PL188206B1 - Sposób wytwarzania o wysokiej czystości soli formamidyniowych - Google Patents

Abstract

Sposób wytwarzania o wysokiej czystości soli formamidyniowych, o wzorze I, na którym R oznacza H lub NHCOPh, polegający na reakcji 1-aminoantrachinonu i jego 4-acyloaminopochodnych z N,N-dimetyloformamidem i chlorkiem tionylu, znamienny tym, ze jako środowisko reakcji stosuje się 1,1,2,2-tetrachloroetan, a rozpuszczoną w nim część soli formamidyniowej wytrąca się ilościowo tetrahydrofuranem lub acetonem.

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania soli formamidyniowych, o wzorze I przedstawionym na rysunku, na którym R oznacza H lub NHCOPh, stanowiących półprodukty do syntezy 1,9-antrapirymidyny i jej pochodnych.

Sole formamidyniowe są trwałą, zamaskowaną formą N-formyloiminy. Po raz pierwszy sól formamidyniową w szeregu antrachinonu otrzymał N.Steiger USP 3 073 851, 1963; CA 1963, 59 1662b, przez działanie chlorkiem p-toluenosulfonowym na roztwór 1-aminoantrachinonu w N,N-dimetyloformamidzie.

Syntezę soli formamidyniowych w szeregu antrachinonu prowadzi się w obojętnych rozpuszczalnikach takich jak chlorobenzen, o-dichlorobenzen, nitrobenzen (H.Leister, H.Vollmann, H.S.Bien DRP 1 228 274, 1965; CA 1967, 66, 86602) czy toluen i ksylen (H.Eilingsfeld, GSchwantje DBP 2 124 589(1972), CA. 1973, 78, 73658r) działając na 1-aminoantrachinon lub jego pochodne chlorkami kwasów nieorganicznych wobec N,N-dimetyloformamidu.

Na wydajność i czystość soli formamidyniowej decydujący wpływ ma rozpuszczalność substratu - 1 -aminoantrachinonu i jego pochodnych w rozpuszczalniku stanowiącym środowisko reakcji. Ma to szczególne znaczenie podczas otrzymywania soli formamidyniowych z 4-acyloamino-1-aminoantrachinonów - związków trudno rozpuszczalnych w pospolitych rozpuszczalnikach. Doskonałym rozpuszczalnikiem dla tych związków okazał się 1,1,2,2-tetrachloroetan. Zastosowanie tego rozpuszczalnika prowadzi do pożądanych soli formamidyniowych z ilościową wydajnością.

Zasadniczymi wadami opisanych metod otrzymywania soli formamidyniowych wywodzących się z 1-aminoantrachinonu i jego 4-acyloaminopochodnych są ich umiarkowane wydajności i obecność w produkcie zanieczyszczeń, głównie substratu. Zastosowanie zaś nadmiaru DMF w charakterze rozpuszczalnika powoduje powstawanie krystalicznych, o zmiennym składzie solwatów z utworzoną solą formamidyniową podnoszących pozornie jej wydajność do 120-220% i reagujących opornie z solami amonowymi słabych kwasów nieorganicznych i organicznych podczas dalszej cyklizacji. Poza tym, produkty cyklizacji zanieczyszczone są znaczną ilością 1-formyloaminoantrachinonu lub jego 4-acyloammopochodnych powstających w wyniku szybszej hydrolizy solwatu niż związku macierzystego.

Wynalazek dotyczy sposobu wytwarzania soli formamidyniowych o wzorze przedstawionym na rysunku, na którym R oznacza H lub NHCOPh polegającego na reakcji 1-aminoantrachinonu i jego 4-acyloaminopochodnych z N,N-dimetyloformamidem i chlorkiem tionylu w roztworze 1,1,2,2-tetrachloroetanu.

Istota wynalazku polega na tym, że stosuje się 1,1,2,2-tetrachloroetan jako środowisko reakcji, z którego po jej zakończeniu wytrąca się ilościowo powstałą sól formamidyniową przez dodanie acetonu lub tetrahydrofuranu.

Zaletą sposobu według wynalazku jest wytwarzanie soli formamidyniowych o wysokiej czystości nie zanieczyszczonych Substratem i produktami hydrolizy tych soli Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przykładach wykonania oraz na rysunku i schemacie reakcji.

188 206

Przykład I Do mieszanej zawiesiny 44,0 g (0,20 Mola) 1-aminoantrachinonu w mieszaninie 20,98 g (22,2 cm³; 0,28 Mola) N,N-dimetyloformamidu i 300 cm³ 1,1,2,2-tetrachloroetanu wkrapla się w temperaturze pokojowej 31,0 g (19,0 cm3; 0,26 Mola) chlorku tionylu. Początkowo krwistoczerwona zawiesina w ciągu kilkudziesięciu sekund od zakończenia wkraplania ulega rozpuszczeniu, roztwór przybiera ciemnożółte zabarwienie i zaczyna z niego wypadać żółty osad soli formamidyniowej w ilości uniemożliwiającej mieszanie. Po rozcieńczeniu mieszaniny reakcyjnej 200 cm3 1,1,2,2-tetrachloroetanu kontynuowano mieszanie w ciągu dwóch godzin utrzymując temperaturę mieszaniny reakcyjnej w granicach 75-85°. Po tym czasie przereagowuje całkowicie 1-aminoantrachinon o czym świadczy powstający po dodaniu próbki mieszaniny reakcyjnej do wody przezroczysty, pozbawiony osadu, roztwór soli formamidyniowej (czerwony osad odpowiada nieprzereagowanemu substratowi). Do ochłodzonej mieszaniny dodaje się 200 cm3 acetonu (co ułatwia sączenie), osad odsącza na lejku Buchnera, przemywa na sączku acetonem do zaniku zapachu SO₂ a na koniec n-heksanem do uzyskania bezbarwnego przesączu i suszy na powietrzu. Wydajność 61,5 g (99,0%) produktu w postaci żółtego proszku o tt. 246-249° (w 190° C następuje sublimacja).

Przykład II: Do mieszanego roztworu 12,0 g (35,0 mMoli) 1-amino-4-benzoiloaminoantrachinonu w mieszaninie 3,66 g (4,0 cm , 50,0 mMoli) N,N-dimetyloformamidu i 100 cm3 1,1,2,2-tetrachloroetanu wkraplano w temperaturze pokojowej 5,4 g (3,3 cm3; 45,0 mMoli) chlorku tionylu. Początkowo fioletowo-czerwony roztwór zmienia zabarwienie na brązowo-czerwone. Mieszaninę reakcyjną ogrzewa się następnie do 65-75° i kontynuując mieszanie utrzymuje tę temperaturę przez dwie godziny. Po około piętnastu minutach ogrzewania zaczyna wypadać brązowa sól formamidyniowa. Po ochłodzeniu do temperatury pokojowej, do mieszaniny reakcyjnej dodaje się 200 cm3 tetrahydrofuranu co powoduje całkowite wytrącenie soli. Brązowo-czerwony osad odsącza się na lejku Buchnera i przemywa tetrahydrofuranem do uzyskania bezbarwnego przesączu i suszy na powietrzu. Otrzymuje się 32 g (98,5%) brązowc-czerwonych kryształów.

188 206

wzór I

⁺ SOCI₂

schemat reakcji

Departament Wydawnictw UP RP Nakład 50 egz Cena 2,00 zł

Claims (1)

1. Zastrzeżenie patentowe

   Sposób wytwarzania o wysokiej czystości soli formamidyniowych, o wzorze I, na którym R oznacza H lub NHCOPh, polegający na reakcji 1-aminoantrachinonu i jego 4-acyloaminopochodnych z N,N-dimetyloformamidem i chlorkiem tionylu, znamienny tym, ze jako środowisko reakcji stosuje się 1,1,2,2-tetrachloroetan, a rozpuszczoną w nim część soli formami dyniowej wytrąca się ilościowo tetrahydrofiiranem lub acetonem.