Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do chlodzenia waadów obrabianych cieplnie w próz¬ niowych pieoaoh komorowych, zwlaszcza waadów zlozonyoh z pólwyrobów metalowych,posiadajace komore grzejna oraz komore oblodzenia zawierajaca urzadzenie chlodzace zasilane gazem ohlo- dzacym i w której obrabiany oieplnie wsad jest omywany gazem chlodzacym krazacym w obiegu zamknietym poprzez wymiennik ciepla,a takze ewentualnie komore z kapiela olejowa. Tego ro¬ dzaju urzadzenia sa szeroko stosowane do hartowania elementów stalowych, a szczególnie wszelkiego rodzaju ozesci wykonanych ze stali narzedziowyoh, jak równiez do róznych proce¬ sów schladzania 1 innych obróbek cieplnych czesoi metalowych* Znane jest takie urzadzenie przemyslowe z niemieckiego opisu wylozenlowego nr DE-0S 26 08 850.Trójkomorowy piec prózniowy znany z wymienionego opisu posiada komore grzejna otoczona obudowa o podwójnych sciana oh z chlodzaca woda oraz dolaczone do komory grzejnej dwie komo¬ ry chlodzenia,z których jedna zawiera urzadzenie chlodzace dzialajace za pomoca gazu chlo¬ dzacego, a druga olejowa kapiel schladzajaca. Urzadzenie ohlodzace znajdujace sie w pierwszej z wymienionych komór ohlodzaoych zawiera urzadzenie do przetlaczania gazu chlodzacego maja¬ ce wentylator, który powoduje, ze gaz chlodzacy krazaoy w obiegu zamknietym poprzez znajdu¬ jacy sie na zewnatrz obudowy wymiennik ciepla i w razie potrzeby za pomoca prowadnic bla¬ szanych oplywa obrabiany oieplnie wsad znajdujacy sie w komorze ohlodzenia a to dla szyb¬ kiego schlodzenia wsadu* Przetloczenie gazu w komorze ohlodzenia powoduje, ze ze wzgledu na wzglednie duze przekroje poprzeozne drogi przeplywu gazu sa transportowane duze ilosci tego gazu, a ze wzgledu na konieoznosó uzyskania wymaganej dla szybkiego schladzania wsadu duzej ezybkosoi gazu chlodzacego w poblizu ladunku nalezy zarówno w doprowadzeniu pomiedzy wenty¬ latorem a ladunkiem jak i w odprowadzeniu od wsadu do wymiennika ciepla i wentylatora utrzy¬ mac znaczne szybkosci gazu chlodzacego, a w wyniku czogo nalezy sie liczyc z duzymi stratami olsnienia w calym obiegu gazu ohlodzaoegc*. Tq straty cisnienia wymagaja dla ioh pokonania2 140 026 zwiekszenia mocy napedu wentylatora. Przy okreslonej mocy napedu wentylatora powoduj/* na¬ tomiast w obszarze wsadu niepozadane zmniejszenie szybkosci gazu chlodzaoego, V Znanym jest, ze niezbedna w obszarze wsadu szybkosc gazu ohlodzacego mozna uzyska- przy znacznie mniejszych ilosciach tegoz gazu wówczas, gdy doprowadza sie ten gaz pop; ze z dyszef które wytwarzaja strumienie kierowane na wsad. Chlodzenie gazowe za posrednictwem dysz kryje jednak w sobie niebezpieczenstwo nierównomiernego schladzania wsadu, W jednvko- morowym piecu prózniowym z urzadzeniem do schladzania gazem opisanym w austriaokim opiyie patentowym AT-PS 370 869 próbowano temu zapobiec przez zamocowanie dysz w komorze grze^iej na ruraoh doprowadzajacych gaz, rozmieszczonych równolegle do osi pieoa i mogacych sie \ obracac wokól swoich osi* W tym rozwiazaniu jedne konce rur doprowadzajacych gaz wystajk z komory grzejnej i sa polaozone gietkimi wezami ze stacjonarnym systemem zasilania gazam i z napedem umozliwiajacym ioh ruchobrotowy. J \ Wada tego rozwiazania jest to, ze obrotowe ulozyskowanie rur doprowadzania gazu wraz z im podporzadkowanymi gietkimi przylaozami i napedami wymaga znacznych nakladów konstruk¬ cyjnyoh oraz to9 ze dyszowe urzadzenie schladzajace daje sie w niewielkim tylko stopniu dopasowywac do wsadów rózniacyoh sie miedzy soba. Zasadniczo wsad moze byc nadmuohiwany tylko ze stron naprzeciwleglych, poniewaz w górnej czesci komory grzejnej sa umieszczone urzadzenia do zasilania gazem chlódzaoym i urzadzenia napedowe. Warunki nadmuchiwania nie¬ zbedne dla uzyskania optymalnego schladzania sa natomiast rózne - zalezne od aktualnego ksztaltu i skladu wsadu, Stanowi na przyklad róznice ozy wsad, który ma byc schladzany jest wsadem zlozonym z ustawionych pionowo czesci cylindrycznyoh, czy tez jest to wsad zlozony z czesci plytkowych.Znane jest z opisu patentowego Stanów Zjednoczonych Ameryki nr 4 171 126 urzadzenie typu przedstawionego na wstepie, posiadajace komore grzewcza wykonana z materialu oerami- oznego, W jej dnie znajduje sie otwór wlotowy w postaoi podluznej szozeliny prowadzacy do wnetrza tej komory. Otwór wlotowy jest nakryty jedna plyta z dyszami, przez która podobnie jak przez stale otwory umieszczone w scianie booznej oraz otwory denne wchodzi do komory grzejnej gaz chlodzacy. Wada tego rozwiazania jest to, ze dopasowanie oplywu gazem wsadu do jego ksztaltu jest w zasadzie niemozliwe dlatego, ze otworów bocznych i dennych nie mozna zmieniac. Podluzna plyta z dyszami zakrywajaca szczeline wlotowa sluzy praktyoznie tylko do chlodzenia lezacego naprzeoiw niej spodu przedmiotu obrabianego. Wplyw na warunki ohlodzenia powierzchni bocznych wsadu jest niemozliwy.Celem wynalazku jest stworzenie urzadzenia chlodzacego dla wsadów obrabianyoh cieplnie, zwlaszoza w plecach prózniowych z komora grzejna zawierajaoa gazowe urzadzenie chlodzace i w którym mozliwe by bylo optymalne dopasowywanie prostymi srodkami warunków nadmuchu na schladzany wsad do oeoh tego wsadu i to bez potrzeby uzycia urzadzen kosztownych lub trud¬ nych w obsludze. Istota wynalazku polega na tym, ze urzadzenie zawiera zespól nadmuchujacy umieszczony w komorze chlodzenia i zasilany gazem chlodzacym stanowiacy tunel i zaopatrzo¬ ny w rowki prowadzace dla szeregu zakladanych w sposób rozlaczny plyt z otworami, które otaczaja ??sad z kilku stron.Korzystnie wymienne plyty z otworami maja otwory o róznej srednicy i/lub rozmieszozone sa w róznych ukladach i/lub w róznych odleglosciach od wsadu. Korzystnie co najmniej jedna plyta z otwcrasai ma 00 najmniej kilka otworów ustawionyoh w sposób powodujacy przeplyw ga¬ zu ohlodzacego z uderzaniem o wsed i/lub równolegle do powierzchni wsadu. Korzystnie 00 najmniej jedna z plyt z otworami ma ozesc wystajaoa do wnetrza komory ohlodzenia lub na ze¬ wnatrz niej. Korzystnie do zespolu nadmuchujacego jest wstawiona 00 najmniej jedna plyta pelna nie przepuszczajaca gazu. Korzystnie zespól nadmuchujacy jest co najmniej z trze oh atron otoozcny plytami z otworami, z któryoh dwie sa umieszczone naprzeciw siebie, a trzeoia plyta miedzy obu pozostalymi.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig- 1 przedstawia osiowy przekrój urzadzenia wedlug wynalazku* fig, 2 - przekrój poprzeoz- ny urzadzenia z fig, 1 wzdluz linii II-II, fig, 3 - przekrój urzadzenia z fig, 1 wzdluz140 026 3 linii III-III, fig. 4 - przekrój przez urzadzenie z fig. 1 wzdluz linii IV-IV, fig. 5 - - aohematyczny przekrój poprzeczny przez zespól nadmuchujacy urzadzenia z fig. 3 w innej skali i z uwzglednieniem okreslonego ukladu otworów nadmuchujacych, fig. 6 - widok z góry na plyte z otworami umieszczona nad wsadem w ukladzie pokazanym na fig. 5, fig. 7 - widok zespolu nadmuchujacego wedlug fig. 5, ale z innym ukladem plyty z otworami, fig. 8 - widok z góry na plyte z otworami umieszczona nad wsadem w ukladzie z fig. 7, fig. 9 - widok inny zespolu nadmuohujaoego z fig. 7, fig. 10 - widok z góry na umieszczona z boku wsadu plyty z otworami z ukladu wedlug fig. 9, fig. 11 - widok zespolu nadmuohujacego wedlug fig. 5 z innym ukladem plyt z otworami, fig. 12 - widok z góry na umieszczona ponad wsadem plyte z otworami z ukladu wedlug fig. 11, fig. 13 - widok zespolu nadmuohujacego wedlug fig. 5 z umieszczonym wewnatrz niej wsadem innym, fig. 14 - widok z góry na umieszczona z boku wsa¬ du plyte z otworami z ukladu wedlug fig. 13, fig. 15 - widok zespolu nadmuchujacego z fig. 5, ale wypelnionej innym wsadem, fig. 16 - widok z góry na umieszczona z boku wsadu plyte z otworami z ukladu wedlug fig. 15, fig. 17 - widok zespolu nadmuohujacego z fig. 5, ale z innym wkladem plyt z otworami, a fig. 18 - widok z góry na umieszozona ponad wsadem plyte z otworami wedlug ukladu z fig. 17.Urzadzenie pokazane na figurach 1 do 4 posiada chlodzona wode obudowa 1 o podwójnych soianaoh, W której tylnej czesci jest umieszozona komora grzejna 2,a w przedniej komora chlodzenia 3. Zasadniczo cylindryczna obudowa 1 jest na swojej przedniej stronie zamknieta uchylnymi lub przesuwnymi, chlodzonymi woda, drzwiami 4 o podwójnych scianach, a sluzacymi do zaladowywania i wyladowywania pieoa. Na tylnej stronie, za komora grzejna 2 przewidzia¬ no uchylne drzwi 5 o podwójnych scianaoh, które zamykaja otwór w obudowie przewidziany dla celów montazowyoh. Do obudowy 1 ponizej komory chlodzenia 3 dolaczony jest chlodzony woda zbiornik 6 o podwójnych scianach polaczony kolnierzowo z obudowa 1 zawierajacy kapiel ole¬ jowa z lustrem cieczy 7.Jak to pokazano na fig. 2 na obudowie 1 w przedniej czesci komory chlodzenia 3 sa roz¬ stawione na obwodzie trzy promieniowo wystajace kolnierze 8, na które sa nasadzone chlodzo¬ ne woda kolpaki 9 o podwójnych scianach, z których kazdy przykrywa silnik napedowy 10 wen¬ tylatora. Posiadajaca zasadniczo prostokatny przekrój poprzeozny komora grzejna 2 jest lek¬ ka konstrukcja stalowa i jest wylozona wielowarstwowa izolaoja z wysokowartosciowyoh cera¬ micznyoh materialów wlóknistych i z filcu grafitowego wysokiej czystosci. Powyzej wsadu 13 i po obu jego bokach sa umieszczone wieloplaszczyznowe grafitowe elementy grzejne 12. To rozmieszczenie grafitowych elementów grzejnych 12 dookola wsadu 11 przyczynia sie do jego szybkiego i równomiernego nagrzania. Prad jest doprowadzony do grafitowych elementów grzej¬ nych 11 za pomoca przylaczy 13 i odpowiedniego kolnierza przylaczeniowego 14 elementu grzej¬ nego 12.Wsad 11 spoczywa w komorze grzejnej 2 na ruszcie 15, który dla celów transportowych mo¬ ze byc podnoszony i opuszczany. Sciana czolowa komory grzejnej 2 graniczaca z komora chlo¬ dzenia 3 jest zamknieta przesuwnymi poziomo drzwiami 16 komory grzejnej 2. Komora grzejna 2 jest optymalnie zaprojektowana tak, aby posiadac mozliwie mala pojemnosc cieplna i aby umoz¬ liwiac prowadzenie obróbki oieplnej wedlug z góry ustalonego programu temperaturowego. W urzadzeniu wedlug wynalazku nie zachodzi potrzeba uwzglednienia sposobu wprowadzenia gazu chlodzacego i szybkosci jego przeplywu, a takze innych parametrów uwzglednianych przy odpro¬ wadzeniu ciepla z wsadu. Komora chlodzenia 3 umieszczona jest w przyblizeniu wspólosiowo wzgledem komory grzejnej 2 i zawiera urzadzenie chlodzace 17 posiadajaoe zespól nadmuchuja¬ cy majaoy zasadniczo ksztalt tunelu o przekroju poprzecznym w ksztalcie litery "U", i który w sposób szczególnie pokazany na fig. 3 przykrywa schladzany obrabiany cieplnie wsad 11a od góry i z obydwu boków. Zespól nadmuchujacy zawiera na zwróconych ku wsadowi 11a otwartych bokach wewnetrznych pary wzajemnie sobie przyporzadkowanych bocznyoh rowków prowadzacych 19, w które sa wymiennie wkuwane zaleznie od potrzeb plyty 20, 20a z otworami lub plyty pelne 21, 00 zostanie dokladniej wyjasnione w nawiazaniu do fig, 5 do 18.4 140 026 Na swojej przedniej scianie czolowej, zespól nadmuchujacy jest polaczony bezposrednio z trzema obudowami 22 wentylatorów, z których kazda zawiera wirnik wentylatora 23 du^j mocy osadzony bezposrednio na czopie koncowym walu przyporzadkowanego silnika napedoui- go 10, z próznioszczelnymi doprowadzeniami pradu 24* Po obu stronaoh otworu wlotowego; kaz¬ dej z obudów 22 wentylatorów sa przed nim umieszczone dwa wymienniki oiepla 25 zasilcie wo¬ da chlodzaoa poprzez próznioszczelne przepusty doprowadzajace i odprowadzajace i któijjm sa odpowiednio przyporzadkowane plyty 26 doprowadzengazu* j W pokazanym przykladzie wykonania przewidziano trzy obudowy 22 wentylatorów i trz) im przyporzadkowane wirniki wentylatorów 23, i ioh silniki napedowe 10. Mozliwy jest takjle taki przyklad wykonania, w którym sa tylko dwie obudowy 22 wentylatorów lub tez tylko.jed- na* Kapiel olejowa w zbiorniku 6 moze byó równomiernie i silnie przetlaczana przez hyflrau- liozny przetlaozaoz oleju 27 i moze byó regulowana odpowiednio do potrzeb. Ogrzewanie tka¬ pieli olejowej 28 pozwala na doprowadzenie temperatury oleju hartowniozego do zadanej Ify- sokosoi i utrzymywanie tej temperatury na odpowiednim poziomie* W zbiorniku 6 jest umiesz¬ czony podnoszony i opuszczany pomost 29, który umozliwia umieszozenie w komorze chlodze¬ nia 3 wsadu 11a obrobionego cieplnie w komorze grzejnej 2 na okreslonej wysokosoi wzgladem zespolu nadmuohujaoego, jak to zostanie nizej wyjasnione* Umozliwione jest tez zanurzenie wsadu 11a w oleju hartowniczym znajdujacym sie w zbiorniku6* } Przy otwarty oh drzwiach 4 mozna przeprowadzac zaladowywanie reozne lub automatyczne, przy ozym wsad 11 samoczynnie wjezdza do otwartej komory grzejnej. Nastepnie zostaja zam¬ kniete drzwi komory grzejnej 16 oraz drzwi 4 zamykajace otwór zaladowczy, po czym nastepu¬ je odpompowywanie powietrza. Teraz wsad 11 zostaje poddany w komorze grzejnej 2 obróbce cieplnej wedlug z góry okreslonego programu temperaturowego* Pod koniec oyklu grzania urzadzenie zostaje ponownie napelnione gazem obojetnym o cisnieniu wynoszacym oo najwy¬ zej 600 kPa. Zostaja zalaczone silniki napedowe 10 wentylatorów. Elementy grzejne 12 zo¬ staja odlaozone,a wsad 11 przejezdza do komory chlodzenia 3 gdzie zajmuje miejsce wsadu 11a i zostaje schlodzony gazem chlodzacym.Przez odpowiednie uruchamianie podnoszonego i opuszczanego pomostu 29 mozna w razie potrzeby zblizyc wsad znajdujacy sie w komorze chlodzenia 3 d° polozonej na górze plyty 20 z otworami w zespole nadmuchujacym 18* Jezeli wsad 11 po obróbce cieplnej w komorze grzej¬ nej 2 ma byc zahartowany w oleju, wówczas zostaje on po wyjechaniu z komory grzejnej 2 opuszozony do kapieli olejowej za pomoca podnoszonego i opuszozanego pomostu 29* W razie potrzeby przed zahartowaniem w oleju mozna dokonac krótkotrwalego schladzania wsadu gazem obojetnym. Urzadzenie jest sterowane automatyoznie, a oykl caly obróbki oieplnej moze byó z góry zaprogramowanym.Zespól nadmuohujaoy 18 jest tak uksztaltowany, ze wewnatrz wystepuja tylko niewielkie predkosci przeplywu gazu, co z jednej strony powoduje zmniejszenie strat przeplywowyoh, a z drugiej strony prowadzi do wytworzenia na otworach w plytaoh 20, 20alitworami jednako¬ wych cisnien a dzieki temu do jednakowych predkosci wyplywu gazu z otworów, oo z kolei jest warunkiem jednorodnego schladzania wsadu 11a. Dzieki temu, ze plyty 20, 20a z otwora¬ mi moga byc wymienione w zespole nadmuchujacym 18, a w razie potrzeby zastapione plytami pelnymi 21, to mozna optymalnie dostosowac warunki schladzania w komorze chlodzenia 3 do ksztaltu 1 skladu kazdego wsadu 11a. Pokazano to przykladowo na figurach 5 do 18* W ukladzie pokazanym na figurze 5, schladzany wsad sklada sie s pewnej liozby smuklych narzedzi oylindryoznyoh na przyklad wiertel spiralnych lub frezów o srednicy 45 mm 1 dlu¬ gosci 300 mm. Dla zmniejszenia odksztalcen powstajacych przy obróbce oieplnej i schladza¬ niu, oyllndryozne pólwyroby 30 sa ustawione pionowo i sa romieszozane równomiernie na po¬ wierzchni przewidzianej dla wsadu* Powierzchnia ta odpowiada prostokatnemu obrysowi ply¬ ty 20 z otworami pokazanej na fig* 6* Dla uzyskania równomiernego i Intensywnego schladza¬ nia gazowego niezbedne jest zastosowanie ohlodzenia przeplywowego z przeplywem równomier¬ nym. W tym oelu w zespole nadmuchujacym 18 nad wsadem 11a jest wsunieta pozioma plyta 20 z otworami, natomiast z boków wsadu 11a ea umleszozone plyty pelne 21* Plyta 20 z otworami140 026 5 zawiera na calej swojej powierzchni równomiernie rozstawione otwory 35 (fig. 6) zapewniaja¬ ce równomierne i jednoczesne sohladzanie wszystkich pólwyrobów 30.Odstep pomiedzy otworami 35 a wsadem 11a jest optymalizowany przez podwyzszenie 32 po¬ ziomu usytuowania wsadu 11a za pomoca podnoszonego i opuszozanego pomostu 29 • Pólwyroby, które zajmuja oalkowita bedaca do dyspozycji dlugosc powierzchni przewidzianej dla wsadu musza byc umieszczane w pozycji lezacej. Pokazano to na figurach 7 18.Dla umozliwienia pelnego wykorzystania promieniowania dla przekazywania ciepla na okragle chlodne sciany komory chlodzenia, wsad 11a sklada sie wylacznie z Jednego pólwyro¬ bu 33 majacego postac oylindrycznego trzpienia. Poniewaz trzpien ten posiada powierzchnie nawiewu stosunkowo mala w porównaniu do prostokatnej powierzohni obrysu plyty 20a z otwo¬ rami plaszczyzny podstawy wsadu podanej na fig. 8, to dla uzyskania maksymalnych szybkosci schladzania jest koniecznym skoncentrowanie strumienia gazu chlodzacego w obszarze schla¬ dzanego pólwyrobu 33. Wymóg ten mozna spelnic albo przez zmniejszenie ilosci otworów 35 przy jednoczesnym podwyzszeniu szybkosci gazu wylatujaoego z nich, albo przez zmniejszenie odstepów 36 miedzy otworami 35 przy niezmienionej ich ilosci (fig. 8) • Zgodnie z powyzszy¬ mi rozwazaniami, w zespole nadmuchujacym 18 umieszcza sie powyzej wsadu 11a plyty 20a z otworami, która zawiera wystajacy do wnetrza komory chlodzenia 3 obszar, w którym sa roz¬ mieszczone otwory 35. Plyta 20a z otworami ma wieo postac rynny lub skrzynki, obszar na którym sa rozmieszozone otwory 35 jest z obu stron ograniczony obszarem 41 pozbawionym otworów.Ponadto pólwyrób 33 jest doprowadzany przy pomocy podnoszonego i opuszczanego pomo¬ stu 29 w poblize otworów 35 przez odpowiednie przesuniecie 32. W tym przypadku uklad otwo¬ rów jest pokazany na fig.13 w sposób okreslony przez otwory 35 o jednakowej srednicy rozsta¬ wione prostokatnie przy zachowaniu takich samych odstepów pionowych i bocznych. Z boków pólwyrobów Ha zostana w zespole nadmuchujacym 18 umieszozone plyty pelne 21, które zapo¬ biegaja temu, aby w bliskosoi pólwyrobu zderzaly sie miedzy soba niektóre skierowane na siebie strumienie gazu chlodzacego, co pociagaloby znaczne zmniejszenie szybkosoi gazu chlo¬ dzacego bezposrednio przy pólwyrobie 33.W ukladzie pokazanym na figuraoh 9 i 10 wsadem 11a jest oiezkie, niskie narzedzie na przyklad matryca cylindryczna, która ma powierzchnie nawiewu niewielka w porównaniu do po¬ kazanej ponownie przez obrys plyty 20 z otworami (fig. 10) powierzchni podstawy wsadu. Naj¬ bardziej skuteozne schladzanie uzyskuje sie przez kombinacje chlodzenia udarowego górnej plaskiej powierzchni i równolegle omywanie cylindrycznej powierzchni plaszcza lub otworów pólwyrobu 33 przy jednoczesnym umieszczeniu w zespole nadmuchujacym 18 dwóch plyt pel¬ nyoh 21 po obu stronach pólwyrobu 33.Jak to wynika z figury 9 uklad otworów górnej plyty 20 z otworami ma obrys w postaci rombu, przy czym ponownie wszystkie otwory 35 sa rozmieszczone w takich samych odetepaoh.Dla optymalizacji schladzania, pólwyrób 33 jest doprowadzony za pomoca podnoszonego i opusz¬ czanego pomostu 29 w komorze chlodzenia 3 do górnej plyty 20 przez odpowiednie przesunie oie 32.Na figurach 11 i 12 pokazano wsad 11a, który sklada sie z kilkunastu cylindryoznych stempli. W tym przypadku w zespole nadmuchujacym 18 po obu stronach wsadu 11a sa umieszczo¬ ne dwie plyty pelne 21, natomiast nad wsadem 11a jest przewidziana plyta 20 z otworami. Uklad otworów pokazano na fig. 12. Otwory 35 sa rozmieszczone, odpowiednio do rozmieszczenia stem¬ pli, w prostokatnych grupach porozdzielanych gazoszczelnymi obszarami posrednimi 34. W tym przypadku takie rozstawienie otworów 35, jest równomierne w odstepach 36. Za pomoca podno¬ szonego i opuszozanego pomostu 29t wsad 11a moze byc przyblizony do plyty 20 z otworami przez odpowiednie przesuniecie 32 pokazane na fig. 11. Mozliwe jest tez schladzanie wsadu 11a w wiekszej odleglosoi od górnej plyty 20 a otworami, 00 zaznaczono liniami przerywanymi. / Na figurach 13 i 14 pokazano typowy przyklad wsadu 11a schladzanego poprzez intensywne chlodzenie strumieniem udarowym* Powyzej wsadu 11af którym sa dwa plytowe pólwyroby 33, na przyklad w postaci formy do odlewania cisnieniowego, w zespole nadmuchujacym 18 jest umiesz¬ czona plyta pelna 21, natomiast z boków ustawionych pionowo plytowych pólwyrobów 33 prsewi-6 140 026 dziano dwie plyty 20a z otworami, które tak jak to pokazano na fig. 13 wykazuja wystajace ku wnetrzu komory chlodzenia 3 obszary 40, w których sa rozmieszczone otwory 35. Dla unik¬ niecia odksztaloen plytowych pólwyrobów 33 mogacych wystapic w wyzszym zakresie temp* *atur podczas ich przebywania w komorze grzejnej 2 pieoa prózniowego, pólwyroby te sa usta*; one pionowo. Otwory 35 w skrzynkowych plytach 20a z otworami sa doprowadzone blisko do bc';znych powierzohni wsadu, przy ozym otwory 35 sa zgodne z przedstawionym na fig. 14 ukladem,rów¬ nomiernie rozmieszczone na calej bocznej powierzchni wsadu zachowujac jednakowe odstepy 36 tak, aby zapewnic równomierne i jednoczesne schladzanie pólwyrobów33. ] W ukladzie pokazanym na figurach 15 i 16 w komorze chlodzenia 3 jest schladzany jeden pojedynczy plytowy pólwyrób 33, na przyklad majacy postac formy do tloczenia. Komori chlo¬ dzenia 3 jest podobnie jak na fig. 13 wyposazona w jedna znajdujaca sie u góry plytd pel¬ na 21 i dwie boozne skrzynkowe lub rynnowe plyty 20a z otworami. Dla uzyskania skrajnej optymalizaoji warunków sohladzania, plyty 20a z otworami posiadaja taki ich uklad, lqtóry jak to pokazano na fig. 16 jest dostosowany do bocznej powierzchni wsadu. Otwory 35jroz- mieszozone z jednakowymi odstepami 36 sa skonoentrowane na odpowiednim zblizeniu do bocz¬ nej powierzohni wsadu prostokatnym obszarem otoczonym obszarami 41 gazoszczelnymi. Wynika¬ jace stad zmniejszenie liczby otworów 35 powoduje zwiekszenie szybkosci gazu z nich wyla¬ tujacego. Ponadto, odleglosc pomiedzy boczna powierzchnia pólwyrobu lub wsadu jest optyma¬ lizowana w opisany sposób przez zastosowanie plyt 20a z otworami* Doprowadzenie do obydwu boków pólwyrobu strumienia udarowego gwarantuje intensywne i nie powodujace znieksztalcen schlodzenie wsadu 11a.Na figurach 17 i 18 pokazano schladzanie wsadu 11a zlozonego z pólwyrobów, które nie wymagaja zbyt wysokich krytycznych szybkosci schladzania i które ze wzgledu na niewielka grubosc swoich scianek moga byc schladzane strumieniem równoleglym. W tym celu w zespole nadmuchujacym powyzej wsadu 11a skladajacego sie z trzech pólwyrobów 33 jest umieszczona plyta 20 z otworami, natomiast na bokach wsadu 11a zastosowano plyty pelne 21.Jak to wynika z fig. 17 otwory 35 sa odpowiednio do pólwyrobów 33, zgromadzone w trzech polozonych obok siebie i ograniczonych prostokatnie grupach porozdzielanych gazoszczelnymi obszarami 41. Wsad 11a jest doprowadzany do górnej plyty 20 z otworami za pomoca podnoszo¬ nego i opuszczanego pomostu 29» z odpowiednim przesunieciem 32.W wyzej opisanych przykladach rozwiazan w plytach 20, 20a z otworami przewidziano przy róznych ioh ukladach otwory 35 o jednakowych srednicach. Jest zasadniozo mozliwe odpowied¬ nio do aktualnych wymagan zmienianie równiez srednio otworów 35, a takze aby zamiast cy¬ lindrycznych otworów 35 stosowac otwory inaozej uksztaltowane na przyklad w postaci szcze¬ lin. Jest ponadto mozliwym, aby plyty 20a z otworami zamiast obszaru 40 skierowanego ku wnetrzu komory chlodzenia 3 posiadaly obszar wystajacy na zewnatrz, a takze aby w szcze¬ gólnych przypadkach stosowac uklad, w którym w obszarze powierzchni podstawy wsadu bylaby umieszczona plyta z otworami umozliwiajaca nadmuchiwanie wsadu 11a od dolu.Silniki napedowe 10 wentylatorów moga byc silnikami regulowanymi, tak aby móo dostoso¬ wywac do aktualnych wymagan szybkosc gazu schladzajacego w komorze chlodzenia 3. Maksymal¬ ne cisnienie gazu chlodzacego wynosi zwykle 2000 kpa. W razie potrzeby cisnienie to moze byc wyzsze. W komorze chlodzenia 3 sa uzyskiwane intensywnosci sohladzania, które odpowia¬ daja tym, które sa spotykane w znanych i dostepnych handlowo pieoaoh prózniowych pracuja¬ cych z wysokocisnieniowym schladzaniem gazowym. Znane piece prózniowe (przewaznie pieoe jednokomorowe) musza pracowac z cisnieniem gazu chlodzacego wynoszaoym na przyklad 5000 kPa, aby uzyskac efekt schladzania porównywalny z tym, który otrzymuje sie w komorze chlodzenia 3 urzadzenia wedlug wynalazku juz przy cisnieniu gazu chlodzacego wynoszaoym 2000 kPa. Istot¬ na zaleta stosowania nizszych cisnien gazu chlodzacego stanowi znaczna oszozednosc tego ga¬ zu (szczególnie azotu) w cyklu obróbki oleplnej, a 00 oznaoza odpowiednio duza Obnizke kosz¬ tów. Ponadto nizsze cisnienia gazów sohladzajacyoh pozwalaja na stosowanie tanszych obudów nie wymagajacych jakichkolwiek zezwolen urzedowych.140 026 7 Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do chlodzenia wsadów obrabianych oieplnie, zwlaszcza w prózniowych pie¬ cach komorowych majacych komore grzewcza i komore chlodzaca zawierajaca urzadzenie chlo¬ dzace zasilane gazem chlodzacym prowadzonym za pornooa wentylatora w obiegu zamknietym przez wymiennik ciepla, w której wsad obrabiany cieplnie jest oplywany przez gaz chlód za- oy wyplywajacy z otworów we wstawionej wymiennej plycie z otworami urzadzenia chlódzaoego, znamienne tym, ze zawiera zespól nadmuchujacy (18) umieszozony w komorze chlo¬ dzenia (3) i zasilany gazem chlodzacym, stanowiaoy tunel i zaopatrzony w rowki prowadza¬ ce (19) dla szeregu zakladanych w sposób rozlaczny plyt (20, 20a) z otworami, która ota¬ czaja wsad (11a) z kilku stron. 2« Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze wymienne plyty (20,20a) z otworami maja otwory (35) o róznej srednicy i/lub rozmieszczone w róznych ukladaoh, i/lub w róznych odleglosciach od wsadu* 3. Urzadzenie wedlug zastrz, 1 albo 2, znamienne tym, ze 00 najmniej jed¬ na plyta (20, 20a) z otworami ma 00 najmniej kilka otworów (35) ustawionyoh w sposób powo¬ dujacy przeplyw gazu ohlodzacego z uderzaniem o wsad l/lub równolegle do powierzchni wsadu. 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze 00 najmniej jedna z plyt (20, 20a) z otworami ma czesc (40) wystajaca do wnetrza komory chlodzenia (3) lub na zewnatrz niej. 5. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze do zespolu nadmuchuja¬ cego (18) jest wstawiona 00 najmniej jedna plyta grzejna (21) nie przepuazozajaoa gazu. 6. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze zespól nadmuchujacy (18) jest co najmniej z trzech stron otoczony plytami (20, 20a) z otworami, z których dwie sa umieszosone naprzeoiw siebie, a'trzeoia plyta miedzy obu pozostalymi* w i / / iL » /4 /li j! \ \ / y n140 026 Fig. Z Fig.3-d 1 ' -i ^ ^ T ^ l\ \ t l V \ ( ) v 1 ) \ r i h C^ * ) V ) V \ l ) ( ) V r ' \ / ) V ) V ) V \ ( ) V J \ \\ (\ ) \ ) \ \ r ) K ) \ ) V ) V \ / \\ C\ 9 Vi r ^ \ C / K \\ tft* ' ) V 9 \ 9 \ \ l \ A\ A / NI/ V l \y \ hi <^ ^ ^ V TT JWK[9\i/\L/\i/\i/\y v A A /k A A A /k 1 / \19 Vl/ MJ \L9 \i/ \ A\ A\ A A\ A\ \ sAA/k/k/kA.A 1 v/K/k/k/k^k/kzk/k 1 / \L9 \1/ U/ VL/ Vl/ ) xy \y \y \ r H7 iy M/ Vf/ 3 p- fc <5 Xr O O TU 0 JS fc140 026 C\ 35 .40 20c V A Li r MMM I 21 11a 21 16 Fig. 7 31 C Xr^ 20 21 & i/"0 16 21 Fig. 3 32 Fig.8140 026 Fig.10 ¦*+ J5 2/ *ZO BSE& ! ' n -il—J-4 -'-u-—H_1M fig/2 2* %.;/ na JZ -A t140 026 21 Fig. 14 { 33 7 20a _|_ *0^ 35 X rfTT -< 1S 3 3S 20a ^\ 20 a tla Fig. 15140 026 la Fig. 16 PL PL