PL188961B1

PL188961B1 - Złącze wtykowe do elektrycznego kabla, zwłaszcza do stosowania w górnictwie podziemnym

Info

Publication number: PL188961B1
Application number: PL98324964A
Authority: PL
Inventors: Wilfried Weigel; Jürgen Tschöpe; Reiner Frank
Original assignee: Dbt Autom Gmbh; Dbt Automation Gmbh
Priority date: 1997-02-25
Filing date: 1998-02-23
Publication date: 2005-05-31
Also published as: RU2198455C2; US6113429A; CN1192066A; GB9803546D0; GB2324421B; PL324964A1; AU727890B2; GB2324421A; CN1115751C; AU5624998A

Abstract

1. Zlacze wtykowe do elektrycznego ka- bla, zwlaszcza do stosowania w górnictwie podziemnym, zawierajace elastyczny waz ochronny, przyjmujacy elektryczne zyly przewodzace, którego koniec jest zamoco- wany w sposób odporny na rozciaganie i szczelnie pomiedzy otaczajaca go tuleja zgniatana i lezaca wewnatrz tuleja podpie- rajaca i tuleja sprzegajaca, przylaczona do tulei zgniatanej, która ma wkladke, która przyjmuje elementy stykowe, w postaci kolków i/lub tulei stykowych, elektrycznie polaczone z elektrycznymi zylami przewo- dzacymi weza ochronnego, znamienne tym, ze tuleja zgniatana (4) jest polaczona z tuleja sprzegajaca (5) w integralna czesc sprzega- jaca (3), a wkladka (6) za pomoca zlacza zatrzaskowego (15, 16; 25, 26) jest osiowo zabezpieczona na tulei sprzegajacej (5) cze- sci sprzegajacej (3). FIG 1 . PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest złącze wtykowe do elektrycznego kabla, zwłaszcza do stosowania w górnictwie podziemnym.

Złącza wtykowe w górnictwie podziemnym są stosowane przede wszystkim do elektrycznych lub elektrohydraulicznych układów sterowania, zwłaszcza elektrohydraulicznych układów sterowania obudowami w pracach urabiających oraz do przenoszenia elektrycznych sygnałów sterujących i czujnikowych. Przy stosowanych w dużych ilościach kablach do prądu stałego, elektryczne żyły przewodzące, zaopatrzone w izolację są umieszczone w giętkim wężu ochronnym, na który stosuje się węże z tworzywa sztucznego, zaopatrzone we wkładkę zbrojoną stalą lub tkaniną. Z wężem ochronnym, od strony końców jest połączona armatura sprzęgająca, która służy do mechanicznego, odpornego na rozciąganie sprzężenia kabla i do elektrycznego połączenia wtykowego żył przewodzących.

Złącza kablowe w wężach ochronnych są znane z licznych wykonań, używanych od dłuzszego czasu w górnictwie (DE 30 12 292 Al, DE 37 21 304 C2, DE 81 35 428 U2, DE 84 35 743.6 Ul). Mechaniczne sprzęzenie kabla ze współpracującymi częściami sprzężającymi następuje za pomocą wtyków w postaci U, które są wetknięte w rowki w części sprzęgającej. W praktyce niezawodne okazały się przede wszystkim złącza kablowe, w których elektryczne żyły przewodzące, wyprowadzone z węza ochronnego do mufy, względnie tulei sprzęgającej, są na stałe związane z masą zalewową z żywicy sztucznej, przy czym one na swoich końcach, wyprowadzonych z masy zalewowej i wolnych od izolacji, są przyłączone do elektrycznych

188 961 elementów stykowych, wykonanych z metalowych kołków stykowych i/lub tulei stykowych, które są umieszczone w nośniku z tworzywa sztucznego, który jako wkładka Jest wtykany w tuleję sprzęgającą i w niej zabezpieczony.

Znane i używane elektryczne złącza kablowe kabli w celu mechanicznego przyłączenia swoich części sprzęgających do węża ochronnego oraz do mechanicznego i elektrycznego przyłączenia do współpracującej części sprzęgającej mają oddzielne części konstrukcyjne i są dlatego stosunkowo nakładcze konstrukcyjne i wykonawczo.

Zadaniem wynalazku jest ulepszenie złącza kablowego, które byłoby utworzone z niewielu części i mogłoby być ekonomicznie wytwarzane jako produkcja masowa, a jego montaż byłby uproszczony.

Zadanie to zostało rozwiązane dzięki temu, Ze tuleja zgniatana jest połączona z tuleją sprzęgającą w integralną część sprzęgającą a wkładka za pomocą złącza zatrzaskowego jest osiowo zabezpieczona na tulei sprzęgającej części sprzęgającej.

Korzystnie integralna część sprzęgająca, tworząca tuleję zgniataną i tuleję sprzęgającą ma w obszarze końcowym zamocowanego węża ochronnego obiegowy rowek.

Wkładka stanowi część kształtową z tworzywa sztucznego.

Wyprowadzone z węża ochronnego do części sprzęgającej elektrycznie żyły przewodzące są związane z elementem łączącym w rodzaju korka, który jest podparty w części sprzęgającej na jej strome tylnej zwróconej do węża ochronnego, którego koniec, na którym jest podparty element łączący, jest uchwycony przez tuleję podpierającą, zaopatrzoną w kołnierz podpierający

Korzystnie element łączący jest podparty za pomocą powierzchni stożkowej na odpowiedniej powierzchni stożkowej kołnierza podpierającego, przy czym elektryczne żyły przewodzące we wnętrzu elementu łączącego są utrzymywane przez opaskę i przez nią wyprowadzone do wkładki, a element łączący jest połączony z wkładką mającą elektryczne elementy stykowe.

Korzystnie wkładka składa się z części w postaci korka, dopasowanej do cylindrycznego otworu wewnętrznego tulei sprzęgającej części sprzęgającej, w którym są osadzone elementy stykowe i z tulejowego przedłużenia, wystającego z części sprzęgającej, z którego wystają wolne końce elementów stykowych i na którym jest ukształtowany korzystnie jednoczęściowo pierścieniowy kołnierz, przy czym wkładka na swoim korku, osadzonym w tulejowej części sprzęgającej, jest uszczelniona za pomocą uszczelki pierścieniowej

Również pomiędzy wolnym końcem odcinka wzdłużnego części sprzęgającej, tworzącego tuleję sprzęgającą, a podstawą pierścieniowego rowka utworzonego przez kołnierz, jest umieszczony pierścień uszczelniający.

Tuleja zgniatana jest zaopatrzona w promieniowe występy, skierowane do węża ochronnego, a tuleja podpierająca na swoim obwodzie zewnętrznym jest zaopatrzona w zagłębienia, na przykład w rodzaju uzębienia.

Korzystnie część sprzęgająca na odcinku długości tworzącym tuleję zgniataną ma mniejszą grubość ścianki od grubości ścianki jej odcinka wzdłuznego, tworzącego tuleję sprzęgającą, a część sprzęgająca na swoim obwodzie zewnętrznym jest zaopatrzona w rowek do ściągania, oraz rowek pierścieniowy dla przyłączenia widełek wtykowych.

Według wynalazku wkładka za pomocą przechwytującego wolny koniec części sprzęgającej od strony zewnętrznej jest połączona przez złącze zatrzaskowe z częścią sprzęgającą, przy czym złącze zatrzaskowe jest utworzone przez zewnętrzny obiegowy rowek, na części sprzęgającej kołnierza i występ zatrzaskowy, w rodzaju zebra.

W innym wykonaniu kołnierz jest zaopatrzony w osiowe szczeliny przestawione wzajemnie w kierunku obwodowym.

W innym wykonaniu złącze zatrzaskowe składa się z elementów zatrzaskowych, umieszczonych na wkładce i na tulei sprzęgającej części sprzęgającej, w postaci występów zatrzaskowych, korzystnie kulek lub kołków i współpracujących wybrań.

Korzystnie kulki są osadzone z pasowaniem wtłaczanym, względnie zaciskowym w wybraniach wkładki, które są utworzone przez promieniowe otwory, umieszczone na kołnierzu wkładki.

188 961 z elementu łączącego 17 na zewnątrz do różnych elementów stykowych 13 i z nimi połączone. Element łączący 17 od tyłu jest podparty na kołnierzu 9 tulei podpierającej 8 za pomocą powierzchni stożkowej 19, która opiera się na odpowiedniej powierzchni stożkowej 20 kołnierza 9. Dzięki takiemu podparciu elementu łączącego 17 jest on razem z pojedynczymi żyłami przewodzącymi 2 ustalany w swoim położeniu w części sprzęgającej 3 i jednocześnie zabezpiecza żyły przewodzące 2, przyłączone do elementów stykowych 13 przed obciążeniem rozciągającym.

Element łączący 17 tworzy celowo jedną część, połączoną na stałe z korkiem 6' wkładki 6 tak, że z wkładką 6 są także mechanicznie połączone przez element łączący 17 wszystkie żyły przewodzące 2. Wytwarzanie elementu łączącego 17 odbywa się poza częścią sprzęgającą 3 w odpowiednim narzędziu formującym. Przy tym najpierw końce żył przewodzących 2, wolne od izolacji elektrycznie przyłącza się do elementów stykowych 13, osadzonych we wkładce 6, która nie jest jeszcze osadzona w części sprzęgającej 3. Następnie w narzędziu kształtowym element łączący 17 jest kształtowany z korkiem 6' wkładki 6, co odbywa się przez wprowadzenie utwardzanej masy zalewowej do narzędzia kształtowego. Po ukształtowaniu element łączący 17 tworzy z wkładką 6 zespół montażowy, który można wprowadzić w część sprzęgającą 3, połączoną przez połączenie zgniatane z wężem ochronnym 1, przy czym element łączący 17 tworzy część podpierającą dochodząc swoim stożkiem centrującym 19 w położenie podparcia na powierzchni stożkowej 20, jeżeli jest wytworzone połączenie zatrzaskowe wkładki 6 z częścią sprzęgającą 3. Przy tym sposobie montażu wiązka zył przewodzących 2, przy wprowadzaniu wkładki 6 i połączonego z nią elementu łączącego 17 w część sprzęgającą 3, jest cofana w wąż ochronny 1, odpowiednio do pokazanego położenia na fig. 1. Za pomocą rezerwy długościowej zył przewodzących 2 w wężu ochronnym 1 ten sposób montażu jest korzystny. Ewentualnie element łączący 17 może być tak ukształtowany na wkładce 6, wetkniętej w część sprzęgającą 3, ze przestrzeń wewnętrzna w tulejowej wkładce 6, a więc przestrzeń pomiędzy korkiem 6' a kołnierzem 9 tulei podpierającej 8 jest wylana utwardzającą się masą zalewową, na przykład żywicą sztuczną.

W celu uszczelnienia tulei sprzęgającej 5 przed dostępem wody i brudu od strony przyłączeniowej wkładki 6 jest umieszczona uszczelka, w postaci pierścienia 21 osadzonego w rowku w części sprzęgającej 3, która uszczelnia korek 6' w otworze wewnętrznym tulei sprzęgającej 5. Korzystnie wolny koniec czołowy części sprzęgającej 3 jest uszczelniony za pomocą pierścienia uszczelniającego 22, który na przykład jest ułożony w rowku pierścieniowym kołnierzem zatrzaskowym 14 wkładki 6 i jest zgniatany w odstępie przyłączeniowym pomiędzy podstawą tego rowka a wolnym końcem czołowym części sprzęgającej 3.

Metalowa część sprzęgająca 3 na swojej tulei sprzęgającej 5 ma obwodowy rowek 23, który służy do przyłączenia nie pokazanej współpracującej części sprzęgającej za pomocą widełek wtykowych w postaci U. Współpracująca część sprzęgająca ma, jak to jest znane, elementy stykowe odpowiadające elementom stykowym 13 i jest zaopatrzona w dwa równoległe rowki styczne, w które są wprowadzone widełki wtykowe, które przechwytują rowek pierścieniowy 23 i dzięki temu wytwarzają odporne na rozciąganie złącze wtykowe węza ochronnego.

W pokazanym przykładzie wykonania część sprzęgająca 3 na swojej tulei sprzęgającej 5 jest zaopatrzona w drugi rowek pierścieniowy 24, który jest umieszczony pomiędzy rowkiem 7 a rowkiem pierścieniowym 23 i który tworzy rowek do ściągania, w który w razie potrzeby może być wprowadzone narzędzie, aby ściągnąć całą część sprzęgającą 3 z węza ochronnego 1, na przykład w celu wymiany węża ochronnego i/lub części sprzęgającej.

Złącze wtykowe, pokazane na fig. 2 do 4 odpowiada w ukształtowaniu połączeń zatrzaskowych złączu z fig. 1. Połączenie zatrzaskowe pomiędzy odcinkiem wzdłuznym części sprzęgającej 3, tworzącym tuleję sprzęgającą 5 a wkładką 6, osadzoną w tulei 5, jest utworzone z metalowych kulek 25 korzystnie ze stali nierdzewnej, przy czym na obwodzie kołnierza 14 są umieszczone w odstępie obwodowym trzy kulki 25 (fig. 3). Kulki 25 są osadzone z pasowaniem wtłaczanym, względnie zaciskowym w wybraniach 26 w kołnierzu 14, utworzonych przez promieniowe otwory. Otwory 26 mają mniejszą średnicę od kulek 25 tak, ze one elastycznie rozszerzają się, gdy kulki 25 są wciskane od zewnątrz w otwory 26 i od strony wewnętrznej częściowo z nich wystają a przy tym wskakują w rowek 16 na wolnym końcu

188 961

Na obwodzie wkładki, względnie jej kołnierza jest umieszczonych szereg, rozdzielonych w odstępach obwodowych występów zatrzaskowych.

Według wynalazku na części sprzęgającej jest osadzona współpracująca część sprzęgająca, utworzona z tulei wtykowej, zawierająca odpowiadające elementy stykowe i która jest zaopatrzona w przybliżeniu w styczne otwory wtykowe dla widełek wtykowych, zabezpieczających złącze oraz posiada promieniowo skierowane na zewnątrz noski ustające, na przykład w postaci kołków, które współpracują z rowkiem osiowym na obwodzie zewnętrznym części sprzęgającej.

Według wynalazku na złącze kablowe, ukształtowane jako elektryczne złącze wtykowe, jest stosowana część sprzęgająca w postaci tulei, która jako jednoczęściowa część zawiera z jednej strony tuleję zgniataną, służącą do przyłączenia węża ochronnego, a z drugiej strony tuleją sprzęgającą, która służy do mechanicznego, odpornego na rozciąganie przyłączenia kabla do współpracującej części sprzęgającej, korzystnie za pomocą widełek wtykowych i która tworzy nośnik dla wkładki zawierającej elektryczne elementy wtykowe, które za pomocą prostego połączenia wtykowego lub zatrzaskowego, a więc bez złącz gwintowych, jest przyłączane rozłącznie do części sprzęgającej. Tuleja zgniatana, która jest wykonana jako metalowa część obrotowa, na podstawie swojego promieniowego sprasowania z giętkim wężem ochronnym, we współdziałaniu z umieszczoną wewnątrz tuleją podpierającą, umożliwia pewne mechaniczne połączenie zgniatane z wężem ochronnym, przejmujące osiowe siły ciągowe kabla, a jednocześnie pewne wodoszczelne połączenie z wężem ochronnym tak, ze nie są potrzebne żadne dodatkowe pierścienie uszczelniające lub tym podobne, umieszczone w rowkach.

Przy wytwarzaniu połączenia zgniatanego promieniowe siły zgniatane zostają ograniczone tylko do odcinka wzdłużnego części sprzęgowej, która jako tuleja zgniatana otacza koniec węża ochronnego i pewnie odkształca odcinek części sprzęgowej, przyjmującej część wkładaną, ponieważ metalowa część sprzęgająca, tworząca tuleję zgniataną i tuleję sprzęgającą, ma w obszarze końcowym zamocowanego węża ochronnego, obiegowy rowek a na odcinku wzdłużnym tworzącym tuleję zgniataną, ma mniejszą grubość ścianki od odcinka wzdłużnego, tworzącego tuleję sprzęgającą.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia złącze wtykowe w przekroju osiowym, bez współpracującej części sprzęgającej, fig. 2 - zmienioną postać wykonania złącza wtykowego w przekroju osiowym razem ze współpracującą częścią sprzęgającą, fig. 3 - przekrój poprzeczny według linii III - III na fig. 2, a fig. 4 - przekrój poprzeczny według linii IV-IV na fig. 2.

Na fig. 1 jest pokazany w przekroju wzdłużnym koniec giętkiego węza ochronnego 1, z tworzywa sztucznego, który może być zaopatrzony we wkładkę z tkaniny lub opancerzenie stalowe, wtopione w tworzywo sztuczne. Wąz ochronny 1 służy do przyjęcia elektrycznych pojedynczych żył przewodzących 2. Pojedyncze żyły przewodzące 2 zaopatrzone w izolację mogą być wzajemnie skręcone i celowo umieszczone z rezerwą w długości w wężu ochronnym 1, zamiast tego może być umieszczony wielożyłowy elektryczny kabel, celowo również z rezerwą w długości.

Z końcem giętkiego węza ochronnego 1 jest połączona w sposób odporny na rozciąganie i wodoszczelnie część sprzęgająca 3 w postaci tulei, wykonana jako metalowa część obrotowa, która tworzy w jednej części tuleję zgniataną 4, otaczającą koniec węza ochronnego 1 i tuleję sprzęgającą 5, która służy do przyjęcia i przyłączenia wkładki 6. Odcinek wzdłużny jednoczęściowej części sprzęgającej 3, tworzący tuleję zgniataną 4, rozciąga się na głębokość wetknięcia węża ochronnego 1 w część sprzęgającą 3 i kończy się na jej zewnętrznym obwodowym rowku 7 w postaci pierścienia, w którym część sprzęgająca 3 ma zmniejszoną grubość ścianki. W wąz ochronny 1 jest wetknięta tuleja podpierająca 8, która rozciąga się na długości tulei zgniatanej 4 i na swoim końcu, leżącym przed czołem 1' węza ochronnego 1 zawiera wzmacniający kołnierz 9, który w obszarze rowka 7 opiera się na pierścieniowej powierzchni odsądzenia 10 części sprzęgającej 3. W celu wytwarzania odpornego na rozciąganie i wodoszczelnego połączenia, część sprzęgająca 3 na odcinku długości, tworzącym tuleję zgniataną 4, odpowiadającym głębokości uchwycenia węża ochronnego 1 w tulei zgniatanej 4, jest poddana odkształceniu zgniatającemu w promieniowym kierunku. Dzięki zgniataniu wąż ochronny 1 jest mocno zamocowany pomiędzy wewnętrzną tuleją podpierającą 8 a otaczającą go tuleją

188 961 zgniataną 4. W miejscu 4' na fig. 1 jest zaznaczony pierwotny zarys zewnętrzny części sprzęgającej 3 przed zgniataniem. Przy promieniowym zgniataniu giętki wąż ochronny 1 jest odkształcany w promieniowym kierunku i mocno zamocowany pomiędzy tuleją podpierającą 8 a tuleją zgniataną 4, przy czym siły odkształcające, z uwagi na położenie rowka 7 w obszarze końcowym wetkniętego węża ochronnego 1 nie mogą być przeniesione na leżący przed nim obszar wzdłużny części sprzęgającej 3, tworzący tuleję sprzęgającą 5, ponieważ jej grubość ścianki jest znacznie większa niż w obszarze rowka 7, a więc ma tak wysoką wytrzymałość na odkształcenie, że siły ściskania nie mogą być na nią przeniesione.

Jest widoczne, ze tuleja zgniatana 4 na swoim obwodzie wewnętrznym ma w kierunku osiowym wzajemnie przestawione obwodowe, w postaci łuku lub pierścienia, w przybliżeniu w postaci zębów, promieniowe występy 11, które przy promieniowym zgniataniu wnikają w giętki materiał węza ochronnego 1, przez co jest wzmocnione połączenie zgniatane pomiędzy wężem ochronnym 1 a częścią sprzęgającą 3, a jednocześnie jest polepszone od zewnątrz uszczelnienie wobec wody części sprzęgającej 3 w obszarze połączenia zgniatanego. Dotyczy to także tulei podpierającej 8, która na swojej powierzchni płaszcza jest zaopatrzona w zagłębienie 12 w przybliżeniu w postaci zębów, w które przy zgniataniu wchodzi z elastycznym odkształceniem materiał węza ochronnego 1, przez co jeszcze jest polepszone pewne zamocowanie z uszczelnieniem.

Tuleja podpierająca 8 jest wykonana jako jednoczęściowa tuleja z tworzywa sztucznego lub metalu. Ustalanie położenia tulei podpierającej 8 w odniesieniu do jej położenia obrotowego względem węża ochronnego 1 nie jest wymagane. Istotne jest tylko, zęby przed przyłączeniem węza ochronnego 1 do części sprzęgającej 3 tuleja podpierająca 8 była wprowadzona w wąż ochronny 1 aż do zetknięcia z nim kołnierza 9. Wzmocniony kołnierz 9 tworzy w obszarze rowka 7 podparcie wobec sił odkształcających.

Wkładka 6, która jest przyłączona rozłączalnie do wolnego końca części sprzęgającej 3, jest wykonana korzystnie jako część kształtowa z tworzywa sztucznego, w której są osadzone na stałe metalowe elektryczne elementy stykowe 13, które mogą być kołkami lub tulejami, albo z reguły składać się z kombinacji osiowych kołków i osiowych tulei. Wkładka 6 ma cylindryczną część w postaci korka 6', którego średnica jest nieznacznie mniejsza od średnicy wewnętrznej części sprzęgającej 3 w obszarze tulei sprzęgającej 5 i w którym są osadzone na stałe wspomniane elementy stykowe 13. Z korkiem 6’jest połączona jednoczęściowo tulejowa część przedłużająca 6, zwana dalej przedłużeniem wystającym stanie przyłączenia z części sprzęgającej 3, w którym znajdują się osiowe elementy stykowe 13, wystające z korka 6'. Na przedłużeniu 6, w obszarze przejściowym do korka 6' od strony zewnętrznej, jest ukształtowany, korzystnie jednoczęściowo kołnierz 14, który zgodnie z fig. 1 jest zaopatrzony w obwodowy występ zatrzaskowy 15. Do występu zatrzaskowego 15 jest przyporządkowany obwodowy rowek 16, usytuowany na i obwodzie zewnętrznym tulei sprzęgającej 5, który z występem zatrzaskowym 15, tworzy złącze zatrzaskowe, za pomocą którego wkładka 6 po dociśnięciu do części sprzęgającej 3 ustalana jest na niej. Jest widoczne, ze przy przyłączaniu wkładki 6 do części sprzęgającej 3 występ zatrzaskowy 15 umieszczony od strony wewnętrznej na kołnierzu 14, ślizga się po powierzchni ukośnej na obwodzie zewnętrznym wolnego końca części sprzęgającej 3, przez co kołnierz 14 lub tylko sam występ zatrzaskowy 15 elastycznie odkształca się i wskakuje elastycznie w rowek 16, jeżeli cylindryczny korek 6' wkładki 6 jest całkowicie wprowadzony w otwór wewnętrzny części sprzęgającej 3 i znajduje się w ustalonym położeniu zabudowy. Aby ułatwić promieniowe elastyczne odkształcenie kołnierza 14, przy wtykaniu wkładki 6 na wolny koniec tulei sprzęgającej 3, kołnierz zatrzaskowy 14 może być zaopatrzony w rozdzielone na obwodzie osiowe szczeliny. W pokazanym przykładzie wykonania elastyczny występ zatrzaskowy 15 jest tak ukształtowany na kołnierzu 14, że on jest umieszczony z nachyleniem pod kątem ostrym w kierunku osadzania wkładki 6.

Jak widać żyły przewodzące 2 wewnątrz części sprzęgającej 3 są wyprowadzone z węża ochronnego 1 poza obszar zgniatania, a więc za rowek 7 i włączone w element łączący 17 ukształtowany korzystnie z masy utwardzanej, który jest wykonany cylindrycznie jako korek. W obszarze wewnętrznym elementu łączącego 17 żyły przewodzące 2 są zebrane przez opaskę 18 w wiązkę (fig. 1), która jest umieszczona w elemencie łączącym 17. Za opaską 18 a więc po stronie zwróconej do wkładki 6 pojedyncze żyły przewodzące 2 są wyprowadzone

188 961 tulei sprzęgającej 5. Przy juz wspomnianym montażu po wetknięciu korka 6' wkładki 6 w tuleję sprzęgającą 5, kulki 25 są wciskane od zewnątrz w otwory 26 tak, że one wchodzą w rowek 16 i dzięki temu zabezpieczają wkładkę 6 w jej ustalonym, przepisowym położeniu w tulei sprzęgającej 5. Aby takie złącze zatrzaskowe można było w razie potrzeby rozłączyć, na wkładkę 6 i/lub część sprzęgającą 3 jest wywoływane obciążenie ciągnące tak, ze kulki 25 ześlizgują się po krawędzi bocznej otworów 26 lub zostaną z nich wyrwane. Kulki 25, stosowane do połączenia zatrzaskowego mają celowo średnicę od około 2 do 3 mm, a otwory 26 mają średnicę nieznacznie mniejszą. Jest widoczne, ze również za pomocą tak ukształtowanego połączenia zatrzaskowego jest osiągnięte prostymi środkami zabezpieczenie wkładki 6 w dokładnym położeniu w części sprzęgającej 3.

Figury 2 i 3 pokazują również współpracującą część sprzęgającą 27, która jest utworzona z tulei wtykowej, otwartej w stronę części sprzęgającej 3 i zaopatrzonej na stronie przeciwnej w osiowe przedłużenie 28, odsądzone w średnicy i zaopatrzone w gwint zewnętrznej, za pomocą którego tuleja wtykowa 27 jest przyłączona do części konstrukcyjnej 29, na przykład obudowy przyrządu elektrycznego lub płyty montażowej. Tuleja wtykowa 27 ma we wnętrzu elementy stykowe 13' odpowiadające elementom stykowym 13 części sprzęgającej 3, które składają się z kołków i/lub tulei stykowych tak, ze element stykowy 13 w postaci kołka styka się z elementem stykowym 13' w postaci tulei i odwrotnie. W celu wytworzenia połączenia wtykowego część sprzęgająca 3 jest tak daleko wtykana w tuleję wtykowa 27, że jest wytwarzane elektryczne połączenie pomiędzy elementami stykowymi 13 i 13', po czym połączenie wtykowe jest zabezpieczane za pomocą widełek w postaci U, jak to jest znane, które są wetknięte od zewnątrz w styczne otwory 30 w tulei wtykowej 27 (fig. 4), przy czym one swoimi ramionami przechwytują rowek 23 w części sprzęgającej 3. Z fig. 2 jest widoczne, że przedłużenie wtykowe 28 ma promieniowe noski ustalające 31, na przykład kołki ustalające, wystające promieniowo do wnętrza, które współpracują z rowkiem osiowym 32 w części sprzęgającej 3 tak, że przy osiowym łączeniu elementy stykowe 13 dokładnie są nakierowane na elementy stykowe 13'. Rowek osiowy 32 może być umieszczony na wkładce 6 lub także na tulei sprzęgającej 5.

Rozumie się, ze wynalazek nie jest ograniczony do opisanych przykładów wykonania.

Wkładka 6, ukształtowana z tworzywa sztucznego, która jest wtykana w część sprzęgająca 3 i w niej ustalana za pomocą połączenia zatrzaskowego, umożliwia prosty montaż. Jej zabezpieczenie przed obrotem nie jest wymagane, ponieważ nie jest możliwe zerwanie żył przewodzących 2 poprzez obrócenie wkładki 6 wobec części sprzęgającej 3. Występ zatrzaskowy może być umieszczony na części sprzęgającej 3 a odpowiadający rowek na kołnierzu zatrzaskowym. Możliwe jest także wykonanie, w którym kołnierz 14 stanowi pierścień bez szczelin, na którego stronie wewnętrznej jest ukształtowany jednoczęściowo występ zatrzaskowy 15, pokazany na fig. 1, który jest utworzony z szeregu segmentów łukowych, na przykład czterech segmentów o długości łuku około 90°, które są umieszczone w promieniowym kierunku elastyczne tak, że przy wtykaniu wkładki 6 w część sprzęgającą 3 najpierw są one elastycznie promieniowo odkształcane na zewnątrz, a następnie są zatrzaskiwane w rowku 16 części sprzęgającej 3, jeżeli wkładka 6 dotarła do swojego położenia wtykowego w części sprzęgającej 3. Możliwe jest także ukształtowanie, w którym połączenie zatrzaskowe jest utworzone w otworze wewnętrznym tulei sprzęgającej 5, na przykład za pomocą elementów zatrzaskowych, ukształtowanych na obwodzie korka 6', które przy wtykaniu wkładki 6 elastycznie wskakują w rowki na części sprzęgającej 3. Jest także możliwe wykonanie, w którym kołnierz 14 jest utworzony przez oddzielny pierścieniowy element zatrzaskowy, który umożliwia wtykanie wkładki 6, osadzonej w części sprzęgającej 3 i w położeniu przylegania do wkładki 6 dochodzi do przyporu z częścią sprzęgającą 3 przez co jest zabezpieczone połączenie wkładki 6 z częścią sprzęgająca 3.

Także w odniesieniu do wykonania elementu łączącego 17 są możliwe różne wykonania. Możliwe jest wykonanie, w którym element łączący 17 nie posiada żadnego odpornego na rozciąganie i obracanie połączenia z wkładką 6, względnie z jej korkiem 6'. W tym przypadku elementy stykowe 13, zwiĄzane z wkładką 6 kończą się na stronie czołowej korka 6', zwróconej do elementu łączącego 17, podczas gdy końce uwolnione od izolacji żyły przewodzących 2, związane z elementem łĄczĄcym 17, kończą się na stronie czołowej elementu łączącego 17,

188 961 zwróconej do korka 6, na elektrycznych kołkach stykowych tak, że przy wtykaniu wkładki 6 w część sprzęgającą 3 elektryczne połączenie przewodzące jest wytwarzane automatycznie pomiędzy żyłami przewodzącymi 2 a elementami stykowymi 13 przez styk tych elementów.

Rozumie się, ze także na drugim końcu węza ochronnego 1 może być utworzone przedstawione złącze wtykowe według wynalazku. Ukształtowanie współpracującej części sprzęgającej, do której wąz ochronny według wynalazku jest przyłączony elektrycznie i odporny na rozciąganie, może być różne jak to jest znane.

Przykładowo współpracujące części sprzęgające mogą być umieszczone na płytach przyłączeniowych, obudowach przyrządów lub na Innych elektrycznych częściach konstrukcyjnych a także na hydraulicznych cylindrach, które są wyposażone w elektryczne czujniki pomiarowe, na przykład czujniki ciśnienia, urządzenie do pomiaru skoku itp.

188 961

co

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 50 egz

Cena 2,00 zł.

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Złącze wtykowe do elektrycznego kabla, zwłaszcza do stosowania w górnictwie podziemnym, zawierające elastyczny wąż ochronny, przyjmujący elektryczne żyły przewodzące, którego koniec jest zamocowany w sposób odporny na rozciąganie i szczelnie pomiędzy otaczającą go tuleją zgniataną i leżącą wewnątrz tuleją podpierającą i tuleją sprzęgającą, przyłączoną do tulei zgniatanej, która ma wkładkę, która przyjmuje elementy stykowe, w postaci kołków i/lub tulei stykowych, elektrycznie połączone z elektrycznymi żyłami przewodzącymi węza ochronnego, znamienne tym, że tuleja zgniatana (4) jest połączona z tuleją sprzęgającą (5) w integralną część sprzęgającą (3), a wkładka (6) za pomocą złącza zatrzaskowego (15, 16; 25, 26) jest osiowo zabezpieczona na tulei sprzęgającej (5) części sprzęgającej (3).
2. Złącze według zastrz. 1, znamienne tym, że integralną część sprzęgającą (3), tworząca tuleję zgniataną (4) i tuleję sprzęgającą (5) ma w obszarze końcowym zamocowanego węza ochronnego (1) obiegowy rowek (7).
3. Złącze według zastrz. 1, znamienne tyin, że wkładka (6) stanowi część kształtową z tworzywa sztucznego.
4. Złącze według zastrz. 2, znamienne tym, że wyprowadzone z węza ochronnego (1) do części sprzęgającej (3) elektrycznie żyły przewodzące (2) są związane z elementem łączącym (17) w rodzaju korka, który jest podparty w części sprzęgającej (3) na jej stronie tylnej zwróconej do węża ochronnego (1).
5. Złącze według zastrz. 4, znamienne tym, że koniec węza ochronnego (1), na którym jest podparty element łączący (17), jest uchwycony przez tuleję podpierającą (8) zaopatrzoną w kołnierz podpierający (9).
6. Złącze według zastrz. 5, znamienny tym, że element łączący (17) jest podparty za pomocą powierzchni stożkowej (19) na odpowiedniej powierzchni stożkowej (29) kołnierza podpierającego (2).
7. Złącze według zastrz. 4, znamienny tym, że elektryczne żyły przewodzące (2) we wnętrzu elementu łączącego (17) są utrzymywane przez opaskę (18) i przez nią wyprowadzone do wkładki (6).
8. Złącze według zastrz. 7, znamienne tym, że element łączący (17) jest połączony z wkładką (6) mającą elektryczne elementy stykowe (13).
9. Złącze według zastrz. 3, znamienne tym, ze wkładka (6) składa się z części w postaci korka (6'), dopasowanej do cylindrycznego otworu wewnętrznego tulei sprzęgającej (5) części sprzęgającej (3), w którym są osadzone elementy stykowe (13) i z tulejowego przedłużenia (6), wystającego z części sprzęgającej (3), z którego wystają wolne końce elementów stykowych (13) i na którym jest ukształtowany korzystnie jednoczęściowo pierścieniowy kołnierz (14).
10. Złącze według zastrz. 9, znamienny tym, że wkładka (6) na swoim korku (6'), osadzonym w tulejowej części sprzęgającej (3), jest uszczelniona za pomocą uszczelki pierścieniowej (21).
11. Złącze według zastrz. 10, znamienne tym, że pomiędzy wolnym końcem odcinka wzdłuznego części sprzęgającej (3), tworzącego tuleję sprzęgającą (5), a podstawą pierścieniowego rowka (23) utworzonego przez kołnierz (14) jest umieszczony pierścień uszczelniający (22).
12. Złącze według zastrz. 1, znamienny tym, że tuleja zgniatana (4) jest zaopatrzona w promieniowe występy (11), skierowane do węza ochronnego (1), a tuleja podpierająca (8) na swoim obwodzie zewnętrznym jest zaopatrzona w zagłębienia (12), na przykład w rodzaju uzębienia.

188 961
13. Złącze według zastrz. 11, znamienne tym, że metalowa część sprzęgająca (3) na odcinku długości tworzącym tuleję zgniataną (4) ma mniejszą grubość ścianki od grubości ścianki jej odcinka wzdłużnego, tworzącego tuleję sprzęgającą (5).
14. Złącze według zastrz. 13, znamienne tym, ze część sprzęgająca (3) na swoim obwodzie zewnętrznym jest zaopatrzona w rowek (24) do ściągania.
15. Złącze według zastrz. 14, znamienne tym, ze część sprzęgająca (3) ma na swoim obwodzie rowek pierścieniowy (23) dla przyłączenia widełek wtykowych.
16. Złącze według zastrz. 9, znamienne tym, że wkładka (6) za pomocą kołnierza (14), przechwytującego wolny koniec części sprzęgającej (3) od strony zewnętrznej, jest połączona przez złącze zatrzaskowe (15,16; 25, 26) z częścią sprzęgającą (3).
17. Złącze według zastrz. 16, znamienne tym, ze złącze zatrzaskowe jest utworzone przez zewnętrzny obiegowy rowek (16), na części sprzęgającej (3) kołnierza i występ zatrzaskowy (15) w rodzaju zebra.
18. Złącze według zastrz. 16 albo 17, znamienne tym, że kołnierz zatrzaskowy (14) jest zaopatrzony w osiowe szczeliny przestawione wzajemnie w kierunku obwodowym.
19. Złącze według zastrz. 1, znamienne tym, że złącze zatrzaskowe składa się z elementów zatrzaskowych, umieszczonych na wkładce (6) i na tulei sprzęgającej (5) części sprzęgającej (3), w postaci występów zatrzaskowych (25), korzystnie kulek lub kołków i współpracujących wybrań (26).
20. Złącze według zastrz. 19, znamienne tym, ze kulki (25) są osadzone z pasowaniem wtłaczanym, względnie zaciskowym w wybraniach (26) wkładki (6).
21. Złącze według zastrz. 20, znamienne tym, ze wybrania (26) są utworzone przez promieniowe otwory, umieszczone na kołnierzu (l4) wkładki (6).
22. Złącze według zastrz. 21, znamienne tym, że na obwodzie wkładki (6), względnie jej kołnierza (14) jest umieszczonych szereg, rozdzielonych w odstępach obwodowych występów zatrzaskowych (25).
23. Złącze według zastrz. 1, znamienne tym, ze na części sprzęgającej (3) jest osadzona współpracująca część sprzęgająca, utworzona z tulei wtykowej (27), zawierająca odpowiadające elementy stykowe (13') i która jest zaopatrzona w przybliżeniu w styczne otwory wtykowe (30) dla widełek wtykowych, zabezpieczających złącze oraz posiada promieniowo skierowane na zewnątrz noski ustające (31), na przykład w postaci kołków, które współpracują z rowkiem osiowym (32) na obwodzie zewnętrznym części sprzęgającej (3).