Wynalazek dotyczy parowozów z ma¬ szynami parowemi o przeciwbieznych tlo¬ kach.Istniejace parowozy posiadaja maszy¬ ny parowe, zlozone z dwóch, trzech lub czterech cylindrów, umieszczonych prawie wylacznie zprzodu parowozu nazewnatrz ostojnic i miedzy niemi. Aby zapewnic moz¬ nosc ruszania parowozu z kazdego poloze¬ nia, korby, nalezace do poszczególnych cy¬ lindrów, sa przestawione wzgledem siebie o kat 90°, wskutek czego stwarzaja uklad ki¬ nematycznie niesymetryczny w stosunku do podluznej osi parowozu. Sily bezwladnosci mas mechanizmów korbowych, bedacych w ruchu posuwistym zwrotnym, maja w kaz¬ dej chwili inne wartosci po obu stronach parowozu, tak ze ich momenty w stosunku do pionowej osi glównej parowozu daja pewien — okresowo zmienny co do wielko¬ sci i kierunku moment wypadkowy, dazacy do wprawienia parowozu w ruch wahadlo¬ wy, który lacznie z ruchem postepowym w kierunku toru stwarza t. zw. wezykowanie.Pod wplywem wezykowania powstaja po¬ przeczne uderzenia kól parowozu o szyny, co z jednej strony powoduje rozluznianie sie polaczen poszczególnych czesci podwo¬ zia, z drugiej — oslabia wiazania szyn z podkladami. Stosowanie dwóch cylindrów, polozonych miedzy ostojnicami, lub tez czterech — znajdujacych sie zprzodu pa-rowozu, z których dwa leza pomiedzy ostoj- nicamj dwa zas nazewnatrz ostojnic, ma na celu zmniejszenie szkodliwego oddzia¬ lywania mas ruchomych, ale nie jest w sta¬ nie usunac go zupelnie.Uklad maszyn parowych o tlokach przeciwbieznych usuwa wady wyzej opisa¬ nych konstrukcyj, dajac w kazdej chwili moment wypadkowy wszystkich sil bez¬ wladnosci mas ruchomych w stosunku do pionowej osi glównej parowozu równy zeru.Znane sa parowozy, posiadajace maszy¬ ny parowe z tlokami przeciwbieznemi. Dwa cylindry parowe tych parowozów sa umie¬ szczone nazewnatrz ostojnic, kazdy z jed¬ nej strony parowozu i maja dlugosci, od¬ powiadajace podwójnemu skokowi tloka.W kazdym cylindrze pracuja dwa tloki, po¬ ruszajace dwa skierowane w kierunku przeciwnym korbowody. Zabezpieczenie stalej przeciwbieznosci zostaje osiagniete, dzieki polaczeniu wiazarami popedowych osi. Rozwiazanie to posiada jednak szereg wad, a mianowicie: skomplikowane wyjmo¬ wanie tloków, wskutek umieszczenia pro¬ wadnic krzyzulców z obu stron cylindra, koniecznosc nadmiernego powiekszenia roz¬ stawu osi popedowych, nie majacych bocz¬ nego przesuwu, w parowozach o wiekszej ilosci osi sprzegnietych, wywolanego znacz- nem rozsunieciem srodkowych kól, koniecz¬ nosc stosowania dlugich wiazarów, które lacza osie obu ukladów silnikowych, polo¬ zone obok cylindrów parowych, i ograni¬ czaja swym ciezarem ilosci obrotów kól w jednostke czasu, koniecznosc stosowania parzystej ilosci osi sprzegnietych oraz ko¬ niecznosc stosowania wykorbionych osi po¬ pedowych.Uklad maszyn parowych z przeciwbiez¬ nemi tlokami wedlug niniejszego wynalaz¬ ku powyzsze wady usuwa, gdyz cylindry parowe sa pojedyncze i leza na obu kon¬ cach ostojnic nazewnatrz ramy. Tloki i korbowody kazdej strony parowozu wyko- nywuja ruchy przeciwbiezne i maja wspól¬ na plaszczyzne dzialania, równolegla do glównej plaszczyzny symetrji parowozu, dzieki czemu wszelkie oddzialywania mas ruchomych daja i sile wypadkowa i mo¬ ment wypadkowy równy zeru. Przeciwbiez- nosc jest zachowana przez polaczenie po¬ pedowych kól, t. j. uruchomianych bezpo¬ srednio przez maszyne parowa, wiazarami lub przekladniami kól zebatych. Dlugosc wiazarów w tym przypadku równa sie nor¬ malnemu rozstawieniu osi, skutkiem czego sa one lekkie i umozliwiaja stosowanie wielkiej ilosci obrotów; umieszczenie wia¬ zarów moze byc i nazewnatrz ostoj nic i miedzy niemi. Wybór ilosci kól wiazanych, jak równiez ustalenie rozstawu osi pope¬ dowych, nie majacych bocznego przesuwu, jest niczem nieskrepowany.Na fig. 1 i 2 rysunku przedstawiony zo¬ stal przyklad dotychczasowego wykonania parowozu z maszynami parowemi o prze¬ ciwbieznych tlokach, a na fig. 3 — 12 przy¬ klady wykonania parowozów, odpowiada¬ jacych wynalazkowi, podane w widokach i w rzutach zgóry. Fig. 3 i 4 przedstawiaja parowóz o dwóch osiach wiazanych, fig. 5 i 6 — parowóz o trzech osiach wiazanych, przyczem w obu wypadkach osie te sa po¬ laczone wiazarami, lezacemi nazewnatrz korbowodów. Fig. 7 i 8 przedstawiaja pa¬ rowóz o dwóch osiach wiazanych, polaczo¬ nych wiazarami, umieszczonemi miedzy o- stojnicami. Fig. 9 i 10 przedstawiaja paro¬ wóz, którego osie popedowe sa polaczone wiazarami, lezacemi miedzy korbowodami i kolami. Fig. 11 i 12 przedstawiaja przy¬ klad polaczenia popedowych zestawów kól parowozu dwuosiowego przy pomocy prze¬ kladni kól zebatych.Parowóz o dwóch osiach wiazanych, przedstawiony na fig. 3 i 4, ma cztery cy¬ lindry parowe 1, 2, 3, 4 z których dwa 1 i 2 sa umocowane na prawej ostojnicy 5, a dwa inne 3 i 4 — na lewej ostojnicy 6, na¬ zewnatrz osi napednych. Tloki 7 wszyst¬ kich cylindrów parowych sa polaczone — 2 —krzyzulcami 8 z korbowodami 9, porusza- jacemi kala popedowe 10, 11, 12 i 13 przy pomocy czopów korbowych 16, 17, 18 i 19.Czopy korbowe 16 i 17 prawej strony pa¬ rowozu oraz czopy korbowe 18 i 19 lewej strony parowozu sa dla osiagniecia prze- ciwbieznosci przestawione wzgledem siebie o kat 180°, przyczem dla zachowania prze- ciwbieznosci kola popedowe 10 i 11 oraz kola popedowe 12 i 13 sa polaczone wiaza- rami 24, lezacemi nazewnatrz korbowodów.Czopy wiazarowe 20, 21, 22 i 23 znajduja sie na wykorbieniach odpowiednich czopów korbowych 16, 17, 18 i 19, przyczem czopy wiazarowe 20 i 22 sa przestawione w kie¬ runku przeciwnym do ruchu wskazówki zegara wzgledem czopów korbowych 16 i 18 o kat korbowy równy okolo 90° oraz czopy wiazarowe 21 i 23 sa przestawione w kierunku ruchu wskazówki zegara wzgle¬ dem czopów korbowych 17 i 19 o kat kor¬ bowy równy okolo 90°. Tak ustawione czo¬ py wiazarowe 20, 21, 22 i 23 maja przedlu¬ zenia 27, które sluza do uruchomiania me¬ chanizmów suwakowych lub zaworowych stawidel maszyn parowych.Mechanizmy korbowe cylindrów paro¬ wych 1 i 2 prawej strony parowozu sa przesuniete w stosunku do odpowiednich mechanizmów korbowych cylindrów 3 i 4 lewe) strony parowozu o pewna faze, usta¬ lona roznem zaklinowaniem czopów kor¬ bowych 16 i 17 prawej strony w stosunku do czopów korbowych 18 i 19 lewej strony.Kat korbowy miedzy czopami 16 i 18 oraz miedzy czopami 17 i 19 wynosi okolo 90°, Parowóz o trzech osiach wiazanych, przedstawiony na fig. 5 i 6, ma równiez cztery cylindry 1,2,3 i 4, umieszczone po¬ dobnie do cylindrów parowozu o dwóch o- siach wiazanych wedlug fig. 3 i 4. Mecha¬ nizmy korbowe, zlozone z tloków 7, krzy- zulców 8 i korbowodów 9, czopy korbowe 16, 17, 18 i 19 oraz czopy wiazarowe 20, 21, 22 i 23 wraz z ich przedluzeniami 27, sa wykonane identycznie, jak w parowozie, przedstawionym fca fig. 3 i 4. Zabezpiecze¬ nie stalej przeciwbieznosci mechanizmów korbowych cylindrów 1 i 2 prawej strony parowozu oraz cylindrów 3 i 4 lewej strony parowozu zapewniaja wiazary 24, lezace nazewnatrz korbowodów 9 i laczace ze so¬ ba kola 10, 14 i 11 oraz kola 12, 15 i 13 przy pomocy polaczonych z kolami czopów wiazarowych 20, 25 i 21 oraz 22, 26 i 23.Parowóz, przedstawiony na fig. 7 i 8, rózni sie od poprzednich tern, ze korbowo- dy 9, poruszaja kola 10, 11, 12 i 13 -przy pomocy czopów korbowych 41, 42, 43 i 44, niepolaczonych z czopami wiazarowemi; zabezpieczenie stalej przeciwbleznosci me¬ chanizmów korbowych cylindrów 1x2 pra¬ wej strony parowozu oraz cylindrów 3 i 4 lewe) strony parowozu zapewniaja wiazary 28 i 29, umieszczone miedzy ostojnicami 5 i 6 i laczace wykorbione osie 30 i 31.Parowóz, przedstawiony na fig. 9 i 10, charakteryzuje umieszczenie wiazarów 32 na czopach 37, 38, 39 i 40, osadzonych bez¬ posrednio w kolach popedowych 10, 11, 12 i 13. Czopy korbowe 33, 34, 35 i 36 znajdu¬ ja sie na wykorbieniach odpowiednich czo¬ pów wiazarowych. Katy wzajemnych polo¬ zen czopów wiazarowych 37 i 38 oraz 39 i 40, jak równiez czopów korbowych 33 i 34 oraz 35 i 36 sa takie same, jak w parowo¬ zie, przedstawionym na fig. 3 i 4.Polaczenie zestawów popedowych przy pomocy przekladni kól zebatych, przed¬ stawione na fig. 11 i 12, jest wykonane w sposób nastepujacy. Na kazdej osi 48 sa o- sadzone stozkowe kola zebate 45, z które- mi zazebiaja sie stozkowe kola zebate 46, umieszczone w oslonach 47, zawieszonych na osiach i zabezpieczonych przeciwko ob¬ racaniu sie. Stozkowe kola zebate 46 obu osi sa ze soba polaczone walkami 49, z któ¬ rych kazdy sklada sie z trzech czesci, zwia¬ zanych ze soba przy pomocy jakichkolwiek przegubowych sprzegiel 50. Zastosowanie sprzegiel przegubowych 50 jest konieczne z powodu istnienia ciaglych zmian wzajem- — 3 —nego polozenia obu zestawów kól wzgle¬ dem siebie w czasie ruchu parowozu. PL