PL16154B3 - Sposób zwiekszania zdolnosci zwilzania cieczy alkalizujacych. - Google Patents

Description

Najdluzszy czas trwania patentu do 19 lutego 1947 r.W patencie Nr 15679 opisano sposób zwiekszania zdolnosci zwilzania lugów mer- ceryzujacych, polegajacy na tern, ze do srodowiska alkalicznego dodaje sie odpo¬ wiednie mieszaniny, zlozone z fenoli oraz zwiazków szeregu alifatycznego wzglednie aromatycznego, które oprócz co najmniej jednej alifatycznie zwiazanej grapy wodo¬ rotlenowej zawieraja w czasteczce jedno- lub kilkakrotne ugrupowanie —R—O—R1 / albo — R \ O.R± albo tez oba te ugrupo¬ wania jednoczesnie, pirzyczem i?i Rx ozna¬ czaja alkyl, aryloalkyl, aryl, alkyliden, a- ryloalkyliden, alkylen, aryloalkylen albo arylen.W dalszem rozwinieciu tego sposobu wykryto, ze przez dodanie niewielkich ilo¬ sci mie&zanin, zlozonych z fenolu lub jego homologów i ketonów albo ich mieszanin mozna zwiekszyc zdolnosc zwilzania i prze¬ nikania cieczy alkalizujacych. Dowodzi te¬ go wyraznie np. fakt, ze surowa nieodkle- jona tkanine bawelniana lub przedze moz¬ na doskonale zmerceryzowac bez uprzed¬ niego gotowania, podczas gdy lug uzyty bez tych dodatków zaledwie przenika przez tkanine i nie daje efektu równomiernego.Skutecznosc nowych mieszanin, beda¬ cych przedmiotem niniejszego wynalazku, jest niespodziewana, poniewaz nie wie¬ dziano dotychczas, ze takie materjaly, jak np. kamfora, olej acetonowy i t. d., uzyte w malych ilosciach w mieszaninach, mogasluzyc jako srodek zwilzajacy. Dzialanie l t© bylo nieoczekiwane szczególnie w sro- yd^iskflf^bi^atkaii^nem, gdzie materfa¬ ly te sa bardzo trudno rozpuszczalne. Ani isame fenole, ani tez ketony, uzyte oddziel¬ nie, nie nadaja lugom tak duzej zdolnosci zwilzania, jaka osiaga sie jedynie przy ti- zyciu mieszaniny tych cial.Do tego celu nadaja sie ketony alifa¬ tyczne, alifatyczno-aromatyczne i cyklowe oraz ich pochodne, zawierajace jedna ali¬ fatycznie zwiazana grupe wodorotlenowa.Zwiazkami takiemi sa np. aceton, homologi acetonu t (techniczny olej acetonowy, mie¬ szaniny technicznych ketonów wedlug pa¬ tentu amerykanskiego Nr 1656488), cyklo- pentanon, cykloheksanon, metylocyklohe- ksanony, kamfora, dwuacetonoalkohol i t. d.Do wykonania sposobu wedlug wyna¬ lazku nadaja sie najlepiej mieszaniny, zlo¬ zone z 98—60% fenoli i lacznie 2^40% wspomnianych zwiazków lub ich mieszanin.Nie znaczy to jednak bynajmniej, ze mie¬ szaniny zawierajace mniej niz 60% fenolu sa nieskuteczne. Oczywiscie, zamiast mie¬ szanin gotowych mozna do lugów wprowa¬ dzac skladniki tych mieszanin w dowolnej kolejnosci.Przyklad I. Do lugu merceryzacyjnego o stezeniu 30° Be dodaje sie 1,1% wago¬ wych mieszaniny, zlozonej z 92% miesza¬ niny technicznych ksylenoli i 8% kamfory.Otrzymuje sie przezroczysty lug, który tak doskonale przenika surowa nieodklejona tkanine bawelniana lub mocno skrecona su¬ rowa przedze, iz w ciagu kilku sekund ma¬ terjaly te pograzaja sie calkowicie i szyb¬ ko oraz silnie sie kurcza.Przyklad II. Do lugu merceryzacyjnego o mocy 25° Be dodaje sie 1,65% wagowych mieszaniny, zlozonej z 75% technicznych krezoli smolowych i 25% technicznego ole¬ ju acetonowego. Przezroczysty lug, zwla¬ szcza w temperaturach od 0 —10°C, zwil¬ za tkaniny i przedze z surowej bawelny tak silnie i równomiernie, ze juz po kilku se¬ kundach pograzaja sie one i szybko kurcza.Lug ten przenika surowe .platki blonnika oraz tkaniny albo pilsnie z wlókien zwie¬ rzecych równiez bardzo szybko i równo¬ miernie, w przeciwienstwie do lugu bez do¬ datku srodka zwilzajacego. Podobnie jak olej acetonowy zachowuja sie mieszaniny techniczne ketonów, otrzymywane wedlug patentu amer. Nr 1656488, znane w handlu pod nazwa „Ketolu".Przyklad III. Do lugu sodowegp o mocy 30° Be dodaje sie 1,5% wagowych miesza¬ niny, zlozonej z 89% technicznych krezoli smolowych i 11 % acetofenonu. Otrzymany roztwór wykazuje tak duza zdolnosc zwil¬ zania, iz surowa sucha tkanina bawelniana i przedza w ciagu kilku sekund zostaja przesiakniete ciecza i szybko sie kurcza. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób zwiekszania zdolnosci zwil¬ zania cieczy alkalizujacych wedlug patentu Nr 15679, znamienny tem, ze sie stosuje fenole i ketony, dodajac je do cieczy alka¬ lizujacych w dowolnej kolejnosci albo w postaci gotowych mieszanin.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tem, ze jako fenole, stosuje sie np. fenol, krezole, mieszaniny krezoli oraz ich homo¬ logi, jako zas ketony — ketony alifatyczne, alifatyczno-aromatyczne i cyklowe oraz ich pochodne, zawierajace alifatycznie zwiaza¬ na grupe wodorotlenowa.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tem, ze sie stosuje mieszaniny zlo¬ zone z 98 — 60% fenoli i 2 — 40% wymie¬ nionych zwiazków, wzglednie ich miesza¬ nin, przyczem dodatek do lugu wynosi 0,5— 2% jego wagi. Che mis che Fabrik v o r m a 1 s S a n d o z. Zastepca: Inz. dypl. M. Zoch, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego I Skl, Warszawa. PL