

Jeżeli element ustalający w innym korzystnym przykładzie wykonania stanowi kształtka wtryskowa z tworzywa sztucznego, wówczas jego wytwarzanie jest szczególnie korzystne pod względem kosztów, ponadto zaś charakteryzuje się on elastycznością, wynikającą z zastosowanego materiału.

Opisane powyżej, a także podane w dalszej części opisu, cechy wynalazku mogą być stosowane oddzielnie lub w dowolnych wzajemnych kombinacjach. Ukazany i opisany przykład wykonania nie wyczerpuje przy tym możliwości zastosowania wynalazku, lecz służy jedynie przykładowemu jego objaśnieniu.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia okucie, osadzone w rowku wręgowym okna, w widoku bocznym, fig. 2 - element ustalający okucia z fig. 1 w widoku perspektywicznym od góry, fig. 3 - połączony z elementem mocującym element ustalający z fig. 2 w widoku bocznym, fig. 4 - układ z fig. 3, zamocowany na drążku przesuwnym w widoku perspektywicznym od dołu, zaś fig. 5 - okucie z fig. 1 umieszczone w rowku wręgowym okna, w przekroju.

Figura 1 ukazuje ostatecznie zmontowane, umieszczane w rowku wręgowym okna, okucie 1, na przykład część narożnika. Okucie 1 zawiera szynę nakładkową 30 i prowadzony przesuwnie względem niej drążek przesuwny 20. Za pomocą znajdującego się pomiędzy drążkiem przesuwnym 20 i szyną nakładkową 30 elementu ustalającego 40 okucie 1 można wstępnie zamocować w rowku wręgowym. Okucie ma poza tym element mocujący 50 z bocznymi ściankami mocującymi 52, 53 oraz element łączący 60, zamocowany na szynie nakładkowej 30 przesuwnie w kierunku strzałki 62 (w prawo).

Na fig. 1 element łączący 60 jest ukazany w swym przesuniętym w prawo położeniu końcowym, natomiast jego początkowe położenie wyjściowe jest określone przez przyleganie występu 61 elementu łączącego 60 do odsadzenia 32 szyny nakładkowej 30. Czop 34 na szynie nakładkowej 30 służy do prowadzenia elementu łączącego 60. W tym, ukazanym na fig. 1, położeniu końcowym element łączący 60 jest, jak opisano poniżej, zatrzaśnięty za pomocą elementu ustalającego 40.

Ukazany na fig. 2 element ustalający ma przekrój w kształcie zbliżonym do litery A, przy czym na każdej z obu powierzchni zewnętrznych 41 znajdują się wystające na zewnątrz powierzchnie zaciskowe 42 w postaci kilku występów zaciskowych. Powierzchnia zewnętrzna 41

185 423 względnie powierzchnia zaciskowa 42 może uginać się sprężyście do wewnątrz dzięki wzdłużnej szczelinie 43 w elemencie ustalającym 40. Na otwartym boku elementu ustalającego 40 w kształcie litery A umieszczone są dwa, połączone ze sobą, ramiona 44 w kształcie litery L, których wolne końce 45 wystają poza element ustalający 40 do góry (fig. 1). Funkcja wolnych końców 45 i ich czołowej powierzchni ukośnej 45a (powierzchni tarcia) jest opisana poniżej. Ponadto element ustalający 40 ma dwa centralne wybrania 46 i 47, przez które mogą przechodzić obie boczne ścianki mocujące 52, 53 (fig. 1) elementu mocującego 50.

Figura 3 ukazuje element ustalający 40 i element mocujący 50 w stanie złożonym. Z płytkowej dolnej części 51 elementu mocującego 50 wychodzą w górę dwie pary cofniętych bocznych ścianek mocujących 52, 53, pomiędzy którymi znajdują się odpowiednio otwory mocujące 54. Pomiędzy obiema parami, oddzielonymi od siebie wybraniami 55 i 56 umieszczony jest czop nitowy 57, wystający do góry poza element ustalający 40, przy czym element ustalający jest osadzony swoim środkowym żebrem poprzecznym w wybraniu 56, zaś swoimi ramionami 44 w kształcie litery L w wybraniu 55, pokrywając się z górną powierzchnią elementu mocującego 50.

Figura 4 ukazuje oba zmontowane elementy, to jest element ustalający 40 i element mocujący 50, umieszczone na szynie nakładkowej 30. Szyna nakładkowa 30 jest - z wyjątkiem swego przedniego końca 31, zwężonego wskutek odsadzenia 32 - szersza niż element ustalający 40 w obszarze swych powierzchni zaciskowych 42. Wolne końce 45 obu ramion 44 w kształcie litery L przechodzą przez odpowiednie wybrania 33 w szynie nakładkowej 30 i wystają poza górną powierzchnię szyny nakładkowej 30 (fig. 1).

Figura 5 ukazuje okucie 1, umieszczone w rowku wręgowym 11 ramy kształtowej 10. Szyna nakładkowa 30 spoczywa na dwóch, wchodzących w rowek wręgowy 11, występach 12 rowka, zaś element mocujący 50 przylega do podstawy 13 rowka. Powierzchnie zaciskowe 42 (fig. 1) znajdują się na wysokości występów 12 rowka, a ponieważ odstęp obu występów 12 rowka jest nieco mniejszy niż szerokość elementu ustalającego 40 w obszarze obu powierzchni zaciskowych 42, powoduje to wytworzenie siły zaciskowej względnie siły tarcia pomiędzy elementem ustalającym 40 i występami 12 rowka. Siła ta wystarcza, aby utrzymywać zaciskowo element ustalający 40, a wraz z nim okucie 1, w rowku wręgowym 11.

Drążek przesuwny 20 jest zamocowany przesuwnie pomiędzy szyną nakładkową 30 i elementem mocującym 50 i w tym celu zaopatrzony we wzdłużny otwór 21 (fig. 5), przez który przechodzą boczne ścianki mocujące 52, 53. Czop nitowy 57 jest zanitowany w otworze szyny nakładkowej 30. Element łączący 60 jest zamocowany na szynie nakładkowej 30 przesuwnie w kierunku wzdłużnym za pomocą czopu 34, który przechodzi przez wzdłużny otwór 63 w elemencie łączącym 60, ograniczając jego ruch wzdłużny. Na fig. 5 element łączący 60 jest przedstawiony również w swym przesuniętym położeniu końcowym, w którym jest zamocowany poprzez zatrzaśnięcie wolnego końca 45 elementu ustalającego 40.

W początkowym położeniu wyjściowym elementu łączącego 60 wolne końce 45 są odgięte przez element łączący 60 do dołu i w ten sposób naprężone, przy czym wymaganą do tego elastyczność zapewnia im wykonany z tworzywa sztucznego element ustalający 40 i geometria ramion 44 w kształcie litery L. Wolne końce 45 względnie powierzchnia tarcia 45a przylegają częściowo wskutek naprężenia do dolnej powierzchni elementu łączącego (fig. 1) i wchodzą częściowo we wzdłużny otwór 63.

Do przesunięcia elementu łączącego 60 w jego położenie końcowe, ukazane na fig. 1 i 5, potrzebna jest zatem określona siła przesuwu, aby wyciągnąć wolne końce 45 elementu ustalającego 40 ze wzdłużnego otworu 63 i pokonać tarcie, działające pomiędzy wolnymi końcami 45 względnie powierzchnią tarcia 45a i elementem łączącym 60. Ponieważ wolne końce 45 są naprężone w kierunku elementu łączącego 60, zachodzą one zatrzaskowo za występ 65 (fig. 5) na elemencie łączącym 60, gdy jest on przesunięty w swe położenie końcowe. Element łączący 60 zachodzi w swym położeniu końcowym za, umieszczoną również w rowku wręgowym 11, drugą szynę nakładkową (nie przedstawioną). Obie szyny nakładkowe i zaopatrzony w otwory mocujące 64 element łączący 60 są skręcone z ramą kształtową 10, uniemożliwiając dalszy przesuw elementu łączącego 60 w kierunku przeciwnym do kierunku 62 (fig. 1).

185 423

63 64 60

52

Fig. 5 ^iSs423

^pi<3.

185 423

Fig. 1

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 50 egz. Cena 2,00 zł.

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Okucie dla okna lub temu podobnych z umieszczonym w rowku wręgowym elementem okucia, znamienne tym, że na elemencie (20, 30) okucia znajduje się element ustalający (40) do wstępnego zamocowania na dwóch przeciwległych ściankach rowka wręgowego (11). ,
2. Okucie według zastrz. 1, znamienne tym, że element ustalający (40) ma powierzchnię zaciskową (42), wystającą w kierunku zwróconej ku niemu ścianki rowka wręgowego (11).
3. Okucie według zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, że element ustalający (40) ma występ, wystający w kierunku zwróconej ku niemu ścianki rowka, przy czym występ ten jest zamocowany zaczepowo w rowku wręgowym (11).
4. Okucie według zastrz. 1, znamienne tym, że element ustalający (40) stanowi ksztłtka wtryskowa z tworzywa sztucznego.
5. Okucie dla okna lub temu podobnych z co najmniej jednym, umieszczonym w rowku wręgowym, pierwszym elementem i ruchomym względem pierwszego elementu drugim elementem, znamienne tym, że drugi element (20, 60) okucia jest osadzony względem pierwszego elementu (30) okucia przesuwnie w kierunku przeciwnym do oporu oddzielnego elementu ustalającego (40).
6. Okucie według zastrz. 5, znamienne tym, że pierwszy element (30) okucia stanowi szyna nakładkowa, zaś drugi element (60) okucia stanowi element łączący (60), zamocowany przesuwnie na szynie nakładkowej (30).
7. Okucie według zastrz. 5 albo 6, znamienne tym, że element ustalający (40) ma co najmniej jedną, zwróconą ku drugiemu elementowi (20; 60) okucia, powierzchnię tarcia (45a) do współpracy z tym elementem.
8. Okucie według zastrz. 7, znamienne tym, że co najmniej jedna powierzchnia tarcia (45a) jest umieszczona na wolnym końcu (45) osadzonego sprężyście ramienia (44).
9. Okucie według zastrz. 5 albo 6, znamienne tym, że drugi element (60) okucia, w swym położeniu, przesuniętym w kierunku (62) ruchu, opiera się o element ustalający (40) przeciwnie do kierunku (62) ruchu.
10. Okucie według zastrz. 5 albo 6, znamienne tym, że jest zamocowane w rowku wręgowym (11) za pomocą elementu ustalającego (40), umieszczonego na pierwszym i/lub drugim elemencie (20; 30) okucia.
11. Okucie według zastrz. 5 albo 6, znamienne tym, że element ustalający (40) jest zamocowany pomiędzy pierwszym elementem (30) i drugim elementem (20; 60) okucia.
12. Okucie według zastrz. 5, znamienne tym, że element ustalający (40) jest elementem do wstępnego zamocowania na dwóch przeciwległych ściankach rowka wręgowego (11).
13. Okucie według zastrz. 12, znamienne tym, że element ustalający (40) ma powierzchnię zaciskową (42), wystającą w kierunku zwróconej ku niemu ścianki rowka wręgowego (11).
14. Okucie według zastrz. 5, znamienne tym, że element ustalający (40) ma występ, wystający w kierunku zwróconej ku niemu ścianki rowka, przy czym występ ten jest zamocowany zaczepowo w rowku wręgowym (11).
15. Okucie według zastrz. 5, znamienne tym, że element ustalający (40) stanowi kształtka wtryskowa z tworzywa sztucznego.