Wynalazek -dotyczy samoczynnych urzadzen do wlaczania i wylaczania walców zgniataja¬ cych wszelkiego rodzaju, w szczególnosci do walców w mlynach do mielenia zboza. Takie urzadzenia zazwyczaj sa uruchomiane mecha¬ nicznie, pneumatycznie lub hydraulicznie, przy czym ich dzialanie jest uzaleznione od urucho¬ mienia lub zatrzymania strumienia zboza.W urzadzeniach hydraulicznych, do których nalezy urzadzenie wedlug wynalazku, ciezar miewa dzialajacy na element nastawczy umiesz¬ czony w skrzynce zasobnikowej, np. na prze- pustnice lub plytki zaporowe we wsypie szkla¬ nym mlyna walcowego, steruje za posrednic¬ twem ukladu dzwigni zawór umieszczony w przewodzie tlocznym pompy olejowej. Przed uruchomieniem strumienia miewa omawiany za¬ wór jest otwarty, tak iz olej moze przeplywac swobodnie. Gdy rozpoczyna sie przeplyw stru¬ mienia miewa, zawór zostaje zamkniety pod cie¬ zarem miewa, za posrednictwem wymienionego ukladu dzwigni, wskutek czego olej wchodzi do cylindra napedowego, przesuwa tlok w tym cy¬ lindrze, powoduje obrót zwyklych walców za¬ silajacych i zbliza naistawialny walec do walca stalego, az do osiagniecia z góry nastawionego odstepu.Glówna wada znanych dotychczas urzadzen do samoczynnego sterowania hydraulicznego jest to, ze olej jako czynnik przenoszacy cisnie¬ nie plynie stale pod znacznym cisnieniem, cho¬ ciaz mlyn bywa wlaczany zaledwie raz lub kil¬ ka razy dziennie. Z tego wzgledu pompa olejo¬ wa musi stale pracowac pod wysokim cisnie¬ niem niezbednym do wsaczania, przez co wzra¬ sta zapotrzebowanie mocy na jej naped, a tym samym wzrasta zuzycie tej pompy, a olej moze ulegac ogrzaniu w stopniu niepozadanym. Pró-bowano usunac te niedogodnosc przez zastoso¬ wanie wysokopreznej pompy wlaczajacej i od¬ dzielnej potopy niskopreznej,. trzymanej w sta¬ lym pogotowiu. Ze wzgledu na znaczna liczbe zespolów walców iw mlynie do mielenia zboza, konstrukcja taka wymaga kosztownych nakla¬ dów i stanowi liczne zródla zaklócen urzadzen hydraulicznych.Inna wada niektórych znanych urzadzen pole¬ ga na tym/ze wymieniony zawór do nadawania impulsów przyjmuje nieusitalone niepewne po¬ lozenie w przypadku gdy element nastawczy otrzymuje miewa mniej od okreslonej minimal¬ nej ilosci. Nieustalone polozenie zaworu czyni trudnym wlaczanie walców i jest szkodliwe dla wydajnosci mielenia. Aczkolwiek proponowano juz pewne srodki do usuniecia tych trudnosci, to jednak sa to srodki skomplikowane, polega¬ jace na uzyciu urzadzenia przyspieszajacego, któ¬ re w tym przypadku nie usuwa powyzszej wady w sposób zadowalajacy, a w dodatku wymaga znacznych nakladów inwestycyjnych.Celem niniejszego wynalazku jest calkowite i jednoczesne usuniecie wymienionych wad przez zastosowanie prostego i taniego urzadze¬ nia zapewniajacego znaczna niezawodnosc dzia¬ lania. Urzadzenie wedlug wynalazku daje sie polaczyc z korzyscia ze znanym skadinad recz¬ nym mechanizmem wlaczajacym, w celu za¬ pewnienia stalego dzialania nawet w warun¬ kach wyjatkowych.W hydraulicznym urzadzeniu sterujacym we¬ dlug wynalazku, lacznie z narzadem zamyka¬ jacym wlaczonym do przewodu, tlocznego pom¬ py, a odpowiadajacym wspomnianemu zaworo¬ wi do nadawania impulsów, sterowanym za po¬ srednictwem narzadów mechanicznych przez element nastawczy umieszczony w skrzynce za¬ sobnikowej, jest zastosowany dodatkowy narzad zamykajacy, wlaczony równiez do przewodu tlocznego pompy równolegle do mechanicznie sterowanego narzadu zamykajacego. Dodatkowy narzad zamykajacy,w stanie wylaczenia walców zgniatajacych jest ustalany w swym polozeniu zamkniecia za pomoca dzwigni, a do otwarcia przygotowany zastaje na skutek czynnosci wla¬ czania walców zgniatajacych, natomiast zosta¬ je zamkniety za pomoca systemu dzwignf na skutek czynnosci wylaczania walców zgniata¬ jacych.Na rysunku uwidoczniono tytulem przykladu dwie postacie wykonania urzadzenia wedlug wynalazku w zastosowaniu do mlynów walco¬ wych, przy czym fig. 1 i la przedstawiaja widok z przodu urzadzenia do zupelnego otwierania i zamykania, fig. 2 — przekrój narzadów, umieszczonych w oslonie pompy w polozeniu wylaczenia walców mielacych, fig. 3 — takiz przekrój w polozeniu wlaczania walców mie¬ lacych i fig. 4 — szczegól odmiany urzadzenia wedlug fig. 2 i 3.Na fig. 1, w skrzynce zasobnikowej 1 mlyna znajduje sie przepustnica 2, stanowiaca element nastawczy oralz obciazona ciezarem dzwignia 3 sluzaca do równowazenia tego narzadu. Gdy ze¬ spól walców jest wlaczony, to narzady 2 i 3 zajmuja polozenie oznaczone linia ciagla, nato¬ miast gdy zespól waJców jest wylaczony narza¬ dy te zajmuja polozenie oznaczone linia przery¬ wana. Skoro tylko przepustnica 2 zostanie prze¬ chylona w dól pod ciezarem miewa, lacznik 4 polaczony z ramieniem obciazajacym 3, podno¬ si sie pociagajac ramie 5, które skreca os 6, jak to uwidoczniono na fig. la, przedstawiaja¬ cym widok prostopadly do widoku wedlug fig. 1.Os 6 jest przedluzona do oslony pompy A i jest polaczona za pomoca ramienia 7 z trzpieniem 8\ cylindrycznego tloka suwakowego 8. Tlok ten odpowiada zaworowi do wywolywania impul-. sów wspomnianemu wie wstepte niniejszego opisu. Fig. 2 przedstawia skrajne dolne poloze¬ nie tloka 8. Pompa olejowa 9 doprowadza olej pobierany ze zbiornika z olejem 10 do dolnej czesci cylindra do wlaczania walców 11 pod tlok 12. Gdy tlok 8 zajtmuje dolne polozenie, droga oleju jest nastejcujaca: pompa U, prze¬ wody 13— 16, zbiornik 10, wskutek czego pom¬ pa ma do przezwyciezenia jedynie opory prze¬ plywu i opory do utrzymania gotowosci kraze¬ nia oleju, do czego potrzebne jest tylko nie¬ znaczne nadcisnienie.Cylinder tloka suwakowego $• jest otwarty od dolu i zawiera tlok przyspieszajacy 17, po¬ siadajacy prety — górny i dolny. W polozeniu przedstawionym na fig. 2 dolny pret osiada na dolnej pokrywie cylindra, pomiedzy zas gór¬ nym pretem i tlokiem suwakowym 8 znajduje sie maly odstep.Gdy mlewo wsypuje sie do skrzyni zasobni¬ kowej i nastepuje wspomniane wyzej przesunie¬ cie, to tlok suwakowy 8, pod dzialaniem ruchu wantowego ramienia 7 unosi sie z dolnego swe¬ go skrajnego polozenia zaslaniajac przy tym otwór przewodu 14, prowadzacego do komory ponad zaworem suwakowym. W ten sposób cis¬ nienie oleju wzrasta w calym .omówionym ukla¬ dzie przewodów, olej zas, który plynie przez przewód 8 na dolna strone tloka przyspieszaja¬ cego 17, a którego cisnienie bylo dotychczas niezdolne do przezwyciezenia ciezaru tloka, pod- — 2 —nosi teraz tlok tak, iz jego górny pret dochodzi do (wznoszacego sie tloka suwakowego 8 i prze¬ suwa go w polozenie, w którym calkowicie za¬ myka wylot przewodu 14. W ten sposób zosta¬ je usunieta niepewnosc dzialania, jaka wyste¬ puje w przewaznej liczbie znanych urzadzen z chwila gdy jest doprowadzana tylko niewiel¬ ka ilosc miewa.W ten sposób wylot 14 jest calkowicie zam¬ kniety przez tlok suwakowy 8* wskhtek czego cisnienie oleju wzrasta w dalszym ciagu i osia¬ ga wartosc wymagana do wlaczenia mlyna wal¬ cowego. To zwiekszone cisnienie wysitarcza do uniesienia t?1oka wlaczajacego 12-. Powstaje wów¬ czas sytuacja przedstawiona na fi£. 3. Podno¬ szacy sie tlok wlaczajacy 12 podnosi trzon 19, który jest wlaczany tylko w jednym kierunku.Trzon ten obraca dzwignie dwuramienna 20 za pomoca jednego jej ramienia, natomiast drugie ramie pociaga w dól lacznik 21. Lacznik 21 (fig. 1) obraca w kierunku wskazówek zegara pierscien mimosrodowy 23, zaklinowany na wa¬ le mimosrodowym 22, dzieki czemu trzon 25 zo¬ staje podniesiony przez trzpien 24. Ten trzon podnosi za posrednictwem sprezyny srubowej 26 oslone 27 tej sprezyny, oslona zas 27 pociaga za soba z kolei dluzsze, ramie dwuramiennej dzwigni 29 obracajaca sie na osi 28. Dzieki te¬ mu powolny wolnoobrotowy walec 31, obraca¬ jacy sie na osi 30, osadzonej na dzwigni 29, zbli¬ za sie do szybkoobrotowego stalego walca gnio¬ tacego, az do osiagniecia odstepu nastawialne- go z góry. Takie polozenie robocze jest przed¬ stawione na fig. L Na wale mimosrpdowym 22 jest zaklinowane równiez ramie 33, które obraca sie wraz z wa¬ lem miimosrodowyni i przesuwa pret 34 w gó¬ re. Miejsce polaczenia ramienia 33 z gwintowa¬ nym lewym koncem preta 34 moze byc usta¬ lane za pomoca kóUka recznego .35. Pret 34 utrzy¬ muje odchylna dzwignie 36 w polozeniu piono¬ wym, przedstawionym na fig. 1, a w czasie tego mchu trzpien 37 dzwigni 36 wpada w wycfecie preta z zapadka 38. W ten sposób wlaczenie jest dokonane, a przesuniete czesci zostaja ustalone w polozeniu wlaczenia.Teraz, stosownie do wynalazku, wysokie cis¬ nienie oleju, potrzebne do wlaczenia, powinno byc zniesione, w przeciwnym bowiem razie by-; loby ono utrzymane przez tlok suwakowy 8 pod¬ niesiony do górnego skrajnego polozenia. Z tego powodu powinien byc znaleziony inny kanal dla swobodnego odplywu powrotnego oleju spod tloka wlaczajacego 12 do zbiornika olejowego 10.W tym celu stosuje sie dodatkowe urzadzenie zamykajace, w danym przypadku podwójny su¬ wak 39 (fig. 2 i 3 u dolu). Do cylindra tego su¬ waka jest doprowadzony przewód 40 odgalezio¬ ny od przewodu 18, a z cylindra jest wypro-. wadzony wspomniany juz przewód 16. Suwak 39 sklada sie z dwóch tloków o róznych sred¬ nicach polaczonych trzpieniem. Ponizej cylin¬ dra suwaka przesuwa sie ruchem postepowo- zwrotnym drazek poziomy 41, który ustala po¬ lozenie suwaka 39 w cylindrze lub pozwala na swobodne jego wysuwanie sie w dól. , Ten ruch drazka poziomego 41 moze byc na¬ dany przez dzwignie 36 podczas procesu wla¬ czania (fig. 1). W tym celu podczas procesu wlaczania dzwignia 36 przesuwa w prawo pret 42, który przechyla dzwignie katowa 43, a ta z kolei podnosi pret 44. Pret ten obraca wal 45 (fig. 3) za pomoca narzadów podobnych do narzadów przedstawionych na fig. la. Ramie 46, przymocowane do waliu 45, podnosi pret 47, któ¬ ry przechyla dwuramienna dzwignie 48, a kuli¬ sto zakonczone ramie tej dzwigni pociaga dra¬ zek poziomy 41 z polozenia wedlug fig. 2 w po¬ lozenie wedlug fig. 3. Dzieki temu suwak 39 zostaje odblokowany i opada pod wlasnym cie¬ zarem na tyle, co i uklad dzwigni 49, wskutek czego wyloty przewodów 40 i 16 zostaja odslo¬ niete, a olej moze teraz odplywac swobodnie z powrotem przez komore miedzy obydwiema czesciami suwaka 39 do zbiornika 10, przy czym taka sytuacja pozostaje az do najblizszego wy¬ laczenia. Gdy cisnienie zostaje zmniejszone, tlok przyspieszajacy 17 opada pod wplywem wllas- nego ciezaru w polozenie wyjsciowe pokazane na fig. 2, a tak samo tlok wlaczajacy 12, lecz trzon 19 pozostaje w swym górnym polozeniu.Jezeli skrzynka zasobnikowa (fig. 1) oprózni sie, rozpoczyna sie zabieg wylaczania walców.Przepustnica 2 przyjmuje wtedy polozenie przed¬ stawione linia przerywana. Prawy koniec preta zapadkowego 38, który jest uksztaltowany jako dzwignia dwuramienna, tworzy gniazdo, w któ¬ rym porusza sie czop 50. W omawianym przypad¬ ku czop porusza sie wraz z obciazonym ramie¬ niem 3 w dól i pociaga prawe ramie preta zapad¬ kowego 38. Pret obraca sie na czopie 51 w kierun¬ ku wskazówek zegara i zwalnia trzpien 37. Teraz dzwignia dwuramienna 29 przechyla sie ppd dzia¬ laniem ciezaru walca gniotacego 31 dokola osi 28, przy czym wszystkie przestawione narzady, od dzwigni 36 do trzonu 19, zostaja przestawio¬ ne w pierwotne polozenie wylaczenia. Dzwignia dwuramienna 20, która dotychczas naciskala w dól uklad dzwigni 49 wbrew dzialaniu spre¬ zyny 52 (fig. 3) w celu otwarcia drogi dla opad- - 3 -niecia dwuczesciowego suwaka 39, p«rzechyla sie teraz w ten sposób, ze uklad dzwigni 49 zosta¬ je uniesiony przez sprezyne 52, a jego prawy ko¬ niec przesuwa suwak 39 do oslony. Gdy to na¬ stapi, drazek poziomy 41 wraca równiez do po¬ lozenia wyjsciowego (fig. 2) pod dzialaniem dzwigni 36 (fig. 1).Reczne wlaczanie dorazne jest mozliwe za pomoca dzwigni 36, której czesc ponad trzpie¬ niem 37 jest wykonana w postaci rekojesci.W odmianie urzadzenia wynalazku przedsta¬ wionej na fig. 4 drazek poziomy 41 moze byc uruchamiany mie za pomoca ukladu dzwigni 42 — 47 lecz hydraulicznie. W tym celu od prze¬ wodu 40 jest odgaleziona rurka 53, która pro¬ wadzi olej ponad tlok 55 osadzony przesuwnie w cylindrze 54. Dolny koniec tego tloka dziala na dwuramienna dzwignie 48 wbrew, dzialaniu sprezyny 56. Gdy cisnienie oleju wzrasta, tlok 55 opada i pociaga drazek poziomy 41 za po¬ moca dzwigni 48 spod suwaka 49. Przywrócenie polozenia zostaje dokonane za pomoca sprezy¬ ny 56 gdy cisnienie oleju spadnie. Taka sama konstrukcja moze byc zastosowana wówczas, gdy reczny mechanizm wlaczajacy nie jest za¬ stosowany.Nie wykraczajac poza ramy wynalazku moz¬ na rózne elementy urzadzenia zaprojektowac i wykonac rozmaicie. Samoczynne urzadzenie sterujace moze byc uzyte nie tylko w mlynach do mielenia zboza, lecz równiez do kruszenia innych twardych materialów. PL