PL67980B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 03.VI.1967 Niemiecka Republika Federalna Opublikowano: 10.VIII.1973 67980 KI. 451,9/36 MKP AOln 9/36 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Otto Scherer, Hilmar Mildenberger Wlasciciel patentu: Farbwerke Hoechst AG vormals Meister Lucius u.Briining, Frankfurt n/M. (Niemiecka Republika Fe¬ deralna Srodek do zwalczania szkodników Przedmiotem wynalazku jest srodek do zwalczania szkodników zawierajacych jako substancje czynna podstawione fosforylo-1. 2,4-triazole, przy czym oprócz zwiazku czynnego srodek moze zawierac dodatek stalych lub cieklych nosników, srodków zwiekszaja¬ cych przyczepnosc, srodków zwilzajacych oraz innych srodków owadobójczych i grzybobójczych.Stwierdzono, ze podstawione fosforylo-1, 2,4-triazole o ogólnym wzorze 1, w którym Ri i R2 oznaczaja rodniki alkilowe, zawierajace od 1—4 atomów wegla, korzystnie rodnik etylowy, R3 oznacza atom wodoru lub atom chloru, a X oznacza atom tlenu lub siarki maja wlasciwosci szkodnikobójcze.Srodek wedlug wynalazku jako substancje czynna zawiera wymienione estry fosforowe o wzorze ogól¬ nym 1, w którym Ri, R2 i X maja wyzej podane znaczenie. Z opisu patentowego NRF 910 652 znane sa estry kwasu fosforowego zawierajace pierscien hete¬ rocykliczny, zdolny do enolizacji, które moga znalezc zastosowanie do zwalczania szkodników.Estry kwasu fosforowego stanowiace substancje czynna srodka wedlug wynalazku otrzymuje sie w wyniku reakcji halogenków kwasu fosforowego o wzo¬ rze 2, w którym Rx i R2 posiadaja wyzej podane znaczenie, z podstawionym hydroksytriazolem o wzo¬ rze 3, w którym R3 ma wyzej podane znaczenie lub z jego solami metalicznymi, korzystnie z jego sola sodowa lub potasowa.W przypadku stosowania jako substancji wyjsciowej pochodnej 3-hydroksytriazolu reakcja przebiega w obecnosci substancji wiazacych kwas takich jak we¬ glany metali alkalicznych, na przyklad weglan so¬ dowy, weglany metali ziem alkalicznych lub trzecio¬ rzedowe aminy, jak trójetyloamina, dwumetyloanilina lub pirydyna.Srodek szkodnikobójczy wedlug wynalazku zawiera¬ jacy jako substancje czynna estry kwasu fosforowego wykazuje szczególna skutecznosc owadobójcza. Dziala on jako trucizna kontaktowa i pokarmowa, na przyk¬ lad przez wnikanie do tkanki roslinnej powierzchnio¬ wej warstwy lisci, szczególnie przeciwko owadom zy¬ wiacym sie pokarmem roslinnym lub tez wysysaja¬ cym soki roslinne.Estry kwasu fosforowego o ogólnym wzorze 1 z po¬ wodu niskiej toksycznosci w stosunku do organizmów cieplokrwistych nadaja sie oprócz tego do zwalczania pasozytów zewnetrznych i wewnetrznych. W prze¬ ciwienstwie do znanych zwiazków o zblizonej struk¬ turze nowe estry kwasu fosforowego o wzorze ogól¬ nym 1 dzialaja równiez na owady posiadajace zwiek¬ szona odpornosc na rózne estry kwasu fosforowego.Zwiazki o wzorze ogólnym 1 przewyzszaja takze znane zwiazki pod wzgledem dlugosci okresu skutecznego dzialania.Srodek do zwalczania szkodników zawierajacy nowe estry kwasu fosforowego o ogólnym wzorze 1 przewyzsza znacznie pod wzgledem skutecznosci bio¬ logicznej wymieniony w niemieckim opisie patento¬ wym nr 910 652, przyklad 19, 3-(0,0-dwumetylotiono- 3o fosforylo)-5-etylo-l,2,4-triazol, a takze nieznany z li- 20 25 67 98067 980 teratury 3-(0,0-dwuetylotionofosforylo)-5-etylo-l,2,4- triazol, co wykazano dalej w nizej podanych przykla¬ dach.Srodek do zwalczania szkodników wedlug wynalaz¬ ku jest tolerowany przez rosliny i posiada dodatkowe wlasciwosci grzybobójcze. Moze on znalezc zastoso¬ wanie zarówno w ochronie roslin i ochronie zapasów magazynowych jak tez i w higienie zwierzat.Srodek wedlug wynalazku mozna wytwarzac w po¬ staci proszku do zawiesin wodnych, emulsji, zawie¬ sin, srodków do opylania, granulatów, tasm mucho- bójczych, srodków do rozsypywania i srodków do mycia.Moze on byc takze mieszany z innymi srodkami owadobójczymi, grzybobójczymi, srodkami przeciwko nicieniom i chwastobójczymi.Jako nosniki mozna stosowac substancje mineralne takie jak glinokrzemiany, tlenki glinu, kaolin, kredy, kredy krzemionkowe, talk, ziemia okrzemkowa lub uwodnione kwasy krzemowe, lub mieszaniny tych substancji mineralnych ze specjalnymi dodatkami, na przyklad kreda natluszczona stearynianem sodowym.Jako rozpuszczalniki do cieklych preparatów mozna stosowac wszystkie powszechnie stosowane i nadaja¬ ce sie do tego celu rozpuszczalniki organiczne, na przyklad toluen, ksylen, alkohol dwuacetonowy, izo- foron, benzyna, olej parafinowy, dioksan, dwumetylo- formamid, sulfotlenek dwumetylowy octan etylowy, octan butylowy, tetrahydrofuran, chlorobenzen i inne.Jako substancje zwiekszajace przyczepnosc cieczy mozna stosowac kleiste produkty celulozowe lub alko¬ hole poliwinylowe.Jako substancje zwilzajace moga byc stosowane emulgatory, takie jak oksyetylowane alkilofenole, so¬ le kwasów arylo- i alkiloarylosulfonowych, sole me¬ tylotauryny. sole kwasów fenylokogazynosulfonowych lub mydla.Jako dyspergatory moga byc stosowane sole kwa¬ sów ligninosulfonowych kwasów naftalenosulfonowych jak i ewentualnie uwodnione kwasy krzemowe lub takze ziemia okrzemkowa.Jako srodki ulatwiajace przemial stosuje sie nie¬ organiczne lub organiczne sole, takie jak siarczan so¬ dowy, siarczan amonowy, weglan sodowy, kwasny weglan sodowy, tiosiarczan sodowy, stearynian so¬ dowy, octan sodowy.Srodek do zwalczania szkodników korzystnie mozna stosowac w postaci koncentratów emulgujacych, któ¬ re zawieraja 10—70% wagowych estrów kwasu fosfo¬ rowego o wzorze ogólnym 1 i 5—20% wagowych substancji zwilzajacych; reszte stanowi rozpuszczalnik organiczny.Do tak zwanych metod ultraniskoobjetosciowych, polegajacych na rozpryskiwaniu z samolotów przez dysze wysokoskoncentrowanych roztworów, moga byc na przyklad stosowane preparaty zawierajace od 70—90% wagowych estru kwasu fosforowego o ogól¬ nym wzorze 1 i 30—10% wagowych aromatycznego i/lub alifatycznego oleju mineralnego o temperaturze wrzenia ponad 120°C.W nizej podanych tablicach wykazano skutecznosc dzialania srodka do zwalczania szkodników wedlug wynalazku.Biologicznie czynne zwiazki stanowiace substancje czynna srodka wedlug wynalazku, oznaczono w spo¬ sób nastepujacy: l-fenylo-3-(0,0-dwuetylotionofosfory- lo)-l,2,4,-triazol jako Wl; l-fenylo-3-(0,0-dwuetylofos- forylo)-l,2,4-triazol jako W 2; l-(3-chlorofenylo)-3-(0,0- -dwuetylotionofosforylo)-l,2,4,-triazol jako W 3; l-(4- 5 -chlorofenylo)-3-(0,0-dwuetylotionofosforylo)-l,2,4-tria- zol jako W 4.Substancje porównawcze oznaczono w sposób na¬ stepujacy: 3-(0,0-dwumetylotionofosforylo)-5-etylo- -1,2,4-triazol) znany z opisu patentowego NRF nr io 910 652 jako próba porównawcza I; 3-(0,0-dwuetylo- tionofosforylo)-5-etylo-l,2,4-triazol jako próba porów¬ nawcza II; 0,0^wuetylo-S-(2,5-dwuchlorofenylotiometyl<))-dwutio- fosforan znany z opisu patentowego NRF nr 957 213 15 jako próba porównawcza III; 0,0-dwumetylo-S-2-(ety- lomerkapto)-etylotiolofosforan) znany z opisu patento¬ wego NRF nr 836 349 jak próba porównawcza IV; 0,0 - dwumetylo-l-hydroksy-2,2,2-trójchloroetylofosfo- nian znany z Chem. Abstracta 50, 9673 (1956) jako 20 próba porównawcza V.W tablicach symbol 0 oznacza, ze dany zwiazek nie wykazuje skutecznosci biologicznej.W tablicach 1, 2a i 2b podano przyklady przydat¬ nosci i skutecznosci biologicznej zwiazków, których 25 dotyczy niniejszy wynalazek przy zastosowaniu róz¬ nych metod aplikacyjnych i róznych form uzytko¬ wych preparatów. Substancja czynna srodka wedlug wynalazku przewyzsza w dzialaniu odpowiednie sub¬ stancje porównawcze. 30 W tablicy 2b podano wyniki dzialania zwiazków stanowiacych substancje czynna srodka wedlug wy¬ nalazku, na szczep przedziorkowatych (Metatetrany- chus ulmi Dardar) wykazujacy zwiekszona odpornosc w stosunku do estrów kwasu fosforowego. 35 Dane w tablicy 3 ustalono za pomoca metody do¬ ustnego podawania, a mianowicie za pomoca mikro- aplikatora firmy Makers Burkhardt, MFG., Co., Ltd.Rickmansworth, W. Brytania, przy czym podawano owadom doswiadczalnym doustnie wymienione ilosci 40 substancji czynnej rozpuszczonej w acetonie.Wedlug danych zamieszczonych w tablicy 4a roz¬ prowadzona na podlozu martwym powloka substancji czynnej zachowuje przez dlugi czas swoja skutecznosc zarówno w stosunku do normalnych, jak równiez w 45 stosunku do odpornych na estry kwasu fosforowego much domowych (Musca domestica) przy czym okres skutecznego dzialania (LT 100), czyli czas. wymagany dla osiagniecia 100% usmiercenia owadów doswiadczal¬ nych wzrasta w sposób tylko nieznaczny. Czas dzia- 50 lania znanych substancji porównawczych jest znacz¬ nie dluzszy. Ponadto dzialanie ich zanika juz po 40 dniach, podczas gdy dzialanie substancji czynnych srodka wedlug wynalazku po tym okresie czasu jeszcze w pelni istnieje. Znane substancje kontrolne 55 I i II w badaniach tych nie byly brane pod uwage, poniewaz jak wynika z tablicy 1 wykazaly tylko slaba skutecznosc w stosunku do much domowych.Wedlug danych zamieszczonych w tablicy 4b trwa¬ losc dzialania substancji czynnej srodka wedlug wy- ao nalazku na normalnie wrazliwe muchy domowe na lisciach cytrusowych jest jednoznacznie lepsza niz substancji porównawczej przy nieznacznie tylko prze¬ dluzonym LT 100.W nizej podanych tablicach przedstawiono wyniki 65 przeprowadzonych doswiadczen.67 980 5 6 Tablica 1 Metoda badan: Substancjami czynnymi dzialano na owady, podloze lub pokarm. Stezenie substancji czyn¬ nej w %—%, przy którym osiagnieto 100% — usmiercenie nastepujacych owadów Substa¬ ncja czy¬ nna Wl W2 W3 W4 Próba porówn.II I Opylenie roslin *) Peri- plane- ta a- meri- cana 0,5 0,05 0,1 0,05 0,1 b.d. 0,1 b.d.Blat- ta o- rien- talis 0,025 0,05 0,05 0,025 0,1 b.d. 0,1 b.d.Blat- tella ger- mani- ca 0,025 0,012 0,025 0,012 0,1 b.d. 0,1 b.d.Mucha domowa (Musca domestica) Próba na po¬ dlozu 2) 0,0025 0,0025 0,0025 0,0025 0,1 0,1 Próba przez rozpyla¬ nie 3) 0,05 0'038 0,05 0,05 1,0 1,0 Dzialanie na podloze 2) Cimex lect. 0,012 0,006 0,006 0,012 0,1 0,1 Ornitho- dor mo- ubata 0,025 0,0025 0,025 0,05 0,1 0,1 Derma- nysus gali. 0,0002 0,00015 0,0005 0,00025 0,001 0,001 Dzialanie na owady i pokarm Epila- chna variv 0,005 0,01 0,005 0,005 0,1 b.d, 0.1 b.d.Pachy tilus mi- grat. 0,05 0,01 0,02 0,05 0,1 b.d. 0,1 b.d.Pro- denia litura 0,005 0,05 0,01 0,01 0,1 b.d. 0,1 b.d.Dzialanie . na po¬ karm Capoca- psa porno- nella 0,05 0,1 0,1 0,05 0,1 b.d. 0,1 b.d. 1) Ilosc g substancji czynnej na 1 m2 2) Podloze szklane. Test w szalkach Petri'ego: 1 cm8 roztworu o podanym stezeniu substancji czynnej rozprowadzono na 65 cm2 powierzchni podloza. 3) Rozpylono 2 cm8 roztworu o podanym stezeniu substancji czynnej w 1 cm8. 4) b.d=brak dzialania.Tablica 2a Opryskiwanie | Substan¬ cja Czynna W 1 W 2 W 3 W 4 Próba porów¬ nawcza II I Mszyce (Doralis fabae) Myzodes Persicae na Vicia Faba wzglednie Cinneraria Stezenie substancji czynnej w cieczy do opryski¬ wania w % 0,003 0,006 0,006 0,0125 0,05 0,05 Usmiercenie w % 100 1% 100 100 50 0 Welnowiec cytrusowy (Pseudococcus citri) na drzewkach cytruso¬ wych Stezenie substancji czynnej w cieczy do opryski¬ wania w % 0,025 0,05 0,1 0,05 0,1 0,1 Usmiercenie w % 100 95 95 95 40 0 Pluskwiaki (Onco- peltus fasciatus), na¬ stepnie umieszczone na nietraktowanym podlozu Stezenie substancji czynnej w cieczy do opryski¬ wania w % 0,0125 0,0125 0,0125 0,0125 0,1 0,1 Usmiercenie w % 100 100 100 100 0 0 Mszyca (Doralis fa¬ bae) na dolnej stro¬ nie liscia: skutecz¬ nosc przenikania; (traktowano tylko górna strone liscia) Stezenie substancji czynnej w cieczy do opryski¬ wania w % 0,025 0,05 0,1 04 Usmier¬ cenie w % 100 100 0 067 980 Tablica 2b Opryskiwanie odpornego na dzialanie estrów kwa¬ su fosforowego szczepu przedziorków (Metatetra- nychus nimi Dardar). Opryskiwanie jabloni rosna¬ cych w wazonach ; Substancja czynna Wl Próba po¬ równaw¬ cza I II III 1 IV Stezenie w % cieczy do opryski¬ wania 0,05 0,025 0,0125 0,006 0,1 0,1 0,06 0,04 0,02 0,05 Stopien skutecznosci w % wedlug Abbotta 100 100 96 88 0 0 40 0 0 0 Ocena sku¬ tecznosci '" jajobójczej w % 100 85 - 90 70 30 0 0 0 0 0 0 8 Tablica 3 Metoda badan: stosowanie doustne. Stezenie substancji czynnej w mg na kg owadów, usmiercanie w % Substancja czynna Wl W2 W4 Próba po¬ równawcza II I Mucha Stezenie substan¬ cji czyn¬ nej w mg/kg 6,0 6,0 66 50 50 domowa Usmier¬ cenie W % 100 100 100 10 10 Onithod.Stezenie substan¬ cji czyn¬ nej w mg/kg 60 60 100 : 200 200 moubata usmier¬ cenie w % 100 100 40 0 40 Tabela 4a Badanie skutecznosci dzialania na muchach domowych normalnych i odpornych na estry kwasu fosforowego umieszczonych na martwym podlozu takim, jak na przyklad szklo, drewno, tkanina bawelniana, folia polichlorku winylu i tym podobne, w temperaturze 20°—22°C. 1 ml roztworu o podanym stezeniu rozprowadzono na powierzchni 65 cm2 Substancja czynna Wl W2 Próba porów¬ nawcza V Rasa much normalna odporna normalna odporna normalna odporna Stezenie sro¬ dka czynnego w cieczy do opryskiwania 0,1 % 0,1 % 0,1 % 0,1 % 0,1 % 0,1 % 100°ó usmiercenie (LD 100) w minutach po uplywie dni -•¦•o '¦¦ 30' 45' 30' 30' 60' 60' 1 45' 90' 45' 60' 120' 120' 5 45' 90' 45' 80' 120' 300' 12 60' 70' 90' 90' 150' 180' 21 60' 60' 90' 90' 150' 180' 28 60' 60' 80' 90' 180' 180' 1 40 62 l 60' 60' 90' 90' 180' 180' 60' 60' 80' 90' — 94 90' 120' 90' 120' — T a b 1 i c a 4b Badanie okresu skutecznosci dzialania na odmianie much domowych, stanowiacych wzorzec much zyjacych w buszu, jak Glossina ssp. (mucha tse-tse); na zywych roslinach (Cytrusy) o twardym ulistnieniu. Rosliny opryskiwano w nadmiarze, az do opadania kropel.Substancja czynna Wl W3 Próba porów¬ nawcza V Stezenie sro¬ dka czynnego w cieczy do opryskiwania w % 0,1 0,1 0,1 100 °0 usmiercenie (LD 100) w minutach po uplywie dni 0 45' 45' 60' 4 60' 60' 90' 11 60' 60' 180' 24 60' 60' 240' 27 180' 150' 400' 51 180' 150' —67 980 9 PL PL

Claims (5)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Srodek do zwalczania szkodników, znamienny cym, ze jako substancje czynna zawiera estry kwasu fosforowego o wzorze ogólnym 1, w którym Ri i R2 oznaczaja rodniki alkilowe, zawierajace od 1 do 4 ato¬ mów wegla, korzystnie rodnik etylowy, Rs oznacza atom wodoru lub atom chloru, a X oznacza atom tlenu lub siarki. 10 10

2. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze zawie¬ ra l-fenylo-3-(0,0-dwuetylotionofosforylo)-l,2,4-triazol.

3. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze zawie¬ ra l-fenylo-3-(0,0-dwuetylofosforylo)-l,2,4-triazol.

4. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze za¬ wiera 1 -(3-chlorofenylo)-3-(0,0-dwuetylotionofosforylo)- -1,2,4-triazol.

5. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze za¬ wiera l-(-4-chlorofenylo)-3-(0,0-dwuetylotionofosfory- lo)-1.2,4-triazol.KI. 451,9/36 67 980 MKP A01n9/36 R3- ¦' ^_.— ? V O-P OR2 WZÓR 1 R O X V ^P-Hal WZÓR 2 R —N N N OH WZÓR 3 Bltk 642/73 95 egz. A4 Cena zl 10.— PL PL