PL219609B1 - Analogi nukleozydów przeciwwirusowych, zawierająca je kompozycja farmaceutyczna i ich zastosowania - Google Patents

Analogi nukleozydów przeciwwirusowych, zawierająca je kompozycja farmaceutyczna i ich zastosowania

Info

Publication number
PL219609B1
PL219609B1 PL378354A PL37835404A PL219609B1 PL 219609 B1 PL219609 B1 PL 219609B1 PL 378354 A PL378354 A PL 378354A PL 37835404 A PL37835404 A PL 37835404A PL 219609 B1 PL219609 B1 PL 219609B1
Authority
PL
Poland
Prior art keywords
compound
group
virus
hiv
compounds
Prior art date
Application number
PL378354A
Other languages
English (en)
Other versions
PL378354A1 (pl
Inventor
Yung-Chi Cheng
Hiromichi Tanaka
Masanori Baba
Original Assignee
Masanori Baba
Hiromichi Tanaka
Univ Yale
Priority date (The priority date is an assumption and is not a legal conclusion. Google has not performed a legal analysis and makes no representation as to the accuracy of the date listed.)
Filing date
Publication date
Application filed by Masanori Baba, Hiromichi Tanaka, Univ Yale filed Critical Masanori Baba
Publication of PL378354A1 publication Critical patent/PL378354A1/pl
Publication of PL219609B1 publication Critical patent/PL219609B1/pl

Links

Classifications

    • C—CHEMISTRY; METALLURGY
    • C07—ORGANIC CHEMISTRY
    • C07D—HETEROCYCLIC COMPOUNDS
    • C07D405/00—Heterocyclic compounds containing both one or more hetero rings having oxygen atoms as the only ring hetero atoms, and one or more rings having nitrogen as the only ring hetero atom
    • C07D405/02—Heterocyclic compounds containing both one or more hetero rings having oxygen atoms as the only ring hetero atoms, and one or more rings having nitrogen as the only ring hetero atom containing two hetero rings
    • C07D405/04—Heterocyclic compounds containing both one or more hetero rings having oxygen atoms as the only ring hetero atoms, and one or more rings having nitrogen as the only ring hetero atom containing two hetero rings directly linked by a ring-member-to-ring-member bond
    • A—HUMAN NECESSITIES
    • A61—MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61K—PREPARATIONS FOR MEDICAL, DENTAL OR TOILETRY PURPOSES
    • A61K31/00—Medicinal preparations containing organic active ingredients
    • A61K31/33—Heterocyclic compounds
    • A61K31/395—Heterocyclic compounds having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. guanethidine or rifamycins
    • A61K31/495—Heterocyclic compounds having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. guanethidine or rifamycins having six-membered rings with two or more nitrogen atoms as the only ring heteroatoms, e.g. piperazine or tetrazines
    • A61K31/505—Pyrimidines; Hydrogenated pyrimidines, e.g. trimethoprim
    • A61K31/519—Pyrimidines; Hydrogenated pyrimidines, e.g. trimethoprim ortho- or peri-condensed with heterocyclic rings
    • A61K31/52—Purines, e.g. adenine
    • A61K31/522—Purines, e.g. adenine having oxo groups directly attached to the heterocyclic ring, e.g. hypoxanthine, guanine, acyclovir
    • A—HUMAN NECESSITIES
    • A61—MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61K—PREPARATIONS FOR MEDICAL, DENTAL OR TOILETRY PURPOSES
    • A61K31/00—Medicinal preparations containing organic active ingredients
    • A61K31/66—Phosphorus compounds
    • A61K31/675—Phosphorus compounds having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. pyridoxal phosphate
    • A—HUMAN NECESSITIES
    • A61—MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61K—PREPARATIONS FOR MEDICAL, DENTAL OR TOILETRY PURPOSES
    • A61K31/00—Medicinal preparations containing organic active ingredients
    • A61K31/70—Carbohydrates; Sugars; Derivatives thereof
    • A61K31/7042—Compounds having saccharide radicals and heterocyclic rings
    • A61K31/7052—Compounds having saccharide radicals and heterocyclic rings having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. nucleosides, nucleotides
    • A61K31/706—Compounds having saccharide radicals and heterocyclic rings having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. nucleosides, nucleotides containing six-membered rings with nitrogen as a ring hetero atom
    • A61K31/7064—Compounds having saccharide radicals and heterocyclic rings having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. nucleosides, nucleotides containing six-membered rings with nitrogen as a ring hetero atom containing condensed or non-condensed pyrimidines
    • A61K31/7068—Compounds having saccharide radicals and heterocyclic rings having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. nucleosides, nucleotides containing six-membered rings with nitrogen as a ring hetero atom containing condensed or non-condensed pyrimidines having oxo groups directly attached to the pyrimidine ring, e.g. cytidine, cytidylic acid
    • A61K31/7072—Compounds having saccharide radicals and heterocyclic rings having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. nucleosides, nucleotides containing six-membered rings with nitrogen as a ring hetero atom containing condensed or non-condensed pyrimidines having oxo groups directly attached to the pyrimidine ring, e.g. cytidine, cytidylic acid having two oxo groups directly attached to the pyrimidine ring, e.g. uridine, uridylic acid, thymidine, zidovudine
    • A—HUMAN NECESSITIES
    • A61—MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61K—PREPARATIONS FOR MEDICAL, DENTAL OR TOILETRY PURPOSES
    • A61K31/00—Medicinal preparations containing organic active ingredients
    • A61K31/70—Carbohydrates; Sugars; Derivatives thereof
    • A61K31/7042—Compounds having saccharide radicals and heterocyclic rings
    • A61K31/7052—Compounds having saccharide radicals and heterocyclic rings having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. nucleosides, nucleotides
    • A61K31/706—Compounds having saccharide radicals and heterocyclic rings having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. nucleosides, nucleotides containing six-membered rings with nitrogen as a ring hetero atom
    • A61K31/7064—Compounds having saccharide radicals and heterocyclic rings having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. nucleosides, nucleotides containing six-membered rings with nitrogen as a ring hetero atom containing condensed or non-condensed pyrimidines
    • A61K31/7076—Compounds having saccharide radicals and heterocyclic rings having nitrogen as a ring hetero atom, e.g. nucleosides, nucleotides containing six-membered rings with nitrogen as a ring hetero atom containing condensed or non-condensed pyrimidines containing purines, e.g. adenosine, adenylic acid
    • A—HUMAN NECESSITIES
    • A61—MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61P—SPECIFIC THERAPEUTIC ACTIVITY OF CHEMICAL COMPOUNDS OR MEDICINAL PREPARATIONS
    • A61P31/00—Antiinfectives, i.e. antibiotics, antiseptics, chemotherapeutics
    • A61P31/12—Antivirals
    • A—HUMAN NECESSITIES
    • A61—MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61P—SPECIFIC THERAPEUTIC ACTIVITY OF CHEMICAL COMPOUNDS OR MEDICINAL PREPARATIONS
    • A61P31/00—Antiinfectives, i.e. antibiotics, antiseptics, chemotherapeutics
    • A61P31/12—Antivirals
    • A61P31/14—Antivirals for RNA viruses
    • A—HUMAN NECESSITIES
    • A61—MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61P—SPECIFIC THERAPEUTIC ACTIVITY OF CHEMICAL COMPOUNDS OR MEDICINAL PREPARATIONS
    • A61P31/00—Antiinfectives, i.e. antibiotics, antiseptics, chemotherapeutics
    • A61P31/12—Antivirals
    • A61P31/14—Antivirals for RNA viruses
    • A61P31/18—Antivirals for RNA viruses for HIV
    • A—HUMAN NECESSITIES
    • A61—MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61P—SPECIFIC THERAPEUTIC ACTIVITY OF CHEMICAL COMPOUNDS OR MEDICINAL PREPARATIONS
    • A61P31/00—Antiinfectives, i.e. antibiotics, antiseptics, chemotherapeutics
    • A61P31/12—Antivirals
    • A61P31/20—Antivirals for DNA viruses
    • A61P31/22—Antivirals for DNA viruses for herpes viruses
    • A—HUMAN NECESSITIES
    • A61—MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61P—SPECIFIC THERAPEUTIC ACTIVITY OF CHEMICAL COMPOUNDS OR MEDICINAL PREPARATIONS
    • A61P37/00—Drugs for immunological or allergic disorders
    • A61P37/02—Immunomodulators
    • A61P37/04—Immunostimulants
    • A—HUMAN NECESSITIES
    • A61—MEDICAL OR VETERINARY SCIENCE; HYGIENE
    • A61P—SPECIFIC THERAPEUTIC ACTIVITY OF CHEMICAL COMPOUNDS OR MEDICINAL PREPARATIONS
    • A61P43/00—Drugs for specific purposes, not provided for in groups A61P1/00-A61P41/00
    • C—CHEMISTRY; METALLURGY
    • C07—ORGANIC CHEMISTRY
    • C07H—SUGARS; DERIVATIVES THEREOF; NUCLEOSIDES; NUCLEOTIDES; NUCLEIC ACIDS
    • C07H19/00—Compounds containing a hetero ring sharing one ring hetero atom with a saccharide radical; Nucleosides; Mononucleotides; Anhydro-derivatives thereof
    • C07H19/02—Compounds containing a hetero ring sharing one ring hetero atom with a saccharide radical; Nucleosides; Mononucleotides; Anhydro-derivatives thereof sharing nitrogen
    • C07H19/04—Heterocyclic radicals containing only nitrogen atoms as ring hetero atom
    • C07H19/06—Pyrimidine radicals
    • C—CHEMISTRY; METALLURGY
    • C07—ORGANIC CHEMISTRY
    • C07H—SUGARS; DERIVATIVES THEREOF; NUCLEOSIDES; NUCLEOTIDES; NUCLEIC ACIDS
    • C07H19/00—Compounds containing a hetero ring sharing one ring hetero atom with a saccharide radical; Nucleosides; Mononucleotides; Anhydro-derivatives thereof
    • C07H19/02—Compounds containing a hetero ring sharing one ring hetero atom with a saccharide radical; Nucleosides; Mononucleotides; Anhydro-derivatives thereof sharing nitrogen
    • C07H19/04—Heterocyclic radicals containing only nitrogen atoms as ring hetero atom
    • C07H19/06—Pyrimidine radicals
    • C07H19/10—Pyrimidine radicals with the saccharide radical esterified by phosphoric or polyphosphoric acids
    • C—CHEMISTRY; METALLURGY
    • C07—ORGANIC CHEMISTRY
    • C07H—SUGARS; DERIVATIVES THEREOF; NUCLEOSIDES; NUCLEOTIDES; NUCLEIC ACIDS
    • C07H19/00—Compounds containing a hetero ring sharing one ring hetero atom with a saccharide radical; Nucleosides; Mononucleotides; Anhydro-derivatives thereof
    • C07H19/02—Compounds containing a hetero ring sharing one ring hetero atom with a saccharide radical; Nucleosides; Mononucleotides; Anhydro-derivatives thereof sharing nitrogen
    • C07H19/04—Heterocyclic radicals containing only nitrogen atoms as ring hetero atom
    • C07H19/14—Pyrrolo-pyrimidine radicals
    • C—CHEMISTRY; METALLURGY
    • C07—ORGANIC CHEMISTRY
    • C07H—SUGARS; DERIVATIVES THEREOF; NUCLEOSIDES; NUCLEOTIDES; NUCLEIC ACIDS
    • C07H19/00—Compounds containing a hetero ring sharing one ring hetero atom with a saccharide radical; Nucleosides; Mononucleotides; Anhydro-derivatives thereof
    • C07H19/02—Compounds containing a hetero ring sharing one ring hetero atom with a saccharide radical; Nucleosides; Mononucleotides; Anhydro-derivatives thereof sharing nitrogen
    • C07H19/04—Heterocyclic radicals containing only nitrogen atoms as ring hetero atom
    • C07H19/16—Purine radicals
    • C—CHEMISTRY; METALLURGY
    • C07—ORGANIC CHEMISTRY
    • C07H—SUGARS; DERIVATIVES THEREOF; NUCLEOSIDES; NUCLEOTIDES; NUCLEIC ACIDS
    • C07H19/00—Compounds containing a hetero ring sharing one ring hetero atom with a saccharide radical; Nucleosides; Mononucleotides; Anhydro-derivatives thereof
    • C07H19/02—Compounds containing a hetero ring sharing one ring hetero atom with a saccharide radical; Nucleosides; Mononucleotides; Anhydro-derivatives thereof sharing nitrogen
    • C07H19/04—Heterocyclic radicals containing only nitrogen atoms as ring hetero atom
    • C07H19/16—Purine radicals
    • C07H19/20—Purine radicals with the saccharide radical esterified by phosphoric or polyphosphoric acids
    • Y—GENERAL TAGGING OF NEW TECHNOLOGICAL DEVELOPMENTS; GENERAL TAGGING OF CROSS-SECTIONAL TECHNOLOGIES SPANNING OVER SEVERAL SECTIONS OF THE IPC; TECHNICAL SUBJECTS COVERED BY FORMER USPC CROSS-REFERENCE ART COLLECTIONS [XRACs] AND DIGESTS
    • Y02—TECHNOLOGIES OR APPLICATIONS FOR MITIGATION OR ADAPTATION AGAINST CLIMATE CHANGE
    • Y02A—TECHNOLOGIES FOR ADAPTATION TO CLIMATE CHANGE
    • Y02A50/00—TECHNOLOGIES FOR ADAPTATION TO CLIMATE CHANGE in human health protection, e.g. against extreme weather
    • Y02A50/30—Against vector-borne diseases, e.g. mosquito-borne, fly-borne, tick-borne or waterborne diseases whose impact is exacerbated by climate change

Landscapes

  • Health & Medical Sciences (AREA)
  • Chemical & Material Sciences (AREA)
  • Life Sciences & Earth Sciences (AREA)
  • Organic Chemistry (AREA)
  • General Health & Medical Sciences (AREA)
  • Molecular Biology (AREA)
  • Animal Behavior & Ethology (AREA)
  • Veterinary Medicine (AREA)
  • Medicinal Chemistry (AREA)
  • Pharmacology & Pharmacy (AREA)
  • Public Health (AREA)
  • Engineering & Computer Science (AREA)
  • Biotechnology (AREA)
  • Genetics & Genomics (AREA)
  • Biochemistry (AREA)
  • Epidemiology (AREA)
  • Virology (AREA)
  • Chemical Kinetics & Catalysis (AREA)
  • General Chemical & Material Sciences (AREA)
  • Nuclear Medicine, Radiotherapy & Molecular Imaging (AREA)
  • Communicable Diseases (AREA)
  • Oncology (AREA)
  • Immunology (AREA)
  • Bioinformatics & Cheminformatics (AREA)
  • Tropical Medicine & Parasitology (AREA)
  • AIDS & HIV (AREA)
  • Pharmaceuticals Containing Other Organic And Inorganic Compounds (AREA)
  • Medicines That Contain Protein Lipid Enzymes And Other Medicines (AREA)
  • Saccharide Compounds (AREA)
  • Plural Heterocyclic Compounds (AREA)

Description

Opis wynalazku
Zgłoszenie korzysta z pierwszeństwa tymczasowego zgłoszenia o patent USA o numerze 60/448,554 złożonego 19 lutego 2003, które w całości stanowi odnośnik literaturowy.
Przedmiotem wynalazku są nowe analogi 2',3'-dideoksy i didehydronukleozydów, zawierająca je kompozycja farmaceutyczna, oraz ich zastosowania do leczenia zakażeń wirusowych, zwłaszcza zakażeń wirusem HIV i związanej z nim choroby AIDS, a w szczególności zakażeń retrowirusami.
Ludzki wirus niedoboru odporności (HIV/AIDS) stał się główną przyczyną śmiertelnych zakażeń na świecie, wyprzedzając malarię i gruźlicę. Według danych WHO AIDS Epidemie Update z grudnia 2002, 3,1 miliona osób zmarło, a 42 miliony ludzi obecnie żyje z AIDS. Oczywiste jest zapotrzebowanie na nowe środki terapeutyczne o lepszej skuteczności. Dideoksynukleozydy są ważną grupą związków przeciwwirusowych (16, 26, 27). Należąca do tej grupy 3'-azydo-3'-deoksytymidyna (AZT, Retovir, zidowudyna) była pierwszym lekiem zatwierdzonym do zwalczania HIV. Działaniem niepożądanym ograniczającym jej dawkowanie jest mielosupresja (14, 36, 39), która może pogorszyć się przy równoczesnym podawaniu innych leków hamujących funkcjonowanie szpiku kostnego, albo metabolizowanych w wątrobie. Potem, ze względu na lepszą dostępność biologiczną i mniejszą toksyczność ostrą zatwierdzono 2',3'-didehydro-3'-deoksytymidynę (D4T, stawudyna, Zerit) (1). Stosowanie D4T ogranicza przewlekła toksyczność opóźniona, neuropatia obwodowych nerwów czuciowych (4) związana z uszkodzeniem mitochondriów (3, 5, 6, 13, 18, 22, 30, 33, 34). Związki 2',3'-dideoksyinozyna (ddl, didanozyna, Videx) i 2',3'-dideoksycytydyna (ddC, zalcytabina) są dideoksynukleozydowymi związkami przeciw HIV, których głównym działaniem niepożądanym jest neuropatia nerwów obwodowych. W poszukiwaniu analogów nukleozydowych przeciw HIV wywołujących mniejszą neuropatię zsyntetyzowano wiele klas związków i oceniono ich aktywność przeciwwirusową i cytotoksyczność, a w działanie na mitochondrialne DNA. Autorzy wynalazku (2, 11, 12, 23-25) i inni (8, 9, 15, 37) wykazali, że dideoksynukleozydy w nie występującej w naturze konformacji L reprezentowane przez p-L-2',3'-dideoksy-3'-tiacytydynę (3TC, lamiwudyna), jej 5-fluoro analog (FTC, emtrycytabina), oraz β-L-2',3'-dideoksy-2',3'-didehydro-5-fluorocytydyna (LFd4C, Elvucitabine), wykazują dobrą aktywność przeciwwirusową i niewielką toksyczność względem mitochondriów. Jednak, nawet w przypadku związków względnie nietoksycznych dla mitochondriów, brak jest trwałej odpowiedzi. Może być to spowodowane szybkim pojawianiem się opornego wirusa, albo zmian u gospodarza powodujących różnice w metabolizmie leków (10, 19, 35).
Sposobem rozwiązania tego problemu jest dostarczenie związków o mniejszej toksyczności i braku oporności krzyżowej na inne leki przeciwwirusowe. W przypadku podawania kombinacji takie związki mogą zmniejszać dawkowanie istniejących leków potrzebne do uzyskania takiego samego działania przeciw wirusowego o mniejszej toksyczności. Ponadto, takie związki mogą nawet opóźnić początek rozwinięcia się oporności przez zmniejszenie wiremii w trakcie leczenia. W poszukiwaniu nowych związków przeciwwirusowych, inni badali 4'-podstawione analogi dThd (29) (32), a twórcy niniejszego wynalazku zsyntetyzowali szereg 4'-podstawionych analogów D4T. Badania przesiewowe wykazały, że 4'-etynylo D4T jest najaktywniejszym związkiem spośród badanych (17). W opisanych badaniach przedstawiono zależność budowa-aktywność w tej klasie związków, a bardziej dokładnie scharakteryzowano 4'-etynylo D4T pod względem działania przeciw HIV i oddziaływania z kluczowymi enzymami komórkowymi biorącymi udział w jego aktywności.
Przedmiotem wynalazku są związki do leczenia zakażeń wirusowych.
Dalszym przedmiotem wynalazku są zawierające je kompozycje farmaceutyczne, które stosuje się w leczeniu zakażeń wirusowych.
Kolejnym przedmiotem wynalazku są zastosowania takich związków i takich kompozycji farmaceutycznych, do wytwarzania leku do leczenia infekcji ludzkiego wirusa braku odporności. Mogą one być stosowane w leczeniu skojarzonym wraz ze znanymi środkami przeciwwirusowymi.
Opisano także formy proleków związków według wynalazku, które formułuje się razem z innymi środkami przeciwwirusowymi.
Opisano także sposoby syntezy związków według wynalazku.
PL 219 609 B1
Krótki opis Figur
Fig. 1 przedstawia pewne korzystne związki według wynalazku.
Fig. 2 przedstawia związki przeciw wirusowi-HIV: L(-)Fd4C, L(-)SddC, ddC i D4T.
Fig. 3 przedstawia korzystne dinukleozydy według wynalazku.
Fig. 4 na Schemacie A przedstawia syntezę związku TDK-4-152.
Fig. 5 na Schemacie B przedstawia syntezę związku TDK-4-114.
Fig. 5A przedstawia alternatywną syntezę związku TDK4-114.
Fig. 5B przedstawia alternatywy sposób wytwarzanie acyloksynukleozydowych związków pośrednich dla związków według wynalazku, których używa się do otrzymania związku TKD-4-114 z Fig. 5A.
Fig. 6 przedstawia syntezę związku KMA-23-153.
Fig. 7A przedstawia syntezę 4'-etynylo-2'-deoksynukleozydów z 2'-deoksynukleozydów zgodnie z metodologią podaną przez Nomura i in., J. Med. Chem., 42, 2901-2908 (1999). Należy zwrócić uwagę, że SiR3 oznacza grupę t.-butylodimetylosililową a SiR'3 oznacza grupę t.-butylodifenylosililową. X oznacza atom fluorowca, jak chlor, a B oznacza zasadę nukleozydową, jak między innymi uracyl, adenina, guanina lub cytozyna.
Fig. 7B przedstawia syntezę 4'-etynylo-2'-deoksynukleozydów z blokowanego prekursora cukrowego zgodnie z metodologią podaną przez Ohrui i in., J. Med. Chem., J. Med. Chem. 43, 4516-4525 (2000). Należy zwrócić uwagę, że B oznacza zasadę nukl eozydową.
Fig. 7C przedstawia ogólną metodę syntezy 2',3'-didehydronukleozydów z odpowiednich 2'-deoksynukleozydowych analogów według wynalazku.
Fig. 8 pokazuje aktywność przeciw wirusowi-HIV 4'-podstawionych analogów D4T: aktywność przeciwwirusową 4'-etynylo-D4T, D4T, 4'-etynylometylo-D4T i 4'-cyjano-D4T wyznaczono w układzie MT-2/ HIV IIIB tak jak opisano w przykładach w części zatytułowanej Materiały i Metody. Hamowanie wyznacza się porównując odczyty dla O.D. 595 nm z wynikami dla niezakażonych, nie poddanych leczeniu (UIUT) komórek kontrolnych MT-2.
Fig. 9 przedstawia odwrócenie działania przeciw-HIV 4'-etynylo-D4T. Thd (10 μΜ), dThd (1 μΜ) i dCyd (10 μΜ) w obecności THU (5 μΜ) dodanego do standardowego testu przeciwwirusowego. Hamowanie określa się porównując odczyty dla O.D. 595 nm z wynikami uzyskanymi dla niezakażonych, nie poddanych leczeniu (UIUT) komórek kontrolnych MT-2.
Fig. 10 przedstawia przeciwwirusowe izobologramy dla D4T i 4'-etynylo D4T w połączeniu z: A) 3TC i B) LFd4C, dane uzyskano w układzie MT-2/HIV IIIB. Liczby wzdłuż każdej osi są udziałami w wartości EC50 (przyjętej jako 1) dla danego leku jako pojedynczo podawanego środka, [wartości EC50 dla pojedynczych środków wynoszą: 1,4 μΜ D4T, 0,5 μΜ 4'-etynylo D4T, 1,0 μΜ 3TC i 0,18 μΜ LFd4C]. Każdy punkt odniesienia oznacza kombinację dającą efekt równoważny wartości EC50 dla każdego leku stosowanego oddzielnie. Współczynnik synergizmu (SI) obliczono jako ułamkową część linii 45° względem linii wskazującej addycyjne oddziaływanie leków; całkowita odległość wynosi 1,0.
Fig. 11 przedstawia działanie tymidynofosforylazy (TP) na analogi D4T: dThd, D4T i 4'-etynylo-D4T inkubowano z częściowo oczyszczonym preparatem TP z ekstraktu z ludzkiej wątroby. Następnie, określano stosunek zasady do nukleozydu metodą HPLC w układzie faz odwróconych na kolumnie Beckman ODS, tak jak opisano w części zatytułowanej Materiały i Metody.
Przedmiotem wynalazku jest związek o wzorze
w którym
PL 219 609 B1
ranową lub fosforodiestrową;
3
R oznacza -(CH2)n-C C-Ra; gdzie Ra oznacza H lub -C1-4 alkil; i n oznacza 0-1
R3a oraz R3b, każdy niezależnie, oznacza H, F, Cl, Br lub I; lub jego farmaceutycznie dopus zczalną sól.
Korzystnie w takim związku podstawnik R oznacza CH3.
Korzystnie podstawnik R oznacza CH3, n oznacza 0, Ra oznacza H lub CH3, a wtedy korzystnie podstawnik Ra oznacza H.
Ponadto w takim związku korzystnie oba podstawnik R3a i R3b oznaczają H, i także korzystnie 2
R2 oznacza grupę acylową.
Korzystnym związkiem według wynalazku jest
2
Korzystnie w takim związku podstawnik R2 oznacza H, grupę acylową, fosforanową, difosfora2 nową, trifosforanową lub fosforodiestrową, i wtedy korzystnie podstawnik R2 oznacza H.
Przedmiotem wynalazku jest również kompozycja farmaceutyczna zawierająca skuteczną ilość wyżej określonego związku, lub jego farmaceutycznie dopuszczalną sól, w połączeniu z farmaceutycznie dopuszczalnym nośnikiem, dodatkiem lub rozczynnikiem.
Korzystnie taka kompozycja ponadto zawiera co najmniej jeden dodatkowy środek przeciw wirusowi-HIV, korzystnie takim dodatkowym środkiem przeciw wirusowi-HIV jest środek wybrany z grupy składającej się z ddC, abakavir, ddl, ddA, 3TC, AZT, D4T, FTC, FddC i Fd4C.
Przedmiotem wynalazku jest także zastosowanie wyżej określonej kompozycji do wytwarzania leku do leczenia infekcji ludzkiego wirusa braku odporności, a korzystnie zastosowanie takiej kompozycji do wytwarzania leku do leczenia osobnika dla zmniejszenia prawdopodobieństwa wystąpienia, albo opóźnienia wystąpienia stanu wtórnego infekcji ludzkiego wirusa braku odporności (HIV) u pacjenta z ryzykiem powstania takiego stanu.
Korzystnie takim stanem jest choroba AIDS.
Przedmiotem wynalazku jest również zastosowanie wyżej określonego związku do wytwarzania leku do leczenia infekcji HIV u osobnika.
W innych korzystnych aspektach wynalazku biologicznie aktywny środek przeciwwirusowy jest nukleozydem wybranym spośród takich nukleozydów jak ddC, ddl, ddA, B-LFd4C, B-LFddC, AZT, abakavir, 3TC, D4T i FTC, w którym środek biologicznie aktywny jest połączony z grupą fosforanową, fosforamidanową, węglanową lub uretanową poprzez grupę hydroksylową w pozycji 5' syntonu cukrowego nukleozydu.
Związki można stosować w leczeniu infekcji lub schorzeń związanych z wirusami, w tym np. ludzkimi wirusami niedoboru odporności 1 i 2 (HIV-1 i HIV-2) obejmującymi szczepy lekooporne, wirusami białaczki limfocytów T typu 1 i 2 (HTLV-1 i HTLV-2), wirusem syncytium nabłonka oddechowego (RSV), wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV), adenowirusem, wirusem zapalenia wątroby typu B (HBV), wirusem zapalenia wątroby typu C (HCV), wirusem Epsteina-Barr (EBV), wirusem Varicella zoster (VZV), cytomegalowirusem (CMV), wirusem Herpes simplex typu 1 i 2 (HSV-1 i HSV-2), ludzPL 219 609 B1 kim wirusem herpes 8 (HHV-8, znanym jako wirus związany z mięsakiem Kaposiego) i flawiwirusami, w tym wirusem żółtej gorączki, wirusem Dengue, wirusem japońskiego zapalenia mózgu i wirusem Nilu Zachodniego.
Zastrzegane, związki według wynalazku stosuje się w leczeniu infekcji HIV. Ponadto takie związki można stosować w zapobieganiu i/lub zmniejszaniu prawdopodobieństwa infekcji wirusowej, jak infekcja wirusem HIV, lub schorzeń jakie mogą wystąpić w konsekwencji infekcji wirusowej, jak choroba AIDS, chłoniak związany z wirusem EBV, lub rak związany z HHV-8 (mięsak), które już występują.
W niniejszym zgłoszeniu ujawniono nowe związki o poniższych wzorach Ia, II, III, IV lub V:
w powyższych wzorach
B oznacza zasadę nukleozydową o poniższej budowie:
R oznacza H, F, Cl, Br, I, C1-4 alkil (korzystnie CH3), C N, -C C-Ra,
gdzie X oznacza H, C1-4 alkil (korzystnie CH3), F, Cl, Br lub I;
Z oznacza O lub CH2, z ograniczeniem, że Z oznacza CH2, a nie O gdy związek ma wzór II, 32
R oznacza -C C-H i R oznacza H lub fosforan, difosforan, trifosforan lub grupę fosfotriestrową;
1
R1 oznacza H, acyl, C1-20 alkilo lub grupę eterową;
2
R2 oznacza H, acyl, C1-20 alkil lub grupę eterową, fosforanową, difosforanową, trifosforanową, fosforodiestrową lub grupę
O
II
Nu—C— lub
PL 219 609 B1 gdzie Nu oznacza rodnik pochodzący z biologicznie aktywnego związku przeciwwirusowego takiego, że grupa aminowa lub grupa hydroksylowa tego biologicznie aktywnego związku przeciwwirusowego tworzy grupę fosforanową, fosforamidanową, węglanową lub uretanową z grupą sąsiadującą;
R8 oznacza H lub C1-20 alkil lub grupę eterową, korzystnie C1-12 alkil;
k oznacza 0-12, korzystnie 0-2;
3
R wybrany jest z pośród takich grup jak C1-4 alkil, (korzystnie, CH3), -(CH2)n-C C-Ra,
R i R są niezależnie wybrane z H, F, Cl, Br, I, OH, C1-4 alkil (korzystnie CH3), (CHj.-C C-Ra
3a 3b
jednocześnie H;
z ograniczeniem, że R4 i R5 nie oznaczają
Ra oznacza H, F, Cl, Br, I, lub -C1-4 alkil, korzystnie H lub CH3;
Y oznacza H, F, Cl, Br, I lub -C1-4 alkil, korzystnie H lub CH3; i n oznacza 0, 1, 2, 3, 4 lub 5, a korzystnie 0, 1 lub 2; i ich anomery, farmaceutycznie dopuszczalne sole, solwaty lub polimorfy.
Korzystnie B oznacza zasadę tyminę (tj. uracyl podstawiony w położeniu 5 grupą metylową) lub
2 3 niepodstawioną zasadę adeninę. Korzystnie R i R oznaczają H. R korzystnie oznacza CH3, -C CH lub -(CH2)n-CH=CH2 gdzie n wynosi 1.
Szczegółowy opis wynalazku
Stosowany tutaj termin „związek”, jeśli nie podano inaczej, odnosi się do dowolnego ujawnionego tutaj konkretnego związku chemicznego. W tym kontekście, na ogół odnosi się do pojedynczego związku, korzystnie anomerów β, lecz w pewnych przypadkach może także odnosić się do stereoizomerów i/lub izomerów optycznych (w tym mieszanin racemicznych), korzystnie jednak do określonych enancjomerów, w szczególności, β-D lub β, korzystnie β-D analogów nukleozydów, albo enancjomerycznie wzbogaconych mieszanin ujawnionych związków. W pewnych przypadkach, szczególnie w aspekcie podwójnego proleku antagonista/dinukleozyd, związek według wynalazku jest związany chemicznie przez grupę fosforanową (w tym polifosforan), fosforamidanową, węglanową lub uretanową z biologicznie aktywnym środkiem przeciwwirusowym przez jego grupę aminową lub hydroksylową.
Termin „podwójny antagonista (w kontekście, „dinukleozyd”) oznacza związek będący prolekiem i zawierający dwa aktywne czynniki, jeden jest aktywnym nukleozydem według wynalazku, a drugi jest znanym środkiem aktywnym, korzystnie znanym środkiem przeciwwirusowym, jeszcze korzystniej środkiem przeciw wirusowi-HIV, z wolną grupą aminową lub hydroksylową, którą można wykorzystać do połączenia środka aktywnego ze związkiem według wynalazku wiązaniem fosforanowym lub węglanowym. W takim aspekcie podwójnego antagonisty, środek biologicznie aktywny z wolną grupą hydroksylową, lub aminową, wykorzystuje się do przyłączenia związku według wynalazku poprzez grupę fosforanową, lub węglanową, otrzymując proleki o aktywności biologicznej, korzystnie aktywności przeciwwirusowej. W tym aspekcie, analog nukleozydu według wynalazku związany jest ze środkiem bioaktywnym, korzystnie przez pierwszorzędową grupę alkoholową w pozycji 5'-OH syntonu cukrowego wiązaniem fosforanowym, fosforamidanowym, węglanowym lub uretanowym. W takim podwójnym antagoniście można alternatywnie zastosować drugorzędową grupę alkoholową, lub wolną grupę aminową nukleozydów do wytworzenia grupy łączącej z innym środkiem bioaktywnym. Korzystnie, jako środek bioaktywny można zastosować analogi β-D lub β-L nukleozydów i wiązać je z nukleozydami według wynalazku (które same mogą
PL 219 609 B1 być enancjomerycznie wzbogaconymi β-D lub β-L nukleozydami, racematami lub mieszaninami diastereomerycznymi) otrzymując dinukleozydowe proleki, których aktywność zależy od wybranego nukleozydu. W korzystnych rozwiązaniach, biologicznie aktywny środek przeciwwirusowy korzystnie stanowi inny przeciwwirusowy środek nukleozydowy, taki jak ddC, abakavir, ddl, ddA, 3TC, AZT, D4T, FTC, FddC i Fd4C. Korzystne dinukleozydy przedstawiono na Fig. 3.
Przykładami środków bioaktywnych, szczególnie środków przeciw wirusowi-HIV, używanych w tej koncepcji podwójnego antagonisty są np. między wieloma innymi (wymieniono nazwę związku i aktywne ugrupowanie, przez które przyłącza się nukleozyd według wynalazku):
Atazanavir (BMS-232632); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
Bis(POM)-PMEA (Adefovir dipivoxsyl); wykorzystuje się wolną grupę aminową;
Bis(POC)-PMPA (Tenofovir dizoproxil); wykorzystuje się wolną grupę aminową;
Etecavir; wykorzystuje się I-rzędową grupę hydroksylową z karbocyklicznego syntonu cukrowego;
Indinavir (Crixivan, MK-639 L-735,524, Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
KHI-227 (Kynostatin, Nikko Kyodo Co.); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
2-[3-[3-(S)-[[(tetrahydrofuranyloksy)karbonylo]amino]-4-fenylo-2(R)-hydroksybutylo]]-N-(1,1-dimetyloetylo)-dekahydro-3-izochinolinokarboksyamid (IzoguinCON - furanylo uretanowy analog, Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
tetrahydrofuranylowy ester kwasu [3-{[(4-metoksyfenylo)sulfonylo](cyklopenylometylo)amino]-2-hydroksy-1-(fenylometylo)propylo]karbaminowego, (VB-11,328 Vertex); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
KNI-174, Nikko Kyodo Co.; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową (lub wolną grupę aminową);
Val-Val-Sta, Sandoz (Austria); wykorzystuje się wolną II-rzędową grupę hydroksylową;
CPG53820, Ciba-Geigy; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
bis-Val HOEt-N2 aza-peptydo izoster; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
C2-Sym fosfinoamidowa - pochodna, Hoechst AG; wykorzystuje się wolną grupę aminową;
2.5, -diamino-N,N'-bis(N-benzyloksykarbonyluelilo)-1,6-difenylo-3(S),4(S)-heksanodiol BzOCVal
Phe[diCHOH(SS]PheVal BzOC, Abbott; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
2.5, -diamino-N,N'-bis(N-benzyloksykarbonyluelilo)-1,6-difenylo-3(R),4(R)-heksanodiol BzOCValPhe[diCHOH(RR]PheVal BzOC, Abbott; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
bis(S-acetylo-2-tioetylo)fosfotriester ddA, albo
[bis(SATE)ddAMP], wykorzystuje się wolną grupę aminową;
BILA 2186 BS (bio-Mega/Boehringer Ingelheim); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
Agenerase (Amprenavir; VX-478; 141W94) Vertex/Kissei/Glaxo Wellcome; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową, lub aminową;
A-98881 (azacykliczna pochodna mocznika) Abbott; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową, lub fenolową grupę hydroksylową;
A-83962 (pochodna Rifonaviru) Abbott; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
A-80987 (pochodna Rifonaviru) Abbott; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
(2-naftalkarbonylo)Asn[dekarbonyloPhe-hydroksyetylo] ProO-tertButyl, albo 2NaphCOAsnPhe[CHOHCH2]Pro-OtBu, Roche; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
2-aminobenzylostatyna Valyl Cbz pochodna, Sandoz; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową lub aminową;
2-aminobenzylostatyna Valyl Cbz pochodna, Sandoz; wykorzystuje się wolną grupę hydroksylową;
10H-2(Cbz-ValNH)3PhPr [14]paracyklofanowa pochodna, Sandoz; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
10H-2(Cbz-ValNH)3PhPr [13]paracyklofanowa pochodna, Sandoz; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
10H-2(Cbz-ValNH)3PhPr [13]metacyklofanowa pochodna, Sandoz; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
10H-2(Cbz-Tle)3PhPr [14]paracyklophane pochodna, Sandoz; wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
1-(20HPr)-4-podstawiona-piperazyna (cyklopropylo), tienylokarbaminianowa pochodna (Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
PL 219 609 B1
1-(20HPr)-4-podstawiona-piperazyna(cyklobutylo), tienylokarbaminianowa pochodna (Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
1-(20HPr)-4-podstawiona-piperazyna (3-pentylo), karbaminianowa pochodna (Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
10H-2(Cbz-ValNH)3PhPr[17]paracyklofanowa pochodna (Sandoz); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
A-81525 (Abbott); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
XM323 (DMP-323, DuPont Merck); wykorzystuje się wolną I-rzędową, lub Il-rzędową grupę hydroksylową;
Tipranavir (U-140690 lub PHU-140690, Pharmacia&Upjohn) wykorzystuje się fenolową grupę hydroksylową;
TienopirydCON tienylo-uretanowe pochodne (HOCH2CH2 izoster, Lilly) (podstawiona benzylowa pochodna lub podstawione pochodne metylo-merkaptofenylowe); wykorzystuje się wolne Il-rzędowe grupy hydroksylowe;
SDZ PRI 053 (Sandoz); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
SD146 (DuPont Merck); wykorzystuje się jedną z wolnych II-rzędowych grup hydroksylowych;
Telinavir (SC-52151, Searle/Monsanto); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową, lub aminową;
(R)2QuinCOAsnPhe[CHOHCH2]PipCONHtBu (Roche); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową, lub aminową;
Saqiunavir (Invirase lub RO 31-8959, Roche); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową, lub aminową;
Saqiunavir/Melfinavir pochodna (Lilly); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
IzoguinCON Thf-Thf Uretanowy Analog (Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
IzoguinCON tienylo uretanowy analog (Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
R-87366 (AHPBA analog, Sankyo) wykorzystuje się wolną grupę aminową;
DMP 460 (Dupont Merck/Avid); wykorzystuje się wolną II-rzędową grupę hydroksylową, lub którąś z anilinowych grup aminowych;
L685,434 (Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
L685,434-6-Hydroksy pochodna (Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
L685,434-OEtNMe2 (Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
L685,434-OPrMorph pochodna (Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
L689,502 (Merck); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
Lasinavir (CGP 61755 z firmy CIBA/Novartis); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
Aluviran (Lopinavir, ABT-378, RS-346 A157378, Abbott); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
Nelfinavir analog oktahydro-tienopirydynowy (Lilly); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
P9941 (DuPot Merck); wykorzystuje się którąś z wolnych II- rzędowych grup hydroksylowych;
Palinavir (BILA 2011 BS, BIO-MEGA/Boehringer Ingelheim); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową;
Penicylina, analog 2Isoquin-OHPrNH2 (Glaxo Wellcome); wykorzystuje się wolną Il-rzędową grupę hydroksylową.
Powyższe związki aktywne, oraz inne środki bioaktywne odpowiednie do stosowania w koncepcji podwójnego atagonisty zgodnie z niniejszym ujawnieniem znaleźć można na stronie NIH: http://www.niaid.nih.gov/daids/dtpdb/, którą traktuje się jako odnośnik literaturowy. Chociaż nie jest to konieczne ani nie jest sprawą zasadniczą, w koncepcji opisanego tutaj podwójnego atagonisty korzystne jest by oba środki tworzące podwójnego atagonistę wykazywały różne mechanizmy działania, jak hamowanie odwrotnej transkryptazy, hamowanie proteazy, hamowanie „palca” cynkowego, hamowanie TAT, hamowanie integrazy, lub jeszcze inne aktywności hamujące. Bez ograniczania, należy zauważyć że, każdy z wyżej wymienionych środków, można podawać wspólnie z dowolnym jednym, lub wieloma, związkami według wynalazku bez konieczności tworzenia wiązania chemicznego.
PL 219 609 B1
Stosowany termin „skuteczna(y)”, jeśli nie podano inaczej, opisuje taką ilość związku którą, w danym kontekście, stosuje się do uzyskania, lub do wpływania na, zamierzony rezultat, przy czym ten rezultat dotyczy wirusowej choroby, zaburzenia lub stanu związanego z chorobą wirusową, albo alternatywnie, ilość jaką używa się do otrzymania innego związku, środka lub kompozycji. Termin obejmuje wszystkie inne skuteczne ilości, lub skuteczne stężenia, jakie tutaj opisano.
Stosowany w opisie termin „pacjent/osobnik dotyczy zwierzęcia, głównie ssaka, a przede wszystkim człowieka, którzy są poddani leczeniu, w tym leczeniu profilaktycznemu, kompozycjami według wynalazku. W przypadku leczenia takich zakażeń, zaburzeń lub stanów chorobowych, które są specyficzne dla określonego zwierzęcia, jak np. dla człowieka, termin pacjent/osobnik odnosi się do tego określonego zwierzęcia.
Termin „wirus” powinno się stosować do opisu wszystkich typów wirusów, hodowli lub replikacji, które można hamować, albo chorób które można leczyć używając jeden, lub więcej, z opisanych tutaj sposobów. Wirusy, które można leczyć zgodnie z ujawnieniem obejmują np. ludzkie wirusy niedoboru odporności typu 1 i 2 (HIV-1 i HIV-2), wirusy białaczki limfocytów T typu 1 i 2 (HTLV-1 i HTLV-2), wirus syncytium nabłonka oddechowego (RSV), wirus brodawczaka ludzkiego (HPV), adenowirus, wirus zapalenia wątroby typu B (HBV), wirus zapalenia wątroby typu C (HCV), wirus Epsteina-Barra (EBV), wirus Varicella zoster (VZV), cytomegalowirus (CMV), wirus Herpes simplex typu 1 i 2 (HSV-1 i HSV-2), ludzki wirus herpes 8 (HHV-8, znany jako wirus związany z mięsakiem Kaposiego) i flawiwirusy, obejmujące pośród wielu innych wirusa żółtej gorączki, wirusa Dengue, wirusa japońskiego zapalenia mózgu i wirusa Nilu Zachodniego.
Termin „ludzki wirus niedoboru odporności” powinno się stosować do opisu ludzkiego wirusa niedoboru odporności (HIV) i jego infekcji, i ten termin powinno się używać jako obejmujący zarówno ludzkiego wirusa niedoboru odporności typu 1 (HIV-1) jak i ludzkiego wirusa niedoboru odporności typu 2 (HIV-2).
Termin „ludzki wirus białaczki limfocytów T” powinno się stosować do opisu ludzkiego wirusa białaczki limfocytów T i jego infekcji, i ten termin powinno się używać jako obejmujący zarówno ludzkiego wirusa białaczki limfocytów T typu 1 (HTLV-1) jak i ludzkiego wirusa białaczki limfocytów T typu 2 (HTLV-2).
Termin „wirus zapalenia wątroby typu B (HBV)” stosuje się do opisu wirusa (wirusa wszczepiennego zapalenia wątroby) powodującego u ludzi wirusowe zapalenie wątroby typ B. Jest to choroba wirusowa o długim okresie inkubacji (około 50 do 160 dni) w przeciwieństwie do wirusa zapalenia wątroby typu A (wirus zakaźnego zapalenia wątroby), o krótkim okresie inkubacji. Wirus zazwyczaj przenosi się przez iniekcję zakażonej krwi, lub produktów krwiopochodnych, albo po prostu przez używanie zanieczyszczonych igieł, lancetów lub innych narzędzi. Klinicznie i patologicznie, ta choroba jest podobna do wirusowego zapalenia wątroby typu A jednak nie występuje ochronna odporność krzyżowa. Po zakażeniu w surowicy występuje antygen wirusowy (HBAg).
Termin „wirus Herpes simplex (HSV) stosuje się do określenia wirusów HSV1 i HSV2, które są przyczyną opryszczki, w tym opryszczki narządów płciowych.
Termin „wirus zapalenia wątroby typu C (HCV)” stosuje się do określenia wirusa zapalenia wątroby, który jest przyczyną zapalenia wątroby innego niż zapalenie typu A i B. Na ogół, choroba w ostrym stadium jest łagodniejsza niż zapalenie wątroby typu B, ale większość takich infekcji staje się przewlekła.
Termin „wirus Epsteina-Barr (EBV) stosuje się do określenia herpetowirusa występującego w hodowlach komórkowych chłoniaka Burkitta, EBV jest przyczyną zakaźnej mononukleozy, jak również wielu innych pokrewnych schorzeń/chorób, obejmujących chłoniaki związane z wirusem EBV.
Termin „wirus Varicella zoster (VZV) stosuje się do określenia wirusa Herpes virus varicellae, znanego jako wirus ospy kurczaków lub półpaśca. Pierwotne zakażenie tym wirusem powoduje ospę wietrzną; półpasiec powodowany jest przez wtórną inwazję tego samego wirusa, albo reaktywacje infekcji, które w wielu przypadkach mogą być ukryte przez wiele lat. Stosując opisane tutaj kompozycje można leczyć zarówno pierwotne jak i wtórne infekcje VZV.
Termin „wirus syncytium nabłonka oddechowego (RSV) stosuje się do określenia wirusa zawierającego RNA z rodzaju Pneumovirus, powodującego łagodne infekcje dróg oddechowych z nieżytem nosa i kaszlem u dorosłych, lecz u małych dzieci mogącego wywołać zapalenie oskrzeli i odoskrzelowe zapalenie płuc. Nazwa wirusa wiąże się z jego tendencją do tworzenia syncytiów w hodowli tkankowej.
PL 219 609 B1
Termin „adenowirus” stosuje się do określenia wirusa z rodziny Adenoviridae, obejmującej wirusy z dwuniciowym DNA, zakażające ssaki i ptaki. Wirion na średnicę 70 do 90 nm i jest nagi (brak osłonki). Wirus rozwija się w jądrach zainfekowanych komórek; jego izolacja wymaga hodowli tkankowych ponieważ zwierzęta laboratoryjne nie są wrażliwe na zakażenie. Rodzina obejmuje dwa rodzaje Mastadenovirus i Acviadenovirus.
Termin „ludzki wirus herpes 8 (HHV-8)” stosuje się do określenia herpetowirusa, który jak przyjmuje się jest przyczyną mięsaka Kaposiego u pacjentów z chorobą AIDS.
Termin „wirus brodawczaka ludzkiego (HPV)” stosuje się do określenia wirusa, powodującego brodawki narządów płciowych. Znany także, jako wirus brodawek zakaźnych, HPV powoduje występującą na całym świecie, powszechną i często nawracającą infekcję wirusową, o dużej liczbie serotypów. Infekcja HPV może prowadzić do powstawania brodawek narządów płciowych, co może doprowadzić do raka narządów płciowych i/lub raka szyjki macicy. Brodawki narządów płciowych wywołane przez HPV typu 1, 2, 6, 11, 16 i 18, na ogół są przenoszone drogą płciową i często są związane z rakiem szyjki macicy, i/lub narządów płciowych. Zakażenie HPV może rozwinąć się w brodawczaka lub brodawkę, które są ograniczonym łagodnym guzem typu nabłonkowego wystającym poza obręb otaczającej powierzchni. Na ogół, jest to łagodny nowotwór nabłonka składający się kosmkowych, lub dendrytycznych, wyrośli włóknistonaczyniowego zrębu pokrytego komórkami nowotworowymi.
Termin „flawiwirus” stosuje się do określenia wirusów należących do rodzaju Flavivirus z rodziny Togaviridae. Zgodnie z taksonomią wirusową, do tego rodzaju należy około 50 wirusów, w tym wirus zapalenia wątroby typu C (HCV), wirus żółtej gorączki, wirus Dengue, wirus japońskiego zapalenia mózgu, wirus Nilu Zachodniego i pokrewne flawiwirusy. Wirusy należące do rodzaju Flavivirus nazywane są po prostu flawiwirusami. Uprzednio, takie wirusy klasyfikowano jako arbowirusy z grupy B. Flawiwirusy wywołują choroby zakaźne i występują głównie we wschodniej, południowo-wschodniej i południowej Azji i Afryce, chociaż można je znaleźć również w innych częściach świata.
Termin „wirus żółtej gorączki” stosuje się do określenia flawiwirusa powodującego żółtą gorączkę. Żółta gorączka jest to tropikalne wirusowe zapalenie wątroby przenoszone przez komary, wywołane wirusem żółtej gorączki (YFV), przy czym jego forma miejska przenoszona jest przez Aedes aegypti, a forma wiejska, dżunglowa lub leśna przenoszona jest z różnych ssaków nadrzewnych przez różne komary z kompleksu Haemagogus. Klinicznie, żółta gorączka charakteryzuje się gorączką, wolnym pulsem, albuminurią, żółtaczką, przekrwieniem twarzy i krwotokami, szczególnie krwawymi wymiotami (czarne wymioty). Jest śmiertelna w około 5-10% przypadków.
Termin „wirus Dengue”, stosuje się do określenia flawiwirusa będącego przyczyną gorączki denga/gorączki krwotocznej denga. Denga jest chorobą rejonów tropikalnych i subtropikalnych występującą epidemicznie i spowodowaną przez wirus Dengue, jeden z grupy arbowirusów powodujących zespól gorączki krwotocznej. Rozpoznaje się cztery stopnie nasilenia choroby: stopień I: gorączka i objawy uogólnienia się choroby, stopień II: stopień I plus samoistne krwawienie (skóra, dziąsła lub przewód pokarmowy), stopień III: stopień II plus pobudzenie i niewydolność krążenia i stopień IV: głęboki wstrząs. Choroba przenoszona jest przez komara z rodzaju Aedes (na ogół A. aegyptii, lecz często, A. albopictus). Choroba nazwana jest także Aden, bouquet, breakbone, dandy, date, denga (krwotoczna) lub polka, solar fever, stiffneck fever, scarlatina rheumatica lub exanthesis arthorosia. Krwotoczna odmiana dengi jest jej bardziej patogenną epidemiczną formą, która w ostatnich latach nagle wystąpiła w wielu ogniskach epidemii w rejonie Pacyfiku.
Stosowany termin „farmaceutycznie dopuszczalna sól” oznacza formę soli w jednej, lub w większej, ilości kompozycji (w szczególnie korzystnych aspektach wynalazku soli fosforanowych); a obecność soli ma na celu zwiększenie rozpuszczalności związku w solance przy podawaniu pozajelitowym, lub w sokach żołądkowych pacjenta, poprawiając rozpuszczalność i biodostępność związków. Farmaceutycznie dopuszczalnymi solami są sole wywodzące się z farmaceutycznie dopuszczalnych nieorganicznych lub organicznych zasad i kwasów. Odpowiednimi solami są sole metali alkalicznych, jak sole potasowe i sodowe, sole metali ziem alkalicznych, jak sole wapniowe, magnezowe i amoniowe, obok szeregu innych, dobrze znanych w farmacji, soli z kwasami. Szczególnie korzystne są sole sodowe i potasowe zawarte w kompozycjach według wynalazku zobojętn iające kwasy karboksylowe i wolne grupy kwasowe fosforanu. Termin „sól” oznacza dowolną, nadającą się do stosowania sól związku według wynalazku. W przypadku gdy związki stosuje się w określonych wskazaniach farmaceutycznych, w tym w leczeniu powstawania nowotworu, także raka, termin „sól” oznacza farmaceutycznie dopuszczalną sól zgodną z zastosowaniem związków jako środków farmaceutycznych.
PL 219 609 B1
Stosowany termin „farmaceutycznie dopuszczalna pochodna” dotyczy każdej farmaceutycznie dopuszczalnej formy proleku (jak ester lub eter, albo prolek z innej grupy), która po podaniu pacjentowi, dostarcza w sposób bezpośredni, lub pośredni, dany związek lub jego aktywny metabolit.
Termin „alkil/grupa alkilowa” oznacza C1-20, a korzystnie C1-10 liniowy, rozgałęziony lub cykliczny, całkowicie nasycony rodnik węglowodorowy. Termin „eter/grupa eterowa” oznacza grupę eterową C1 do C20 utworzoną z atomu tlenu i grupy alkilowej w określonej pozycji ugrupowania cukrowego w związkach według wynalazku, lub alternatywnie może też oznaczać co najmniej jeden atom tlenu w łańcuchu grupy alkilowej.
Stosowany termin „acyl/grupa acylowa” oznacza grupę w pozycji 5' analogu nukleozydowego (tj. w pozycji gdzie znajduje się wolna grupa OH w syntonie cukrowym) zawierającą C1 do C20 liniowy, rozgałęziony lub cykliczny łańcuch alkilowy. Grupa acylowa w pozycji 5' w połączeniu z grupą hydroksylową 5' daje ester, który po podaniu może ulec rozszczepieniu dając wolny nukleozyd według wynalazku. Grupy acylowe według wynalazku mają wzór:
ο ιι r4—c— gdzie R4 oznacza, między innymi, C1 do C20 liniowy, rozgałęziony lub cykliczny alkil, alkoksyalkil, arylooksyalkil, jak fenoksymetyl, aryl, alkoksyl. Korzystnymi grupami acylowymi są grupy gdzie R4 oznacza C1 do C10 alkil. Grupami acylowymi w wynalazku są także, przykładowo grupy acylowe pochodzące z kwasu benzoesowego i pokrewnych, kwasu 3-chlorobenzoesowego, bursztynowego, kaprynowego i kapronowego, laurynowego, mirystynowego, palmitynowego, stearynowego i kwasu oleinowego, i pośród wielu innych grupy mesylowe (metanosulfonowe). Specjalista w dziedzinie rozpozna, że w wynalazku grupy acylowe mają zastosowanie albo w syntezie docelowych związków farmaceutycznych, albo jako formy proleków nukleozydów według wynalazku.
Stosowany termin „ester - fosforanu” lub „fosfodiester/grupa fosfodiestrowa” oznacza grupy mono-fosforanowe w pozycji 5' ugrupowania dioksanylowego lub syntonu cukrowego, które po odestryfikowaniu zostawiają obojętną grupę fosforanową tj. elektrycznie obojętną. Estrami fosforanowymi do stosowania w wynalazku są estry przedstawione wzorami:
O O
II II
Nnłdozyd—Ρ— O— K.5 Niddozyd—P— O— R$
CR5 N-OI-K.7
O=C-OR gdzie R5, R6 i R wybiera się m.in. spośród takich jak C1 do C20 liniowy, rozgałęziony lub cykliczny alkil, alkoksyalkil, aryloksyalkil, jak fenoksymetyl, aryl i alkoksy, a R7 oznacza między innymi C1 do C20 liniowy, rozgałęziony lub cykliczny alkil lub acyl, alkoksyalkil, aryloksyalkil, jak fenoksymetyl, aryl i alkoksyl. Korzystnymi estrami monofosforanowymi do stosowania w formach proleków według wynalazku są takie estry, gdzie podstawnik R5 oznacza C1 do C20 liniowy lub rozgałęziony alkil, a korzystniej C1 do C3.
Termin „grupa zabezpieczająca” lub „grupa blokująca” oznacza grupę lub ugrupowanie, którego używa się do zabezpieczenia innych aktywnych grup, jak aminowa, hydroksylowa lub merkaptanowa, przed reakcjami ze schematu syntezy, i którą łatwo usunąć w łagodnych warunkach; w przeciwnym razie reakcje tych grup (teraz zabezpieczonych) wpływałyby niekorzystnie na cząsteczkę, lub związek, do którego taka grupa ochronna jest przyłączona. W wynalazku do wytworzenia związków według wynalazku używa się rozmaitych grup zabezpieczających; a korzystne są grupa benzoesanowa do zabezpieczania lub zablokowania I-rzędowej lub Il-rzędowej grupy OH i grupy sililowe (w szczególności t.-butylodimetylosililowa, t.-butylodifenylosililowa lub trimetylosililowa, lub pokrewne sililowe grupy zabezpieczające) do zablokowania I-rzędowych (lub II-rzędowych) grup OH. Specjalista w dziedzinie dobierze rozmaite grupy zabezpieczające, które można wykorzystać do wytwarzania związków pośrednich i związków według wynalazku.
Termin „stężenie skutecznie hamujące” albo „ilość skutecznie hamująca”, stosuje się do określenia stężenia, lub ilości, związków według wynalazku, które znacznie albo istotnie hamują namnażanie, lub replikację, podatnych wirusów, w szczególności obejmujących ludzkie wirusy niedoboru
PL 219 609 B1 odporności typu 1 i 2 (HIV-1 i HIV-2), wirusy białaczki limfocytów T typu 1 i 2 (HTLV-1 i HTLV-2), wirusa syncytium nabłonka oddechowego (RSV), wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV), adenowirusa, wirusa zapalenia wątroby typu B (HBV), wirusa zapalenia wątroby typu C (HCV), wirusa Epsteina-Barr (EBV), wirusa Varicella zoster (VZV), cytomegalowirusa (CMV), wirusa Herpes simplex typu 1 i 2 (HSV-1 i HSV-2), ludzkiego wirusa herpes 8 (HHV-8, znanego jako wirus związany z mięsakiem Kaposiego) i flawiwirusy, w tym pośród wielu innych, wirusa żółtej gorączki, wirusa Dengue, wirusa japońskiego zapalenia mózgu i wirusa Nilu Zachodniego.
Termin „ilość zapobiegawczo skuteczna” stosuje się do określenia stężenia, lub ilości, związków według wynalazku, które są profilaktycznie skuteczne w zapobieganiu, zmniejszaniu prawdopodobieństwa zakażenia, lub w opóźnianiu u pacjentów początku infekcji wywołanych ludzkimi wirusami niedoboru odporności typu 1 i 2 (HIV-1 i HIV-2), wirusami białaczki limfocytów T typu 1 i 2 (HTLV-1 i HTLV-2), wirusem syncytium nabłonka oddechowego (RSV), wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV), adenowirusem, wirusem zapalenia wątroby typu B (HBV), wirusem zapalenia wątroby typu C (HCV), wirusem Epsteina-Barr (EBV), wirusem Varicella zoster (VZV), cytomegalowirusem (CMV), wirusem Herpes simplex typu 1 i 2 (HSV-1 i HSV-2), ludzkim wirusem herpes 8 (HHV-8, znanym jako wirus związany z mięsakiem Kaposiego) i flawiwirusami, w tym pośród wielu innych, wirusem żółtej gorączki, wirusem Dengue, wirusem japońskiego zapalenia mózgu i wirusem Nilu Zachodniego.
Termin „jednoczesne podawanie” albo „leczenie skojarzone” stosuje się do określenia sposobu leczenia, w którym co najmniej dwa aktywne związki w skutecznych ilościach stosuje się jednocześnie do leczenia infekcji wirusowej. Chociaż termin jednoczesne podawanie korzystnie obejmuje jednoczesne podawanie pacjentowi dwóch aktywnych związków, nie jest niezbędne by te związki podawać pacjentowi w tym samym czasie, chociaż skuteczne ilości poszczególnych związków będą występować w pacjenta jednocześnie. Związki według wynalazku można podawać wraz z jednym, lub więcej, środkiem przeciwwirusowym, obejmującym środki przeciw wirusowi HIV, jak m.in. nukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy (NRTI), nienukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy, inhibitory proteazy, inhibitory fuzji, przykładowe takie związki mogą obejmować, np. 3TC (lamiwudyna), AZT (zidowudyna), (-)-FTC, ddl (didanozyna), ddC (zalcytabina), abakawir (ABC), tenofowir (PMPA), D-D4EC (Reverset), D4T (stawudyna), Racivir, L-FddC, L-ED4C, NVP (newirapina), DLV (delawirdyna), EFV (efawirenz), SQVM (mesylan sakwinawiru), RTV (ritonawir), IDV (indinawir), SQV (sakwinawir), NFV (nelfinawir), APV (amprenawir), LPV (lopinawir), inhibitory fuzji, jak T20, m.in., fuzeon i ich mieszaniny, w tym związki przeciw wirusowi HIV będące obecnie na etapie prób klinicznych, lub w trakcie opracowywania. Jednoczesne podawanie obejmuje także podawanie analogów dinukleozydów (tj. związków, w których co najmniej dwa biologicznie czynne nukleozydy są związane chemicznie przez chemiczną grupę łączącą, jak np. bez ograniczenia, m.in. grupy fosforanowe lub grupy karboksylanowe), lub innych podwójnych antagonistów, gdzie co najmniej jeden z aktywnych związków nukleozydowych z dinukleozydów obejmuje opisany tutaj związek.
Związki według wynalazku stosuje się w kompozycjach farmaceutycznych o aktywności biologiczne/farmakologicznej służącej leczeniu np. zakażeń wirusowych, jak również szeregu innych schorzeń i/lub chorób, które mogą pojawiać się lub wystąpić w następstwie wirusowego zakażenia. Takie kompozycje zawierają skuteczną ilość dowolnego jednego, lub więcej, związku spośród ujawnionych powyżej, ewentualnie w połączeniu z farmaceutycznie dopuszczalnym dodatkiem, nośnikiem lub rozczynnikiem. Związki według wynalazku stosuje się także jako związki pośrednie w syntezie związków wykazujących aktywność biologiczną, jak również jako standardy do wyznaczania aktywności biologicznej ujawnionych związków, a także innych biologicznie aktywnych związków.
Z kompozycji według wynalazku można sporządzać w typowy sposób w postaci formy farmaceutycznej używając jeden, lub więcej, farmaceutycznie dopuszczalny nośnik. Farmaceutycznie dopuszczalnymi nośnikami używanymi w takich kompozycjach farmaceutycznych są, między innymi, wymieniacze jonowe, tlenek glinu, stearynian glinu, lecytyna, białka surowicy krwi, jak albumina z surowicy ludzkiej, substancje buforujące, jak fosforany, glicyna, kwas sorbinowy, sorbinian potasu, częściowe glicerydy mieszanin nasyconych roślinnych kwasów tłuszczowych, woda, sole lub elektrolity, jak siarczan prolaminy, wodorofosforan disodowy, wodorofosforan potasu, chlorek sodu, sole cynku, koloidalna krzemionka, trikrzemian magnezu, poliwinylopirolidon, substancje na bazie celulozy, glikol polietylenowy, sól sodowa karboksymetylocelulozy, poliakrylany, woski, blokowe polimery polietylenopolioksypropylenowe, glikol polietylenowy i tłuszcz z wełny /lanolina/.
Kompozycje według wynalazku podaje się doustnie, pozajelitowo, w spraju do inhalacji, miejscowo, doodbytniczo, donosowo, podpoliczkowo, dopochwowo, lub z wszczepionego zbiornika. StoPL 219 609 B1 sowany termin podawanie „pozajelitowe” obejmuje podawanie podskórne, dożylne, domięśniowe, dostawowe, wewnątrzmaziowe, domostkowe, dooponowe, dowątrobowe, do miejsc zmienionych patologicznie, oraz techniki iniekcji lub wlewu wewnątrzczaszkowego. Korzystnie, kompozycje podaje się doustnie, dootrzewnowo lub dożylnie.
Sterylnymi formami kompozycji według wynalazku przeznaczonymi do wstrzykiwania są zawiesiny wodne lub olejowe. Takie zawiesiny można komponować znanymi technikami używając odpowiednich środków dyspergujących, zwilżających i zawieszających. Sterylnymi preparatami do wstrzykiwania są także przeznaczone do wstrzykiwania sterylne roztwory, lub zawiesiny, w nietoksycznym, dopuszczalnym do podawania pozajelitowego rozcieńczalniku lub rozpuszczalniku, np. roztwory w 1,3-butanodiolu. Do dopuszczalnych, używanych rozczynników i rozpuszczalników należą woda, roztwór Ringera i izotoniczny roztwór chlorku sodu. Ponadto zazwyczaj jako rozpuszczalnik, lub środowisko zawieszające, używa się sterylnych gotowych olejów. W tym celu używa się dowolnego mieszanego oleju, w tym syntetycznych mono- lub di-glicerydów. Do przygotowania środków do wstrzykiwania przydatne są kwasy tłuszczowe, jak kwas oleinowy i jego glicerydowe pochodne, jak również naturalne farmaceutycznie dopuszczalne oleje, jak oliwa z oliwek lub olej rycynowy, szczególnie w postaci polioksyetylenowanej. Takie olejowe roztwory lub zawiesiny mogą też zawierać długołańcuchowy alkoholowy rozcieńczalnik lub dyspergator, jak Ph. Helv lub podobny alkohol.
Kompozycje farmaceutyczne według wynalazku można podawać doustnie stosując dowolną doustnie dopuszczalną postać dawkowania w tym, lecz nie ograniczająco, jako kapsułki, tabletki, wodne zawiesiny lub roztwory. W przypadku doustnego podawania tabletek powszechnie stosowanymi nośnikami są laktoza i skrobia kukurydziana. Typowo dodaje się też środki smarujące /lubrykanty/, jak stearynian magnezu. W przypadku doustnego podawania kapsułek przydatnymi rozcieńczalnikami są laktoza i wysuszona skrobia kukurydziana. Gdy przy podawaniu doustnym konieczne jest stosowanie wodnych zawiesin to składnik aktywny łączy się ze środkami emulgującymi i zawieszającymi. Jeśli jest to wskazane, można dodawać pewne środki słodzące, smakowe lub barwiące.
Alternatywnie, kompozycje farmaceutyczne według wynalazku podaje się doodbytniczo w postaci czopków. Wytwarza się je mieszając środek aktywny z odpowiednim niedrażniącym rozczynnikiem, który jest stały w temperaturze pokojowej ale topi się w odbycie uwalniając lek. Takimi substancjami są masło kakaowe, wosk pszczeli i glikole polietylenowe.
Kompozycje farmaceutyczne według wynalazku można także podawać miejscowo szczególnie wtedy gdy celem leczenia są powierzchnie czy narządy łatwo dostępne do podawania miejscowego, jak oczy, skóra lub niższe odcinki przewodu pokarmowego. Dla każdej takiej powierzchni czy narządu łatwo przygotowuje się odpowiedni preparat do miejscowego podawania.
Podawanie miejscowe w przypadku podawania do dolnego odcinka przewodu pokarmowego uzyskuje się stosując doodbytniczo preparat w postaci czopku (patrz powyżej), albo odpowiedni preparat podawany w postaci lewatywy. Można również używać miejscowych przezskórnych opatrunków /plastrów/.
W przypadku podawania miejscowego, kompozycje farmaceutyczne można przygotowywać jako odpowiednią maść zawierającą składnik aktywny zawieszony czy rozpuszczony w jednym lub w większej ilości nośników. W przypadku podawania miejscowego związków według wynalazku nośnikami są, między innymi, olej mineralny, ciekła żółta wazelina, biała wazelina, glikol propylenowy, polioksyetylen, związek polioksypropylenowy, wosk emulgujący i woda. Alternatywnie, kompozycje farmaceutyczne mogą mieć postać odpowiednich płynów, lub kremów, zawierających składniki aktywne zawieszone, lub rozpuszczone w jednym lub w większej ilości farmaceutycznie dopuszczalnych nośników. Odpowiednimi nośnikami są, między innymi olej mineralny, monostearynian sorbitolu, polysorbat 60, estry cetylowe wosku, alkohol cetearylowy, 2-oktylododekanol, alkohol benzylowy i woda.
W przypadku stosowania do oczu, kompozycje farmaceutyczne można przygotowywać jako mikronizowane zawiesiny w izotonicznej sterylnej solance o ustalonym pH, lub korzystnie jako roztwory w izotonicznej sterylnej solance o ustalonym pH, ze środkiem konserwującym, jak chlorek benzalkoniowy lub bez niego. Alternatywnie, w przypadku stosowania do oczu, kompozycja farmaceutyczna może mieć postać maści zawierającej np. żółtą wazelinę.
Kompozycje farmaceutyczne według wynalazku można także podawać donosowo jako aerozole albo przez inhalacje. Takie kompozycje wytwarza się dobrze znanymi technikami wytwarzania preparatów farmaceutycznych, i można je sporządzać jako roztwory w solance z alkoholem benzylowym, lub innymi odpowiednimi środkami konserwującymi, substancjami poprawiającymi absorpcję, tak by
PL 219 609 B1 polepszyć biodostępność, fluorowęglami i/lub innymi typowymi środkami rozpuszczającymi lub dyspergującymi.
Ilość nowego nukleozydu według wynalazku, którą łączy się z materiałami nośnikowymi dla wytworzenia pojedynczej postaci dawkowania jest zmienna i zależy od leczonego pacjenta oraz konkretnej wybranej drogi podawania. Korzystnie, kompozycje powinny być tak przygotowane by leczonemu pacjentowi dostarczać dawki nowego nukleozydu wynoszącej od około 0,01 do 150, korzystnie od około 0,5 do około 25 mg/kg wagi pacjenta/dobę.
Należy rozumieć, że specyficzne dawkowanie i reżim leczenia dla każdego konkretnego pacjenta zależy od różnych czynników, w tym od aktywności danego użytego związku, wieku, masy ciała, ogólnego stanu zdrowia, płci, diety, czasu podawania, szybkości wydalania, kombinacji leków, i oceny lekarza prowadzącego, oraz od stanu zaawansowania leczonej choroby, lub stanu chorobowego.
Podawanie aktywnego związku może być różne, może być to podawanie ciągłe (dożylny wlew kroplowy), kilkukrotne w ciągu dnia podawanie doustne (np. Q.I.D.); może obejmować między innymi podawanie doustne, miejscowe, pozajelitowe, domięśniowe, dożylne, podskórne, przezskórne (w tym z czynnikiem wzmagającym penetrację), podpoliczkowe i podawanie czopku. Aby poprawić biodostępność związków przy doustnym sposobie podawania można też używać tabletek doustnie powleczonych substancją zabezpieczającą przed działaniem soków żołądkowych. To która postać dawkowania jest najskuteczniejsza zależy od farmakokinetyki konkretnego wybranego środka, jak również stanu zaawansowania choroby. Szczególnie korzystne są doustne postacie dawkowania ze względu na łatwość podawania i perspektywę korzystnego zdyscyplinowania pacjenta.
W celu przygotowania kompozycji farmaceutycznych według wynalazku, terapeutycznie skuteczną ilość jednego, lub więcej, związku według wynalazku korzystnie miesza się bardzo dokładnie z farmaceutycznie dopuszczalnym nośnikiem, zgodnie z typowymi farmaceutycznymi technikami, otrzymując określoną dawkę. Nośnik może mieć bardzo różną postać, zależnie od formy preparatu właściwej dla danego sposobu podawania np. doustnego czy pozajelitowego. Przy przygotowaniu kompozycji farmaceutycznych dla doustnej postaci dawkowania można używać dowolny typowy nośnik farmaceutyczny. W przypadku ciekłych doustnych preparatów, jak zawiesiny, eliksiry i roztwory, odpowiednimi do używania nośnikami i dodatkami są woda, glikole, oleje, alkohole, środki smakowe, środki konserwujące, barwiące itp. W przypadku stałych doustnych preparatów, jak proszki, tabletki, kapsułki, oraz stałych preparatów, jak czopki odpowiednimi do stosowania nośnikami i dodatkami są skrobie, nośniki cukrowe, jak dekstroza, mannitol, laktoza i pokrewne nośniki, rozcieńczalniki, środki granulujące, lubrykanty, spoiwa, środki rozdrabniające, itp. Jeśli jest to pożądane, tabletki czy kapsułki można, standardowymi technikami, powlekać otoczką zabezpieczającą przed działaniem soków żołądkowych, albo wytwarzać preparaty o przedłużonym uwalnianiu. Wybranie takich postaci dawkowania może znacznie zwiększyć biodostępność związków dla pacjenta.
W przypadku preparatów do podawania pozajelitowego nośnik zazwyczaj stanowi sterylna woda, lub wodny roztwór chlorku sodu; pamiętać jednak należy, że może on również zawierać inne składniki, jak ułatwiające dyspergowanie. Oczywiście, gdy ma być używana woda i preparat ma być sterylny to kompozycje i nośniki także muszą być sterylne. Można również przygotowywać zawiesiny do wstrzykiwania; w tym przypadku stosuje się odpowiednie ciekłe nośniki, emulgatory, itp.
Zawiesiny liposomalne (w tym liposomy ukierunkowane na antygeny wirusowe) wytwarza się również typowymi metodami dla wytworzenia farmaceutycznie dopuszczalnych nośników. Może to być korzystne przy dostarczaniu wolnych nukleozydów, acylo/alkilo nukleozydów lub fosforanoestrowych form proleków nukleozydów według wynalazku.
W szczególnie korzystnych rozwiązaniach związki i kompozycje używa się do leczenia, zapobiegania lub opóźnienia rozpoczęcia zakażeń wirusowych u ssaków i w szczególności, między innymi zakażeń wirusami HIV, HBV, HSV1 i/lub II, EBV, HHV-8 i flawirusami. W tych korzystnych rozwiązaniach związki używa się do leczenia zakażeń wirusami HIV, HSV I i/lub II, HBV, EBV lub HHV-8, a zwłaszcza zakażeniami wirusem HIV u ludzi. Korzystnie, w celu leczenia, zapobiegania lub opóźnienia rozpoczęcia zakażeń wirusowych, kompozycje podaje się w doustnej postaci dawkowania w ilościach od około 250 mikrogramów aż do około 500 mg, lub więcej, co najmniej raz dziennie, a korzystnie do czterech razy dziennie, w zakresie dawkowania stosowanego w danym leczeniu. Korzystnie ujawnione związki podaje się doustnie, ale można je także podawać pozajelitowo, miejscowo, w czopkach lub w innej formie.
Ze względu na niewielką toksyczność względem komórek gospodarzy, związki według wynalazku można korzystnie stosować profilaktycznie w celu zapobiegania infekcji wirusowej, lub do zapoPL 219 609 B1 biegania wystąpieniu objawów klinicznych związanych z infekcją wirusową, np. choroby AIDS w konsekwencji zakażenia HIV, chłoniaka w konsekwencji zakażenia EBV, lub mięsaka Kaposiego w konsekwencji zakażenia HHV-8. Zatem, ujawniono także sposoby profilaktycznego (zapobiegania, zmniejszania prawdopodobieństwa lub opóźniania początku) działania w przypadku infekcji wirusowych, a w szczególności HIV i EBV, a w szczególności schorzeń występujących w konsekwencji zakażeń tymi wirusami. W tym aspekcie, kompozycje używa się dla zapobiegania, zmniejszenia prawdopodobieństwa lub opóźnienia początku infekcji wirusowej, w szczególności infekcji HIV, HSV, EBV lub innych infekcji wirusowych czy choroby lub schorzenia związanego z infekcją wirusową, jak choroba AIDS, lub chłoniak związany z wirusem EBV, czy mięsak Kaposiego (HHV-8). Ten sposób zapobiegania obejmuje podawanie pacjentowi wymagającemu takiego leczenia, albo zagrożonemu rozwojem infekcji HIV, EBV, HHV-8 lub innej infekcji wirusowej, związku według wynalazku w ilości skutecznej do złagodzenia, zapobiegania lub opóźnienia początku infekcji wirusowej. W podejściu profilaktycznym, korzystne jest aby używany związek przeciwwirusowy miał niewielką toksyczność, a korzystnie by był nietoksyczny dla pacjenta. W tym aspekcie szczególnie korzystne jest by używany związek miał maksymalną skuteczność antywirusową i wykazywał minimalną toksyczność u pacjenta. W przypadku związków według wynalazku przeznaczonych do stosowania profilaktycznego w przypadku infekcji wirusowych, związki podaje się w takim samym zakresie dawkowania jak w podejściu terapeutycznym (jak opisane powyżej), jako środek profilaktyczny do zapobiegania rozprzestrzenianiu się infekcji wirusowej, albo alternatywnie w celu przedłużenia początku lub zmniejszenia prawdopodobieństwa zarażenia się pacjenta wirusem, które to zarażenie przejawia się objawami klinicznymi.
Ponadto, związki według wynalazku można podawać same lub w połączeniu z innymi środkami, w tym innymi związkami według wynalazku. Niektóre związki według wynalazku mogą skutecznie zwiększać aktywność biologiczną pewnych środków zmniejszając metabolizm, katabolizm lub przez inaktywację innych związków i jako takie, podaje się je łącznie w celu uzyskania tego zamierzonego efektu.
Jak wskazano, związki według wynalazku można podawać same lub łącznie z innymi środkami przeciwwirusowymi do leczenia infekcji wirusowych, jak opisane, w szczególności obejmującymi inne związki według wynalazku lub związki, które jak ujawniono są przydatne w leczeniu infekcji wirusem HIV lub flawiwirusami, w tym takie jakie są używane obecnie do zwalczania HIV, jak m.in. nukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy (NRTI), nienukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy, inhibitory proteazy, inhibitory fuzji, przykładowe związki spośród których mogą obejmować, np. 3TC (lamiwudyna), AZT (zidowudyna), (-)-FTC, ddl (didanozyna), ddC (zalcytabina), abakawir (ABC), tenofowir (PMPA), D-D4FC (Reverset), D4T (stawudyna), Racivir, L-FddC, L-D4FC, NVP (newirapina), DLV (delawirdyna), EFV (efawirenz), SQVM (mesylan sakwinawiru), RTV (ritonawir), IDV (indinawir), SQV (sakwinawir), NFV (nelfinawir), APV (amprenawir), LPV (lopinawir), inhibitory fuzji, jak T20, m.in. fuzeon, i ich mieszaniny, w tym związki przeciwko wirusowi HIV będące obecnie na etapie prób klinicznych lub w opracowaniu, jak również związki ujawnione między innymi w opisach patentowych USA o numerach US - 6 240 690; US - 6 316 505; US - 6 316 492; US - 6 232 120; US - 6 180 604; US - 6 114 327; US - 5 891 874; US - 5 821 242; US - 5 532 215; US - 5 491 135; US - 5 179 084; i US - 4 880 784, podanych tutaj jako odnośniki literaturowe.
Związki ujawnione w wymienionych powyżej opisach patentowych można stosować, z uwagi na ich dodatkową aktywność, wraz ze związkami według wynalazku wykorzystując ich addytywną aktywność, lub profil leczniczy, przeciw HIV i/lub innym wirusom, a w niektórych przypadkach z uwagi na efekty synergistyczne kombinacji ze związkami według wynalazku. Korzystne takie dalsze czy dodatkowe związki do stosowania razem ze związkami według wynalazku obejmują takie, które nie hamują HIV ani innego wirusa. Niektóre związki według wynalazku mogą skutecznie zwiększać aktywność biologiczną pewnych środków według wynalazku zmniejszając metabolizm czy inaktywując inne związki i jako takie, w celu uzyskania tego zamierzonego efektu podaje się je razem.
Wynalazek zostanie dalej opisany poniższymi przykładami; które stanowią jedynie jego ilustrację. Dla specjalisty w dziedzinie jest zrozumiałym, że te przykłady w żaden sposób nie stanowią ograniczenia i że można dokonać zmian w szczegółach bez odchodzenia od myśli przewodniej i zakresu wynalazku.
PL 219 609 B1
Chemia
Nowe związki według wynalazku zasadniczo wytwarza się postępując zgodnie z ogólną syntezą przedstawioną na Figurach 4-7C. Pozostałe związki łatwo syntetyzuje się w sposób analogiczny. Ogólnie, najpierw wytwarza się analog nukleozydu (tj. związek z zasadą i syntonem cukrowym) a później wprowadza się odpowiednią grupę 4', jak pokazano na Schematach A i B, i opisano w części doświadczalnej. Specjalista będzie w stanie syntetyzować związki według wynalazku postępując analogicznie do syntezy podanej w części doświadczalnej, bez konieczności angażowania się w nadmierne eksperymentowanie.
Jak pokazano na Fig. 4,5'-jodo-3'-O-blokowany 2'-deoksynukleozyd przekształca się w 4'5'-winylo-blokowany nukleozyd 2, który potem przekształca się w kilku etapach, przez 4',5'-oksirano-blokowany nukleozyd 4, w 4'-winylowy związek TDK-4-152. Jak pokazano na Fig. 5, TKD-4-114 syntetyzuje się z 5'-jodo-3'-O-blokowanego nukleozydu 7 wytwarzając 4',5'-winylowy związek 8, wprowadzając grupę etynylową w pozycję 4' blokowanego nukleozydu i otrzymując nukleozyd 10a, i potem ostatecznie wytwarza się 2',3'-nienasycone wiązanie podwójne przez eliminację podstawionej mezylanem grupy hydroksylowej w pozycji 3' związku 13. Inne związki według wynalazku syntetyzuje się analogicznie, wykorzystując wyżej opisane schematy.
Na Fig. 5A pokazano alternatywną syntezę związku TDK-4-114 ze związku pośredniego 9 z Fig. 5. W tym przypadku, związek pośredni 9 poddaje się reakcji z benzoesanem ołowiu Pb(OCOPh), lub tetraoctanem ołowiu Pb(OAc)4, prowadzonej w zasadzie wyłapującej, jak trietyloamina, diizopropyloetyloamina lub pirydyna, w odpowiednim rozpuszczalniku prowadzącej do wytworzenia 4'5'-diacylo(benzoilo lub acetylo) blokowanego nukleozydu 2 (Fig. 5A), w zależności od użytego acylującego związku ołowiu. Wprowadzenie grupy 4'-etynylowej zachodzi przez związek pośredni blokowany nukleozyd 2 w reakcji z odczynnikiem acetyleno-glinowym EtAl(Cl)C SiMe3 (Patrz Fig. 5A) w rozpuszczalniku dającej 4'-acetylenowy nukleozyd 3 (Fig. 5A). Synteza TKD-4-114 zachodzi bezpośrednio przez eliminację mesylowanej grupy hydroksylowej z wytworzeniem 4'-etynylo-2',3'-nienasyconego nukleozydu 7. Należy zwrócić uwagę, że związek pośredni 3 z Fig. 5A (i 5B) można alternatywnie otrzymać z 4',5'-winylo blokowanego nukleozydu 1 z Figur 5A i 5B (identycznego ze związkiem 9 z Fig. 5) w dwuetapowej syntezie prowadzącej do di-O-benzoilowanego związku 3 (lub di-O-acetylowanego) z Fig. 5B stosując w pierwszym etapie jod i benzoesan srebra (octan srebra) w rozpuszczalniku i otrzymując związek pośredni 2 (Fig. 5B), który poddaje się następnie reakcji z benzoesanem srebra (octanem srebra) w rozpuszczalniku, w podwyższonej temperaturze otrzymując związek pośredni 3 (lub analogicznie di-O-acetylowany związek).
Schemat syntezy podany na Fig. 6 stanowi przykład otrzymywania nienasyconego karbocyklicznego analogu KMA-23-153 (Fig. 6) z estru cyklopentanonu 1 (Fig. 6). Przebiega ona przez kilka związków pośrednich prowadząc do wytworzenia związku pośredniego 8 (Fig. 6), który kondensuje się z zasadą nukleozydową otrzymując związek pośredni 9, w którym 4'-ester przekształca się w związek 4'-etynylowy 10, a potem usuwa się grupę 5'-blokującą otrzymując związek KMA-23-153.
Fig. 7A przedstawia syntezę 4'-etynylo-2'-deoksynukleozydów według metody ogólnej opisanej przez Nomura, i in., J. Med. Chem., 42, 2901-2908 (1999) polegającej na wprowadzeniu fluorowcowanej grupy winylowej w pozycję 4'-nukleozydu, który ulega dehydrofluorowcowaniu tworząc 4'-etynylo-nukleozyd 8 (Fig. 7A). Fig. 7B pokazuje syntezę 4'-etynylo-2'-deoksynukleozydu z łatwo dostępnego prekursora cukrowego 9 (Fig. 7B). Synteza polega na wprowadzeniu 4'-fluorowcowanej grupy winylowej w grupę 4'-formylową syntonu cukrowego 10 z wytworzeniem związku 11 (Fig. 7B), a potem dehydrofluorowcowaniu, wprowadzeniu zasady nukleozydowej i ewentualnym przekształceniu grupy 2'-hydroksylowej w kilku etapach w związek 18. Na Schemacie 3 na Fig. 7C przedstawiono wprowadzenie 2',3'-wiązania podwójnego w 4'-etynylowy analog przez mezylowanie grupy 3'-OH, a następnie poddanie reakcji mezylowanego związku pośredniego z silną zasadą prowadzącej do powstania podwójnego wiązania w pozycji 2',3' cukru.
Postępując według jednej (albo kilku) z wyżej opisanych metod syntezy i stosując dobrze znane rutynowe metody, specjalista łatwo może otrzymać związki według wynalazku.
PL 219 609 B1
P r z y k ł a d y
Synteza według Schematów A i B z Fig. 5 i Fig. 6
Synteza TKD-4-152 (Fig. 4)
TKD-4-152 (4'-allilotymidynę) syntetyzuje się w serii reakcji pokazanych na Fig. 5, Schemat A, rozpoczynając od związku 1, który otrzymano według procedury opublikowanej w przez J.P.H. Verheyden i J.G. Moffatt, J. Org. Chem., 39, 3573-3579 (1974).
1-[3-O-(t-butylodimetylosililo)-2,5-dideoksy-p-D-gliceropent-4-enofuranozylo]tymina (3)
Do roztworu CH3CN (150 ml) związku 1 (11,9 g, 30,19 mmola) dodaje się w temperaturze 0°C, w atmosferze Ar, DBN (11,2 ml, 90,57 mmola) i całość miesza się w temperaturze pokojowej przez noc. Po zobojętnieniu AcOH, mieszaninę reakcyjną odparowuje się do sucha a pozostałość dzieli między CHCI3 / nasycony wodny roztwór NaHCO3 (200 ml x 2/50 ml). Chromatografia kolumnowa na żelu krzemionkowym (heksan / AcOEt = 5/1 - 1/2) warstwy organicznej daje związek 2 (6,98 g, 87%) w postaci pianki. Związek 2 (6,90 g, 25,92 mmola) zadaje się w temperaturze 0°C nasyconym NH3 w MeOH (350 ml), i pozostawia na noc. Mieszaninę reakcyjną odparowuje się do sucha i suszy przez noc pod zmniejszonym ciśnieniem. Do roztworu pozostałości w DMF (60 ml) dodaje się w temperaturze 0°C, w atmosferze Ar, imidazol (5,29 g, 77,75 mmola) i chlorek t.-butylodimetylosililu (7,81 g, 51,83 mmola), po czym mieszaninę miesza się w temperaturze pokojowej przez noc. Mieszaninę reakcyjną dzieli się między AcOEt/H2O (300 ml/100 ml x 5). Po chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (heksan/AcOEt = 10/1 - 3/1) warstwy organicznej otrzymano związek 3 (7,87 g, 90%) w postaci pianki:
UV (MeOH) Xmax 264 nm (ε 11100), Xmm 234 nm (ε 4900);
1H NMR (CDCis) δ: 0,13 (6H, s, SiMe), 0,91 (9H, s, SiBu-t), 1,94 (3H, d, J6,Me = 1,2 Hz, Me), 2,13-2,20 (1H, m, H-2'a), 2,40 (1H, ddd, Jgem = 13,6 Hz, J^s· = 3,4 Hz i Jr,2'b = 6,2 Hz, H-2'b), 4,24 (1H, d, Jgem = 2,0 Hz, H-5'a), 4,54 (1H, d, Jgem = 2,0 Hz, H-5'b), 4,75 (1H, dd, J2'a,3' = 6,0 i J2',b,3' = 3,4 Hz, H-3'), 6,49 (1H, t, J1.,2'a = Jr,2'b = 6,2Hz, H-1'), 6,98 (1H, d, J6,Me = 1,2 Hz, H-6), 8,47 (1H, br,’NH);
FAB-MS m/z 339 (M++H).
Wartości dla C16H26N2O4Si:
obiiczone: C-56,78; H-7,74; N-8,28;
znaiezione: C-57,04; H-7,99; N-8,14.
4',5'-epoksyd 3'-O-(t-butylodimetylosililo)tymidyny (4)
Do roztworu związku 3 (20 mg, 0,059 mmola) w CH2Ci2 (3 ml) dodaje się w temperaturze -30°C, w atmosferze Ar, dimetylodioksiran (0,072M w acetonie, 1,2 ml, 0,089 mmola) i mieszaninę reakcyjną miesza się przez 30 minut w temperaturze -30°C. Odparowanie rozpuszczalnika daje związek 4 w postaci ciała stałego:
1H NMR (CDCia) δ: 0,09, 0,10 (6H, każdy jako s, SiMe), 0,90 (9H, s, SiBu-t), 1,95 (3H, d, J6,Me =
1,3 Hz, Me), 2,25 (1H, ddd, Jgem = 14,0 Hz, J2'a,3' = 4,9 Hz i Jr,2'a = 7,1 Hz, H-2'a), 2,52 (1H, ddd, Jgem = 14,0 Hz, J2'b,3' = 1,6 Hz i Jr,2'b = 6,2 Hz, H-2'b), 3,07 (1H, d, Jgem = 3,3 Hz, H-5'a), 3,36 (1H, d, Jgem = 3,3 Hz, H-5'b), 4,26 (1H, dd, J2'a,3' = 4,9 i J2',b,3' = 1,6 Hz), 6,12 (1H, dd, Jr,2'a = 7,1 Hz i Jr,2'b = 6,2 Hz, H-1'), 7,27 (1H, d, J6,Me = 1,3 Hz, H-6), 9,06 (1H, br, NH);
FAB-MS m/z 355 (M++H).
3'-O-(t-butylodimetylosililo)-4'-a-allilotymidyna (5)
Do roztworu związku 3 (80 mg, 0,24 mmola) w CH2Ci2 (5 ml) dodaje się, w temperaturze -30°C, w atmosferze Ar, dimetylodioksiran (0,098M w acetonie, 3,6 ml, 0,36 mmola) i mieszaninę miesza się przez 30 minut w temperaturze -30°C. Rozpuszczalniki odparowuje się a pozostałość suszy pod zmniejszonym ciśnieniem przez 1 godzinę, otrzymując związek 4. Do roztworu związku 4 w CH2Ci2 (5 ml) dodaje się w temperaturze -30°C, w atmosferze Ar, allilotrimetylosilan (0,11 ml, 0,71 mmoia) i SnCi4 (1M roztwór w CH2Ci2, 0,71 mi, 0,71 mmoia) i mieszaninę miesza się przez 4 godziny w temperaturze -30°C. Po przerwaniu reakcji nasyconym wodnym roztworem NaHCO3, mieszaninę reakcyjną sączy się przez warstwę celitu. Przesącz dzieli się między CHCl3/nasycony wodny roztwór
NaHCO3 (60 mi x 3/20 ml). Warstwę organiczną odparowuje się do sucha, pozostałość zadaje się nasyconym NH3 w MeOH (30 mi) w temperaturze pokojowej na 12 godzin. Odparowanie i oczyszczanie metodą preparatywnej TLC (heksan/EtOAc = 2/3) daje związek 5 (75 mg, 80%) w postaci pianki:
UV (MeOH) Xmax 267 nm (ε 12700), Xmin 235 nm (ε 5900);
PL 219 609 B1 1H NMR (CDCI3) δ 0,08, 0,08 (6H, każdy jako s, SiMe), 0,89 (9H, s, SiBu-t), 1,87 (3H, d, J6,Me =
1,1 Hz, Me), 2,16 (1H, dd, Jgem = 14,5 Hz i J6.a,7. = 8,1 Hz, CI±CH=CH2), 2,27-2,39 (2H, m, H-2'), 2,44 (1H, dd, Jgem = 14,5 Hz i J^ = 6,3 Hz, C^CH=CH2), 2,94 (1H, br, OH), 3,52 (1H, dd, Jgem = 11,8 Hz i J5',oh = 6,1Hz, H-5'a), 3,73 ’(1H,dd, Jgem = 11,8Hz i J5',oh = 2,7 Hz, H-5'b), 4,62 (1H, dd, J2'a,3' = 5,8 Hz i J2',b,3' =7,0 Hz, H-3'), 5,07-5,13 (2H, m, CH2CH=CH2, 5,83 - 5,93 (1H, m, CH2CH=CH2), 6,11 (1H, dd, J1',2.a= 5,8 Hz i J1.,2'b = 6,9Hz, H-1'), 7,45 (1H, d, J6,Me = 1,1 Hz, H-6), 9,40 (1H, br, NH); eksperyment NOE, H-17CI±CH=CH2 (0,8%), CH2-5'/H-3' (5,3%), CH2-5'/H-6 (0,6%), HO-5'/H-3' (0,7%) i HO-5'/H-6 (1,2%);
FAB-MS m/z 397 (M++H).
Wartości dla C19H32N2OSi/3H2O:
obliczone: C-56,69; H-8,18; N-6,96;
znalezione: C-56,46; H-8,18; N-6,87.
TKD-4-152 (4'-allilotymidyna) Fig. 4
Mieszaninę związku 5 (59 mg, 0,149 mmola) i fluorku t.butyloamoniowego (58 mg, 0,223 mmola) w THF (3 ml) miesza się w temperaturze pokojowej przez 12 godzin. Po chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (CHCl3/MeOH = 20/1) i odparowaniu mieszaniny reakcyjnej otrzymano TKD-4-152 (37,7 mg, 90%) w postaci pianki:
UV (MeOH) Xmax 267 nm (ε 9300), Xmin 235 nm (ε 2000);
1H NMR δ: 1,86 (3H, d, J6,Me = 1,2 Hz, Me), 2,27-2,35 (3H, m, H-2' i CH2CH=CH2), 2,42-2,48 (1H, m, CH2CH=CH2), 3,56 (1H, d, Jgem = 11,8 Hz, H-5'a), 3,64 (1H, d, Jgem = 11,8 Hz, H-5'b), 4,48 (1H, t, J2'a,3' = J2'b,3' = 5,8 Hz, H-3'), 5,04-5,13 (2H, m, CH2CH=CH2), 5,88-5,98 (1H, m, CH2CH=CH2), 6,23 (1H, t, Jr,2'a = J1',2'b = 6,5 Hz, H-1'), 7,89 (1H, d, J6,Me = 1,2 Hz, H-6);
FAB-MS m/z 283 (M++H), 321 (M++K).
Wartości dla C13H18N2O5 · 1/2H2O:
obliczone: C-54,16; H-6,57; N-9,62;
znalezione: C-53,87; H-6,49; N-9,28
TKD-4-114 (2',3'-didehydro-3'-deoksy-4'-etynylotymidyna, 4'-etynylo-d4T) syntetyzuje się w serii reakcji pokazanych na Schemacie B, wychodząc ze związku 6, który otrzymuje się według procedury opublikowanej przez B.V. Joshi i C.B. Reese, Tetrahedron Lett., 32, 2371-2374 (1992).
1-(3-O-acetylo-2,5-dideoksy-5-jodo-p-D-treo-pentofuranozylo)tymina (7)
Mieszaninę związku 6 (5,3 g, 15,05 mmola) i Ac2O (4,3 ml, 45,15 mmola) w pirydynie (30 ml) miesza się w temperaturze pokojowej przez 13 godzin. Mieszaninę reakcyjną dzieli się między CHCl3/nasycony wodny roztwór NaHCO3 (250 ml x 3/50 ml). Po chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (heksan/EtOAc = 1/1 - 1/2) warstwy organicznej otrzymano związek 7 (5,53 g, 93%) w postaci pianki:
1H NMR (CDCI3) δ: 1,96 (3H, s, Me), 2,11(3H, s, Ac), 2,11-2,16 (1H, m, H-2'a), 2,82 (1H, ddd, Jgem = 15,8 Hz, Jr2'b = 8,0 Hz i J2'b3' = 5,7 Hz, H-2'b), 3,32-3,39 (2H, m, R-5'), 4,28 (1H, dt, J3'4 = 3,3 Hz i J4'5' = 7,1 Hz,’ R-4'), 5,48 (1H, dd, J2'b3' = 5,7 Hz i J3'4 = 3,3 Hz, H-3'), 6,30 (1H, dd, Jr2'a = 2,8 Hz i J1'2'b = 8,0 Hz, H-1'), 7,38 (1H, d, J6Me = 0,7 Hz, H-6), 8,59 (1H, br, NH); '
FAB-MS m/z 395 (M++H).
1-(3-O-acetylo-2,5-dideoksy-p-L-glicero-pent-4-enofuranozylo)tymina (8)
Do roztworu związku 7 (5,5 g, 13,95 mmola) w CH3CN (40 ml) dodaje się w temperaturze 0°C DBN (6,9 ml, 55,81 mmola) i mieszaninę reakcyjną miesza się w temperaturze pokojowej przez 17 godzin. Po zobojętnieniu AcOH, mieszaninę reakcyjną odparowuje się do sucha. Pozostałość dzieli się między CRCI3 / nasycony wodny roztwór NaHCO3 (200 ml x 3/50 ml). Po chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (heksan/EtOAc = 2/1 - 1/1) warstwy organicznej otrzymano związek 8 (3,34 g, 90%) w postaci pianki:
1H NMR (CDCI3) δ: 1,96 (3H, d, J6Me = 1,3 Hz, Me), 2,06 (3H, s, Ac), 2,21 (1H, dt, Jgem = 15,2 Hz, J1'2'a = J2'a3' = 2,7 Hz, H-2'a), 2,83 (1H, dt, Jgem = 15,2 Hz, Jr2'b = J2'b3' = 7,1 Hz, H-2'b), 4,51 (1H, dd, Jgem = 2,4 Hz, J3'5'a = 0,8 Hz, H-5'a), 4,73 (1H, dd, Jgem = 2,4 Hz i J3'5'b 0,7 Hz, H-5'b), 5,70-5,73 (1H, m, H-3'), 6,44 (1H, dd, Jr2'a= 2,7 Hz i Jr2'b = 7,1 Hz, H-1'), 7,25 (1H, d, J6Me = 1,3 Hz, H-6), 8,54 (1H, br, NH)
FAB-MS m/z 267 (M++H).
PL 219 609 B1
1-[3-O-(t-butylodimetylosililo)-2,5-dideoksy-p-L-glicero-pent-4-enofuranozylo]tymina (9)
Związek 8 (5,2 g, 19,53 mmola) utrzymuje się w nasyconym NH3 w MeOH (150 ml) w temperaturze pokojowej przez 9 godzin. Po odparowaniu, pozostałość rozpuszcza się w DMF (60 ml). Do roztworu dodaje się w temperaturze 0°C imidazol (5,32 g, 78,12 mmola) i chlorek t.-butylodimetylosililu (8,83 g, 58,59 mmola). Mieszaninę reakcyjną miesza się w temperaturze pokojowej przez 11 godzin, a potem dzieli między EtOAc/H2O (250 ml/50 ml x 4). Po chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (heksan/EtOAc = 10/1) warstwy organicznej otrzymano związek 9 (6,43 g, 97%) w postaci pianki:
UV (MeOH) Xmax 266 nm (ε 11600), Xmin 236 nm (ε 5700);
1H NMR (CDCI3) δ: 0,11 i 0,14 (6H, każdy jako s, SiMe), 0,88 (9H, s, SiBu-t), 1,92 (3H, d, J6CH3 = 1,2 Hz, Me), 2,03 (1H, dt, Jgem = 10,8 Hz, Jr,2'a= 3,2 Hz i J2'a,3 = 3,2 Hz, H-2'a), 2,61-2,68 (1H, m, H-2'b), 4,25 (1H, d, Jgem = 2,2Hz, H-5'a), 4,57 (1H, d, Jgem = 2,2Hz, H-5'b), 4,68 (1H, dd, J2'a,3 = 3,2 Hz, J2'b,3' = 6,8 Hz H-3'), 6,46 (1H, dd, Jr,2'a = 3,2 Hz i Jd',2'b = 7,2 Hz, H-1'), 7,44 (1H, d, J6,CH3 = 1,2 Hz, H-6), (1H, br, NH);
FAB-MS m/z 339 (M++H).
Wartości dla C16H26N2O4Si:
obliczone: C-56,78; H, 7,74; N, 8,28;
znalezione: C-56,61; H, 7,87; N, 8,17
-[2-Deoksy-3-O-(t-butylodimetylosilHo)-4-etynylo-p-D-treo-pentofuranozylo]tymina (10a) i 1 -[2-Deoksy-3-O-(t-butylodimetylosililo)-4-etynylo-a-L-erytro-pentofuranozylo]tymina (10b)
Do roztworu związku 9 (60 mg, 0,177 mmola) w CH2CI2 (5 ml) dodaje się w temperaturze -30°C dimetylodioksiran (0,09M w acetonie, 3,0 ml, 0,266 mmola). Po mieszaniu przez 0,5 godziny, mieszaninę odparowuje się i suszy pod zmniejszonym ciśnieniem przez 1 godzinę. Pozostałość rozpuszcza się w CH2Cl2 (5 ml). Do tego roztworu dodaje się, w temperaturze -30°C, w atmosferze Ar, trietynyloglin (0,3M w CH2Cl2, 1,8 ml, 0,532 mmola) i mieszaninę miesza się w temperaturze pokojowej przez 17 godzin. Po przerwaniu reakcji nasyconym wodnym roztworem NH4CI, mieszaninę reakcyjna sączy się przez warstwę celitu. Przesącz dzieli się między CHCl2/nasycony wodny NH4CI (60 ml x 3/20 ml). Rozdzielanie warstwy organicznej metodą HPLC (heksan/EtOAc = 2/3) daje związek 10a (tR = 10,8 minut, 39,3 mg, 58%, pianka) i 10b (tR = 16,2 minut, 18,8 mg, 28%, związek stały).
Dane fizyczne dla 10a:
UV (MeOH): Xmax 266 nm (ε 12100), Xmin 235 nm (ε 6000);
1H NMR (CDCI3) δ: 0,11 i 0,16 (6H, każdy jako s, SiMe), 0,90 (9H, s, SiBu-t), 1,91 (3H, d, J6,Me =
I, 3 Hz, Me), 1,91-1,96 (1H, m, H-2'a), 2,33 (1H, br, OH), 2,62 (1H, s, etynylo), 2,95 (1H, ddd, Jgem = 14,6 Hz, Jd',2'b = 7,9 Hz i J2'b,3' = 5,5 Hz, H-2'b), 3,93 (1H, d, Jgem = 11,6 Hz, H-5'a), 3,99 (1H, d, Jgem =
II, 6 Hz, H-5'b), 4,49 (1H, dd, J2X3' = 2,0Hz i J2'b,3 = 5,5 Hz, H-3'), 6,39 (1H, dd, Jr,2'a= 3,7 Hz i Jd',2'b = 7,9 Hz, H-1'), 7,65 (1H, d, J6,CH3 = 1,3 Hz, H-6), 8,72 (1H, br, NH);
FAB-MS m/z 381 (M++H).
Wartości dla C13H28N2O5Si · H2O:
obliczone: C-54,24; H-7,59; N-7,03;
znalezione: C-54,46; H-7,20; N-6,72.
Dane fizyczne dla 10b: temperatura topnienia 96-98°C;
UV (MeOH): Xmax 267 nm (ε 9300), Xmin 235 nm (ε 1700).
1H NMR (CDCI3) δ: 0,08 i 0,13 (6H, każdy jako s, SiMe), 0,89 (9H, s, SiBu-t), 1,93 (3H, d, J6, CH3 = 0,9 Hz, Me), 2,12-2,17 (1H, m, H-2'a), 2,63 (1H, br, OH), 2,71-2,77 (1H, m, H-2'b), 2,75 (1H, s, etynyl), 3,67 (1H, d, Jgem = 11,5Hz, H-5'a), 3,74 (1H, d, Jgem = 11,5Hz, H-5'b), 4,47 (1H, t, J2'a,3 = J2'b,3' = 5,3Hz, H-3'), 6,30 (Ή, dd, Jr,2'a= 4,8Hz i Jr,2'b = 6,9Hz, H-1'), 7,80 (1H, d, J6,CH3 = 0,9Hz, H-6), 9,00 (1H, brs, NH);
FAB-MS m/z 381 (M++H).
Wartości dla C18H28N2O5Si:
obliczone: C-56,82; H-7,42; N-7,36;
znalezione: C-56,57; H-7,58; N-7,19.
1-[5-O-acetylo-2-deoksy-3-O-(t-butylodimetylosililo)-4-etynylo-p-D-treo-pentofuranozylo]tymina (11)
Do roztworu związku 10a (161 mg, 0,423 mmola) w pirydynie (4 ml) dodaje się w temperaturze 0°C AC2O (120 ml, 1,269 mmola) i mieszaninę miesza się w temperaturze pokojowej przez 11 godzin.
PL 219 609 B1
Mieszaninę reakcyjną dzieli się między CHCI3 / nasycony wodny roztwór NaHCO3 (60 ml x 3/20 ml). Po chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (heksan/EtOAc = 3/1) warstwy organicznej otrzymuje się związek 11 (169,7 mg, 95%) w postaci pianki:
UV (MeOH): Xmax 266 nm (ε 9200), Xmin 234 nm (ε 2000).
1H NMR (CDCI3) δ: 0,10 i 0,14 (6H, każdy jako s, SiMe), 0,90 (9H, s, SiBu-t), 1,90-1,94 (4H, m, H-2'a i Me), 2,14 (3H, s, Ac), 2,58 (1H, s, etynylo), 3,01 (1H, ddd, Jgem = 14,8 Hz, Jr,2'b = 8,3 Hz i J2'b,3' =5,0 Hz, H-2'b), 4,37 (1H, d, Jgem = 11,1 Hz, H-5'a), 4,45 (1H, d, J2-b,3· = 5,0 Hz, H-3')’, 4,53 (1H, d, Jgem = 11,1 Hz, H-5'b), 6,40 (1H, dd, Jr,2'a = 2,8 Hz i Jr7b = 8,3 Hz, H-1'), 7,53 (1H, d, J6,Me = 1,3 Hz, H-6), 8,04 (1H, br, NH);
FAB-MS m/z 461 (M++K).
Wartości dla C20H30N2O6Si: obliczone: C-56,85;
znalezione: C-56,84;
H-7,16; N-6,63
H-7,35; N-6,26
-(5-O-acetylo-2-deoksy-4-etynylo-p-D-treo-pentofuranozylo)tymina (12)
Do roztworu związku 11 (169,7 mg, 0,402 mmola) w THF (4 ml) dodaje się, w atmosferze Ar, fluorek t.butyloamoniowy (1M roztwór w THF, 602 μΐ, 0,602 mmola). Po 1-godzinnym mieszaniu w temperaturze pokojowej rozpuszczalnik odparowuje się. Po chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (CHCl3/MeOH = 100/1) pozostałości otrzymano związek 12 (114,7 mg, 93%) w postaci pianki:
UV (MeOH): Xmax 265 nm (ε 8400), Xmin 233 nm (ε 17000).
1H NMR (CDCI3 po dodaniu D2O) δ: 1,93 (3H, d, J6,Me = 1,3 Hz, Me), 2,14-2,18 (1H, m, H-2'a), 2,18 (3H, s, Ac), 2,59 (1H, s, etynylo), 2,94-3,02 (1H, m, H-2'b), 4,22 (1H, d, Jgem = 11,4Hz, H-5'a), 4,31 (1H, d, J2'b,3· = 5,5Hz, H-3'), 4,68 (1H, d, Jgem = 11,4Hz, H-5'b), 6,24 (1H, dd, ss, Jr,2a· = 2,9Hz i Jr,2'b = 9,0Hz, H-1'), 7,60 (1H, d, J6,Me = 1,3Hz, H-6);
13C NMR (CDCI3) δ: 12,52, 20,84, 38,76, 63,30, 74,73, 76,23, 79,85, 82,08, 85,33, 111,41, 137,93, 150,53, 163,63, 171,98;
FAB-HR-MS m/z dla C14H37N2O6 obliczone: 309,1087 (M++H), znalezione: 309,1074.
-(5-O-acetylo-2-deoksy-3-O-metanosulfonylo-4-etynylo-[)-D-treo-pentofuranozylo)tymina (13)
Do roztworu związku 12 (76 mg, 0,247 mmola) w pirydynie (4 ml dodaje się w temperaturze 0°C chlorek metanosulfonylu (57 μ!, 0,74 mmola) i mieszaninę miesza się w temperaturze pokojowej przez 16 godzin. Mieszaninę reakcyjną dzieli się między CHCI3 / nasycony wodny roztwór NaHCO3 (60 ml x 3/20 ml). Po chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (CHCl3/MeOH = 100/0 - 100/1) warstwy organicznej otrzymano związek 13 (95,0 mg, 100%) w postaci pianki:
1H NMR (CDCI3) δ: 1,96 (3H, d, J6,Me = 1,2 Hz, Me), 2,16 (3H, s, Ac), 2,38 (1H, ddd, Jgem = 16,0 Hz, J!',2'a = 3,5 Hz i J2'a,3· = 0,7 Hz, H-2'a), 2,70 (1H, s, etynylo), 3,11 (1H, s, Ms), 3,19 (1H, ddd, Jgem = 16,0 Hz, J1',2'b = 8,4 Hz i J2'b,3' = 5,5 Hz, H-2'b), 4,48 (1H, d, Jgem = 11,3 Hz, H-5'a), 4,53 (1H, d, Jgem =
11,3 Hz, H-5'b), 5,27-5,28 (1H, m, H-3'), 6,52 (1H, dd, J1',2'a = 3,5 Hz, J1',2'b= 8,4 Hz, H-1'), 7,33 (1H, d, J6,Me = 1,2 Hz, H-6), 8,86 (1H, brs, NH);
FAB-MS m/z 387 (M++H).
TKD-4-114 (2',3'-didehydro-3'-deoksy-4'-etynylotymidyna)
Mieszaninę związku 13 (105 mg, 0,272 mmola) i DBN (101 μΐ, 0,815 mmola) w CH3CN (10 ml) ogrzewa się w temperaturze wrzenia pod chłodnicą zwrotną przez 11 godzin. Po przerwaniu reakcji AcOH, mieszaninę reakcyjną dzieli się między CHCI3 / nasycony wodny roztwór NaHCO3 (60 ml x 3/20 ml). Produkt, po oczyszczeniu warstwy organicznej metodą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (heksan/EtOAc = 1/1), rozpuszcza się w nasyconym NH3 w MeOH (30 ml), i utrzymuje się w temperaturze pokojowej przez 12 godzin. Po odparowaniu rozpuszczalnika i oczyszczaniu metodą preparatywnej TLC (heksan/EtOAc = 1/1) otrzymano związek TKD-4-114 (49,6 mg, 74%) w postaci ciała stałego:
temperatura topnienia 207-209°C;
UV (MeOH): Xmax 264 nm (ε 10800), Xmin 235 nm (ε 4800).
1H NMR (CDCI3) δ: 1,83 (3H,s, Me), 2,63 (1H, s, etynylo), 3,47 (1H, br, OH), 3,88 (1H, d, Jgem = 12,5 Hz, H-5'a), 3,96 (1H, d, Jgem = 12,5 Hz, H-5'b), 5,91 (1H, dd, Jr,2' = 1,1, Hz i = 5,9 Hz, H-2'),
PL 219 609 B1
6,30 (1H, dd, J1',3' = 2,0 Hz i J2',3' = 5,9 Hz, H-3'), 7,16-7,17 (1H, m, H-1'), 7,44 (1H,d, J6,Me = 1,1 Hz, H-6), 9,06 (1H, br, NH);
FAB-MS m/z 249 (M++H).
Wartości dla C12H12N2O4 1/6 H2O:
obliczone: C-57,37; H-4,95; N-11,15;
znalezione: C-57,36; H-4,69; N-10,98.
Alternatywna synteza związku TDK-4-114 (Fig. 5A)
TKD-4-114 (2',3'-didehydro-3'-deoksy-4'-etynylotymidynę, 4'-etynylo-d4T) syntetyzuje się w serii reakcji pokazanych na Schemacie (patrz Fig. 5A), wychodząc ze związku 1, którego wytwarzanie omówiono poprzednio.
Wytwarzanie dibenzoilowego związku 2 (mieszaniny dwóch diastereomerów)
Do (70 ml) roztworu związku 1 (3,98 mg, 11,76 mmola) w toluenie dodaje się, w temperaturze 0°C w atmosferze Ar, i -Pr2NEt (5,1 ml, 29,4 mmola) i Pb(OCOPh)4 (20,33 g, 29,4 mmola) i mieszaninę miesza się przez 4 godziny. Reakcję zatrzymuje się dodając nasycony wodny roztwór NaHCO3 i mieszaninę sączy przez celit. Przesącz dzieli się między CHCI3 / nasycony wodny roztwór NaHCO3. Warstwę organiczną oczyszcza się metodą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (heksan/AcOEt = 2/1) otrzymując związek 2 (4,84 g, 71%) w postaci pianki:
1H NMR (CDCI3) δ: 0,02, 0,07, 0,15 i 0,20 (6H, każdy jako s, SiMe), 0,75 i 0,93 (9H, każdy jako s, SiBu-t), 1,69 i 1,91 (3H, każdy jako d, J6,Me = 1,2 Hz, Me-5), 1,91-2,00, 2,33-2,40, 2,76-2,83 i 2,94-3,01 (2H, każdy jako m, H-2'), 4,73 i 4,95 (1H, t i d, J2V3' = 6,8 i 4,4 Hz, H-3'), 4,91, 5,08, 5,11 i 5,19 (2H, każdy jako d, Jgem = 12,0 Hz, CH2-5'), 4,24 (1H, d, Jgem = 2,0 Hz), 6,34 i 6,64 (1H, d i dd, Jr,2' = 6,4 i J1',2' = 2,8, 8,2 Hz, H-1'), 7,32-7,37, 7,45-7,51, 7,58-7,67, 7,92-7,94, 8,02-8,04 i 8,04-8,13 (1H, każdy jako m, H-6 i Ph), 8,92 (1H,br, NH);
FAB-MS (m/z) 581 (M++H).
Wartości dla C30H36N2O9Si:
obliczone: C-62,05; H-6,25; N-4,82;
znalezione: C-61,85; H-6,37; N-4,70.
1-[5-O-benzoilo-3-O-(t-butylodimetylosililo)-2-deoksy-4-(trimetylosililo)etynylo-p-D-treo-pentofuranozylo]tymina (3)
Do roztworu HC CSiMe3 (3,2 ml, 22,44 mmola) w toluenie (40 ml) dodaje się, w temperaturze 0°C, w atmosferze Ar, BuLi (2,44 M roztwór w heksanie) (9,2 ml, 22,44 mmola) i mieszaninę miesza się przez 30 minut. Do tego roztworu dodaje się w temperaturze 0°C EtAlCl2 (0,94 M roztwór w heksanie) (23,4 ml, 22,44 mmola). Po mieszaniu przez 30 minut dodaje się, w 0°C, związek 2 (3,26 g, 5,61 mmola) w CH2Cl2 (50 ml) i mieszaninę miesza się przez noc. Mieszaninę reakcyjną dzieli się między CHCl3 / nasycony wodny roztwór NaHCO3. Warstwę organiczną oczyszcza się metodą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (heksan/EtOAc = 3/1) otrzymując związek 3 (1,14 g, 37%) w postaci pianki:
1H NMR (CDCI3) δ: 0,09 i 0,13 (6H, każdy jako s, SiMe), 0,12 (9H, s, C CSiMe;,), 0,89 (9H, s, SiBu-t), 1,90 (3H, d, JMe,6 = 0,8 Hz, Me-5), 1,95 (1H, ddd, Jd',2'a = 2,8, J2X3' = 1,2 i J2'a,2'b = 14,6 Hz, H-2'a), 3,02 (1H, ddd, Jr,2'b= 8,2, J?,^ = 5,2 i J2'a,2'b = 14,6 Hz, H-2'b), 4,50 (1H, dd, J2X3' ' = 1,2 i J2O,3' =
5,2 Hz, H-3'), 4,64 (1H, d, J5'a,5'b = 10,8 Hz, H-5'a), 4,68 (1H, d, J5'a,5'b = 10,8 Hz, H-5'b), 6,40 (1H, d, Jr,2'a = 2,8 i Jd',2'b= 8,2 Hz, H-1'), 7,44-7,48, 7,57-7,61 i 8,07-8,10 (6H, każdy jako m, H-6 i Ph), 8,24 (1H, br);
FAB-MS (m/z) 557 (M++H).
1-[5-O-benzoilo-2-deoksy-4-etynylo-p-D-treo-pentofuranozylo]tymina (4)
Do roztworu związku 3 (208,2 mg, 0,37 mmola) w THF (5 ml) dodaje się, w temperaturze 0°C, Bu4NF-3H2O (290,2 mg, 1,11 mmola) i mieszaninę miesza się przez 1 godzinę. Mieszaninę reakcyjną odparowuje się do sucha. Po chromatografii kolumnowej pozostałości na żelu krzemionkowym (2% MeOH w CH2Cl2) otrzymano związek 3 (115,3 mg, 84%) w postaci pianki:
1H NMR (CDCI3 + D2O) δ: 1,94 (3H, d, JMe, 6 = 1,2 Hz, Me-5), 2,15 (1H, dd, Jr,2'a = 3,2 i J2'a,2'b = 15,0 Hz, H-2'a), 2,60 (1H, s, C CH), 3,01 (1H, ddd, Jr,2'b = 9,0, J2O,3' = 5,2 i J2'a,2'b = 15,0 Hz, H-2'b), 4,34 (1H, d, J2'b,3' = 5,2 Hz, H-3'), 4,40 (1H, d, JSa,5'b = 11,2 Hz), 4,96 (1H, d, J5'a,5'b = 11,2 Hz), 6,34 (1H, d, Jr2'a = 3,2 i Jr2'b = 9,0 Hz, H-1'), 7,46-7,51, 7,61-7,65 i 8,09-8,11 (5H, każdy jako m, Ph), 7,70 (1H, d, JMe6 = 1,2 Hz),’ 8,47 (1H, br);
PL 219 609 B1
FAB-MS (m/z) 371 (M++H).
1-[5-O-benzoilo-2-deoksy-4-etynylo-3-O-metanosulfonylo-p-D-treo-pentofuranozylo]tymina (5)
Do roztworu związku 4 (110,9 mg, 0,30 mmola) w pirydynie (3,5 ml) dodaje się, w temperaturze 0°C, w atmosferze Ar, MsCl (0,12 ml, 1,5 mmola), i mieszaninę miesza się przez 6 godzin. Mieszaninę reakcyjną dzieli się między CHCI3 / nasycony wodny roztwór NaHCO3. Po chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (1,5% MeOH w CH2Cl2) warstwy organicznej otrzymano związek 5 (105,2 mg, 78%) w postaci pianki:
1H NMR (CDCI3) δ: 1,92 (3H, d, JMe,6 = 1,2 Hz, Me-5), 2,43 (1H, dd, Jr,2'a= 3,6 i J2'a,2'b = 16,0 Hz, H-2'a), 2,72 (1H, s, C=CH), 3,07 (3H, s, SO2Me), 3,23 (1H, ddd, Jr,2'b= 8,2, J^' = 5,2 i ' J2'a,2'b = 16,0 Hz, H-2'b), 4,72 (1H, d, J5'a,5'b = 11,2 Hz), 4,76 (1H, d, J5'a5'b = 11,2 Hz), 5,37 (1H, d, J2O,3' = 5,2 Hz, H-3'), 6,56 (1H, d, Jr,2'a = 3,6 i Jr,2'b = 98,2 Hz, H-1'), 7,36 (1H, d, JMe,6 = 1,2 Hz), 7,47-7,51, 7,60-7,64 i 8,07-8,10 (5H, każdy jako m, Ph), 8,32 (1H, br);
FAB-MS (m/z) 449 (M++H).
5'-O-benzoilo-2',3'-didehydro-3'-deoksy-4'-etynylotymidyna (6)
Do roztworu związku 5 (101,9 mg, 0,23 mmola) w CH3CN (4 ml) dodaje się, w temperaturze 0°C, w atmosferze Ar, DBN (67 μ|, 0,54 mmola) i mieszaninę miesza się w temperaturze 80°C, przez 9 godzin. Mieszaninę reakcyjną zobojętnia się dodając AcOH i dzieli między CHCl3/nasycony wodny roztwór NaHCO3. Po chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym (1,5% MeOH w CH2Cl2) warstwy organicznej otrzymano związek 6 (60 mg, 74%) w postaci ciała stałego:
1H NMR (CDCis) δ: 1,42 (3H, d, JMe,6 = 1,2 Hz, Me-5), 2,70 (1H, s, C sCH), 4,59 (1H, d, J5'a,5'b = 12,0 Hz, H-5'a), 4,76 (1H, d, J5'a,5'b = 12,0 Hz, H-5'b), 5,99 (1H, dd, Jr,2' = 1,2, J2',3 = 5,9, H-2'), 6,38 (1H, dd, Jr,3' = 2,0 i J2',3 = 5,9 Hz, ' H-3'), 6,98 (1H, d, JMe,6 = 1,2 Hz), 7,12 (1H, m, H-1'), 7,45-7,49, 7,60-7,63 i 8,00-8,03 (5H, każdy jako m, Ph), 8,37 (1H, br);
FAB-MS (m/z) 353 (M++H).
2',3'-didehydro-3'-deoksy-4'-etynylotymidyna (7) (TKD-4-114, 4'-etynylo-d4T)
Do zawiesiny związku 6 (56 mg, 0,16 mmola) w MeOH (3 ml) dodaje się, w temperaturze 0°C, w atmosferze Ar, 1M NaOMe (0,32 ml, 0,32 mmola) i mieszaninę miesza się w temperaturze pokojowej. Mieszaninę reakcyjną zobojętnia się dodając AcOH i po chromatografii na kolumnie z żelem krzemionkowym (2% MeOH w CH2Cl2); otrzymano związek 7 (35,8 mg, 90%) w postaci ciała stałego.
Dane fizyczne dla związku 7 (TKD-4-114) są takie jak podano powyżej.
Synteza KMA-23-153: karbocyklicznego analogu TKD-4-114 (patrz Fig. 6)
KMA-23-153 otrzymuje się w formie racemicznej (mieszaniny równych ilości enancjomerów D i L) w sekwencji reakcji pokazanej na Schemacie na Fig. 6. Sposób wytwarzania substancji wyjściowej 2 opublikowano: patrz, Kato, i in., Chem. Pharm. Bull., 47, 1256-1264 (1999).
Ester metylowy kwasu 1-hydroksymetylo-2-oksocyklopentanokarboksylowego (związek 3 z Fig. 6)
Do zawiesiny związku 2 (10 g, 55,48 mmola) i HMPA (29 ml, 166,44 mmola) w THF (450 ml) dodaje się, w temperaturze 0°C, przy nadciśnieniu Ar, Bu3SnCl (16,5 ml, 61,0 mmola). Po mieszaniu w temperaturze 0°C przez 30 minut do mieszaniny dodaje się (CH2O)n (8,372 g), 277, mmola) i całość miesza się przez 48 godzin w temperaturze pokojowej. Mieszaninę reakcyjną dzieli się między AcOEt i solankę. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4) i odparowuje, po czym pozostałość oczyszczano na kolumnie chromatograficznej z żelem krzemionkowym (heksan/EtOAc = 1/1). Otrzymano związek 3 (7,13 g, 77%) w postaci oleju.
1H NMR (CDCI3), δ: 1,97-2,18 (2H, m, CH2), 2,21-2,25 (1H, m, CH2), 2,29-2,53 (3H, m, OH i CH2), 2,62-2,66 (1H, m, CH2), 3,74 (3H, s, Me), 3,81 (1H, dd, J = 11,2 i 8,0 Hz, CH2OH), 3,89 (1H, dd, J = 11,2 i 4,4 Hz, CH2OH).
ester metylowy kwasu 1-(tert-butylodifenylosililoksymetylo)-2-okso-cyklopentanokarboksylowego (związek 4 z Fig. 6)
Mieszaninę związku 3 (10,35 g, 60,1 mmola), imidazolu (8,18 g, 120,2 mmola) i TBDPSCl (15,6 ml, 60,1 mmola) w DMF (40 ml) miesza się przez 16 godzin w temperaturze pokojowej przy nadciśnieniu suchego Ar. Mieszaninę dzieli się między EtOAc i nasycony wodny roztwór NaHCO3. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4) i odparowuje. Uzyskaną syropowatą pozostałość zadaje się
PL 219 609 B1
MeOH (ok. 40 ml) otrzymując osad związku 4. Procedurę powtarza się następnie 3 razy otrzymując związek 4 (18,97 g, 77%) w postaci białego ciała stałego.
1H NMR (CDCis) δ: 1,02 (9H, s, SiBu-t), 2,03-2,11 (2H, m, CH2), 2,26-2,35 (1H, m, CH2), 2,41-2,53 (3H, m, CH2), 3,65 (3H, s. Me), 3,87 (1H, d, J = 9,6 Hz, CH2OSi), 4,09 (1H, d, J = 9,6 Hz, CH2OSi), 7,37-7,46 (6H, m, Ph), 7,61-7,65 (4H, m, Ph).
ester metylowy kwasu 1-(tert-butylodifenylosililoksymetylo)-2-oksocyklopent-3-enokarboksylowego (związek 5 z Fig. 6)
Do mieszanej mieszaniny związku 4 (3,58 g, 8,72 mmola) i Et3N (6,1 ml, 43,6 mmola) dodaje się, w temperaturze 0°C, przy nadciśnieniu suchego Ar, Me3SiOSO2CF3 (2,56 ml, 13,0 mmola). Mieszaninę miesza się przez 30 minut w tej samej temperaturze a potem dzieli między CH2Cl2 i nasycony wodny roztwór NaHCO3. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4) i odparowuje. Pozostałość rozpuszcza się w DMSO (12 ml). Do tego roztworu dodaje się Pd(OAc)2 (98 mg, 0,44 mmola) i mieszaninę miesza się przez 36 godzin, przy nadciśnieniu O2. Mieszaninę dzieli się między EtOAc i solankę. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4), odparowuje a po chromatografii na kolumnie z żelem krzemionkowym (heksan/EtOAc = 5/1) otrzymano związek 5 (3,13 g, 88%) w postaci białego ciała stałego.
1H NMR (CDCia) δ: 0,97 (9H, s, SiBu-t), 2,99-3,05 (1H, m, CH2), 3,21-3,26 (1H, m, CH2), 3,66 (3H, s, Me), 3,98 (1H, d, J = 10,0 Hz, CH2OSi), 4,18 (1H, d, J = 10,0 Hz, CH2OSi), 6,24-6,26 (1H, m, CH=CH), 7,37-7,45 (6H, m, Ph), 7,58-7,62 (4H, m, Ph), 7,86-7,88 (1H, m, CH=CH).
ester metylowy kwasu 1-(t.-butylodifenylosililoksymetylo)-(trans-2-acetoksy)cyklopent-3-enokarboksylowego (związek 6 z fig. 6).
Mieszaninę NaBH4 (628 mg, 16,6 mmola) i MeOH (50 ml) oziębia się i miesza w temperaturze -70°C. Do mieszaniny wkrapla się w ciągu 15 minut mieszaninę związku 5 (3,39 g, 8,3 mmola) i CeCl3-7H2O (3,1 g, 8,3 mmola) w THF/MeOH = 1/1 (50 ml). Otrzymaną zawiesinę miesza się przez 1 godzinę w temperaturze -70°C. Reakcję przerywa się dodając AcOH (ok. 1 ml). Mieszaninę reakcyjną odparowuje się. Pozostałość zawiesza się w MeCN (15 ml). Do tej zawiesiny dodaje się DMAP (1,02 g, 8,3 mmola), i-Pr2NEt (1,45 ml, 8,3 mmola) i Ac2O (1,57 ml, 16,6 mmola). Mieszaninę miesza się przez 30 minut, w temperaturze 0°C przy nadciśnieniu suchego Ar, i dzieli między CH2Cl2 i nasycony wodny roztwór NaHCO3. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4), odparowuje i po chromatografii na kolumnie z żelem krzemionkowym (heksan / EtOAc = 4/1) otrzymuje się związek 6 (3,74 g, 100%) w postaci oleju.
1H NMR (CDCI3) δ: 1,02 (9H, s, SiBu-t), 1,87 (3H, s, Ac), 2,50-2,55 (1H, m, CH2), 2,91-2,97 (1H, m, CH2), 3,71 (3H, s, Me), 3,87 (1H, d, J = 9,6 Hz, CH2OSi), 4,08 (1H, d, J = 9,6 Hz, CH2OSi), 5,765,78 (1H, m, CH=CH), 5,99-6,00 (1H, m, CH=CH), 6,07-6,08 (1H, m, AcOCH), 7,29-7,45 (4H, m, Ph), 7,61-7,65 (4H, m, Ph).
ester metylowy kwasu 1-(tert-butylodifenylosililoksymetylo)-(trans-4-hydroksy)cyklopent-2-enokarboksylowego (związek 7 z Fig. 6)
Mieszaninę związku 6 (1,87 g, 4,13 mmola), PdCl2(MeCN)2 (106 mg, 0,41 mmola) i p-chinonu (224 mg, 2,07 mmola) w THF (17 ml) ogrzewa się w temperaturze wrzenia pod chłodnicą zwrotną, przez 3 godziny, przy nadciśnieniu suchego Ar. Mieszaninę dzieli się między CH2Cl2 i nasycony wodny roztwór Na2S2O3. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4) i odparowuje. Pozostałość rozpuszcza się w MeOH (5 ml) i zadaje się mieszając K2CO3 (685 mg, 4,96 mmola) przez 1 godzinę. Mieszaninę dzieli się między CHCI3 i solanką. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4), odparowuje i po oczyszczaniu na kolumnie chromatograficznej z żelem krzemionkowym (heksan/EtOAc = 6/1) otrzymano związek 7 (1,14 g, 67%) w postaci oleju.
1H NMR (CDCI3) δ: 1,02 (9H, s, SiBu-t), 1,87 (1H, dd, J = 14,4 i 2,4 Hz, CH2), 2,73 (1H, dd, J =
14,4 i 7,2 Hz, CH2), 3,65 (3H, s, Me), 3,79 (1H, d, J = 9,6 Hz, CH2OSi), 3,85 (1H, d, J = 9,6 Hz, CH2OSi), 4,82-4,87 (1H, m, CHOH), 5,84-5,87 (1H, m, CH=CH), 6,02-6,04 (1H, m, CH=CH), 7,38-7,44 (6H, m, Ph), 7,63-7,65 (4H, m, Ph).
ester metylowy kwasu 1-(tert-butylodifenylosililoksymetylo)-(cis-4-hydroksy)cyklopent-2-enokarboksylowego (związek 8 z Fig. 6)
Mieszaninę związku 7 (1,08 g, 2,63 mmola), Ph3P (897 mg, 3,42 mmola) i AcOH (301 pi, 5,26 mmola) w THF (10 ml) oziębia się do temperatury 0°C, przy nadciśnieniu suchego Ar. Do całości wkrapla się azodikarboksylan dietylu (2,3 M roztwór w toluenie, 1,49 ml, 3,42 mola). Po mieszaniu przez 30 minut, mieszaninę dzieli się między CH2Cl2 i nasycony wodny roztwór NaHCO3. Warstwę
PL 219 609 B1 organiczną suszy się (Na2SO4) i odparowuje. Pozostałość zadaje się K2CO3 (727 mg, 5,26 mmoia) w MeOH (5 ml) na 1 godzinę. Mieszaninę dzieli się między CHCI3 i soianką. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4), odparowuje i po oczyszczaniu na kolumnie chromatograficznej z żelem krzemionkowym (heksan/EtOAc = 4/1) otrzymano związek 8 (892 mg, 83%) w postaci oieju.
1H NMR (CDCI3) δ: 1,02 (9H, s, SiBu-t), 2,20-2,31 (3H, m, CH2 i OH), 3,70 (1H, d, J = 9,6 Hz, CH2OSi), 3,71 (3H, s, Me), 3,87 (1H, d, J = 9,6 Hz, CH2OSi), 4,76-4,81 (1H, m, CHOH), 5,88 (1H, d, J = 5,6 Hz, CH=CH), 6,03 (1H, dd, J = 5,6 i 2,4 Hz, CH=CH), 7,36-7,46 (6H, m, Ph), 7,61-7,65 (4H, m, Ph).
1-[cis-4-(tert-butylodifenylosililoksymetylo)-trans-4-metoksykarbonylocyklopent-2-en-1-ylo]tymina (związek 9 z Fig. 6)
Do roztworu PPh3 (2,28 g, 8,68 mmoia) w THE (25 mi) wkrapla się, w temperaturze 0°C przy nadciśnieniu suchego Ar, azodikarboksylan dietylu (2,3 M roztwór w toluenie, 3,63 ml, 8,35 mola). Po 3 mieszaniu przez 30 minut wkrapla się zawiesinę zawierającą związek 8 (1,37 g, 3,34 mmoia) i N3-benzoilotyminę (1,15 g, 5,01 mmola) w THE (76 ml). Mieszaninę miesza się przez 70 godzin w temperaturze pokojowej, odparowuje a potem zadaje się 2M roztworem NaOMe w MeOH (6,7 ml) na 2 godziny. Mieszaninę reakcyjną zobojętnia się AcOH (1,15 ml), a potem dzieli między CH2Ci2 i nasycony wodny roztwór NaHCO3. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4), odparowuje i po oczyszczaniu na kolumnie chromatograficznej z żelem krzemionkowym (heksan/EtOAc = 1/1) otrzymano związek 9 (1,21 g, 70%) w postaci białej pianki.
1H NMR (CDCia) δ 1,05 (9H, s, SiBu-t), 1,74 (3H, d, J = 1,2 Hz, tymina-5-Me), 1,75 (1H, dd, J = 14,0 i 6,8 Hz, CH2), 3,01 (1H, dd, J = 14,0 i 8,4 Hz, CH2), 3,70 (3H, s, Me), 3,87 (1H, d, J = 10,0 Hz, CH2OSi), 3,90 (1H, d, J = 10,0 Hz, CH2OSi), 5,79 (1H, dd, J = 5,2 i 2,0 Hz, CH=CH), 5,83-5,88 (1H, m, CHN), 6,10 (1H, dd, J = 5,2 i 2,4 Hz, CH=CH), 6,88 (1H, q, J = 1,2 Hz, tymina-H-6), 4,36-7,47 (6H, m, Ph), 7,61-7,64 (4H, m, Ph), 8,89 (1H, br, tymina-NH).
1-[cis-4-(tert-butylodifenylosililoksymetylo)-trans-4-etynylocyklopent-2-en-1-ylo]tymina (związek 10 z Fig. 6)
Do roztworu związku 9 (550 mg, 1,06 mmola) w CH2CI2 (10 ml) wkrapla się, w temperaturze -70°C przy nadciśnieniu suchego Ar, i-Bu2AlH (1,01 M roztwór w toluenie, 1,16 ml, 1,17 mmoia). Po mieszaniu przez 20 minut dodaje się dodatkową ilość i-Bu2AiH (2,32 mi, 2,34 mmoia) i mieszanie kontynuuje się przez dalsze 20 minut. Reakcję przerywa się dodając AcOH (200 ml), a potem całość odparowuje się. Chromatografia na krótkiej kolumnie na żelu krzemionkowym (heksan/ EtOAc = 1/5) dała trans-4-hydroksymetyio pochodną (294 mg). Tę trans-4-hydroksymetyio pochodną rozpuszcza się w CH2Ci2 (10 mi) i utienia odczynnikiem Dessa-Martina (nadjodanem) (477 mg, 1,12 mmoia). Po mieszaniu przez 1,5 godziny, mieszaninę dzieli się między CH2Ci2 i nasycony wodny roztwór NaHCO3. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4) i odparowuje otrzymując surowy trans-4-aidehyd (274 mg). Aldehyd rozpuszcza się w MeOH zawierającym K2CO3 (310 mg, 2,24 mmola) i całość miesza się przez 10 minut w temperaturze 0°C przy nadciśnieniu suchego Ar. Do mieszaniny dodaje się (1-diazo-2-oksopropyio)fosfonian dimetylu* (270 mg, 1,4 mmola). Mieszaninę miesza się przez 1 godzinę i potem dzieli się między EtOAc i nasycony wodny roztwór NaHCO3. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4), odparowuje i po chromatografii na kolumnie z żelem krzemionkowym (heksan/EtOAc = 1/1) otrzymuje związek 10 (138 mg, 27%) w postaci białej pianki.
1H NMR (CDCI3) δ: 1,07 (9H, s, SiBu-t), 1,71 (3H, d, J = 1,2 Hz, tymina-5-Me), 2,02 (1H, dd, J =
13,2 i 7,6 Hz, CH2), 2,20 (1H, s, C CH), 2,70 (1H, dd, J = 13,2 i 8,0 Hz, CH2), 3,69 (1H, d, J = 9,6 Hz, CH2OSi), 3,83 (1H, d, J = 9,6 Hz, CH2OSi), 5,76 (1H, dd, J = 5,2 i 2,0 Hz, CH=CH), 5,91-5,95 (1H, m, CHN), 6,02 (1H, dd, J = 5,2 i 2,4 Hz, CH=CH), 6,98 (1H, q, J = 1,2 Hz, tymina-H-6), 7,37-7,48 (6H, m, Ph), 7,63-7,66 (4H, m, Ph), 8,20 (1H, br, tymina-NH).
FAB-MS (m/z): 485 (M++H).
* wytwarzanie tego odczynnika, patrz: P. Caiiant, L. D'Haenes, i M. Vandewaiie, Synth. Commun., 14, 155-161 (1984).
* zastosowanie tego odczynnika w przekształcaniu RCHO w RC CH, patrz: I. Giiiaizeau, I. M. Lagoja, S. P. Noian, V. Aucagne, J. Rozenski, P. Herdewijn, i L. A. Agrofogiio, Eur. J. Org. Chem., 666-671 (2003).
PL 219 609 B1
1-(cis-4-hydroksymetylo-trans-4-etynylocyklopent-2-en-1-ylo)tymina (związek 11, Fig. 6): KMA-23-153
Mieszaninę 10 (101 mg, 0,21 mmola) i BU4NF (1M roztwór w THF, 230 μΐ, 0,23 mmola) w THF (3 ml) miesza się przez 2 godziny w temperaturze pokojowej. Do tej mieszaniny dodaje się 4-dimetyloaminopirydynę (51 mg, 0,42 mmola), i-Pr2NEt (73 μΐ, 0,42 mmola) i Ac2O (80 μΐ, 0,84 mmola). Mieszaninę reakcyjną miesza się przez 30 minut a potem dzieli się między CH2Cl2 i nasycony wodny roztwór NaHCO3. Warstwę organiczną suszy się (Na2SO4), odparowuje i po chromatografii na kolumnie z żelem krzemionkowym (AcOEt) otrzymano octan (52 mg) w postaci białego ciała stałego. Ten octan zadaje się NH3/MeOH (35 ml) w temperaturze poniżej 0°C na 12 godzin. Podczas odparowania rozpuszczalnika następuje wytrącanie. Osad przemywa się gorącym benzenem (50 ml) otrzymując analitycznie czysty związek 11 (31 mg, 60%).
1H NMR (CDCI3) δ: 1,96-1,94 (5H, m, CH2, OH i tymina-5-Me), 2,30 (1H, s, C CH), 2,81 (1H, dd, J = 13,6 i 8,8 Hz, CH2), 3,65 (1H, dd, J = 10,0 i 7,6 Hz, CH2OH), 3,78 (1H, dd, J = 10,0 i 4,8 Hz, CH2OH), 5,78-5,80 (1H, m, CH=CH), 5,85-5,89 (1H, m, CHN), 6,04-6,06 (1H, m, CH=CH), 7,10 (1H, q, J = 1,2 Hz, tymina-H-6), 8,09 (1H, br, tymina-NH).
Wartości dla C13H14N2O3 1/5 H2O:
obliczone: C-62,49; H-5,81; N-11,21;
znalezione: C-62,57; H-5,65; N-11,22.
Aktywność biologiczna
Metody i Materiały:
Związki chemiczne: analogi 4'-D4T (Fig. 1) zsyntetyzowano w laboratorium Dr. Hiromichi Tanaka, School of Farmaceutical Sciences, Showa University, Japan; dThd, D4T i AZT zakupiono w Sigma-Aldrich Corp. St.Louis, MO; ddl zakupiono w ICN Biochemicals Inc., Aurora, OH; 3TC otrzymano z Triangle Pharmaceuticals, Durham, NC; LFd4C otrzymano z Vion Inc., New Haven, CT. Wszystkie inne używane związki chemiczne miały czystość „reagent grade lub wyższą”.
Linie komórkowe i wirus: zarówno linię komórkową H9, użytą w badaniach toksyczności i namnażaniu wirusa, jak i linię komórkową MT-2, użytą w badaniach aktywności przeciwwirusowej otrzymano z AIDS Research and Reference Reagent Program, National Institutes of Health, i zostały one ofiarowane odpowiednio przez Dr. Roberta Gallo i Dr. Douglasa Richmana. Szczep IIIB HIV-1 otrzymano od Dr. Johna Mellorsa.
Określanie aktywności przeciwwirusowej: Związki badano w komórkach MT-2 zainfekowanych szczepem IIIB HIV-I zasadniczo tak, jak opisano w stanie techniki (31). W skrócie, leki w seryjnych rozcieńczeniach umieszczono w studzienkach 96-studzienkowej płytki do hodowli tkankowej w trzech powtórzeniach, po czym dodano komórki MT-2 hodowane w podłożu RPMI 1640 uzupełnionym 10% dializowaną płodową surowicą bydlęcą i 100 μg/ml kanamycyną w ilości 104 komórek/100 p! ± 0,1 m.o.i. HIV-1 IIIB. Pięć dni później do studzienek dodano barwnik MTT a zabarwienie barwnika tetrazolowego określone przy 595 nm użyto do oceny ilościowej żywotności komórkowej (20). Sposoby obliczania procentu zabezpieczenia i badania izobologramów w kombinacji zostały opisane w stanie techniki (12).
Toksyczność komórkowa analogów nukleozydowych: analogi dThd oceniano w kilku liniach komórkowych; H9, CEM, MT-2 i HepG2. Podstawowe metody są podobne. Komórki wysiano w małym stężeniu, po czym dodano seryjne rozcieńczenia związku testowego. Używane przez autorów wynalazku linie komórkowe CEM, MT-2 i H9 hodowano w podłożu RPMI 1640 uzupełnionym 10% dializowaną płodową surowicą bydlęcą i 10 μg/ml kanamycyną. Test zakończono po 48 do 96 godzinach inkubacji w temperaturze 37°C, w inkubatorze z 5% CO2 z nawilżaniem. Próbki potraktowane lekiem porównano z nietraktowanymi próbkami kontrolnymi. Dokonano tego w zawiesinie z linii komórkowych zliczając liczbę komórek za pomocą hemocytometru, lub urządzenia Coulter Counter. Komórki HepG2, linię komórek pierwotnego raka wątroby człowieka, hodowano w DMEM medium uzupełnionym 10% dializowaną płodową surowicą bydlęcą i 10 μg/ml kanamycyną. Wpływ na HepG2, linię komórkową tworzącą monolayer, określono ilościowo przez wybarwienie po zdekantowaniu podłoża hodowlanego, 1,0% błękitem metylenowym rozpuszczonym w 50% etanolu. Potem warstwę komórek rozpuszczono w 5% roztworze sarkosylu a otrzymane zabarwienie odczytywano przy 595 nm w spektrofotometrze Molecular Devices model Vmax do odczytu płytek (Menlo Park, CA). Zabarwienie nietraktowanych próbek kontrolnych porównano z zabarwieniem próbek traktowanych lekiem.
PL 219 609 B1
Mitochondrialne DNA: wpływ analogów nukleozydowych na zawartość mtDNA oszacowano tak, jak to opisano uprzednio (2). W skrócie, komórki CEM utrzymywane w podłożu RPMI 1640 uzupełnionym 10% dializowaną płodową surowicą bydlęcą wysiano na 24-studzienkową płytkę do hodowli 5 tkankowej w gęstości 2 x 105/ml. Komórki traktowane lekami w różnych stężeniach, w formie pojedynczych środków lub w kombinacji, hodowano przez cztery dni. Potem komórki zebrano, traktowano proteazą K i RNazą wolną od DNazy. Ekstrakty umieszczono na błonach nylonowych i hybrydyzowano z sondą mtDNA. Po usunięciu związanych elementów obciążenie błony znormalizowano przeprowadzając ponowną hybrydyzację błony z sondą Alu. Bloty oceniono ilościowo używając densytometru Molecular Dynamics SI z oprogramowaniem do analizy ImageQuaNT.
Monofosforylacja analogów przez kinazę tymidynową: wszystkie analogi badano pod kątem ich zdolności do ulegania fosforylacji z udziałem kinazy tymidynowej (TK-1) z komórek CEM. Enzym oczyszczono na kolumnie z wykorzystaniem powinowactwa metodą opracowaną w tym laboratorium (7). Analogi tymidyny (250 μM) inkubowano z mieszaniną zawierającą 150 mM Tris HCl pH 7,5,
2,4 mM ATP, 2,4 mM MgCl2, 0,6 mg fosforanu kreatyny, 5,8 jednostki fosfokinazy kreatynowej, 0,19 mg albuminy i 0,07 jednostki TK-1 w objętości całkowitej 200 pl. Pod koniec okresu inkubacji reakcję zatrzymano dodając 3 części zimnego metanolu do HPLC. Po inkubacji na lodzie przez co najmniej 10 minut substancje nierozpuszczalne w metanolu wytrącono przez odwirowanie, a supernatanty zawierające substancje rozpuszczalne w metanolu umieszczono w czystych probówkach do mikrowirówki. Próbki doprowadzono do suchej masy w wirówce Speedvac Centrifuge. Próbki rozpuszczono w wodzie i rozdzielono w urządzeniu Shimatzu HPLC model SCL 10Avp stosując gradient wody do 300 mM fosforanu potasu i kolumnę Whatman 10/25 Particle SAX. Badania Km i względnej Vmax przeprowadzono podobnym sposobem, stosując taką samą mieszaninę a różne ilości substratu i enzymu.
Badania trwałości w kwasie: próbki nukleozydowe zmieszano z 1N HCl i inkubowano w temperaturze 37°C przez 2,5 godziny. Potem próbki zbadano metodą HPLC posługując się kolumną Beckman ODS stosując gradient wody do 80% metanolu.
Testy z użyciem fosforylazy tymidynowej: analogi nukleozydowe (100 μM) inkubowano w buforze 75 mM fosforanie potasu pH 7,3 w temperaturze 37°C stosując częściowo oczyszczony preparat z ekstraktu z wątroby ludzkiej (28) jako źródło fosforylazy tymidynowej (TP). Po inkubacji, reakcję zatrzymano dodając kwas trichlorooctowy do stężenia końcowego 15%. Potem próbki inkubowano na lodzie. Po usunięciu przez odwirowanie składników nierozpuszczalnych w kwasie, supernatant zobojętniono stosując dwie ekstrakcje z wykorzystaniem połowy objętości mieszaniny trioktyloamina/freon (45:55). Wodne supernatanty zbadano metodą HPLC z użyciem kolumny Beckman ODS, jak opisano w rozdziale Badania trwałości w kwasie.
Testy z użyciem kinazy tymidynowej: testy z użyciem kinazy tymidynowej przeprowadzono tak samo jak opisano w stanie techniki (21). W skrócie, w teście posłużono się [ C]-dThd (100 μM, 6,7 mCi/mmol) w mieszaninie zawierającej 2,4 mM ATP-Mg, 156 mM Tris-HCl pH 7,5, 0,23 mg fosforan kreatyny, 7 μg fosfokinazy kreatynowej, 67 μg BSA i 1,9 mM DTT w objętości 75 pl. Mieszaniny reakcyjne inkubowano przez różny okres czasu, po czym reakcje zakończono przenosząc próbki po 50 μl na anionowymienne dyski DE-81 (Whatman Inc., Clifton, NJ) które zanurzono natychmiast w 95% etanolu. Po dwóch dodatkowych przemyciach w etanolu, dyski osuszono i umieszczono w fiolkach scyntylacyjnych zawierających 5 ml środka SafeScint Scintillation Cocktail (American Bioanalytical, Natick, MA). Miarę radioaktywności, która oznacza ilość utworzonego dTMP, oznaczano ilościowo licznikiem Beckman LS5000TD Scintilation Counter (Beckman Instruments Inc., Palo Alto, CA).
Wyniki badań aktywności biologicznej:
Działanie przeciwwirusowe 4'-podstawionych analogów D4T:
Doświadczenia przeprowadzono w układzie MT-2/IIIB anty- HIV-1 dodając związki D4T podstawione w pozycji 4' przez grupę metylową, winylową, etynylową, etynylometylową, etynylochlorową, allilową lub cyjanową (Fig. 1). Wyniki wykazały, że analog 4'-etynylowy był bardziej skuteczny przeciw HIV i mniej toksyczny niż związek macierzysty D4T. Chociaż 4'-cyjano D4T i 4'-etynylometylo D4T były mniej aktywne przeciw HIV niż D4T (Fig. 8) to 4'-metylo, 4'-winylo, 4'-etynylochloro i 4'-allilo podstawione analogi D4T w stężeniu 100 μM nie osiągnęły wartości EC50. Podsumowanie wartości EC50 przeciw HIV dla tych związków łącznie z D4T pokazano w Tabeli 1, poniżej.
PL 219 609 B1
T a b e l a 1: Wpływ 4'-podstawionych analogów D4T na wirusa HIV.
Związek EC50 ^M)a ID50 ^M)b
D4T 1,3 ± 0,4 98,0 ± 10,8
4'-metylo D4T >100d >100
4'-winylo D4T >100d >100
4'-etynylo D4T 0,25 ± 0,14d >256c
4'-etynylometylo D4T 4,0 ± 1,6 >100
4'-etynylochloro D4T >100 63,3 ± 20,8
4'-allilo D4T >100 >100
4'-cyjano D4T 7,0 ± 2,6 >100
a Skuteczne stężenie wymagane do uzyskania 50% zabezpieczenia komórek MT-2 przed HIV.
b Stężenie wymagane do zahamowania proliferacji komórek MT-2 o 50%.
c Największe badane stężenie.
d Uprzednio podane wartości EC50 (17).
W celu określenia czy 4'-etynylo D4T działa jak analog dThd przeciwko wirusowi HIV, zbadano wpływ dThd lub dCyd na aktywność przeciwwirusową 4'-etynylo D4T. Aby zapobiec możliwości deaminacji dCyd do dUrd w komórkach, dodano także inhibitor dezaminazy cytydynowej, tetrahydrourydynę, w nietoksycznym stężeniu. Zaobserwowano, że dThd zmniejsza działanie przeciwwirusowe 4'-etynylo D4T w sposób zależny od stężenia. Jednakże, dCyd nie miał znaczącego wpływu na aktywność 4'-etynylo D4T przeciwko wirusowi HIV (Fig. 9).
Aby ocenić oddziaływanie z innymi przeciwwirusowymi analogami nukleozydowymi wytworzono izobologramy przeciwwirusowe 4'-etynylo D4T w połączeniu z 3TC, LFd4C, ddl i AZT. Wykazano, że 4'-etynylo D4T działa synergistycznie z 3TC i LFd4C przeciw HIV (Fig. 10), a współczynnik synergizmu (SI) określono dokonując pomiaru względnej odległości od linii wskazującej addycyjne działanie leku. Jednakże, działanie przeciw wirusowe tego środka z ddl i AZT było jedynie addycyjne (dane nie przedstawione).
Toksyczność komórkowa: wpływ 4'-podstawionych analogów D4T na proliferację komórkową i zawartość mtDNA określono w komórkach CEM (przedstawiona poniżej tabela 2a). Żaden spośród tych analogów, za wyjątkiem 4'-etynylochloro D4T, nie zmniejszył czterodniowej proliferacji komórkowej o ID50 poniżej 100 μM. Wyniki 72-godzinnego badania toksyczności w komórkach HepG2 także wykazały, że wartość ID50 dla D4T, 4'-winylo D4T i 4'-etynylo D4T wynosiła powyżej 100 μM. Jednak 4'-etynylo D4T był w stanie zmniejszyć ilość wewnątrzkomórkowego mitochondrialnego DNA przy ID50 równym 100 μM, co jest 10-krotnie większym stężeniem niż w dla D4T. Z uwagi na synergistyczne oddziaływanie 4'-etynylo D4T z 3TC i LFd4C przeciw HIV, oszacowano także wpływ tych związków na proliferację komórkową. W komórkach H9 podczas 48-godzinnego testu nie zaobserwowano istotnego zwiększenia toksycznych oddziaływań (tabela 2b poniżej).
T a b e l a 2a: Toksyczność analogów nukleozydowych w komórkach CEM
Związek Komórkowe3 ID50 (pM) Zawartość mitochondrialnego DNAb (pM) ID50 (pM)
D4T 60,0 ± 18,0 9,3 ± 1,4
4'-metylo D4T >100 (114 ± 2) -
4'-winylo D4T >100 (78 ± 21) -
4'-etynylo D4T >100 (77 ± 16) >100 (94 ± 4)
4'-etynylometylo D4T >100 (94 ± 20) >100 (116±126)
4'-etynylochloro D4T 62,6 ± 10,0 -
4'-allilo D4T >100 -
4'-cyjano D4T >100 (60 ± 1) >100 (264 ± 23)
ddC 5,5 ± 1,8 0,15 ± 0,12
3TC >200 (77 ± 28) >200 (114 ± 2)
PL 219 609 B1
Metody opisane w Materiałach i metodach: a) toksyczność określono metodą zliczania komórek i porównania z niczym nie traktowanymi próbkami kontrolnymi; b) zawartość mitochondrialnego DNA określono analizą Southern Blot a odczyty densytometru i porównano z wynikami dla nietraktowanych komórek kontrolnych CEM. Liczby oznaczają średnie ze stężenia w pM i odchylenia standardowe dla uzyskania 50% hamowania w komórkach kontrolnych. Liczby w nawiasach oznaczają średnie i odchylenia standardowe dla procentu nietraktowanych komórek kontrolnych CEM przy wskazanym stężeniu.
T a b e l a 2b: Toksyczność 4'-etynylo D4T w H9 komórkach, przy zastosowaniu samego środka i w kombinacji z innymi związkami przeciw wirusowi HIV jako procent wartości uzyskanych dla nietraktowanych próbek kontrolnych i dla nietraktowanych próbek kontrolnych*.
Stężenie 0 4'-etynylo D4T 25 (pM) 50
bez dodatku 100 ± 5 97 ± 7 102 ± 6
z LFd4C (pM)
5 73 ± 9 62 ± 3 72 ± 5
10 56 ± 4 58 ± 4 64 ± 5
z 3TC (pM)
5 99 ± 3 98 ± 2 99 ± 10
20 94 ± 3 88 ± 3 87 ± 6
100 108 ± 12 85 ± 3 84 ± 6
* Komórki H9 hodowano jak tak, jak to opisano w Materiałach i metodach, przez 48 godzin w obecności pojedynczych związków, lub kombinacji związków. Komórki zliczano w trzech lub więcej studzienkach w dwóch powtórzeniach dla każdego wariantu licznikiem Coulter Counter. Liczby oznaczają wartości średnie i odchylenia standardowe.
Oddziaływanie 4'-podstawionych analogów D4T z TK-1:
oszacowano zdolność tych związków do ulegania fosforylacji w wyniku działania oczyszczonej ludzkiej TK-1 (tablica 3a poniżej). AZT ulegał przekształceniu do formy monofosforanu o połowę wolniej niż dThd, podczas gdy szybkości przekształcania związków 4'-metylo D4T, i 4'-winylo D4T były podobne jak w przypadku D4T (w przybliżeniu 2 procent dThd). Szybkość konwersji 4'-etynylo D4T była większa niż w przypadku D4T z poziomem ufności wynoszącym 0,06. Nie było istotnej różnicy w szybkościach fosforylacji 4'-etynylo D4T i 4'-etynylochloro D4T z poziomem ufności wynoszącym 0,91 przy zastosowaniu testu dwustronnego. Oszacowano, że wartość Km dla 4'-etynylo D4T wynosi 52 μΜ, co jest wartością mniejszą niż 133 pM dla D4T ale większą niż dla dThd. Aby upewnić się, że żaden spośród tych analogów dThd nie działa jak silny inhibitor TK-1, nawet jeśli nie są one substratami, posłużono się dThd, AZT, D4T, i 4'-podstawionymi analogami D4T prowadząc test z użyciem kinazy tymidynowej w stężeniu 10-krotnie większym niż stężenie [14C]dThd, po czym porównano wielkość konwersji do [14C]-dTMP z wartościami dla reakcji bez zastosowania dodatkowych związków (tablica 3b poniżej). Związki ulegające łatwo fosforylacji dzięki aktywności TK-1, jak AZT, mogą wpływać na ilość ufosforylowanego dThd. Dodanie D4T lub jego analogów słabo ulegających fosforylacji, nawet w 10-krotnym nadmiarze, miało mniejszy efekt na fosforylację[14C]-dThd przez TK-1 niż dodanie AZT.
T a b e l a 3a: fosforylacja przez ludzką cytoplazmatyczną kinazę tymidynową
Związek Km (pM) Względna Vmax
1 2 3
dThd 2,6* 100
AZT - 55,5 ± 9,7
D4T 133 2,1 ± 0,7
4'-metylo D4T - 1,6 ± 0,5
PL 219 609 B1 cd. tabeli 3a
1 2 3
4'-winylo D4T - 1,8 ± 0,5
4'-etynylo D4T 52 3,8 ± 0,8
4'-etynylometylo D4T - 2,5 ± 0,9
4'-etynylochloro D4T - 3,9 ± 1,0
4'-allilo D4T - 0,4 ± 0,2
4'-cyjano D4T - 1,1 ± 0,2
250 μM dThd lub analogu i 2,4 mM ATP inkubowano z 0,07 jednostki TK-1 w temperaturze 37°C przez 285 minut. Wartość uprzednio opublikowana (21).
T a b e l a 3b: wpływ dodania analogów tymidyny do próbki testowej z kinazą tymidynową*.
Dodany nukleozyd Procent aktywności
- 100
dThd 9,1 ± 3,2
AZT 5,4 ± 2,3
D4T 106,3 ± 7,7
4'-metylo D4T 103,8 ± 9,9
4'-winylo D4T 99,5 ± 6,9
4'-etynylo D4T 83,9 ± 6,1
4'-etynylometylo D4T 74,0 ± 7,9
4'-etynylochloro D4T 53,2 ± 9,2
4'-allilo D4T 110,8 ± 9,0
4'-cyjano D4T 71,8 ± 8,2
* Testy przeprowadzono w zasadzie tak, jak to opisano w Materiałach i metodach z tym że stężenie [14C]-dThd w próbce testowej zmniejszono do 25 μΜ a stężenie dodanego nukleozydu wynosiło 250 μM.
Oddziaływanie z fosforylazą tymidynową i trwałość 4'-etynylo D4T w kwasie: w tych badaniach zastosowano częściowo oczyszczony preparat fosforylazy tymidynowej (TP) z ludzkiej wątroby. dThd ulegał rozkładowi bardzo szybko podczas gdy D4T rozkładał się co najmniej 10 razy wolniej. Rozpad 4'-etynylo D4T był poniżej poziomu wykrywalności podczas całego badanego okresu inkubacji (Fig. 11). Trwałość D4T i 4'-etynylo D4T w pH 1 i w temperaturze 37°C badano przez 2,5 godziny. Dla żadnego związku nie wykryto rozpadu.
Podsumowanie:
D4T jest analogiem D-dideoksytymidyny skutecznym przeciw wirusowi HIV. Jego ograniczona toksyczność kliniczna, przy długotrwałym stosowaniu, obejmuje neuropatię nerwów obwodowych, związaną z jego działaniem zmniejszającym zawartość mitochrondrialnego DNA w nerwach obwodowych (4, 5, 33, 34). Biochemiczne czynniki determinujące działanie D4T są inne niż w przypadku 3TC, ddl lub ddC. Analog D4T, o silniejszej aktywności przeciwko wirusowi HIV i mniejszym wpływie na poziom syntezy jądrowego lub mitochondrialnego DNA, może mieć lepszy efekt terapeutyczny niż D4T i może zastąpić D4T w terapii skojarzonej przeciw wirusowi HIV. Zatem, synteza analogów D4T o lepszych właściwościach farmakologicznych stanowi kierunek, który wybrano przy opracowywaniu leków przeciw wirusowi HIV. Spośród wszystkich 4'-podstawionych analogów D4T, zsyntetyzowanych przez autorów wynalazku i innych, najsilniejsze działanie anty-HIV w hodowli wykazał 4'-etynylo D4T. Maag i in. opisali 4'-azydo D4T nieaktywny przeciw HIV w jego nietoksycznym stężeniu (29), a O-Yang i in. opisali trzy nietoksyczne 4'-podstawione analogi D4T, nie wykazujące aktywności przeciwko wirusowi HIV (32).
Hepatocyty wątroby raczej szybko katabolizują D4T do kwasu beta-aminoizomasłowego i tyminy (38). Enzymem odpowiedzialnym za ten rozpad jest TP, która w obecności fosforanu rozkłada dThd na tyminę i 2-deoksy-D-rybozo-1-fosforan. Inkubując 4'-etynylo D4T i D4T z częściowo oczysz30
PL 219 609 B1 czonym preparatem TP z ludzkiej wątroby wykazano, że 4'-etynylo D4T był znacznie bardziej odporny na TP niż D4T. Wskazuje to, że 4'-etynyl ma dodatkową zaletę w stosunku do D4T z farmakokinetycznego punktu widzenia. Ponadto, 4'-etynylo D4T jest również tak samo trwały jako D4T w warunkach kwasowych naśladujących warunki panujące w żołądku (dane nie przedstawione). Sugeruje to, że 4'-etynylo D4T może być środkiem aktywnym po podaniu doustnym, tak jak D4T. Szczegółowe badania farmakokinetyczne zostaną przeprowadzone w przyszłości. Ponieważ 4'-etynylo D4T jest silniejszy niż D4T, można założyć że 4'-etynylo D4T będzie wywoływał mniejszą oporność na lek wirusowy. Gdy 4'-etynylo D4T podaje się pacjentowi w takich samej dawce jak D4T, to wiremia będzie znacznie mniejsza, ograniczając tym samym prawdopodobne wystąpienie opornych szczepów. Możliwe będzie również stosowanie 4'-etynylo D4T w większych dawkach niż D4T, ponieważ 4'-etynylo D4T słabiej hamuje proliferację komórkową i powoduje mniejsze zmniejszenie poziomu mitochondria lnego DNA niż D4T. Jednak, określanie ilości 4'-etynylo D4T, którą można bezpiecznie zastosować wymagać będzie dalszych badań.
Monoterapia umożliwia łatwiejsze powstanie opornych szczepów wirusa niż leczenie skojarzone. Konieczne jest zatem, aby związek przeciwwirusowy działał w połączeniu z innymi zatwierdzonymi lekami przeciwwirusowymi, o różnych biochemicznych czynnikach determinujących oporność na lek. Jeśli związki działają synergistycznie, lub co najmniej addycyjnie, co do aktywności przeciwwirusowej, ale nie ich wpływu cytotoksycznego na komórki-gospodarzy, wówczas można uzyskać poprawę sposobu leczenia. Rzeczywiście, terapia skojarzona w przypadku HIV uczyniła ogromny postęp w postępowaniu w przypadku AIDS a D4T stosuje się często jako jeden z leków w procedurach leczenia skojarzonego. Aby ocenić potencjalne zastosowanie 4'-etynylo D4T w leczeniu skojarzonym, autorzy wynalazku zbadali oddziaływanie tego związku z czterema przeciwwirusowymi analogami nukleozydowymi. 4'-etynylo D4T ma działanie synergistyczne w przypadku 3TC i LFd4C (Fig. 9) i addycyjne w przypadku AZT i ddl (dane nie przedstawione) co do aktywności przeciw wirusowi HIV, lecz nie w przypadku cytotoksyczności (tabela 2b). Sugeruje to, że 4'-etynylo D4T może być przydatnym związkiem w leczeniu skojarzonym i może być przydatny przeciw wirusowi opornemu na obecnie używane nukleozydy zwiększając ich skuteczność przez odpowiedź synergistyczną. Aktywność 4'-etynylo D4T przeciwko wirusowi opornemu na inne analogi nukleozydowe jest obecnie w trakcie badań.
Podstawowy mechanizm, powodujący że 4'-etynylo D4T jest bardziej aktywny niż inne 4'-podstawione analogi D4T badane przeciw HIV nie jest jasny. Analogi deoksynukleozydowe typowo ulegają konwersji do 5'trifosforanowych metabolitów, będących substratami wirusowych polimeraz DNA. Metabolity trifosforanowe znanych dideoksynukleozydów stosowanych przeciw wirusowi HIV działają preferencyjnie z wirusową odwrotną transkryptazą a po wbudowaniu w nić DNA działają jako terminatory łańcucha. Powstawanie metabolitu monofosforanowego jest pierwszym etapem w procesie powstawania metabolitu trifosforanowego. 4'-podstawione związki D4T, takie jak D4T, są analogami dThd, dlatego też zastosowano oczyszczoną TK-1 w celu zbadania czy może ona fosforylować te analogi do ich odpowiednich form monofosforanowych. Wyniki wykazały, że 4'-etynylo D4T ulegał fosforylacji dwukrotnie szybciej niż D4T, chociaż znacznie wolniej niż dThd lub AZT. Interesujące jest spostrzeżenie, że analogi 4'-metylo D4T i 4'-winylo D4T ulegały fosforylacji z taką samą szybkością jak D4T, lecz żaden nie wykazywał istotnej aktywności przeciw wirusowi HIV. Zatem, można wyciągnąć wniosek, że brak aktywności niektórych z takich 4'-podstawionych analogów D4T przeciw HIV nie jest spowodowany ich niezdolnością do fosforylacji przez TK-1. Fosforylacja 4'-etynylo D4T przez TK-1 jest zasadniczym etapem, lecz nie wystarcza dla nadania aktywności przeciwwirusowej. Ponieważ jego działanie przeciwwirusowe może zneutralizować dThd lecz nie dCyd, zatem 4'-etynylo D4T, tak jak D4T, działa jako analog dThd lecz przeciwwirusowy mechanizm działania 4'-etynylo D4T może być mimo to zupełnie inny od mechanizmu działania D4T. Niepublikowane wyniki autorów wynalazku świadczą o tym, że D4T można skuteczniej ufosforylować do trifosforanowego metabolitu niż 4'-etynylo D4T stosując ekstrakt z komórek CEM uzupełniony częściowo oczyszczoną TK-1 oraz zrekombinowaną ludzką kinazą dTMP. Nasuwa to pytanie czy to 4'-etynylo D4TMP jest aktywnym metabolitem a nie 4'-etynylo D4TTP i wymaga to dalszych badań.
Podsumowując, w hodowli komórkowej 4'-etynylo D4T ma silniejsze działanie przeciw HIV i jest mniej toksyczny niż D4T. Oczekuje się, że będzie miał przewagę pod względem farmakokinetyki w stosunku do D4T, ponieważ nie jest substratem fosforylazy tymidynowej. Zatem, 4'-etynylo D4T wykazuje doskonały potencjał jako nowy lek przeciwko wirusowi HIV.
PL 219 609 B1
ODNOŚNIKI LITERATUROWE
1. August, E.M., M.E. Marongiu, T.S. Lin, i W.H. Prusoff. 1988. Initiai studies on the cellular pharmacology of 3'-deoxythymidin-2'-ene (d4T): a potent and selective inhibitor of human immunodeficiency virus. Biochem Pharmacol 37:4 419-22.
2. Bridges, E.G., G.E. Dutschman, E.A. Gullen, i Y.C. Cheng. 1996. Favorable interaction of beta-L(-) nucleoside analogues with clinically approved anti-HIV nucleoside analogues for the treatment of human immunodeficiency virus. Biochem Pharmacol 51:731-6.
3. Brinkman, K., H.J. ter Hofstede, D.M. Burger, J.A. Smeitink, i P.P. Koopmans. 1998. Adverse effects of reverse transcriptase inhibitors: mitochondrial toxicity as common pathway. Aids 12:1735-44.
4. Browne, M.J., K.H. Mayer, S.B. Chafee, M.N. Dudley, M.R. Posner, S.M. Steinberg, K.K. Graham, S.M. Geletko, S.H. Zinner, S.L. Denman, i in. 1993. 2',3'-didehydro-3'-deoxythymidine (d4T) in patients with AIDS or AIDS-related complex: a phase I trial. J Infect Dis 167:21-9.
5. Chen, C.H., i Y.C. Cheng. 1989. Delayed cytotoxicity and selective loss of mitochondrial DNA in cells treated with the anti-human immunodeficiency virus compound 2',3'-dideoxycytidine. J Biol Chem 264:11934-7.
6. Chen, C.H., M. Vazquez-Padua, i Y.C. Cheng. 1991. Effect of anti-human immunodeficiency virus nucleoside analog on mitochondrial DNA and its implication for delayed toxicity. Mol Pharmacol 39:625-8.
7. Cheng, Y.C. 1978. Thymidine Kinase from Blast Cells of Myelocytic Leukemia, p. 365-371, Methods in Enzymology, vol. LI. Academic Press, New York.
8. Coates, J.A., N. Cammack, H.J. Jenkinson, A.J. Jowett, M.I. Jowett, B.A. Pearson, C.R. Penn, P.L. Rouse, K.C. Viner, i J.M. Cameron. 1992. (-)-2'-deoxy-3'-thiacytidine is a potent, highly selective inhibitor of human immunodeficiency virus type 1 and type 2 replication in vitro. Antimicrob Agents Chemother 36:133-9.
9. Coates, J.A., N. Cammack, H.J. Jenkinson, I.M. Mutton, B.A. Pearson, R. Storer, J.M. Cameron, i C.R. Penn. 1992. The separated enantiomers of 2'-deoxy-3'-thiacytidine (BCH 189) both inhibit human immunodeficiency virus replication in vitro. Antimicrob Agents Chemother 36:202-5.
10. De Clercq, E. 1994. HIV resistance to reverse transcriptase inhibitors. Biochem Pharmacol 47:155-69.
11. Doong, S.L., C.H. Tsai, R.F. Schinazi, D.C. Liotta, i Y.C. Cheng. 1991. Inhibition of the replication of hepatitis B virus in vitro by 2',3'-dideoxy-3'-thiacytidine and related analogues. Proc Natl Acad Sci USA 88:8495-9.
12. Dutschman, G.E., E.G. Bridges, S.H. Liu, E. Gullen, X. Guo, M. Kukhanova, i Y.C. Cheng. 1998. Metabolism of 2',3'-dideoxy-2',3'-didehydro-beta-L(-)-5-fluorocytidine and its activity in combination with clinically approved anti-human immunodeficiency virus beta-D(+) nucleoside analogs in vitro. Antimicrob Agents Chemother 42:1799-804.
13. Feng, J.Y., A.A. Johnson, K.A. Johnson, i K.S. Anderson. 2001. Insights into the molecular mechanism of mitochondrial toxicity by AIDS drugs. J Biol Chem 276: 23832-7.
14. Gelmon, K., J.S. Montaner, M. Fanning, J.R. Smith, J. Falutz, C. Tsoukas, J. Gill, G. Wells, M. O'Shaughnessy, M. Wainberg, i in. 1989. Nature, time course and dose dependence of zidovudine-related side effects: results from the Multicenter Canadian Azidothymidine Trial. Aids 3:555-61.
15. Gosselin, G., R.F. Schinazi, J.P. Sommadossi, C. Mathe, M.C. Bergogne, A.M. Aubertin, A. Kirn, i J.L. Imbach. 1994. Anti-human immunodeficiency virus activities of the beta-L enantiomer of 2',3'-dideoxycytidine and its 5-fluoro derivative in vitro. Antimicrob Agents Chemother 38:1292-7.
16. Hamamoto, Y., H. Nakashima, T. Matsui, A. Matsuda, T. Ueda, i N. Yamamoto. 1987. Inhibitory effect of 2',3'-didehydro-2',3'-dideoxynucleosides on infectivity, cytopathic effects, and replication of human immunodeficiency virus. Antimicrob Agents Chemother 31:907-10.
17. Haraguchi, K., S. Takeda, H. Tanaka, T. Nitanda, M. Baba, G.E. Dutschman, i Y.C. Cheng. 2003. Synthesis of a Highly Active New Anti-HIV Agent 2',3'-Didehydro-3'deoxy-4'-ethynylthymidine. Bioorg Med Chem Setter 13:3775-3777.
PL 219 609 B1
18. Johnson, A.A., A.S. Ray, J. Hanes, Z. Suo, J.M. Coiacino, K.S. Anderson, i K.A. Johnson. 2001. Toxicity of antivirai nucieoside anaiogs and the human mitochondriai DNA poiymerase. J Biol Chem 276:40847-57.
19. Larder, B.A. 1995. Virai resistance and the seiection of antiretrovirai combinations. J Acquir Immune Defic Syndr Hum Retrovirol 10 Suppi 1 :S28-33.
20. Larder, B.A., B. Chesebro, i D.D. Richman. 1990. Susceptibiiities of zidovudine-susceptibie and -resistant human immunodeficiency virus isoiates to antivirai agents determined by using a quantitative piaque reduction assay. Antimicrob Agents Chemother 34:436-41.
21. Lee, L.S., i Y.C. Cheng. 1976. Human deoxythymidine kinase. I.Purification and generai properties of the cytopiasmic and mitochondriai isozymes derived from biast ceiis of acute myeiocytic ieukemia. J Biol Chem 251:2600-2604.
22. Lewis, W., i M.C. Daiakas. 1995. Mitochondriai toxicity of antivirai drugs. Nat Med 1:417-22.
23. Lin, T.S., M.Z. Luo, M.C. Liu, S.B. Pai, G.E. Dutschman, i Y.C. Cheng. 1994. Antivirai activity of 2',3'-dideoxy-beta-L-5-fiuorocytidine (beta-L-FddC) and 2',3'-dideoxy-beta-L-cytidine (beta-L-ddC) against hepatitis B virus and human immunodeficiency virus type 1 in vitro. Biochem Pharmacol 47:171 -4.
24. Lin, T.S., M.Z. Luo, M.C. Liu, S.B. Pai, G.E. Dutschman, i Y.C. Cheng. 1994. Synthesis and bioiogicai evaiuation of 2',3'-dideoxy-L-pyrimidine nucieosides as potentiai antivirai agents against human immunodeficiency virus (HIV) and hepatitis B virus (HBV). J Med Chem 37:798-803.
25. Lin, T.S., M.Z. Luo, M.C. Liu, Y.L. Zhu, E. Guiien, G.E. Dutschman, i Y.C. Cheng. 1996. Design and synthesis of 2',3'-dideoxy-2',3'-didehydro-beta-L-cytidine (beta-L-d4C) and 2',3'-dideoxy 2',3'-didehydro-beta-L-5-fiuorocytidine (beta-L-Fd4C), two exceptionaiiy potent inhibitors of human hepatitis B virus (HBV) and potent inhibitors of human immunodeficiency virus (HIV) in vitro. J Med Chem 39:1757-9.
26. Lin, T.S., R.F. Schinazi, M.S. Chen, E. Kinney-Thomas, i W.H. Prusoff. 1987. Antivirai activity of 2',3'-dideoxycytidin-2'-ene (2',3'-dideoxy-2',3'-didehydrocytidine) against human immunodeficiency virus in vitro. Biochem Pharmacoi 36:311-6.
27. Lin, T.S., R.F. Schinazi, i W.H. Prusoff. 1987. Potent and seiective in vitro activity of 3'-deoxythymidin-2'-ene (3'-deoxy-2',3'-didehydrothymidine) against human immunodeficiency virus. Biochem Pharmacol 36:2713-8.
28. Lu, Z.H., R. Zhang, i R.B. Diasio. 1993. Comparison of dihydropyrimidine dehydrogenase from human, rat, pig and cow iiver. Biochemicai and immunoiogicai properties. Biochem Pharmacol 46:945-52.
29. Maag, H., R.M. Rydzewski, M.J. McRoberts, D. Crawford-Ruth, J.P. Verheyden, i E.J. Prisbe. 1992. Synthesis and anti-HIV activity of 4'-azido- and 4'-methoxynucieosides. J Med Chem 35:1440-51.
30. Medina, D.J., C.H. Tsai, G.D. Hsiung, i Y.C. Cheng. 1994. Comparison of Mitochondriai Morphoiogy, Mitochondriai DNA Content, and Ceii Viabiiity in Cuitured Ceiis Treated with Three Anti-Human Immunodeficiency Virus Dideoxynucieosides. Antimicrob Agents Chemother 38:1824-1828.
31. Meiiors, J.W., G.E. Dutschman, G.J. Im, E. Tramontane, S.R. Winkier, i Y.C. Cheng. 1992. In vitro seiection and moiecuiar characterization of human immunodeficiency virus-1 resistant to non-nucieoside inhibitors of reverse transcriptase. Mol Pharmacol 41:446-51.
32. O-Yang, C., H.Y. Wu, B. Fraser-Smith, i K.A.M. Waiker. 1992. Synthesis of 4'-Cyanothymidine and Anaiogs as Potent Inhibitors of HIV. Tetrahedron Letters 33:37-40.
33. Parker, W.B., i Y.C. Cheng. 1995. „Disruption of Energy Metabolism and Mitochondrial Function”, p. 483-490, Neurotoxicoiogy: Approaches and Methods. Academic Press Inc., New York.
34. Parker, W.B., i Y.C. Cheng. 1994. Mitochondriai Toxicity of Antivirai Nucieoside Anaiogs. The Journai of HIH Reasearch 6:57-61.
35. Richman, D.D. 1993. Resistance of ciinicai isoiates of human immunodeficiency virus to antiretrovirai agents. Antimicrob Agents Chemother 37:1207-13.
36. Richman, D.D., M.A. Fischi, M.H. Grieco, M.S. Gottiieb, P.A. Voiberding, C.L. Laskin, J.M. Leedom, J.E. Groopman, D. Miidvan, M.S. Hirsch, i in. 1987. The toxicity of azidothymidine
PL 219 609 B1 (AZT) in the treatment of patients with AIDS and AIDS-related complex. A double-blind, placebo-controlled trial. N Engl J Med 317:192-7.
37. Schinazi, R.F., C.K. Chu, A. Peck, A. McMillan, R. Mathis, D. Cannon, L.S. Jeong, J.W. Beach, W.B. Choi, S. Yeola, i in. 1992. Activities of the four optical isomers of 2',3'-dideoxy-3'-thiacytidine (BCH-189) against human immunodeficiency virus type 1 in human lymphocytes. Antimicrob Agents Chemother 36:672-6.
38. Sommadossi, J.P., Z. Zhou, M.J. Hitchcock, H.M. McClure, M. el Kouni, i E. Cretton. 1992. Catabolism of 2',3'-Didehydro-2',3-DideoxyThymidine (D4T) in Isolated Hepatocytes and in Rhesus Monkeys. Proc.Annu. Meeting American Cancer Research 33:A3253. Univ. of Alabama.
39. Yarchoan, R., J.M. Pluda, R.V. Thomas, H. Mitsuya, P. Brouwers, K.M. Wyvill, N. Hartman, D.G. Johns, i S. Broder, 1990. Long-term toxicity/activity profile of 2',3'-dideoxyinosine in AIDS or AIDS-related complex. Lancet 336:526-9.

Claims (1)

  1. Zastrzeżenia patentowe
    1. Związek o wzorze w którym ranową lub fosforodiestrową;
    3
    R3 oznacza -CH2)n-C C-Ra; gdzie Ra oznacza H lub -C1-4 alkil;
    A n oznacza 0-1;
    R3a oraz R3b, każdy niezależnie, oznacza H, F, Cl, Br lub I; lub jego farmaceutycznie dopuszczalną sól.
    6 7
    Związek według zastrz. Związek według zastrz. Związek według zastrz. Związek według zastrz. Związek według zastrz. Związek według zastrz.
    1,
    1,
    3,
    3,
    5,
    1, w którym R oznacza CH3.
    w którym R oznacza CH3, n oznacza 0, Ra oznacza H lub CH3. w którym Ra oznacza H.
    w którym oba R3a i R3b oznaczają H.
    2 w którym R2 oznacza grupę acylową.
    PL 219 609 B1 2
    8. Związek według zastrz. 7, w którym R2 oznacza H, grupę acylową, fosforanową, difosforanową, trifosforanową lub fosforodiestrową.
    2
    9. Związek według zastrz. 8, w którym R2 oznacza H.
    10. Kompozycja farmaceutyczna, znamienna tym, że zawiera skuteczną ilość związku określonego w dowolnym z zastrz. 1-9 lub jego farmaceutycznie dopuszczalną sól w połączeniu z farmaceutycznie dopuszczalnym nośnikiem, dodatkiem lub rozczynnikiem.
    11. Kompozycja farmaceutyczna według zastrz. 10, znamienna tym, że zawiera skuteczną ilość związku określonego w dowolnym z zastrz. 6-9, lub jego farmaceutyczne dopuszczalną sól.
    12. Kompozycja farmaceutyczna według zastrz. 10, znamienna tym, że zawiera skuteczną ilość związku określonego w zastrz. 9, lub jego farmaceutycznie dopuszczalną sól.
    13. Kompozycja farmaceutyczna według dowolnego z zastrz. 10-12, znamienna tym, że ponadto zawiera co najmniej jeden dodatkowy środek przeciw wirusowi-HIV.
    14. Kompozycja według zastrz. 13, znamienna tym, że tym dodatkowym środkiem przeciw wirusowi-HIV jest środek wybrany z grupy składającej się z ddC, abakavir, ddl, ddA, 3TC, AZT, D4T, FTC, FddC i Fd4C.
    15. Zastosowanie kompozycji określonej w dowolnym z zastrz. 9-14 do wytwarzania leku do leczenia infekcji ludzkiego wirusa braku odporności.
    16. Zastosowanie kompozycji określonej w dowolnym z zastrz. 9-14, do wytwarzania leku do leczenia osobnika dla zmniejszenia prawdopodobieństwa wystąpienia, albo opóźnienia wystąpienia stanu wtórnego infekcji ludzkiego wirusa braku odporności (HIV) u pacjenta z ryzykiem powstania takiego stanu.
    17. Zastosowanie według zastrz. 16, w którym stanem jest AIDS.
    18. Zastosowanie związku określonego w dowolnym z zastrz. 1-9, do wytwarzania leku do leczenia infekcji HIV u osobnika.
    19. Zastosowanie według zastrz. 18, w którym stosuje się związek określony w zastrz. 1-5.
    20. Zastosowanie według zastrz. 18, w którym stosuje się związek określony w zastrz. 6.
    21. Zastosowanie według zastrz. 18, w którym stosuje się związek określony w zastrz. 7.
    22. Zastosowanie według zastrz. 18, w którym stosuje się związek określony w zastrz. 8.
    23. Zastosowanie według zastrz. 18, w którym stosuje się związek określony w zastrz. 9.
PL378354A 2003-02-19 2004-02-18 Analogi nukleozydów przeciwwirusowych, zawierająca je kompozycja farmaceutyczna i ich zastosowania PL219609B1 (pl)

Applications Claiming Priority (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
US44855403P 2003-02-19 2003-02-19

Publications (2)

Publication Number Publication Date
PL378354A1 PL378354A1 (pl) 2006-03-20
PL219609B1 true PL219609B1 (pl) 2015-06-30

Family

ID=34115263

Family Applications (2)

Application Number Title Priority Date Filing Date
PL378354A PL219609B1 (pl) 2003-02-19 2004-02-18 Analogi nukleozydów przeciwwirusowych, zawierająca je kompozycja farmaceutyczna i ich zastosowania
PL398295A PL398295A1 (pl) 2003-02-19 2004-02-28 Analogi nukleozydów przeciwwirusowych, zawierająca je kompozycja farmaceutyczna i ich zastosowania

Family Applications After (1)

Application Number Title Priority Date Filing Date
PL398295A PL398295A1 (pl) 2003-02-19 2004-02-28 Analogi nukleozydów przeciwwirusowych, zawierająca je kompozycja farmaceutyczna i ich zastosowania

Country Status (13)

Country Link
US (3) US7589078B2 (pl)
EP (2) EP1653976A4 (pl)
JP (1) JP4980059B2 (pl)
KR (2) KR101228503B1 (pl)
CN (2) CN102174038A (pl)
AU (1) AU2004260630B2 (pl)
BR (1) BRPI0407374A (pl)
CA (1) CA2514466C (pl)
EA (1) EA012844B1 (pl)
MX (1) MXPA05008736A (pl)
PL (2) PL219609B1 (pl)
WO (1) WO2005011709A1 (pl)
ZA (1) ZA200506630B (pl)

Families Citing this family (67)

* Cited by examiner, † Cited by third party
Publication number Priority date Publication date Assignee Title
NZ535828A (en) 2002-04-26 2007-10-26 Gilead Sciences Inc Cellular accumulation of phosphonate analogs of HIV protease inhibitor compounds and the compounds as such
US7589078B2 (en) * 2003-02-19 2009-09-15 Yale University Anti-viral nucleoside analogs and methods for treating viral infections, especially HIV infections
US7407965B2 (en) 2003-04-25 2008-08-05 Gilead Sciences, Inc. Phosphonate analogs for treating metabolic diseases
US7432261B2 (en) 2003-04-25 2008-10-07 Gilead Sciences, Inc. Anti-inflammatory phosphonate compounds
US7452901B2 (en) * 2003-04-25 2008-11-18 Gilead Sciences, Inc. Anti-cancer phosphonate analogs
EA200501676A1 (ru) 2003-04-25 2006-04-28 Джилид Сайэнс, Инк. Фосфонатсодержащие ингибиторы киназы (варианты), способ их получения, фармацевтическая композиция, лекарственная форма на их основе и способ ингибирования киназы у млекопитающего (варианты)
CN101410120A (zh) * 2003-04-25 2009-04-15 吉里德科学公司 抗炎的膦酸酯化合物
WO2005002626A2 (en) 2003-04-25 2005-01-13 Gilead Sciences, Inc. Therapeutic phosphonate compounds
DK1628685T3 (da) 2003-04-25 2011-03-21 Gilead Sciences Inc Antivirale phosphonatanaloge
WO2004096285A2 (en) 2003-04-25 2004-11-11 Gilead Sciences, Inc. Anti-infective phosphonate conjugates
US7470724B2 (en) * 2003-04-25 2008-12-30 Gilead Sciences, Inc. Phosphonate compounds having immuno-modulatory activity
WO2004096287A2 (en) 2003-04-25 2004-11-11 Gilead Sciences, Inc. Inosine monophosphate dehydrogenase inhibitory phosphonate compounds
US20050261237A1 (en) * 2003-04-25 2005-11-24 Boojamra Constantine G Nucleoside phosphonate analogs
GB0317009D0 (en) * 2003-07-21 2003-08-27 Univ Cardiff Chemical compounds
CA2543142A1 (en) 2003-10-24 2005-05-12 Gilead Sciences, Inc. Methods and compositions for identifying therapeutic compounds
US7427624B2 (en) 2003-10-24 2008-09-23 Gilead Sciences, Inc. Purine nucleoside phosphorylase inhibitory phosphonate compounds
US7432273B2 (en) * 2003-10-24 2008-10-07 Gilead Sciences, Inc. Phosphonate analogs of antimetabolites
CN1906196A (zh) * 2003-12-22 2007-01-31 吉里德科学公司 具有hiv和hcv抗病毒活性的4＇－取代的卡波韦－和阿巴卡韦－衍生物以及相关化合物
BRPI0418031A (pt) * 2003-12-22 2007-04-17 Gilead Sciences Inc inibidores de quinase fosfonato-substituìdos
US20050153990A1 (en) * 2003-12-22 2005-07-14 Watkins William J. Phosphonate substituted kinase inhibitors
CA2502109C (en) 2004-03-24 2010-02-23 Yamasa Corporation 4'-c-substituted-2-haloadenosine derivative
AU2005330489B2 (en) 2004-07-27 2011-08-25 Gilead Sciences, Inc. Nucleoside phosphonate conjugates as anti HIV agents
CA2584670A1 (en) * 2004-10-19 2006-04-27 Achillion Pharmaceuticals, Inc. Combination therapy for treating viral infections
EP3159351A3 (en) * 2005-09-26 2017-05-17 Gilead Pharmasset LLC Modified 3'-azido-4'-ethynyl-nucleosides as antiviral agents
EP1968595A4 (en) * 2005-12-02 2014-05-21 Univ Yale METHOD FOR THE TREATMENT OF CANCER AND OTHER CONDITIONS OR DISEASES WITH L-CYTOSINE NUCLEOSIDE ANALOGUE
WO2007065032A2 (en) * 2005-12-02 2007-06-07 The Regents Of The University Of California Compounds and methods for inhibiting viral entry
US20080078560A1 (en) * 2006-10-02 2008-04-03 Kevin Hall Motor seal
TWI448457B (zh) * 2007-07-06 2014-08-11 Gilead Sciences Inc 治療劑的藥物動力學性質之調節劑
JP5511389B2 (ja) * 2007-12-27 2014-06-04 オンコリスバイオファーマ株式会社 ４’−エチニルｄ４Ｔの製造方法
JP5485138B2 (ja) * 2008-03-28 2014-05-07 浜理薬品工業株式会社 エチニルチミジン化合物の精製方法
WO2009125841A1 (ja) 2008-04-10 2009-10-15 浜理薬品工業株式会社 ５－メチルウリジンを出発原料とするエチニルチミジン化合物の製造方法
PE20110219A1 (es) 2008-07-08 2011-03-31 Gilead Sciences Inc Sales del compuesto n-[(s)({[(2r,5r)-5-(6-amino-9h-purin-9-il)-4-fluoro-2,5-dihidrofuran-2-il]oxi}metil)fenoxifosfinoil]-l-alaninato de etilo como inhibidores de vih
PA8852101A1 (es) * 2008-12-08 2010-07-27 Medivir Ab Nucleótidos uracil ciclopropílicos
WO2010081082A2 (en) * 2009-01-09 2010-07-15 University College Of Cardiff Consultants Limited Phosphoramidate derivatives of guanosine nucleoside compounds for treatment of viral infections
AP3069A (en) 2009-02-27 2014-12-31 Siga Technologies Inc Thienopyridine derivatives for the treatment and prvention of dengue virus infection
GB0907551D0 (en) 2009-05-01 2009-06-10 Univ Dundee Treatment or prophylaxis of proliferative conditions
EP2537851B1 (en) 2010-02-15 2015-06-10 Nissan Chemical Industries, Ltd. Process for preparation of b-glycoside compounds
WO2011099443A1 (ja) 2010-02-15 2011-08-18 日産化学工業株式会社 β－ジヒドロフラン誘導化合物、β－ジヒドロフラン誘導化合物またはβ－テトラヒドロフラン誘導化合物の製造方法、β－グリコシド化合物、β－グリコシド化合物の製造方法、並びに、４'－エチニルｄ４Ｔ及びその類縁化合物の製造方法
JP5812294B2 (ja) 2010-04-07 2015-11-11 日産化学工業株式会社 アシロキシピラノン化合物の製造方法、アルキン化合物の製造方法及びジヒドロフラン化合物の製造方法
WO2012048271A1 (en) * 2010-10-08 2012-04-12 The Board Of Trustees Of The University Of Illinois Phosphoramidate derivatization of inorganic polyphosphates and methods
WO2012166645A1 (en) * 2011-06-01 2012-12-06 Syndax Pharmaceuticals, Inc. Prodrugs of azacitidine 5' -diphosphate
WO2013066991A1 (en) * 2011-10-31 2013-05-10 Inhibitex, Inc. Crystalline solvates of nucleoside phosphoroamidates, their stereoselective preparation, novel intermediates thereof, and their use in the treatment of viral disease
SMT201800662T1 (it) 2011-12-22 2019-01-11 Alios Biopharma Inc Nucleotidi, nucleosidi sostituiti e loro analoghi
US9441007B2 (en) 2012-03-21 2016-09-13 Alios Biopharma, Inc. Substituted nucleosides, nucleotides and analogs thereof
USRE48171E1 (en) 2012-03-21 2020-08-25 Janssen Biopharma, Inc. Substituted nucleosides, nucleotides and analogs thereof
JP2015523337A (ja) * 2012-05-23 2015-08-13 ブリストル−マイヤーズ スクイブ カンパニーＢｒｉｓｔｏｌ−Ｍｙｅｒｓ Ｓｑｕｉｂｂ Ｃｏｍｐａｎｙ フェスチナビルを製造するためのスルフィリミンおよびスルホキシド方法
WO2014172264A1 (en) 2013-04-16 2014-10-23 Bristol-Myers Squibb Company Method for producing festinavir using 5-methyluridine as starting material
GB201306947D0 (en) * 2013-04-17 2013-05-29 Univ Leuven Kath Novel antiviral compounds
US20160130260A1 (en) 2013-06-13 2016-05-12 Bristol-Myers Squibb Company Tert-butyl sulphoxide method for producing festinavir
WO2015095419A1 (en) * 2013-12-18 2015-06-25 Idenix Pharmaceuticals, Inc. 4'-or nucleosides for the treatment of hcv
AU2015320511B2 (en) * 2014-09-26 2020-11-12 Riboscience Llc 4'-vinyl substituted nucleoside derivatives as inhibitors of Respiratory Syncytial Virus RNA replication
WO2016069489A1 (en) * 2014-10-28 2016-05-06 Alios Biopharma, Inc. Methods of preparing substituted nucleoside analogs
AU2016356335A1 (en) 2015-11-20 2018-05-31 ViiV Healthcare UK (No.4) Limited HIV maturation inhibitor formulations
JOP20170038B1 (ar) 2016-02-12 2021-08-17 Merck Sharp & Dohme مركبات للاستخدام لعلاج عدوى بفيروس hiv والوقاية منه
EP3865136A1 (en) 2016-09-07 2021-08-18 ATEA Pharmaceuticals, Inc. 2'-substituted-n6-substituted purine nucleotides for corona virus treatment
ES2969496T3 (es) 2017-08-01 2024-05-20 Gilead Sciences Inc Formas cristalinas de ((S)-((((2R,5R)-5-(6-amino-9H-purin-9-il)-4-fluoro-2,5-dihidrofuran-2- il)oxi)metil)(fenoxi)fosforil)-L-alaninato de etilo para tratar infecciones virales
SG11202002431SA (en) * 2017-09-21 2020-04-29 Riboscience Llc 4'-fluoro-2'-methyl substituted nucleoside derivatives as inhibitors of hcv rna replication
AU2019216531A1 (en) 2018-02-02 2020-09-24 Maverix Oncology, Inc. Small molecule drug conjugates of gemcitabine monophosphate
KR101893988B1 (ko) * 2018-05-16 2018-08-31 (주)에빅스젠 로다닌 유도체를 함유하는 aids 예방 또는 치료용 약학 조성물
TW202019941A (zh) 2018-07-27 2020-06-01 日商富士軟片股份有限公司 環丁基嘌呤衍生物或其鹽
WO2020022486A1 (ja) * 2018-07-27 2020-01-30 富士フイルム株式会社 シクロペンテニルプリン誘導体またはその塩
PH12021551734A1 (en) 2019-01-25 2022-07-25 Univ Brown Compositions and methods for treating, preventing or reversing age-associated inflammation and disorders
CN109761842B (zh) * 2019-02-01 2021-11-30 浙江工业大学 α-F-β-NHAc-羰基化合物的合成方法
TW202421168A (zh) 2020-03-20 2024-06-01 美商基利科學股份有限公司 4’-c-經取代-2-鹵基-2’-去氧腺苷核苷之前藥及其製造與使用方法
CA3235899A1 (en) * 2021-10-29 2023-05-04 Uma Sharan SINGH Prodrugs of l-bhdu and methods of treating viral infections
KR20230130898A (ko) 2022-03-04 2023-09-12 동아대학교 산학협력단 N4-이소부티릴옥시시티딘 모방체 합성과 이의 항바이러스 용도를 포함하는 바이러스 감염 치료용 조성물
WO2024015916A2 (en) * 2022-07-13 2024-01-18 Thomas Jefferson University 4'-alkyne-2'-deoxycytidine-based compounds and anti-cancer uses thereof

Family Cites Families (28)

* Cited by examiner, † Cited by third party
Publication number Priority date Publication date Assignee Title
US4978655A (en) 1986-12-17 1990-12-18 Yale University Use of 3'-deoxythymidin-2'-ene (3'deoxy-2',3'-didehydrothymidine) in treating patients infected with retroviruses
US4880784A (en) 1987-12-21 1989-11-14 Brigham Young University Antiviral methods utilizing ribofuranosylthiazolo[4,5-d]pyrimdine derivatives
US5179084A (en) 1989-04-10 1993-01-12 Nippon Kayaku Kabushiki Kaisha Antiviral phosphoric acid esters of oxetanocins
US5192749A (en) * 1990-05-21 1993-03-09 Syntex (U.S.A.) Inc. 4'-substituted nucleosides
US5739396A (en) * 1991-12-09 1998-04-14 Stanford University Asymmetric ligands useful for transition metal catalyzed bond forming reactions
JPH05230058A (ja) * 1992-02-24 1993-09-07 Yamasa Shoyu Co Ltd ４’−炭素置換ピリミジンヌクレオシド及びその製造法
ZA931934B (en) 1992-03-18 1993-03-18 Us Bioscience Compostitions of N-(phosphonoacetyl)-L-aspartic acid and methods of their use as broad spectrum antivirals
JPH0680688A (ja) 1992-09-03 1994-03-22 Asahi Breweries Ltd ４’−メチルヌクレオシド誘導体
US5376633A (en) 1992-09-30 1994-12-27 Lezdey; John Method for deactivating viruses in blood component containers
AU674639B2 (en) 1994-12-13 1997-01-02 Akira Matsuda 3'-substituted nucleoside derivatives
US5888767A (en) 1996-11-27 1999-03-30 The Johns Hopkins University School Of Medicine Method of using a conditionally replicating viral vector to express a gene
US5880294A (en) * 1996-05-16 1999-03-09 Taiho Pharmaceutical Co., Ltd. D-pentofuranose derivatives and process for preparing the same
US5891874A (en) 1996-06-05 1999-04-06 Eli Lilly And Company Anti-viral compound
US5821242A (en) 1996-06-06 1998-10-13 Eli Lilly And Company Anti-viral compounds
US6180604B1 (en) 1996-08-21 2001-01-30 Micrologix Biotech Inc. Compositions and methods for treating infections using analogues of indolicidin
WO1998013069A2 (en) 1996-09-09 1998-04-02 Supratek Pharma, Inc. Fluorinated copolymeric pharmaceutical adjuncts
JP3792005B2 (ja) * 1997-04-24 2006-06-28 彰 松田 ２−デオキシ−３−エチニル−β−Ｄ−リボフラノシル誘導体
AU7715198A (en) 1997-06-04 1998-12-21 Eli Lilly And Company Anti-viral compounds
JP4211901B2 (ja) * 1998-06-08 2009-01-21 ヤマサ醤油株式会社 ４’−メチルヌクレオシド化合物
EP1115286A4 (en) 1998-09-25 2003-07-23 Viropharma Inc METHOD FOR TREATING AND PREVENTING VIRAL INFECTIONS AND DISEASES RELATED TO THEM
DE60005502T2 (de) 1999-05-12 2004-06-24 Yamasa Corp., Choshi 4'-c-ethynyl-purin-nukleoside
US6240690B1 (en) 2000-02-02 2001-06-05 Roof & Metal Systems, Inc. Vented metal roof
RU2182013C1 (ru) 2001-03-05 2002-05-10 Казанцева Наталья Вениаминовна Способ лечения нейродегенеративных заболеваний мозга
GB0114286D0 (en) 2001-06-12 2001-08-01 Hoffmann La Roche Nucleoside Derivatives
AU2002330154A1 (en) * 2001-09-28 2003-04-07 Centre National De La Recherche Scientifique Methods and compositions for treating hepatitis c virus using 4'-modified nucleosides
JP2005536440A (ja) 2001-09-28 2005-12-02 イデニクス（ケイマン）リミテツド ４’位が修飾されたヌクレオシドを使用するフラビウイルスおよびペスチウイルスの治療のための方法および組成物
EP1572705A2 (en) * 2002-01-17 2005-09-14 Ribapharm, Inc. Sugar modified nucleosides as viral replication inhibitors
US7589078B2 (en) * 2003-02-19 2009-09-15 Yale University Anti-viral nucleoside analogs and methods for treating viral infections, especially HIV infections

Also Published As

Publication number Publication date
CN1777432A (zh) 2006-05-24
US20120252751A1 (en) 2012-10-04
CA2514466A1 (en) 2005-02-10
WO2005011709A1 (en) 2005-02-10
US20040167096A1 (en) 2004-08-26
JP2006528972A (ja) 2006-12-28
EP1653976A4 (en) 2009-07-29
EP1653976A1 (en) 2006-05-10
CA2514466C (en) 2015-05-26
ZA200506630B (en) 2006-06-28
US8193165B2 (en) 2012-06-05
JP4980059B2 (ja) 2012-07-18
EA012844B1 (ru) 2009-12-30
EA200501325A1 (ru) 2006-02-24
EP2298783A1 (en) 2011-03-23
BRPI0407374A (pt) 2006-01-10
AU2004260630A1 (en) 2005-02-10
AU2004260630B2 (en) 2009-12-10
MXPA05008736A (es) 2005-10-05
EP2298783B1 (en) 2017-12-06
PL378354A1 (pl) 2006-03-20
US20100048500A1 (en) 2010-02-25
KR20110079783A (ko) 2011-07-07
US9126971B2 (en) 2015-09-08
CN102174038A (zh) 2011-09-07
HK1087341A1 (en) 2006-10-13
KR101228503B1 (ko) 2013-01-31
CN1777432B (zh) 2011-06-08
PL398295A1 (pl) 2012-05-21
US7589078B2 (en) 2009-09-15
KR20060026402A (ko) 2006-03-23

Similar Documents

Publication Publication Date Title
AU2004260630B2 (en) Anti-viral nucleoside analogs and methods for treating viral infections, especially HIV infections
DE69933860T2 (de) 2'-fluoronukleoside
EP0707481B1 (en) L-2',3'-dideoxy nucleoside analogs as anti-hepatitis b (hbv) and anti-hiv agents
US5118672A (en) 5'-diphosphohexose nucleoside pharmaceutical compositions
US20100279969A1 (en) Azido purine nucleosides for treatment of viral infections
CA2680179C (en) Adenosine derivatives, method for the synthesis thereof, and the pharmaceutical compositions for the prevention and treatment of the inflammatory diseases containing the same as an active ingredient
US20220143029A1 (en) Pharmaceutical composition for preventing and treating nonalcoholic steatohepatitis, hepatic fibrosis, and liver cirrhosis, comprising adenosine derivatives
CA2904692A1 (en) Modified 4'-nucleosides as antiviral agents
WO2010068708A2 (en) 3'-azido purine nucleotide prodrugs for treatment of viral infections
RU2340623C2 (ru) Частичные и полные агонисты аденозиновых рецепторов a1
NZ541594A (en) Anti-viral 4'-substituted nucleoside analogs and methods for treating viral infections, especially HIV infections
HK1087341B (en) Anti-viral nucleoside analogs for treating hiv infections
HK1158209A (zh) 用於治疗病毒感染的抗病毒核苷
HK1195317A (en) Purine monophosphate prodrugs for treatment of viral infections
HK1013257B (en) L-2',3'-dideoxy nucleoside analogs as anti-hepatitis b (hbv) and anti-hiv agents

Legal Events

Date Code Title Description
DISD Decisions on discontinuance of the proceedings of a derived patent or utility model

Ref document number: 398295