PL16153B3 - Sposób zwiekszania zdolnosci zwilzania cieczy alkalizujacych. - Google Patents

Description

Najdluzszy czas trwania patentu do 19 lutego 1947 r.W patencie Nr 15679 opisano sposób zwiekszania zdolnosci zwilzania lugów merceryzacyjnych wzglednie cieczy alkali¬ zujacych, znamienny tern, ze do lugu ta¬ kiego dodaje sie mieszanin, zawierajacych oprócz fenoli zwiazki szeregu alifatyczno- aromatycznego, posiadajace w czasteczce oprócz co najmniej 1 alifatycznie zwiaza¬ nej grupy wodorotlenowej jedno- lub wielokrotne ugrupowanie R—O—R± albo R R1 lub dba te ugrupowania jedno- V czesnie, przyczem R i Rx oznaczaja alkyl, aralkyl, aryl, alkyliden, aralkyliden, aral- kylen, alkylen albo arylen.W dalszem rozwinieciu tego sposobu wykryto, ze zdolnosc zwilzania cieczy al¬ kalizujacych mozna jeszcze znacznie zwiek¬ szyc, jesli zwiazki wymienione w patencie glównym czesciowo zastapic nasyconemi albo nienasyconemi jedno- lub wielowarto- sciowemi alifatycznemi, alifatyczno-aroma- tycznemi, hydroaromatycznemi albo innemi alkoholami cyklowemi, których czasteczka w razie obecnosci wiekszej ilosci grup wo¬ dorotlenowych zawiera co najmniej o jeden atom wegla wiecej, niz grup wodorotleno¬ wych, lub gdy je zastapic ketonoalkoholami.Z posród alkoholi jednowartosciowyeh \\ Q ***'\Ahza&t' ar-olha^zlto-aromatycznp (arali- fatyczne), hydroaromatyczne albo cyklo¬ we, jak np. alkohole propylowe, butylowe, amylowe, alkohol alkylóbenzylowy, uwo¬ dornione fenole i naftole,' jako alkohole wielowartosciowe nadaja sie np. homologi glikolu i gliceryny, uwodornione wielofeno- dwuacetonowy wzglednie mieszaniny tych rozmaitych alkoholi/ Do wykonania niniejszego sposobu naj¬ lepiej nadaja sie mieszaniny, zlozone z 98 do 60% fenoli i 2 do 40% zwiazków, wy¬ mienionych w patencie glównym, oraz jed¬ no- lub wielowarto&iowych alkoholi, przy- czem stosunek skladników niefenolowych moze nie byc staly, a nawet moze sie wa¬ hac w szerokich granicach. Oczywiscie za¬ miast mieszanin gotowych mozna równiez dodawac ich poszczególne skladniki w do¬ wolnej kolejnosci.W porównaniu z mieszaninami opisane- mi w patencie glównym, zawierajacemi tylko fenole i wymienione alkohofe, nowe kombinacje sa znacznie skuteczniejsze, tak iz po uzyciu ich nawet w mniejszej ilosci dzialaja równie dobrze. Jesli jednakze no¬ we kombinacje zastosowac w tych samych ilosciach, co dawniejsze, to zwilzanie na¬ stepuje znacznie szybciej, dzieki czemu dzialanie na wlókno jest znacznie równo- mierniejsze. Nowe mieszaniny w porówna¬ niu z mieszaninami zlozonemi np. tylko z fenoli i alkoholi jednowartosciowych maja te wyzszosc, ze skutecznosc ich podczas przechowania cieczy alkalizujacych znacz¬ nie wolniej sie obniza, dalej w przeciwien¬ stwie do dawniejszych mieszanin mozna je dodawac do znacznie mocniejszych lugów, np. o stezeniu 35° Be, bez obawy wytraca¬ nia osadów utrudniajacych zwilzanie i wplywajacych szkodliwie na jego równo¬ miernosc. Dalej nowy sposób pozwala na znaczne obnizenie calkowitej zawartosci srodka zwilzajacego w mieszaninach, nie obnizajac przez to ich skutecznosci.Przyklad L Jesli zanurzyc sucha suro¬ wa przedze bawelniana albo sztuke z su¬ rowej bawelny w lugu merceryzacyjnym o stezeniu 35° Bc, zawierajacym dodatek jednego procentu mieszanin, zlozonej z 90% wagowych technicznego ksylenolu, 2% wagowych mieszaniny technicznego metylocykloheksanolu i 3% eteru jedno- butylowego dwuetylenoglikolu, to bawelna zwilza sie w okamgnieniu i szybko pogra¬ za w cieczy. Jesli jako srodek zwilzajacy zastosowac tylko eter jednobutylowy dwu¬ etylenoglikolu zmieszany z samym ksyle- nolem, to mieszanina dodatkowa musi go zawierac co najmniej 7,5%, a przy zasto¬ sowaniu metylocykloheksanolu, aby dac ta¬ ki sam efekt, musi zawierac go co najmniej 10%.Przyklad II. 1,2% wagowych miesza¬ niny zlozonej z 95% technicznego ksyleno¬ lu, 3% mieszaniny technicznego metylocy¬ kloheksanolu i 2% a-jednooksylenylowego eteru gliceryny rozpuszcza sie zupelnie przejrzyscie w lugu o mocy 30° Bó. Dzieki temu dodatkowi zdolnosc zwilzania lugu tak sie wzmaga, iz suche nieodklejone su¬ rowe tkaniny bawelniane zostaja natych¬ miast przesiakniete równomiernie, skut¬ kiem czego opadaja na dno w ciagu kilku sekund oraz szybko i silnie sie kurcza. Je¬ sli jako srodek zwilzajacy zastosowac jed- nooksylenylowy eter gliceryny lacznie z technicznym ksylenolem, to mieszanina do¬ datkowa musi zawierac przynajmniej 15% wagowych wspomnianego eteru, aby dzia¬ lac tak samo skutecznie. A zatem zastoso¬ wanie dwóch srodków zwilzajacych umozli¬ wia w tym przypadku obnizenie calkowitej ilosci srodka zwilzajacego do 3-ciej czesci.Przyklad III. Jesli do lugu mercery- zacyjnego o mocy 30° Be dodac 0,8% wago¬ wych mieszaniny, zlozonej z 85 czesci mie¬ szaniny technicznych krezoli, 7,5 czesci a-jednooksylenylowego eteru gliceryny i —. 2 —7,5 czesci czterometylo-etyleno-glikolu (pi- nakonu), to lug taki osiaga zdolnosc na¬ tychmiastowego i równomiernego zwilzania suchej surowej nieodklejonej tkaniny ba¬ welnianej i przedzy. Uzyte dla porównania lugi, zawierajace 0,8% wagowych miesza¬ niny zlozonej z 85 czesci mieszaniny tech¬ nicznych krezoli i 15 czesci a-jednooksyle- nowego eteru glicerynowego wzglednie 15 czesci pinakonu, zwilzaja znacznie slabiej i zupelnie nierównomiernie. Lepsze dziala¬ nie wynika zatem dzieki czesciowemu za¬ stapieniu wspomnianego eteru gliceryny pi¬ nakonu. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe. Odmiana sposobu zwiekszania zdolno¬ sci zwilzania cieczy alkalizujacych wzgled¬ nie lugów mearceryzacyjnych wedlug pa¬ tentu Nr 15679, znamienna tern, ze stosuje sie mieszaniny, zlozone z fenoli wzglednie chlorowcofenoli i z nasyconych lub niena¬ syconych jedno- lub wielowariosciowych al¬ koholi, które, majac kilka grup wodorotle¬ nowych, zawieraja co najmniej o jeden atom wegla wiecej niz grup hydroksylo¬ wych, oraz takich zwiazków szeregu alifa¬ tycznego wzglednie alifatyczno-aromatycz- nego, które oprócz co najmniej 1 alifatycz¬ nie zwiazanej gn;py wodorotlenowej za¬ wieraja w czasteczce jedno- lub wielokrotne ugrupowanie R—O—R19 przyczem R i R± oznaczaja alkyl, aralkyl, aryl, alkyliden, aralkyliden, alkylen, aralkylen albo arylen. Chemische Fabrik v o r m a 1 s S a n d o z. Zastepca: Inz. dypl. M. Zoch, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego i Skl, Warszawa. PL