PL212797B1 - Sposób wytwarzania bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających trygonalne kryształy płaskie - Google Patents
Sposób wytwarzania bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających trygonalne kryształy płaskieInfo
- Publication number
- PL212797B1 PL212797B1 PL388080A PL38808009A PL212797B1 PL 212797 B1 PL212797 B1 PL 212797B1 PL 388080 A PL388080 A PL 388080A PL 38808009 A PL38808009 A PL 38808009A PL 212797 B1 PL212797 B1 PL 212797B1
- Authority
- PL
- Poland
- Prior art keywords
- concentration
- mol
- crystals
- volume
- potassium
- Prior art date
Links
- 239000000839 emulsion Substances 0.000 title claims description 73
- 239000013078 crystal Substances 0.000 title claims description 68
- ZUNKMNLKJXRCDM-UHFFFAOYSA-N silver bromoiodide Chemical compound [Ag].IBr ZUNKMNLKJXRCDM-UHFFFAOYSA-N 0.000 title claims description 19
- 238000004519 manufacturing process Methods 0.000 title description 2
- IAZDPXIOMUYVGZ-UHFFFAOYSA-N Dimethylsulphoxide Chemical compound CS(C)=O IAZDPXIOMUYVGZ-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 50
- 239000000243 solution Substances 0.000 claims description 47
- IOLCXVTUBQKXJR-UHFFFAOYSA-M potassium bromide Chemical compound [K+].[Br-] IOLCXVTUBQKXJR-UHFFFAOYSA-M 0.000 claims description 46
- 238000000034 method Methods 0.000 claims description 37
- SQGYOTSLMSWVJD-UHFFFAOYSA-N silver(1+) nitrate Chemical compound [Ag+].[O-]N(=O)=O SQGYOTSLMSWVJD-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 34
- XLYOFNOQVPJJNP-UHFFFAOYSA-N water Substances O XLYOFNOQVPJJNP-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 32
- 239000006185 dispersion Substances 0.000 claims description 27
- 230000015572 biosynthetic process Effects 0.000 claims description 21
- 238000003786 synthesis reaction Methods 0.000 claims description 20
- NLKNQRATVPKPDG-UHFFFAOYSA-M potassium iodide Chemical compound [K+].[I-] NLKNQRATVPKPDG-UHFFFAOYSA-M 0.000 claims description 18
- 229910001961 silver nitrate Inorganic materials 0.000 claims description 17
- 229920000159 gelatin Polymers 0.000 claims description 13
- 239000008273 gelatin Substances 0.000 claims description 12
- 235000019322 gelatine Nutrition 0.000 claims description 12
- 239000000203 mixture Substances 0.000 claims description 12
- FGIUAXJPYTZDNR-UHFFFAOYSA-N potassium nitrate Chemical compound [K+].[O-][N+]([O-])=O FGIUAXJPYTZDNR-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 12
- 108010010803 Gelatin Proteins 0.000 claims description 11
- 235000011852 gelatine desserts Nutrition 0.000 claims description 11
- 239000011541 reaction mixture Substances 0.000 claims description 9
- 239000007864 aqueous solution Substances 0.000 claims description 8
- CPELXLSAUQHCOX-UHFFFAOYSA-M Bromide Chemical compound [Br-] CPELXLSAUQHCOX-UHFFFAOYSA-M 0.000 claims description 6
- 235000010333 potassium nitrate Nutrition 0.000 claims description 6
- 239000004323 potassium nitrate Substances 0.000 claims description 6
- 238000002360 preparation method Methods 0.000 claims description 6
- ZLMJMSJWJFRBEC-UHFFFAOYSA-N Potassium Chemical compound [K] ZLMJMSJWJFRBEC-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 4
- OIPQUBBCOVJSNS-UHFFFAOYSA-L bromo(iodo)silver Chemical compound Br[Ag]I OIPQUBBCOVJSNS-UHFFFAOYSA-L 0.000 claims description 4
- 239000011591 potassium Substances 0.000 claims description 4
- 229910052700 potassium Inorganic materials 0.000 claims description 4
- 239000000126 substance Substances 0.000 claims description 4
- 238000010899 nucleation Methods 0.000 claims description 2
- 230000006911 nucleation Effects 0.000 claims description 2
- 239000012074 organic phase Substances 0.000 claims description 2
- 239000000376 reactant Substances 0.000 claims description 2
- 238000001953 recrystallisation Methods 0.000 claims description 2
- 239000001828 Gelatine Substances 0.000 claims 1
- 230000000052 comparative effect Effects 0.000 description 14
- -1 silver halide Chemical class 0.000 description 14
- 229910052709 silver Inorganic materials 0.000 description 10
- 239000004332 silver Substances 0.000 description 10
- 239000002904 solvent Substances 0.000 description 7
- 206010070834 Sensitisation Diseases 0.000 description 5
- 238000006243 chemical reaction Methods 0.000 description 5
- 230000008313 sensitization Effects 0.000 description 5
- 230000003595 spectral effect Effects 0.000 description 5
- 229910052736 halogen Inorganic materials 0.000 description 4
- ADZWSOLPGZMUMY-UHFFFAOYSA-M silver bromide Chemical compound [Ag]Br ADZWSOLPGZMUMY-UHFFFAOYSA-M 0.000 description 4
- 150000002500 ions Chemical class 0.000 description 3
- 239000000463 material Substances 0.000 description 3
- 230000001681 protective effect Effects 0.000 description 3
- 239000000758 substrate Substances 0.000 description 3
- 230000002194 synthesizing effect Effects 0.000 description 3
- 239000000654 additive Substances 0.000 description 2
- 239000000084 colloidal system Substances 0.000 description 2
- 238000010494 dissociation reaction Methods 0.000 description 2
- 230000005593 dissociations Effects 0.000 description 2
- 239000003880 polar aprotic solvent Substances 0.000 description 2
- 238000007493 shaping process Methods 0.000 description 2
- LFQSCWFLJHTTHZ-UHFFFAOYSA-N Ethanol Chemical compound CCO LFQSCWFLJHTTHZ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- ZONWQYVGEJNNSZ-UHFFFAOYSA-L I[Ag]Br.[Ag] Chemical compound I[Ag]Br.[Ag] ZONWQYVGEJNNSZ-UHFFFAOYSA-L 0.000 description 1
- VYPSYNLAJGMNEJ-UHFFFAOYSA-N Silicium dioxide Chemical compound O=[Si]=O VYPSYNLAJGMNEJ-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 238000000149 argon plasma sintering Methods 0.000 description 1
- 239000003153 chemical reaction reagent Substances 0.000 description 1
- 239000003795 chemical substances by application Substances 0.000 description 1
- 238000001514 detection method Methods 0.000 description 1
- 238000002405 diagnostic procedure Methods 0.000 description 1
- 230000002349 favourable effect Effects 0.000 description 1
- 150000002367 halogens Chemical class 0.000 description 1
- CBEQRNSPHCCXSH-UHFFFAOYSA-N iodine monobromide Chemical compound IBr CBEQRNSPHCCXSH-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 230000007935 neutral effect Effects 0.000 description 1
- 230000003287 optical effect Effects 0.000 description 1
- 150000002894 organic compounds Chemical class 0.000 description 1
- 239000003960 organic solvent Substances 0.000 description 1
- 238000012856 packing Methods 0.000 description 1
- 150000004714 phosphonium salts Chemical class 0.000 description 1
- 230000008092 positive effect Effects 0.000 description 1
- 230000001376 precipitating effect Effects 0.000 description 1
- 239000003586 protic polar solvent Substances 0.000 description 1
- 238000005395 radioluminescence Methods 0.000 description 1
- 238000001454 recorded image Methods 0.000 description 1
- 150000003839 salts Chemical class 0.000 description 1
- 239000000741 silica gel Substances 0.000 description 1
- 229910002027 silica gel Inorganic materials 0.000 description 1
- 239000011877 solvent mixture Substances 0.000 description 1
- 239000003381 stabilizer Substances 0.000 description 1
- 239000000725 suspension Substances 0.000 description 1
- 230000007704 transition Effects 0.000 description 1
Landscapes
- Non-Silver Salt Photosensitive Materials And Non-Silver Salt Photography (AREA)
Description
Opis wynalazku
Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających trygonalne kryształy płaskie, znajdujących zastosowanie w wysokoczułych emulsjach światłoczułych materiałów rejestrujących, wykorzystywanych w planarnej diagnostyce medycznej i defektoskopii przemysłowej, zwłaszcza z użyciem radioluminoforów emitujących światło zielone i czerwone.
Znany jest z amerykańskiego opisu patentowego nr US 5320938 sposób wytwarzania emulsji zawierających kryształy tabliczkowe halogenków srebra polegający na wprowadzaniu do mieszaniny reakcyjnej, wielkocząsteczkowych związków organicznych, które adsorbując się na określonych ścianach kryształów hamują ich wzrost, co sprzyja lateralnemu wzrostowi kryształów w formie płaskiej. Otrzymane tym sposobem emulsje charakteryzują się obecnością populacji kryształów halogenków srebra, w której nie mniej niż 50% całej populacji stanowią kryształy tabliczkowe, o współczynniku kształtu AR, tj. stosunku długości zastępczej średnicy kryształu do jego grubości, co najmniej 2.
Z literatury patentowej znane są ponadto dwa inne sposoby otrzymywania światłoczułych emulsji bromosrebrowych, sporządzanych w obecności rozpuszczalników organicznych, które zawierają kryształy tabliczkowe o kształcie trygonalnym, heksagonalnym lub przejściowym pomiędzy trygonalnym i heksagonalnym, o różnym stosunku długości boków długich do długości boków krótkich. Z amerykańskiego opisu patentowego nr US 5478718 znany jest sposób wytwarzania światłoczułej emulsji halogenosrebrowej, w obecności polarnego rozpuszczalnika aprotonowego i/lub rozpuszczalnika protonowego, o stałej dysocjacji mniejszej od stałej dysocjacji wody. Sporządzone według tego sposobu emulsje fotograficzne zawierają kryształy tabliczkowe o średniej wielkości - średnicy zastępczej kryształu od 0,7 do 2,3 μm i współczynniku kształtu AR od 7,4 do 23,4. Natomiast sposób wytwarzania emulsji bromosrebrowych w obecności polarnego rozpuszczalnika aprotonowego i/lub alkoholu, znany jest z opisu patentowego nr US 5541051. Wytworzone tym sposobem emulsje charakteryzują się obecnością kryształów tabliczkowych o grubości od 0,1 do 0,3 μm i współczynnikiem kształtu AR, co najmniej 50, a średnia wielkość - średnica zastępcza kryształów wynosi, co najmniej 5 μm.
Z amerykańskiego opisu patentowego nr US 5733715 znany jest sposób wytwarzania bromosrebrowych i bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych zawierających trygonalne kryształy tabliczkowe, wytwarzanych w środowisku silikażelu lub żelatyny oraz związków fosfoniowych, stosowanych jako stabilizatorów. Uzyskane tym sposobem emulsje charakteryzują się obecnością kryształów tabliczkowych zarówno w formach trygonalnych jak i heksagonalnych, występujących w stosunku ilościowym 1:1. Wielkość uzyskiwanych kryształów, tj. średnica zastępcza, wynosi od 0,5 do 2,0 μm, a współczynnik kształtu od 13 do 20.
Problemem w znanych i opisanych sposobach wytwarzania halogenosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających kryształy płaskie, jest otrzymywanie populacji tabliczkowych kryształów trygonalnych, o dużej dyspersji wielkości i niskim współczynniku kształtu. Zróżnicowanie wielkości kryształów w otrzymywanych populacjach ogranicza możliwość uzyskiwania wysokoefektywnego uczulenia spektralnego w zakresie światła zielonego lub czerwonego, co jest wymagane w zastosowaniu do detekcji radioluminescencji ekranów wzmacniających, stosowanych w radiologicznych metodach diagnostyki medycznej. Niedogodnością jest również uzyskiwanie populacji kryształów o możliwe wysokim udziale płaskich kryształów trygonalnych, a tym samym o możliwie niskiej zawartości kryształów płaskich o innym pokroju, a szczególnie, o możliwie ubogiej zawartości kryształów objętościowych.
Istota sposobu wytwarzania bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających trygonalne kryształy płaskie, o współczynniku kształtu AR>7, według wynalazku, polega na tym, że do roztworu dyspersyjnego będącego mieszaniną wody i dimetylosulfotlenku, zastosowanego w stężeniu od 5 do 3
50% objętościowych, zawierającego ponadto bromek potasu w stężeniu od 0,005 do 0,1 mol/dm3, jodek potasu w stężeniu od 0,01 do 0,5% molowego w stosunku do stężenia molowego bromku potasu, 3 inertną chemicznie żelatynę fotograficzną w stężeniu od 10,0 do 70,0 g/dm3, azotan potasu 3 w stężeniu od 0,5 do 2,2 mol/dm3, wprowadza się przy zachowaniu stałego stosunku molowego re3 agentów, wodne roztwory azotanu srebra i bromku potasu, o stężeniu od 1,5 do 3,5 mol/dm3 oraz dimetylosulfotlenek, w takiej ilości, aby jego objętościowy udział w stosunku do objętości wody w mieszaninie reakcyjnej pozostawał niezmienny w stosunku do pierwotnie zadanego udziału fazy organicznej w roztworze dyspersyjnym, w czasie całego procesu syntezy emulsji, począwszy od momentu zarodkowania kryształów bromku srebra aż do zakończenia procesu ich rekrystalizacji i wzrostu.
PL 212 797 B1
Korzystnie w roztworze dyspersyjnym będącym mieszaniną wody i dimetylosulfotlenku, stosuje się od 15 do 45% objętościowych dimetylosulfotlenku.
Korzystnie w roztworze dyspersyjnym stosuje się bromek potasu w stężeniu od 0,010 do 0,050 mol/dm3.
Korzystnie w roztworze dyspersyjnym stosuje się jodek potasu w stężeniu od 0,1 do 0,3% molowego w stosunku do stężenia bromku potasu.
Korzystnie w roztworze dyspersyjnym stosuje się inertną chemicznie żelatynę fotograficzną 3 w stężeniu od 10,0 do 40,0 g/dm3.
3
Korzystnie w roztworze dyspersyjnym stosuje się azotan potasu w stężeniu od 1,0 do 2,0 mol/dm3.
Korzystnie wodne roztwory azotanu srebra i bromku potasu, które wprowadza się do mieszani3 ny reakcyjnej mają stężenie od 2,5 do 3,3 mol/dm3
Sposób według wynalazku, polegający na wytworzeniu zawiesiny tabliczkowych, trygonalnych kryształów bromojodku srebra o współczynniku kształtu AR>7, przez ich wytrącanie z mieszaniny reakcyjnej zawierającej określone i niezmienne w czasie syntezy stężenie dimetylosulfotlenku oraz stałe i niezmienne stężenie nadmiarowych jonów halogenowych, nadaje się do stosowania w dowolnych, znanych metodach syntezy halogenosrebrowych emulsji światłoczułych, w których koloidem ochronnym jest żelatyna fotograficzna, a kryształy halogenków srebra składają się z bromojodku srebra oraz mają budowę warstwową, typu jądro-otoczka.
Zaletą sposobu uzyskiwania bromojodosrebrowych emulsji według wynalazku jest możliwość stabilnego kształtowania zewnętrznej formy krystalograficznej, szczególnie płaskiej formy trygonalnej, oraz średniej wielkości i dyspersji wielkości uzyskiwanych kryształów bromojodku srebra, przez zmianę stężenia w mieszaninie reakcyjnej dimetylosulfotlenku, stężenia nadmiarowych jonów bromkowych, udziału jonów jodkowych w stosunku do jonów bromkowych oraz stężenia żelatyny i soli obojętnych. Strefowa budowa kryształów bromojodku srebra ułatwia uzyskanie wysokoefektywnej sensybilizacji spektralnej kryształów płaskich, zwłaszcza w zakresie światła czerwonego, co w połączeniu z radioluminoforami emitującymi światło czerwone, daje możliwość uzyskania układu rejestrującego o dotychczas niespotykanych, wysokich właściwościach użytkowych. Wytworzone według wynalazku bromojodosrebrowe emulsje światłoczułe zawierają populacje kryształów, które charakteryzują się wysokim udziałem płaskich, trygonalnych kryształów bromojodku srebra w ilości, co najmniej 70% całej populacji kryształów, o średnicy zastępczej od 1,5 do 2,5 μm i bardzo korzystnym współczynniku kształtu AR, co najmniej 7. Emulsje według wynalazku nadają się do stosowania w materiałach światłoczułych specjalnego przeznaczenia, szczególnie zaś w wysokoczułych materiałach rentgenowskich przeznaczonych do planarnej diagnostyki medycznej i defektoskopii przemysłowej. Obecność płaskich kryształów trygonalnych w warstwach światłoczułych korzystnie wpływa na ich właściwości, bowiem ścisłe upakowanie kryształów zmniejsza ilość koloidu ochronnego i całkowitą grubość warstwy, przez co zmniejsza się rozpraszanie światła podczas ekspozycji, a tym samym zwiększa się ostrość i rozdzielczość optyczna zapisywanego obrazu. Ponadto, obecność płaszczyzn {111} ograniczających ściany płaskich, trygonalnych kryształów halogenków srebra, istotnie zwiększa wydajność procesu sensybilizacji chemicznej i spektralnej w stosunku do kryształów objętościowych, ograniczonych ścianami o różnych wskaźnikach krystalograficznych.
Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przykładach wykonania bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych, sporządzanych w środowisku wodnego roztworu żelatyny, jako emulsje porównawcze oraz w środowisku wodno-żelatynowej mieszaniny z dimetylosulfotlenkiem, jako emulsje przykładowe oraz na rysunku, na którym Fig. 1 ilustruje fotomikrografię kryształów bromojodku srebra emulsji porównawczej P1, otrzymanej według przykładu I, Fig. 2 - fotomikrografię kryształów bromojodku srebra emulsji E1, otrzymanej według przykładu I, Fig. 3 - fotomikrografię kryształów bromojodku srebra emulsji porównawczej P2, otrzymanej według przykładu II, Fig. 4 - fotomikrografię kryształów bromojodku srebra emulsji E2, otrzymanej według przykładu II, Fig. 5 - fotomikrografię kryształów bromojodku srebra emulsji E3, otrzymanej według przykładu III.
P r z y k ł a d I
Sposób wytwarzania bromojodosrebrowej emulsji światłoczułej E1 zawierającej populację kryształów bromojodku srebra, w której tabliczkowe kryształy trygonalne stanowią nie mniej niż 70% populacji wszystkich kryształów emulsji światłoczułej, wytwarzanej przy stężeniu nadmiarowych jonów ha3 logenowych równym 0,010 mol/dm3.
W celu ocenienia zalet emulsji według wynalazku przygotowuje się równolegle emulsję porównawczą P1 w niżej opisany sposób:
PL 212 797 B1
1) W pierwszym etapie sporządza się roztwory: dyspersyjny, azotanu srebra i bromku potasu, do syntezy emulsji porównawczej P1, w której rozpuszczalnikiem jest woda.
3
a) w celu otrzymania roztworu dyspersyjnego, w 190 cm3 wody redestylowanej o temperatu3 rze 50°C rozpuszcza się 5,4 g (C=20,0 g/dm ) inertnej chemicznie żelatyny fotograficznej,
40,673 g azotanu potasu (C=1,490 mol/dm3), 9,79 cm3 wodnego roztworu jodku potasu o stężeniu 0,075 mol/dm3 oraz dodaje się 27 cm3 wodnego roztworu bromku potasu 33 o stężeniu 0,100 mol/dm3. Następnie roztwór dopełnia się wodą do objętości 270 cm3.
3
b) w celu otrzymania roztworu azotanu srebra, w 100 cm3 wody redestylowanej o tempera3 turze 50°C rozpuszcza się 117,210 g azotanu srebra, (C=3,0 mol/dm3). Po rozpuszczeniu 3 roztwór dopełnia się wodą do objętości 230 cm3 3
c) w celu otrzymania roztworu bromku potasu, w 100 cm3 wody redestylowanej o tempera3 turze 50°C rozpuszcza się 86,161 g bromku potasu, (C=3,148 mol/dm3). Po rozpuszcze3 niu roztwór dopełnia się wodą do objętości 230 cm3.
2) W drugim etapie prowadzi się proces syntezy emulsji porównawczej P1. W tym celu do roztworu dyspersyjnego, podgrzanego do temperatury 50°C oraz umieszczonego w termostatowanym naczyniu reakcyjnym o kształcie odwróconego stożka, zaopatrzonego w wydajne mieszadło mechaniczne, przy oświetleniu ochronnym lub w zupełnej ciemności, wprowadza się równowagowo, dwoma 3 strumieniami roztwory azotanu srebra i bromku potasu, z początkową szybkością 0,69 cm3/minutę.
Szybkość dozowania reagentów podczas syntezy emulsji zwiększa się liniowo do wartości 10,67 3 cm3/minutę, w końcowym etapie przypadającym w 63 minucie procesu syntezy. Początkowo określo3 ną wartość stężenia nadmiarowych jonów bromkowych w roztworze dyspersyjnym (C = 0,01 mol/dm3), utrzymuje się na stałym poziomie przez cały okres dozowania substratów w roztworach azotanu srebra i bromku potasu, przez zastosowanie potencjostatu sterującego pompami dozującymi. Po zakończeniu dozowania roztworów ustala się wartość pBr=3,5 i dodaje się do mieszaniny 31,1 g suchej, inertnej chemicznie żelatyny fotograficznej i miesza się przez okres 10 minut, do całkowitego rozpuszczenia się. Następnie emulsję schładza się i poddaje płukaniu w zimnej, czystej wodzie, w celu usunięcia zbędnych już, rozpuszczalnych w wodzie składników emulsji. Po wypłukaniu emulsję podgrzewa się do temp. 50°C, reguluje się wartość pH=6 i pBr=3,5, a następnie emulsję poddaje się sensybilizacji chemicznej i spektralnej oraz wprowadza się dodatki kształtujące sensytometryczne i fizykochemiczne właściwości emulsji, niezbędne do nanoszenia na podłoże. Średnia wielkość - średnica zastępcza uzyskanych kryształów halogenków srebra jest mniejsza niż 1 μm (Fig. 1).
Emulsję według wynalazku E1, o stężeniu nadmiarowych jonów halogenowych równym 0,010 3 mol/dm3 i 45% udziale objętościowym dimetylosulfotlenku wytwarza się w następujący sposób:
1) W pierwszym etapie przygotowuje się roztwory do syntezy emulsji E1 według wynalazku, w której rozpuszczalnikiem jest mieszanina wody i dimetylosulfotlenku, zmieszanych w stosunku objętościowym 5,5:4,5, przy czym roztwory: dyspersyjny, azotanu srebra i bromku potasu przygotowuje się według receptury podanej dla emulsji porównawczej P1. Roztwór dyspersyjny sporządza się przy wykorzystaniu rozpuszczalnika będącego mieszaniną 55% objętościowych wody i 45% objętościowych dimetylosulfotlenku, natomiast roztwory azotanu srebra i bromku potasu sporządza się w wodzie redestylowanej.
2) W drugim etapie prowadzi się proces syntezy emulsji E1 podobnie jak syntezę emulsji porównawczej P1. Z tą różnicą, że trzecim strumieniem wprowadza się do naczynia reakcyjnego dimetylosulfotlenek, dozując z taką szybkością, aby jego stężenie objętościowe w mieszaninie reakcyjnej, w całym procesie syntezy pozostawało niezmienne i wynosiło 45% objętościowych. Średnia wielkość średnica zastępcza uzyskanych kryształów halogenków srebra, o tabliczkowych formach trygonalnych, wynosi około 1,5 μm. Współczynnik kształtu tych kryształów wynosi około 7. Przykładowa emulsja E1 zawiera tabliczkowe kryształy trygonalne, które stanowią nie mniej niż 70% całej populacji płaskich kryształów bromojodku srebra, bez udziału kryształów objętościowych. Fotomikrografię uzyskanych kryształów bromojodku srebra zilustrowano na Fig. 2.
P r z y k ł a d II
Sposób wytwarzania bromojodosrebrowej emulsji światłoczułej E2, zawierającej populację kryształów bromojodku srebra, w której tabliczkowe kryształy trygonalne stanowią nie mniej niż 80% populacji wszystkich kryształów emulsji światłoczułej, wytwarzanej przy stężeniu nadmiarowych jonów 3 halogenowych równym 0,032 mol/dm3 i 15% udziale objętościowym dimetylosulfotlenku.
Podobnie jak w przykładzie I w celu ocenienia zalet emulsji według wynalazku przygotowuje się równolegle emulsję porównawczą P2, w niżej opisany sposób:
PL 212 797 B1
1) W pierwszym etapie sporządza się poniższe roztwory do syntezy emulsji porównawczej P2, w której rozpuszczalnikiem jest woda.
3
a) w celu otrzymania roztworu dyspersyjnego, w 180 cm3 wody redestylowanej o tempera3 turze 50°C rozpuszcza się 6,0 g (C=20,0 g/dm ) inertnej chemicznie żelatyny fotogra33 ficznej, 44,524 g azotanu potasu (C=1,468 mol/dm3), 10,5 cm3 wodnego roztworu jodku potasu o stężeniu 0,078 mol/dm3 oraz dodaje się 30 cm3 wodnego roztworu bromku potasu 33 o stężeniu 0,320 mol/dm3. Następnie roztwór dopełnia się wodą do objętości 300 cm3.
3
b) w celu otrzymania roztworu azotanu srebra, w 120 cm3 wody redestylowanej o tempera3 turze 50°C rozpuszcza się 132,499 g azotanu srebra, (C=3,0 mol/dm3). Po rozpuszcze3 niu roztwór dopełnia się wodą do objętości 260 cm3.
3
c) w celu otrzymania roztworu bromku potasu, w 140 cm3 wody redestylowanej o tempera3 turze 50°C rozpuszcza się 97,399 g bromku potasu, (C=3,148 mol/dm3). Po rozpuszcze3 niu roztwór dopełnia się wodą do objętości 260 cm3.
2) W drugim etapie syntezę emulsji porównawczej P2 prowadzi się jak w przykładzie I, jedynie 3 początkową szybkość dozowania reagentów o wartości 0,77 cm3/minutę zwiększa się liniowo podczas 3 syntezy emulsji do wartości 11,86 cm3/minutę, w końcowym etapie przypadającym w 63 minucie procesu syntezy. Po zakończeniu dozowania roztworów ustala się wartość pBr=3,5 i dodaje się do mieszaniny 35,0 g suchej, inertnej chemicznie żelatyny fotograficznej i miesza się przez okres 10 minut, do całkowitego rozpuszczenia się. Następnie emulsję schładza się i poddaje płukaniu w zimnej, czystej wodzie, w celu usunięcia zbędnych już, rozpuszczalnych w wodzie składników emulsji. Po wypłukaniu emulsję podgrzewa się do temp. 50°C, reguluje się wartość pH=6 i pBr=3,5, a następnie emulsję poddaje się sensybilizacji chemicznej i spektralnej oraz wprowadza się dodatki kształtujące sensytometryczne i fizykochemiczne właściwości emulsji, niezbędne do nanoszenia na podłoże. Średnia wielkość średnica zastępcza, uzyskanych kryształów bromojodku srebra jest mniejsza od 1 μm (Fig. 3).
Emulsję według wynalazku E2, o stężeniu nadmiarowych jonów bromkowych równym 3
0,032 mol/dm3 15% udziale objętościowym dimetylosulfotlenku wytwarza się w następujący sposób:
1) W pierwszym etapie przygotowuje się roztwory do syntezy emulsji E2, w której rozpuszczalnikiem jest mieszanina wody i dimetylosulfotlenku, zmieszanych w stosunku objętościowym 8,5:1,5, przy czym roztwory: dyspersyjny, azotanu srebra i bromku potasu przygotowuje się według receptury podanej dla emulsji porównawczej P2. Roztwór dyspersyjny sporządza się przy wykorzystaniu rozpuszczalnika będącego mieszaniną 85% objętościowych wody i 15%, objętościowych dimetylosulfotlenku, natomiast roztwory azotanu srebra i bromku potasu sporządza się w wodzie redestylowanej.
2) W drugim etapie prowadzi się proces syntezy emulsji E2 podobnie jak syntezę emulsji porównawczej P2. Z tą różnicą, że trzecim strumieniem wprowadza się do naczynia reakcyjnego dimetylosulfotlenek, dozując z taką szybkością, aby jego stężenie objętościowe w mieszaninie reakcyjnej, w całym procesie syntezy pozostawało niezmienne i wynosiło 15% objętościowych. Średnia wielkość średnica zastępcza uzyskanych kryształów halogenków srebra, o tabliczkowych formach trygonalnych, wynosi około 1,6 μm. Współczynnik kształtu AR tych kryształów wynosi nie mniej niż 7. Uzyskana emulsja E2 zawiera populację kryształów niemal wyłącznie w formie płaskich tabliczek, która w nie mniejszej ilości niż 80% całej populacji kryształów zawiera formy trygonalne, a pozostała część populacji, w ilości około 20%, to formy heksagonalne i przejściowe, o stosunku długości boków dłuższych do długości boków krótszych nie większym niż 2:1 (Fig. 4).
P r z y k ł a d III
Sposób wytwarzania bromojodosrebrowej emulsji światłoczułej E3 zawierającej populację kryształów bromojodku srebra, w której tabliczkowe kryształy trygonalne stanowią nie mniej niż 85% populacji wszystkich kryształów emulsji światłoczułej, wytwarzanej przy stężeniu nadmiarowych jonów ha3 logenowych równym 0,032 mol/dm3 i 30% udziale objętościowym dimetylosulfotlenku. Emulsję według 3 wynalazku E3, o stężeniu nadmiarowych jonów halogenowych równym 0,032 mol/dm3 i 30% udziale objętościowym dimetylosulfotlenku wytwarza się w następujący sposób:
1) W pierwszym etapie przygotowuje się roztwory do syntezy emulsji E3, w której rozpuszczalnikiem jest mieszanina wody i dimetylosulfotlenku, zmieszanych w stosunku objętościowym 7:3, przy czym roztwory: dyspersyjny, azotanu srebra i bromku potasu przygotowuje się według receptury podanej dla emulsji porównawczej P2. Roztwór dyspersyjny sporządza się przy wykorzystaniu rozpuszczalnika będącego mieszaniną 70% objętościowych wody i 30%, objętościowych dimetylosulfotlenku, natomiast roztwory azotanu srebra i bromku potasu sporządza się w wodzie redestylowanej.
PL 212 797 B1
2) W drugim etapie prowadzi się proces syntezy emulsji E3 podobnie jak syntezę emulsji P2. Z tą różnicą, że trzecim strumieniem wprowadza się do naczynia reakcyjnego dimetylosulfotlenek, dozując z taką szybkością, aby jego stężenie objętościowe w mieszaninie reakcyjnej, w całym procesie syntezy pozostawało niezmienne i wynosiło 30% objętościowych. Średnia wielkość - średnica zastępcza uzyskanych kryształów halogenków srebra, o tabliczkowych formach trygonalnych, wynosi około 1,7 μm. Współczynnik kształtu AR tych kryształów wynosi nie mniej niż 9. Uzyskana emulsja E3 zawiera wyłącznie kryształy tabliczkowe, przy czym nie mniej niż 85% tej populacji stanowią formy trygonalne, natomiast pozostała cześć populacji w ilości do 15%, to formy przejściowe o stosunku długości boków dłuższych do długości boków krótszych nie większym niż 2:1 (Fig. 5)
Claims (7)
1. Sposób wytwarzania bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających trygonalne kryształy płaskie, o współczynniku kształtu AR>7, znamienny tym, że do roztworu dyspersyjnego będącego mieszaniną wody i dimetylosulfotlenku, zastosowanego w stężeniu od 5 do 50% objęto3 ściowych, zawierającego ponadto bromek potasu w stężeniu od 0,005 do 0,100 mol/dm3, jodek potasu w stężeniu od 0,01 do 0,5% molowego w stosunku do stężenia bromku potasu, inertną chemicznie 3 żelatynę fotograficzną w stężeniu od 10,0 do 70,0 g/dm3 azotan potasu w stężeniu od 0,5 do 2,2 3 mol/dm3, wprowadza się przy zachowaniu stałego stosunku molowego reagentów, wodne roztwory 3 azotanu srebra i bromku potasu, o stężeniu od 1,5 do 3,5 mol/dm3, oraz dimetylosulfotlenek, w takiej ilości, aby jego udział objętościowy, w stosunku do objętości wody w mieszaninie reakcyjnej, pozostawał niezmienny, w stosunku do pierwotnie zadanego udziału fazy organicznej w roztworze dyspersyjnym, w czasie całego procesu syntezy emulsji, począwszy od momentu zarodkowania kryształów bromojodku srebra aż do zakończenia procesu ich rekrystalizacji i wzrostu.
2. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że w roztworze dyspersyjnym będącym mieszaniną wody i dimetylosulfotlenku, stosuje się od 15 do 45% objętościowych dimetylosulfotlenku.
3. Sposób, według zastrz. 1, znamienny tym, że w roztworze dyspersyjnym stosuje się bromek 3 potasu w stężeniu od 0,010 do 0,050 mol/dm3.
4. Sposób, według zastrz. 1 albo zastrz. 3, znamienny tym, że w roztworze dyspersyjnym stosuje się jodek potasu w stężeniu od 0,1 do 0,3% molowego w stosunku do stężenia bromku potasu.
5. Sposób, według zastrz. 1, znamienny tym, że w roztworze dyspersyjnym stosuje się inertną 3 chemicznie żelatynę fotograficzną w stężeniu od 10,0 do 40,0 g/dm3.
6. Sposób, według zastrz. 1, znamienny tym, że w roztworze dyspersyjnym stosuje się azotan 3 potasu w stężeniu od 1,0 do 2.0 mol/dm3.
7. Sposób, według zastrz. 1, znamienny tym, że, wodne roztwory azotanu srebra i bromku po3 tasu, które wprowadza się do mieszaniny reakcyjnej mają stężenie od 2,5 do 3,3 mol/dm3
Priority Applications (1)
| Application Number | Priority Date | Filing Date | Title |
|---|---|---|---|
| PL388080A PL212797B1 (pl) | 2009-05-20 | 2009-05-20 | Sposób wytwarzania bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających trygonalne kryształy płaskie |
Applications Claiming Priority (1)
| Application Number | Priority Date | Filing Date | Title |
|---|---|---|---|
| PL388080A PL212797B1 (pl) | 2009-05-20 | 2009-05-20 | Sposób wytwarzania bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających trygonalne kryształy płaskie |
Publications (2)
| Publication Number | Publication Date |
|---|---|
| PL388080A1 PL388080A1 (pl) | 2010-11-22 |
| PL212797B1 true PL212797B1 (pl) | 2012-11-30 |
Family
ID=43503245
Family Applications (1)
| Application Number | Title | Priority Date | Filing Date |
|---|---|---|---|
| PL388080A PL212797B1 (pl) | 2009-05-20 | 2009-05-20 | Sposób wytwarzania bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających trygonalne kryształy płaskie |
Country Status (1)
| Country | Link |
|---|---|
| PL (1) | PL212797B1 (pl) |
-
2009
- 2009-05-20 PL PL388080A patent/PL212797B1/pl not_active IP Right Cessation
Also Published As
| Publication number | Publication date |
|---|---|
| PL388080A1 (pl) | 2010-11-22 |
Similar Documents
| Publication | Publication Date | Title |
|---|---|---|
| PL120650B1 (en) | Method of manufacture of photographic emulsions | |
| US4332887A (en) | Method for preparing photosensitive silver halide emulsions | |
| PL212797B1 (pl) | Sposób wytwarzania bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających trygonalne kryształy płaskie | |
| JPH04318840A (ja) | 高ヨウ化物比率を示す高臭塩化物含有ヨウハロゲン化銀乳剤 | |
| PL212801B1 (pl) | Sposób wytwarzania bromojodosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających heksagonalne kryształy płaskie | |
| JPS60136736A (ja) | ハロゲン化銀乳剤の製造方法及びハロゲン化銀写真感光材料 | |
| JPS5857730B2 (ja) | 感光性写真ネガ作用乳剤 | |
| US5604087A (en) | Process for the production of silver halide emulsions | |
| JP2817062B2 (ja) | ハロゲン化銀乳剤 | |
| PL213446B1 (pl) | Sposób wytwarzania emulsji światłoczułych zawierających płaskie kryształy bromku srebra | |
| CN111045288B (zh) | 一种摄影胶片乳剂的增感方法及胶片制备 | |
| PL210027B1 (pl) | Sposób wytwarzania bromosrebrowych emulsji światłoczułych, zawierających heksagonalne kryształy bromku srebra | |
| RU2360271C2 (ru) | Способ изготовления фотографической эмульсии на основе галогенидосеребряных пластинчатых микрокристаллов с эпитаксиальными наноструктурами | |
| RU2076347C1 (ru) | Способ изготовления бромиодсеребряных фотографических эмульсий с микрокристаллами типа ядро - оболочка | |
| EP0909981B1 (en) | Light-sensitive silver halide photographic materials comprising zeolites | |
| JP2838533B2 (ja) | ハロゲン化銀写真感光材料 | |
| EP0881531A1 (en) | Preparation and use of a dimethylamine silver chloro-iodide complex as a single source precursor for iodide incorporation of silver chloride crystals | |
| US5989797A (en) | Light-sensitive silver halide photographic materials comprising zeolites | |
| RU2553914C2 (ru) | Способ изготовления фотографической эмульсии | |
| RU2253144C1 (ru) | Способ химической сенсибилизации фотографической эмульсии | |
| US5856079A (en) | Preparation and use of a dimethylamine silver bromo-iodide complex as a single source precursor for iodide incorporation in silver bromide crystals | |
| PL192773B1 (pl) | Sposób wytwarzania ultra drobnokrystalicznej, halogenosrebrowej emulsji światłoczułej | |
| PL129774B3 (en) | Method of manufacture of silver chloro-bromide and silver chloro-bromo-iodide photographic emulsions | |
| JP2589535B2 (ja) | 抗菌性フィルムの製造法 | |
| DE69900693T2 (de) | Photoempfindliches bilderzeugendes Material, das tafelförmige Silber(iodo)bromidkristalle enthält, die mit einem Metall-Ligandenkomplex dotiert sind, der tiefe Elektronenfallen erzeugt |
Legal Events
| Date | Code | Title | Description |
|---|---|---|---|
| LAPS | Decisions on the lapse of the protection rights |
Effective date: 20120520 |