Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia nowych ipochodnych imidazolu o ogólnym wzo¬ rze 1, w którym Ar oznacza rodnik fenyiowy, tie- nylowy, chlorowcotienylowy lub naftylowy albo podstawiony rodnlik fenyiowy, zawierajacy 1—3 podstawników jednakowych lub (róznych, takich jak atomy chlorowców, nizsze rodniki alkilowe lub alkoksylowe, grupy nitrowe lub cyjanowe, a R oznacza rodnik alkilowy o 2—1-0 atomach wegla, rodnik alkildksymetylowy, w którym rodnik alki¬ lowy zawiera 1—1-0 atomów wegla, rodnik alke- nylowy lub alkenyiloksymetylowy, w którym rod¬ nik alkenylowy zawiera 2—'10 atomów wegla, rod¬ nik hydiroksymetylowy, 2ipropynyiloksymetylowy, chlorawcometylowy, arylowy, rodnik airyiloalkilowy z nizsizym rodniilkiem alkilowym,, rodnik aryloksy- metylowy, arylotiometylowy lub arylometoksyme- tyliowy, w którym rodnik arylowy stanowi rod¬ nik fenyiowy, rodnik naftylowy, rodnik mono- lub dwuchlorowconatftylowy, albo podstawiony rodnik fenyiowy, 'zawierajacy 1—3 podstawników, jedna¬ kowych lub róznych, takich jak atomy chlorowca, nizsze rodniki alkilowe lub alkoksylowe^ grupy cy- janowe lub nitrowe, rodnliiki fenylowe, fenylome- tylowe, Ibenzoilowe, chlorowcabenzoilowe luib niz¬ sze 'rodniki chlorowcoalkilokairibonylowe lub alki- lokisykaribpnylowe albo rodniki trójfluorometylo- we, przy czym jezeli wystepuje wiecej niz jeden podstacwinik, wówczas tylko jedien z nich moze ozna¬ czac rodnik fenyiowy, fenylometylowy, benzoilowy lub chlorowcaberizoilowy, jak równiez farmakolo¬ gicznie dopuszczalnych soli addycyjnych tych zwiazków z kwasami.Rodnik alkilowy stanowiacy podstawnik R ozna¬ cza w szczególnosci prosty lub rozgaleziony rodnik alkilowy o 2^10 atomach wegla, taki jak np. rod¬ nik etylowy, propylowy, lornetyloetylowy, 14^dwu- metyloetylowy, butylowy, Ipentylowy, heksylowy, heptylowy, oktylowy, decylowy itp.Rodnik alkilowy wchodzacy w sklad rodnika al- kiloksymetylowego R^oznacza iprosty lub rozgale¬ ziony rodnik alkilowy o 1—10 atomach wegla, taki jak np. rodnik metylowy i rodniki wymienione wyzej.. Nizsizy rodnik alkilowy wchodzacy w sklad podstawników R oznacza iprosty lub rozgaleziony rodnik alkilowy o 1—6 atomach wegla, taki jak nip. rodnik metylowy, etylowy, propylowy, 1-me-. tyloetylowy, ljl-dwumetyloetylowy, butylowy, pen- tylowy, heksylowy iitjp., okreslenie rodnik alkeny¬ lowy oiznacza prosty lub rozgaleziony rodnik al¬ kenylowy o 2.—10 atomach wegla, taki jak np. rodnik etenylowy, 2ipropenylowy, 2^butenylowy, 3- -ibutenylowy, 2Hpentenylowy, 2Jheksenylowy, 2-de- cenylowy ityp. Okreslenie „atom chlorowca" ozna¬ cza atomy chlorowców o ciezarze atomowym mniej¬ szym niz 127, to jest fluoru, chloru, 'bromu lub jodu.Z opisu patentowego St. Zj. Am. na: 3 575 999 znane sa niektóre 1-/2-arylo^ly3^dioksolan-2-ylome- tylo/niimidazole, ale awiazki wytwarzane sposobem 1014S0101 460 wedlug wynalazku róznia sie od tych iznanych zwiazków rodzajem podstawinika R w pozycji 1 gruipy dioksolanowej.Sposobem wedlug wynalazku izwiazki o wzorze 1, w którym R i Air maja wyzej podane znacze¬ nie, wytwarza sie przez reakcje imidazolu o -wzo¬ rze 2 iz,odpowiednim, zdolnym do [reakcji estrom o Wzorze 3, w którym R i Ar rmaja wyzej poda¬ ne znaczenie, a W oznacza atom chlorowca, gru¬ pe pHtoluenosulfonyloksylowa lulb grupe ttietana* sulfonyloksylowa. Korzystnie istosuye sie zwdajzkii O wzorze 3, w którym W oznacza atom .chlorowca, zwlaszcza ibromu lub chloru. vRealkcje te korzystnie prowadzi sie w sposób, ze imidaizol przeprowadza sie w sól metaliczna, dzia¬ lajac odpowiednim srodkiem bedacym zródlem me¬ talu, np. alkanolanem metalu, takim jak np. me- tanolan sodowy^ lub potasowy, ailbo wodorkiem metalu, np. wodorkiem sodowym, po -czym otrzy¬ mana sól poddaje sie reakcji ze zwiazkiem o wzo¬ rze 3 w odpowiednim rozpuszczalniku organicz¬ nym, takim jak np. idwumetyloformamid lub dwu- metyloacetamid. Korzystnie jest, zwlasizcza gdy stosuje sie 'zwiazek o wzorze 3, w którym W ozna¬ cza atom chloru lulb bromu, dodac mala ilosc jodku sodowego lub potasowego jako (inicjatora reakcji.Proces ten mozna prowadzic bez uprzedniego wytwarzania soli imidazolu, bezposrednio miesza¬ jac imidazol ze zwiazkiem o Wzorze 3 w odpo¬ wiednim rozpuszczaJLnaku, j^. takim jak dwttme- tyloformamiid lub dwumetyloacetamid. W takich warunkach korzystnie jest stosowac nadmiar imi¬ dazolu lub dodawac do mieszaniny reakcyjnej od¬ powiedniej zasady, mp. weglanu lub wodorowegla¬ nu sodowego lufo potasowego, w ceht ^uwdazania kwasu, który wytwarza sie w toku ipcaikcji. Ko¬ rzystniej jest jednak stosowac nadmiar (imidazolu.Poaa tym, korzystnie jest prowadnic te reakcja w obecnosci Jodtau metalu, np. jodku sodowego lulb potasowego.Obie wyiej opisane (reakcje morfina prowadzic w temperaturze nieco podwyzszonej, gdyz sswiek&za to predkosc reakcji, a najkorzystniej jest utrzy¬ mywac mie&zankic .reakcyjna w stanie wrzenia pod chlodnica zwrotna.OtrzJ^nane produfciy mozna wyosobniac i W ra¬ sie potrzeby oczyszczac znanymi sposobami, np. prta&z ekstrakcje, roaoieranie z rozpuszczalnikiem, kryet^iBacje, chromartograifie itp.'Pochodne imidazolu" o wzorze 1, otrzymane w poataci wolnych zasad, mozna przeprowadzac w ich farmakologiczjttie przydatne sole addycyjne z kwasami droga reakcji z odpowiednim kwasem, np. kwasem nieongatiifcznym, takim jak kwas chlo* rowcowodorowy, mianowicie kwas solny, bromo- wodorowy lub jodowodorowy, z kwasem siarko¬ wym, azotowym, tiocyjanowym lub fosforowym, albo z kwasem organicznym, np. propionowym, hyt^ksyoctowym, <*-hyckoksypfcirMonowym, 2-ke- topropionowym, etaiioc^^karibokisylowym, propa- nodwukarboksylowym, butenodwukarlboksylowym- -1,4, /Z/-24utenodwukatffeoksylowym, /£/*z-feuteno- dwukarboksykwym, i-hydroksybutanodwukarbo- ksylowym-1,4, 2,3-dwuhy(frcto:jKbman PL PL PL PL