Aby o ile moznosci zaoszczedzic na ziarnie siewnem i stworzyc korzystne wa¬ runki równomiernego rozwoju roslin, by¬ loby koniecznem poszczególne ziarnka na¬ sienne w dokladnie jednakich odstepach od siebie umieszczac w ziemi. Tenze wynik, którego nie mozna bylo przy pomocy zna¬ nych dotad siewników otrzymac, osiaga sie teraz w mysl niniejszego wynalazku w prosty sposób przez zastosowanie chwyta- cza w ksztalcie nozyc, który podczas ru¬ chu siewnika w równych odstepach za¬ nurza sie w ziarno siewne, chwyta miedzy swe szczeki jedno ziarnko i do ziemi je wpuszcza.Rysunek przedstawia schematycznie i- stotne Czesci siewnika wedlug wynalazku W rozmaitych wykonaniach, a mianowicie fig. 1 przedstawia boczny:, widok czesci siewnika w chwili chwytania ziarnka siew¬ nego; fig. 2 ten sam widok w chwili wy¬ puszczania ziarnka, które spada na role; fig. 3 przedstawia widok chwytacza od przodu. Na fig. 4 i 5 uwidocznionem jest inne wykonanie napedu chwytacza w po¬ lozeniach, odpowiadajacych figurom 1 i 2.Jeszcze inne wykonanie chwytaczy uwi¬ docznione jest na fig. 6. Fig. 7 przedsta¬ wia czesc przekroju wedlug linji x-y na fig. 6.Chwytacz sklada sie z dwóch polaczo¬ nych z sóba czopem 3 szczek nozycowych/, 2. Ramie 6 szczeki / jest przy wykona¬ niu wedlug fig. 1 do 3 polaczone sztywnie w pionowem polozeniu z wykonywujaca ruch wahadlowy rama 4, podczas gdy ra¬ mie 7 dj-ugiej szczeki 2 podlega dzialaniu sprezyny 5, starajacej sie je przyciagnac do ramienia 6. Koniec ramienia stalego 6 posiada odgiete pod katem prostym prze¬ dluzenie 8, opatrzone opornikiem 9. W o- twartem polozeniu chwytacza, przylega ko¬ niec ramienia 7 do opornika 9, zapobie¬ gajacego zamknieciu sie chwytacza pod dzialaniem sprezyny 5. Tefgorodzaju chwy¬ tacze umieszcza sie na rainie 4 w jednym lub kilku rzedach, rama 4 zas wykonywa tego rodzaju ruch wahadlowy, ze na jed¬ nym koncu drogi ramy zanurzaja sie chwy- taczfc do zbiornika na ziarno siewne 10.Zanim szczeki chwytacza dosiegna dna zbiornika na ziarno siewne, uderzaja, jak to wskazuje fig. 1, przedluzenia 8, sto¬ sownie sprezynujace, swemi prostopadle do ich drogi ruchu odgietemi wolnemi koncami o znajdujacy sie na ramie maszy¬ ny opornik 11, tak, ze zostaja odchylone ku górze, a szczeki chwytacza moga sie po¬ ruszac ku sobie pod dzialaniem sprezyny 5, zaciskajac miedzy soba jedno ziarnko na¬ sienne. Sila sprezyny 5 musi byc tak do¬ brana, aby nie nastapilo zgniecenie ziarnka.Chwytajace ziarnko krawedzie szczek no¬ zycowych / i 2 nie powinny byc tak ostre, aby mogly przekrajac ziarnko, ani tez tak tepe lub splaszczone, aby chwytacz zabie¬ ral wiecej niz jedno ziarnko.Bezposrednio po uchwyceniu i zacisnie¬ ciu ziarnka przez chwytacz nastepuje wsteczny kierunek ruchu ramy 4, tak, ze chwytacze wydostaja sie ze zbiornika 10 na ziarno siewne i przechodza w poloze¬ nie, uwidocznione na fig. 2. Jak tu wi¬ dac, uderza ruchome ramie 7 chwytacza przed osiagnieciem tego polozenia sztyftem 13 o znajdujacy sie na ramie maszyny o- pornik 12, który przy dalszym ruchu chwy¬ tacza powoduje .obrót ramienia 7 okolo czopu 3 w ten sposób, ze chwytacz sie o- twiera, a ziarnko siewne wypada z niego.Wahadlowy ruch chwytacza wzgl. ramy 4 mozna uskutecznic w rozmaity sposób, a naped moze odbywac sie przy pomocy osobnego motoru lub tez wprost z kól ma¬ szyny. Przy uwidocznionem wykonaniu zawieszona jest rama 4 na ramionach 14, osadzonych obracalnie na ramie maszyny przy 15, a, polaczonych przegubowo z ra¬ ma 4. Za posrednictwem ukladu dzwignio¬ wego 16, 17, 18 i korby 19, polaczonej z kolami biegowemi wzgl. z walem, napedza¬ nym przez kola biegowe, wywolanym zo¬ staje wahadlowy ruch ramion 14 i ramy 4.Przy wykonaniu wedlug fig. 4 i 5, ramie 6, posiadajace przedluzenie 8, jest osadzone na wale 16, wykonywujacym tego rodzaju ruch wahadlowy, ze chwytacze zo¬ staja wychylone z uwidocznionego na fig. 4 polozenia w przedstawione na fig. 5 po¬ lozenie, poczem napowrót zajmuja poloze¬ nie wedlug fig. 4. Ten wahadlowy ruch walu 16 mozna wywolac przez polaczenie go z kolami jezdnemi, lub z osobnym mo¬ torem w jakikolwiek odpowiedni sposób, np. za posrednictwem urzadzenia zatrzy- mowego z zapadka lub podobnem urzadze¬ niem.Chwytacze zanurzaja sie w polozeniu skosnem, jak to wskazuje fig. 4, do zbior¬ nika na ziarno siewne 10, przyczem prze¬ dluzenie 8 ramienia 6 uderza o opornik 11, tak, ze ramie 7 chwytacza wysuwa sie z zazebienia 9 wychylonego ku górze prze¬ dluzenia 8. Szczeki chwytacza 1 i 2 zbli¬ zaja sie teraz pod dzialaniem sprezyny 5, zaciskajac miedzy soba jedno ziarnko.Podczas nastepujacego teraz obrotu walu 16 w kierunku strzalki 14 na fig. 4, wydo¬ staja sie chwytacze ze zbiornika na ziarno siewne 10 i zajmuja, postepujac za ruchem walu 16, uwidocznione na fig. 5, pionowe lub prawie pionowe polozenie. Tuz przed¬ tem, zanim chwytacze zajma to polozenie, natrafia znajdujacy sie na ramieniu chwy- — 2 —tacza 7 sztyft 13 na umieszczone mimo- srodowo wzgledem walu 16 wodzidlo 12, wskutek czego ramie 7 i szczeka 2 obraca¬ ja sie w ten sposób, ze szczeki nozyc 1 i 2 oddalaja sie od siebie, a ziarnko nasienne wypada z nich. Skoro ramie 7 wyszlo za zab 9, zaczepia sie znowu o niego, .gdyz sprezynujace przedluzenie 8 nachylila sie wlasna sila ku dolowi. Wal 16 obraca sie nastepnie wraz z chwytaczami w kierunku strzalki 15, zajmujac napowrót polozenie, uwidocznione na fig. 4, poczem caly pro¬ ces powtarza sie.Przy uwidocznionem wykonaniu przy¬ jeto,, ze wal 16 umieszczony jest prostopa¬ dle do kierunku jazdy maszyny. Mozna zastosowac kilka takich walów, opatrzo¬ nych rzedem par chwytaczy, a umieszczo¬ nych jeden za drugim, albo tez waly, bie¬ gnace wzdluz maszyny, do których przy¬ twierdzone sa chwytacze, zanurzajace sie do zbiorników na ziarno siewne, umieszczo¬ nych równolegle do walów.Maszyna moze w dalszym ciagu byc o- patrzona jakiemkolwiek ze znanych urza¬ dzen do wytwarzania brózd, w które be¬ dzie wrzucane ziarno siewne przy pomocy chwytaczy.Poniewaz przy wykonaniach wedlug fig. 1 do 5 maja nozyce wykonywac ruch wahadlowy o stosunkowo wielkiem wychy¬ leniu, wiec uruchomienie ich wywoluje nie- tylko znaczne zapotrzebowanie sily, lecz takze uderzenia, które, pominawszy zuzy¬ wanie sie maszyny, zmniejszaja pewnosc i prawidlowosc ruchu i zmuszaja do zmniej¬ szenia szybkosci roboczej. Wada ta ze sta¬ la usunieta przy uwidocznionem na fig. 6 i 7 wykonaniu przez to, ze zastapiono po¬ jedyncze nozyce, wykonywujace ruch wa¬ hadlowy, nozycami, obracaj acemi sie nie¬ ustannie okolo wspólnej osi, w wiekszej ilosci, które pokolei przechodza przez zbiornik na ziarno siewne, przyczem tak- samo, jak wyzej opisano, kazde z nozyc dostaje sie do góry do zbiornika, tamze sa¬ me sie zwieraja, chwytajac równoczesnie jedno ziarnko, a po wyjsciu ze zbiornika otwieraja sie, wypuszczajac to ziarnko na ziemie.Jak to jest widoczne na fig. 6 i 7, umie¬ szczone sa na tarczy 21, obracajacej sie bez przerwy okolo osi 20 w ramie maszyny, jednostajne nozyce w pewnej ilosci, któ¬ rych stale szczeki 2 utworzone sa przez krawedzie wyciec w samej tarczy, podczas gdy ruchome szczeki nozyc 1 spiete sa z tarcza przy 22 i posiadaja na wewnetrznym koncu dzwignie zatrzymowa 24, na która dziala sprezyna 2'5. Sprezyna 25, nawinie¬ ta okolo czopu 31 na szczece nozyc 1, chwyta jednym swym koncem wystajaca czesc 23 dzwigni zatrzymowej 24% drugim zas koncem zaczepiona jest o stojak 27, przytwierdzony stale do tarczy. Nalezyta swoboda ruchów sprezyny 25 jest zapew¬ niona przez to, ze jeden jej koniec slizga sie w otworze stojaka 27, podczas gdy jej drugi koniec wchodzi w podluzne wyciecie czesci 2'J. Kiedy podczas ruchu maszyny tarcza 21 obraca sie w kierunku strzalki 30, to wkrótce po wejsciu jednej stalej szczeki nozyc 2 do zbiornika ziarna 10 u- derza dzwignia zatrzymowa 24 przynalez¬ nej ruchomej szczeki nozyc 1, przylegaja¬ ca dotad zebem 26 do odpowiedniego sto¬ jaka 27, o umieszczony stale na ramie o- pornik 28, wskutek czego dzwignia zatrzy¬ mowa 24 odczepia sie od stojaka 27 i uwal¬ nia ruchoma szczeke nozyc 1, która sie na¬ stepnie stara zamknac pod dzialaniem spre¬ zyny 25, a przytem zostaje pomiedzy nia i przynalezna do niej szczeka stala 2 jedno ziarnko zacisniete. Proces ten powtarza sie przy wszystkich nozycach, przechodza¬ cych podczas obrotu tarczy 21 przez zbior¬ nik na ziarno siewne. Po wyjsciu kazdych nozyc ze zbiornika 10 (wedlug rysunku wiecej niz 3/4 obrotu tarczy 21) przecho¬ dzi sprezyna pod umieszczony stale na ra¬ mie opornik 29, wskutek czego ruchoma szczeka nozyc sie otwiera, tak, ze uchwy- — 3 —cone przez nozyce ziarnko wypada na zie¬ mie, podczas gdy zab 26 odpowiedniej dzwigni 24 zaczepia sie o swój stojak 27, przytrzymujac ruchoma szczeke nozyc w polozeniu otwartem, poczem znów opisany proces powtarza sie. Naped tarczy moze odbywac sie w jakikolwiek odpowiedni spo¬ sób, np. przy pomocy przenosni zebatej od kól jezdnych maszyny. Spadajace ziarnka siewne mozna takze wpuszczac do ziemi przy pomocy rurki prowadniczej, lub w in¬ ny sposób, jako tez mozna polaczyc z ma¬ szyna w znany sposób urzadzenie do two¬ rzenia brózd.Jak jest widocznem, unikniono przy tern wykonaniu ruchu wahadlowego wiek¬ szych mas w zupelnosci, a przez to, jako tez przez zastosowanie wiekszej ilosci no¬ zyc, umozliwiono zwiekszenie szybkosci ro¬ boczej. Wskutek zlaczenia stalych szczek nozyc w jedna tarcze zostalo wykonanie calego przyrzadu znacznie uproszczone, a wytrzymalosc i odpornosc maszyny zwiekszona. PL