Znane sa urzadzenia, zaopatrzone w dzwignie monetowe i pracujace w zalezno¬ sci od uruchomiania tarczy numerowej.Urzadzenia te w przypadku wrzucenia niewystarczajacej oplaty zapobiegaja wy¬ sylaniu impulsów pradu zapomoca zwiera¬ nia kontaktu impulsowego. Urzadzenia te sa tak wykonane, ze jedna lub kilka dzwi¬ gni monetowych, polaczonych z ukladem tarczy numerowej, odrzuca wrzucona mo¬ nete whtik lub do góry. Wskutek sztywnego polaczenia wspomnianej dzwigni z tarcza numerowa w razie zmiany taryfy nalezy wymieniac caly uklad, w celu odpowiednie¬ go przystosowania dzwigni do kazdorazo¬ wej taryfy.Wedlug wynalazku zapomoca odpo¬ wiedniego polaczenia pojedynczych dzwi¬ gni osiaga sie w szerokich granicach mozli¬ wosc dokonywania róznych zmian w ukla¬ dzie przy zmianie taryfy bez koniecznosci usuwania z aparatu calego ukladu dzwi¬ gniowego. Oprócz tego zapomoca urzadze¬ nia wedlug wynalazku umozliwia sie roz¬ szerzenie stosowania monet o róznych war¬ tosciach. W przedstawionych przykladach wykonania stosuje sie jako ogniwo sprzega¬ jace dzwignie wylacznikowa, która urucho¬ mia kontakt elektryczny w celu zwierania kontaktu impulsowego tarczy numerowej.Sposób dzialania wynalazku wyjasnia blizej kilka jego przykladów wykonania.***** Na rysunku jest uwidoczniona schematycz¬ ni, ~\ iue konstrukcja calego urzadzenia, przy- stosowane do taryfy, przy której moze byc uzywana badz jedna moneta okreslonej wartosci, badz tez dwie monety o warto¬ sciach dwa razy mniejszych, np. jedna mo¬ neta 10 fenigowa lub tez dwie monety po 5 fenigów; fig. 2 — przyklad urzadzenia, przystosowanego do taryfy 15 fenigowej, i fig. 3 — urzadzenie do taryfy 20 fenigowej.Urzadzenie sklada sie z dzwigni mone* towych 1, 2 i 3 wzglednie 1 i 3. Dzwignie te sa osadzone na wspólnym walku 5, mo¬ gacym obracac sie w lozyskach ó, i wcho¬ dza do kanalów monetowych 16 i 17. Osa¬ dzenie dzwigni na walku jest uskutecznio¬ ne zapomoca plyt zaciskowych 7, przysru¬ bowanych do katowników lozyskowych 8.Dzwignia wylacznikowa 4 jest wygieta pa¬ lakowato i posiada lapki zderzakowe 12, 13, o które zahaczaja wspomniane dzwignie monetowe w przypadku gdy nie sa pola¬ czone na itele z temi lapkami lub tez sa przetkniete przez otwory 9 i JO tych lapek, gdy sa polaczone z niemi na stale. Dzwi¬ gnie monetowe sa przyciskane do monet za¬ pomoca sprezyn 18 i 19, które jednemi kon¬ cami sa przymocowane do dzwigni, a dru- giemi do jarzma lozyskowego 6 urzadzenia monetowego. Inna dzwignia wylaczajaca 20, osadzona w tarczy numerowej, w ten spoeób podpiera dzwignie wylacznikowa 4, ze kontakt 21 jest normalnie otwarty. Przy uruchomianiu tarczy numerowej zostaje najpierw zwalniana dzwignia 20.Przypuszcza sie, te uskutecznianie o- plat za rozmowy polega na wrzucaniu do automatu telefonicznego jednej monety o pewnej wartosci lub dwóch monet o warto¬ sciach dwa razy mniejszych. W tym przy¬ padku (fig. 1) potrzebne sa dwie dzwignie / i 5, polaczone sztywno odpowiednio z lapkami 12 i 13. Jezeli do aparatu wrzu¬ cono monete np. 10-cio fenigowa, wtedy przy wybieraniu dzwignia wylacznikowa 4 zostanie zwolniona zapomoca dzwigni wy¬ laczajacej 20; nie moze jednak ona za¬ mknac kontaktu 21, poniewaz dzwignia mo¬ netowa /.opierajac sie na monecie 10-cio fenigowej, podpiera lapke 12 dzwigni 4, wskutek czego dzwignia ta jest utrzymywa¬ na nadal w polozeniu podniesionem. Takie samo dzialanie powoduje wrzucanie do ka¬ nalu 17 dwóch monet 5-cio fenigowych.Równiez w tym przypadku dzwignia 3, o- pierajac sie na drugiej monecie 5-cio feni¬ gowej, podpiera lapke 13 dzwigni 4, wsku¬ tek czego dzwignia ta nie moze zamknac kontaktu 21.Gdy jednak do aparatu wrzucono tylko jedna monete 5-cio fenigowa, wówczas po uruchomieniu tarczy numerowej dzwignia 3 opada, zajmujac polozenie, przedstawio¬ ne na rysunku linja przerywana, poniewaz nie znajduje ona zadnego oparcia na mone¬ cie* Wskutek tego opada równiez i dzwi¬ gnia wylacznikowa 4, zamykajac kontakt 21 i zapobiegajac w ten sposób wysylaniu impulsów pradu.Jezeli chodzi o taryfe, przy której opla¬ ta naleznosci moze byc uskuteczniona badz w jednej monecie okreslonej wartosci i jed¬ nej monecie o wartosci dwa razy mniej¬ szej, badz tez w trzech monetach o takich mniejszych wartosciach, wówczas potrzeb¬ ne sa trzy dzwignie (fig* 2), z których dwie skrajne 1 i 3, sluzace do stwierdzenia ist¬ nienia pierwszej monety kazdego rodzaju monet, sa polaczone luzno z odpowiednie- mi lapkami, natomiast dzwignia srodkowa 2, badajaca trzecia monete z posród monet o wartosciach dwa razy mniejszych, jest polaczona na stale z odpowiednia lapka dzwigni wylacznikowej 4.Gdy wrzucono tylko jedna monete o wiekszej wartosci, t. j. monete 10-cio feni¬ gowa lub tez tylko jedna lub dwie monety o wartosciach dwa razy mniejszych, t. j. monete 5-cio fenigowa, wówczas na mone¬ cie opiera sie kazdorazowo tylko jedna dzwignia, t. j. dzwignia 1 lub 3. Niech np. — 2 —Wrziicono tytko utanete 10-cio fenigowa, wówczas dzwignia 1 znajdufc oparcie na tej monecie, natomiast podobnego oparcia nie posiada dzwignia 3, wskutek czego, gdy p€ uruchomieniu tarczy numerowej dzwi- gpia 20 zwolni dzwignie 4, dzwignia ta o- padnie ku dolowi pod wplywem dzialania sprezyny 19 dzwigni 3, zamykajac kontakt impulsowy 21. Temu opadaniu dzwigni 4 nie moze przeszkodzic odciagnieta dzwi¬ gnia 1, gdyz nie jest ona polaczona sztyw¬ no z lapka 12.Jezeli nalezna oplata zostala uiszczona np. zapomoca jednej monety 10-cio fenigo- wej i jednej monety 5-cio fenigowej, wów¬ czas jednoczesnie dzialaja obie dzwignie skrajne 1 i 3. W tym jednak przypadku o- bie te dzwignie opieraja sie na wrzuconych monetach i wskutek tego utrzymuja dzwi¬ gnie wylacznikowa 4 w polozeniu podnie- sionem, co zapobiega zamknieciu kontaktu 21.Przy wrzuceniu trzech monet 5-cio fe- nigowych luzna dzwignia 1 jest zupelnie swobodna. Dzwignia ta jednak nie ma w tym przypadku znaczenia, poniewaz trze¬ cia moneta 5-cio fenigowa podpiera dzwi¬ gnie srodkowa 2, polaczona sztywno z dzwignia 4, wskutek czego dzwignia ta za¬ pobiega opadnieciu dzwigni 4, a zatem za¬ mknieciu kontaktu 21.Jako trzeci przyklad wykonania wyna¬ lazku zostal wybrany przypadek, przy któ - rym oplata za polaczenie jest uskutecznia¬ na zapomoca wrzucania dwóch monet o tych samych okreslonych wartosciach lub tez zapomoca wrzucania czterech monet o wartosciach dwa razy mniejszych, lub wreszcie jednej monety o wiekszej warto¬ sci i dwóch monet o wartosciach dwa razy mniejszych. W tym przykladzie równiez o- bie dzwignie skrajne sa luzne, dzwignia zas srodkowa jest polaczona sztywno z dzwignia wylacznikowa 4. Oprócz tego dzwignia srodkowa rozwidla sie, wchodzac do obu kanalów, mianowicie w tym celu, a- ieby przy wrzuceniu dwóch monet o wiek¬ szych wartosciach (lQ feaigów) mozna, by¬ lo stwierdzac istnienie drugiej monety, badz tez przy czterech nwnetacfat c warto¬ sciach dwa razy nsoie|azych — istnienie czwarte? itaraety.Gdy oplata zostala uskuteczniona, przy pomocy jednej wiekszej co do wartosci mo¬ nety i dwóch monet o wartosciach dwa ra¬ zy mniejszych, wówczas obie dzwignie skrajne, /, 3, jak to wynika z fig. 3, opiera¬ ja sie na tych monetach, wskutek czego dzwignia 4 jest utrzymywana w polozeniu podniesionem, a wiec kontakt 21 nie zosta¬ je zamkniety. Jezeli sumaryczna wartosc wrzuconych monet jest za mala, wówczas podobnie, jak to opisano przy omawianiu przykladu wykonania wedlug fig. 2, kon¬ takt 21 zamyka sie.Przedmiot wynalazku nie jest ograni¬ czony do istnienia tylko dwóch kanalów monetowych; mozna przy wrzucaniu wie¬ cej niz dwóch rodzajów monet znalezc do¬ wolne inne przyklady wykonania wynalaz¬ ku zapomoca odpowiedniej kombinacji dzwigni. PL