PL5003B1 - Sposób wytwarzania sztucznych materyj. - Google Patents

Description

W technice sztucznych materyj odczu¬ wa sie, jako luke, brak sposobu, umozli¬ wiajacego przerabianie wodnych roztwo¬ rów pochodnych celulozy zapomoca zwy¬ klego suszenia, ogrzania lub parowania na takie nierozpuszczalne w wodzie technicz¬ ne produkty, które bez przemywania nie ulegaja zmianom z biegiem czasu w swej jakosci i wygladzie.Uczyniono spostrzezenie, ze zapomoca zwyklego wysuszania wodnych roztworów mozna wytwTorzyc przezroczyste, bly¬ szczace i gietkie sztuczne materjaly, któ¬ re nawet z biegiem czasu nie traca swej wartosci z powodu krystalizacji albo wy¬ dzielin, jezeli jako materjal wyjsciowy be¬ da uzyte produkty, które sie otrzymuje przy dzialaniu kwasu jednochlorowcotluszczko¬ wego na kwas celulozoksantogenowy, wzglednie na celulozoksantogenjan (wi¬ skoze) , Co do sposobu wytwarzania tych pro¬ duktów i zachowania sie ich, produkty te, które np. moga byc otrzymane sposobami, wymienionemi w innem zgloszeniu tegoz wynalazcy sa celulozoksantogenowemi kwasami tluszczowemi (kwasami celulozo- tiontiolkarbonhydroksyparafinjednoweglo- wemi), to znaczy zwiazkami, wyprowadza- jacemi sie z kwasów tluszczowych przez zamiane jednego atomu wodoru, zwiaza¬ nego z weglem, przez reszte celulozoksan- togenowego kwasu tluszczowego i to nie¬ zaleznie, czy skladowa celuloza kwasu ce- lulozoksantogenowego jest celuloza, jako taka, czy jej produktem zamiennym, lub—pochodna celulozy. Materjaly wyjsciowe dla niniejszego sposobu beda nadal nazy¬ wane celulozoksantogenowemi kwasami tluszczowemi, a pod tern okresleniem na¬ lezy tez rozumiec sole tych zwiazków, specjalnie zas ich sole alkaliczne.Sposób polega na rozpuszczeniu w wo¬ dzie (o ile substancja jest w wodzie roz¬ puszczalna) albo w wodnym roztworze odpowiedniej plynnej lub lotnej, nieorga¬ nicznej lub organicznej zasady (np. amo- njaku, pierwszo-, drugo- lub trzeci|orzedo- ¦f i |Svej emfyy %alifatycznej lub aromatycznej, ' *fc" ]• ^wielo&artos&ówej aminie, czwartorzedowej zasadzie acyklicznej lub cyklicznej budo- ' wy, albo zwiazku grupy guanidinowej, pi¬ rydynowej lub chinolinowej) celulozo- ksantogenowego kwasu tluszczowego, np. .kwasu celulozoksantogenooctowego albo jego soli, np. soli alkalicznej tego kwasu i nadaniu temu roztworowi lub pascie, ja¬ ko takim, lub w mieszaninie z innym ko¬ loidem, srodkiem rozmiekczajacym, do¬ datkowym barwnikiem lub pigmentem, ksztaltu pozadanej materji sztucznej, któ¬ ra sie nastepnie poddaje suszeniu. Juz nadzwyczajnie rozcienczone roztwory tych zasad wystarczaja do rozpuszczenia celu- lozoksantogenowego kwasu tluszczowego np. kwasu celulozoksantogenooctowego.Jako przyklad wystarczy, ze juz 0,01 — 0,05%-wy roztwór amonjaku, lub *4—V2%- wy roztwór aniliny jest wystarczajacym rozpuszczalnikiem. Przy zasadach z niepod- stawionemi atomami wodoru amonjaku trzeba w wielu wypadkach wystrzegac sie zbyt wielkiego zgeszczenia roztworu zasa¬ dy, poniewaz roztwory celulozoksantoge- nowych kwasów tluszczowych w mocnych roztworach tych zasad, w zaleznosci od ich zgeszczenia, predzej lub pózniej zela¬ tynuja sie lub koaguluja.Mozna dzieki malemu zgeszczeniu roz¬ tworów zasad zupelnie powstrzymac lub o tyle zwolnic zelatynowanie albo koagu- lcwanie, ze przerabianie roztworów na sztuczne materje nie napotyka zadnych trudnosci. Roztwory celulozoksantogeno- wych kwasów tluszczowych w wodnych roztworach zasad/, 'nijezawierajacych ato¬ mów wodoru amonjaku, zdolnych do pod¬ stawien, np. pirydyny, nie koaguluja na¬ wet przy duzem zgeszczeniu roztworów zasad.Mozna do roztworów celulozoksantoge- nowych kwasów tluszczowych w lotnych zasadach dodac mniejsze lub wieksze ilo¬ sci nielotnych lub malolotnych zasad, jak czwartorzedowa zasade, lub zasade, w której wodnych roztworach przypuszcza sie obecnosc mocno elektrolitycznie zjoni¬ zowanego wodorotlenku, np. guanidine, lub wysoko wrzacego homologu pirydyny, lub redukowanej pirydyny, np. piperydy- ny, albo wysoko wrzacego ciala grupy chi¬ nolinowej, np. izochinoliny, lub ciala z gru¬ py mocznika np. mala ilosc mocznika lub tiomocznika lub tym podobne.Wysuszenie roztworów celulozoksan- togenowych kwasów tluszczowych moze byc wykonane na powietrzu lub w prózni, na zimno lub cieplo, przyczem otrzymuje sie blyszczace, przezroczyste, gietkie war¬ stwy, blony, plyty lub t. p., jednem slo¬ wem, sztuczne materjaly, nierozpuszczalne w wodzie.Gotowe produkty mozna poddac dzia¬ laniu odpowiednich rozmiekczajacych srodków, w kapieli gliceryny, poliglicery- ny, glikolu, cukru, syropu, mydla i t. d., lub, nasycajac albo powlelkajac je temi substancjami.Nastepujace dla przykladu wymienio¬ ne koloidy, wzglednie srodki zmiekczaja¬ ce nadaja sie, jako dodatki do celulozo- ksantogenowego kwasu tluszczowego: bial¬ ko, klej (zelatyna), amyloid, skrobia, ma¬ terje podobne do skrobi, dekstryna wszel¬ kiego rodzaju gumy (guma arabska, tra- gant i temu podobne), tragasol, gliceryna, dwugliceryna, poligliceryna, glikole, rodza¬ je cukrów i syropów, mydla, tluszcze, ole- — 2 —je, zwiazki amonowe wzglednie alkaliczne, sulfokwasów tluszczowych, jak olej turec¬ ki i wiele innych, Celulozoksantogenowe kwasy tluszczo¬ we nadaja sie do wytwarzania nastepuja¬ cych sztucznych materjalów: do wytwa¬ rzania wszelkiego rodzaju powlok i warstw, do wytwarzania nierozpuszczalnych apre- tur na tkaninach, papierze, skórze i tym podobnych do klejenia wlókien tkalnych, do wytwarzania plótna introligatorskiego, do wytwarzania sztucznej skóry, do wy¬ twarzania klejów i kitów, do drukowania tkanin, nadaja sie jako srodek zgeszczaja¬ cy wzglednie utrwalacze pigmejitówj, do wytwarzania wogóle plyt \i plastycznych mas, do wytwarzania sztucznych nici, szczególnie sztucznego jedwabiu.Pod wyrazami ,.sztuczne materje", wy- mienionemi w opisie i zastrzezeniach pa¬ tentowych, nalezy rozumiec wszystkie wy¬ zej wymienione sztuczne materjaly.Filmy.Przyklad I. Kwas celulozoksantogeno- octowy (kwas celulozotiontiolkarbongliko- lowy, wytworzony np. wedlug przykladu podanego w innem zgloszeniu wynalazku tegoz wynalazcy), w wodzie rozpuszczal¬ ny, swiezo wytworzony i przemyty — roz¬ puszcza sie przed suszeniem w wodzie, po¬ zostalej po przemywaniu, przez nagrzewa¬ nie na lazni wodnej r przy sklócaniu. Roz¬ twór ten, w razie potrzeby, filtruje lub prze¬ sacza sie i przerabia go sie jako taki, albo po dodaniu srodków rozmiekczajacych (np. niewielkiej ilosci gliceryny lub poli- gliceryny) w znany sposób na filmy na odpowiednich stolach albo zapomoca od¬ powiednich maszyn rozlewniczycli, przez suszenie i nastepne £djecie od |podloza.Azeby zmniejszyc wlasnosc pecznienia w wodzie, mozna nastepnie gotowy film pod¬ dac parowaniu lub ogrzewaniu. Mozna go tez wprowadzic clo kapieli z roztworu wod¬ nego np. 2—3%-ej aniUny, wzglednie to¬ luidyny, albo nasycic go rozcienczonym roztworem aniliny, wzglednie toluidyny i jeszcze raz suszyc.Przyklad II. 6 czesci wagowych rozpu¬ szczalnego w rozcienczonych roztworach zasad kwasu celulozoksantogenooctowego wzglednie celulozoksani[ogenopropionowe- go rozpuszcza sie, podczas mieszania lub wygniatania w 90 — 100 cz. wag. %—xk % - go roztworu aniliny w Wodzie, i roztwór przeraba sie na filmy wedlug prykladu Przyklad III. Sposób pracy, jak w przykladzie IIf jednak z ta róznica, ze za¬ miast aniliny uzywa sie jako rozpuszczal¬ nika 0,02 — 0,04% -wy roztwór amonjaku w wodzie.Przyklad IV. Sposób pracy, jak w przy¬ kladzie 2 lub 3, jednak z ta róznica, ze jako rozpuszczalnik uzywa sie 3—15%-wy roztwór pirydyny w wodzie. Roztwór prze¬ chowuje sie znakomicie.Apretura tkanin wlókienniczych.Przyklad V. Roslinna lub zwierzeca wlókiennicza tkanine powleka sie na od¬ powiedniej maszynie jeden lub kilka razy roztworem uzywanym w jednym z przy¬ kladów I5 albo II, albo III, albo IV, wzgled¬ nie wraz ze srodkiem dodatkowym, np. biela cynkowa, kaolinem lub talkiem i su¬ szy sie. Po wysuszeniu mozna materjal ogrzac lub poddac parowaniu, wzglednie kapieli, zawierajacej roztwór aniliny lub toluidyny5 lub nasycac tym roztworem, a nastepnie suszyc.Przyklad VI. Sposób pracy, jak w przykladzie V, jednak z ta róznica, ze do roztworu dodaje sie rozmiekczajacy sro¬ dek, np. olej turecki, olej schnacy albo nie- schnacy, albo mydlo.Przyklad VII. Sposób pracy, jak w przykladzie V lub VI, jednak z ta rózni¬ ca, ze do roztworu dodaje sie roztwór skrobi.Apreturowane, wzglednie powleczone materjaly wlókiennicze mozna jeszcze wy¬ gladzac lub kalandrowac, wzglednie zapo- moca wyzlobionych albo zaopatrzonych we wzory walców prasowac, nadawac im wzory lub polysk.Drukowanie na materjalach wlókienni¬ czych.Drukuje sie na bawelnianym materjale i suszy, ewentualnie po uprzedniem mie¬ leniu na mlynku farbiarskim, mieszanine, skladajaca sie ze 100 cz. wag. roztworu, uzywanego w jednym z przykladów I, II, III albo IV, zmieszanych z 4—6 cz. wag. laku barwiacego, 4—6 cz. wag. drobno zmielonej miki, 4—6 cz. wag. bieli cynko¬ wej lub litoponu, 2—3 cz. wag. sadzy, al¬ bo tez 4—6 cz. wag. pylu glinu.Drukowana tkanine mozna po wysu¬ szeniu ogrzac lub poddac parowaniu, wzglednie kapac lub nasycac roztworem aniliny w wodzie i nastepnie suszyc.Plótno introligatorskie.Materjal wlókienniczy, najlepiej luzny, np. kaliko, powleka sie jedna lub wieloma warstwami, az do zupelnego zapelnienia otworów, roztworem, uzywanym w jednym z przykladów I, II, III lub IV, wzglednie po dodaniu bieli cynkowej, kaolinu, wló¬ kien celulozy, sadzy, laku barwiacego, mi¬ ki albo barwnika. Gdy sie powleka wielo¬ ma warstwami, nalezy po nalozeniu kaz¬ dej warstwy suszyc. Mozna materjal na zimno lub cieplo kalandrowac po naloze¬ niu kazdej warstwy albo po powleczeniu ostateczna warstwa. Po nasyceniu mozna materjal ogrzac lub poddac parowaniu, wzglednie moczyc lub nasycac roztworem aniliny albo toluidyny, a nastepnie suszyc.Gotowemu plótnu introligatorskiemu mozna nadac wzory lub sztuczny groszek zapomoca prasowania miedzy plytami lub przez gofrowanie miedzy walcami, zoapa- trzoiiemi we wzory, wzglednie nadac mu polysk przez kalandrowanie.Klejenie papieru.Do papierowej papki dodaje sie roz¬ twór, uzywany w jednym z przykladów wykonania I, II, III lub IV iw znany spo¬ sób umocowuje sie na wlóknach przez stra¬ cenie siarczanem glinu.Sztuczne nici.Roztwór, uzywany w jednym z przy¬ kladów I, II, III lub IV, przedzie sie przez drobne otwory i wychodzaca nic suszy sie, np., w goracem powietrzu. Gotowe nici mozna po suszeniu ogrzac lub poddac pa¬ rowaniu, wzglednie kapac albo nasycac roztworem aniliny lub toluidyny, nastepnie suszyc.Materjaly sztuczne, wytworzone we¬ dlug poprzednich przykladów, mozna, w razie potrzeby, przemywac. PL

Claims (7)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób wytwarzania sztucznych materyj, znamienny tern, ze uzywa sie ce- lulozoksantogenowe kwasy tluszczowe.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tern, ze uzywane celulozoksantogenowe kwasy tluszczowe rozpuszcza sie w wo¬ dzie, w wodnym roztworze amonjaku, al¬ bo w wodnych roztworach organicznych zasad.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 lub 2, zna¬ mienny tern, ze doprowadza sie do formy sztucznej materji roztwór celulozoksanto- genowego kwasu tluszczowego w plynie, np. w wodzie albo w wodnym roztworze amonjaku, wzglednie zasady organicznej, np. aromatycznego aminu i nastepnie su¬ szy.
4. 4. Sposób wedlug jednego z poprzed- — 4 —nich zastrzezen, znamienny tern, ze celulo- zoksantogenowy kwas tluszczowy albo jego roztwór miesza sie z innym koloidem, srodkami rozmiekczaj acemi, srodkami wy¬ twarzajacemi elastycznosc, barwnikami, srodkami dodatkowemi, albo z organiczne- mi lub nieiorganicznemi pigmentami, wzglednie z dwoma albo wieksza iloscia wyzej wymienionych materjalów.
5. 5. , Sposób wedlug jednego z poprzed¬ nich zastrzezen, znamienny tern, ze produkt poddaje sie parowaniu lub ogrzewaniu-
6. 6. Sposób wedlug jednego z poprzed¬ nich zastrzezen, znamienny tern, ze produkt przemywa sie lub suszy.
7. 7. Sposób wedlug jednego z po¬ przednich zastrzezen, znamienny tern, ze jako celulozoksantogenowy kwas tluszczo¬ wy uzywa sie kwas celulozoksantogenooc- towy. Leon Lilienfeld. Zastepca: M. Brokman, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego, Warszawa. PL