Przedmiotem wynalazku jest plyta ogniotrwala w oslonie blaszanej zawieradla zaworów otworów oprózniajacych zbiorników metalurgicznych, stosowana w zaworach tarczowo-obroto- wych oraz w zasuwach.Znana jest z polskiego opisu patentowego nr 114 27^ plyta przesuwna zawieradla zasuwy otworu spustowego pieca metalurgicznego albo wylewu dennego kadzi odlewniczej, majaca pan¬ cerz rozciagajacy sie w poprzek calej dolnej powierzchni plyty przeciwleglej do powierzch¬ ni slizgowej plyty. Pancerz ma postac plaskiej metalowej blachy lub plyty i jest polaczony z plyta w taki sposób, ze nie sa w stanie go poruszyc ani sily rozciagajace ani sily scis¬ kajace. Pancerz zawiera otwór którego srednica jest wieksza od srednicy otworu wyplywowe¬ go plyty. Plyte wykonuje sie przez zalanie pancerza umieszczonego w formie betonem ognio¬ trwalym. Pancerz ma zagiecia albo zadziory albo. faldy albo otwory dla zwiekszenia zblokowa¬ nia miedzy betonem ogniotrwalym a pancerzem metalowym.Wada plyt ogniotrwalych o takiej konstrukcji jest niemoznosc osiagniecia dokladnie okreslonej grubosci plyty skurcz betonu, duza chropowatosc i niejednorodnosc powierzchni bocznych, zanieczyszczanie betonem zewnetrznej powierzchni pancerza, mala spoistosc plyty, podatnosc na pekniecia plyty i wykruszanie sie obrzezy plyty.Celem wynalazku jest opracowanie konstrukcji plyty ogniotrwalej, który umozliwi przy zachowaniu zasadniczej funkcji podporowej oslony blaszanej, racjonalne wytwarzanie masowe z jednoczesnym zapewnieniem odpowiedniej dokladnosci zamontowania, imajacej duza spoistosc i mala podatnosc na pekniecia.Cel wynalazku osiagnieto przez skonstruowanie plyty ogniotrwalej w oslonie blaszanej zawieradla zaworów otworów oprózniajacych zbiorników metalurgicznych, majacej powierzchnie slizgowa i co najmniej jeden otwór, przy czym plyta zamocowana jest w oslonie za pomoca zaprawy, a oslona ma dno, majace otwór i obrzeze polaczone z dnem, obejmujace plyte ognio¬ trwala wzdluz obwodu, której to plycie azurowe dno oslony blaszanej zawiera duza liczbe2 134 115 oddzielonych wzajemnie i od obrzeza oslony za pomoca pasów otworów, w których usytuowane sa odsloniete obszary plyty ogniotrwalej.Dzieki temu dno oslony blaszanej nie tworzy juz warstwy wierzchniej plyty i dokladnosc zamontowania zalezy juz tylko od dokladnosci wykonania jednej tylko czesci, mianowicie plyty ogniotrwalej. Dokladnosci wykonania oslony blaszanej, a takze dokladnosci montowa¬ nia plyty i oslony stawiane sa znacznie mniejsze wymagania. Bezposrednie osadzenie plyty ogniotrwalej wedlug wynalazku na metalowej plycie mocujacej eliminuje ponadto wszelkie niedokladnosci, które byly uwarunkowane obciazeniem warstwy zaprawy. Plyte wedlug wyna¬ lazku mozna stosowac w równej mierze w zaworach tarczowo-obrotowych, klapowych i w*za¬ suwach.Otwory, znajdujace sie w czesci dennej, wplywaja ujemnie w nieznacznym stopniu na sztywnosc oslony blaszanej, albo jej oddzialywanie podporowe na plyte ogniotrwala, W tym aspekcie korzystne jest zastosowanie w dnie nieprzerwanego obwodowego pasa, pola¬ czonego z obrzezem oslony i/albo takie rozmieszczenie otworów, aby kazdorazowo szereg pasów oddzielajacych bylo wzajemnie polaczonych i tworzylo lacznie siec, rozciagajaca sie na calym dnie. Poszczególne, swobodnie lezace odsloniete obszary tworza oddzielne wystepy plyty ogniotrwalej, których wysokosc jest taka, ze wystaja one ponad dno oslony blaszanej.W innym rozwiazaniu obszary te sa obnizone wzgledem dna oslony. W tym drugim przypadku nieco prosciej mozna wytworzyc sama plyte ogniotrwala, natomiast w pierwszym przypadku plyte mocujaca przeznaczona do osadzenia plyty, W kazdym razie korzystne jest jesli wszystkie swobodnie lezace obszary znajduja sie we wspólnej plaszczyznie, równoleglej do powierzchni slizgowej, wskutek czego mozna je obrobic przykladowo przez jednorazowe przeszlifowanie. Do pierscieniowego obszaru powierzchniowego, który otacza otwór wyply¬ wowy, moze przylegac bezposrednio jeden ze swobodnie usytuowanych obszarów, przeznaczo¬ nych do stykania sie z rama nosna.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia plyte ogniotrwala w oslonie blaszanej zawieradla zaworów otworów oprózniajacych w widoku z góry, fig. 2 - plyte w przekroju wzdluz linii II-II oznaczonej na fig. 1, fig. 3 - plyte ogniotrwala w innym przykladzie wykonania w widoku z góry, a fig. 4 - plyte w przekroju wzdluz linii IV-IV oznaczonej na fig. 3.Plyta ogniotrwala 12 fig. 1 i 2 jest w zasadzie okragla i zawiera dwa przeciwlegle proste odcinki obrzezne 2a, sluzace do unieruchamiania albo nadawania ruchu obrotowego.Plyta ogniotrwala 12 umieszczona jest w oslonie blaszanej 1 w postaci pojemnika, majacej azurowe dno 3 i obrzeze 2 oraz polaczona jest oslona blaszana za posrednictwem warstwy 9 zaprawy. Nie osloniete powierzchnia 14 plyty ogniotrwalej 12 jest dokladnie obrobiona, stanowiac powierzchnie slizgowa i styka sie dokladnie w przypadku zamontowania w zaworze tarczowo-obrotowym albo zasuwowym z odpowiednia powierzchnia slizgowa plyty uszczelnia- jaco-izolujacej. Plyta ogniotrwala 12 ma otwór wyplywowy 13. Zazwyczaj przewidziany jest drugi, uwidoczniony linia kreskowo-punktowa otwór wyplywowy 13a o takiej samej albo róznej srednicy. Przylegajaca do plyty ogniotrwalej 12 tuleja ogniotrwala 19f przedluzajaca otwór wyplywowy 13, a takze metalowa plyta mocujaca 18, sluzaca do osadzania plyty 12 sa uwidocznione na fig. 2 linia kreskowo-punktowa. Ustalenie polozenia plyty ogniotrwalej 12 w plycie mocujacej 18 dokonuje sie w znany sposób, przykladowo za pomoca klinów, mimo- rrodów albo srub dociskowych, które nie sa przedstawione na rysunku.134 115 3 Obrzeze 2, 2a otacza plyte ogniotrwala 12 na tym jej obwodzie. Z obrzezem blaszanym 2, 2a laczy sie przeciwlegle wzgledem powierzchni slizgowej 14 dno 3 oslony blaszanej 1• Oslone blaszana 1 wykonuje sie zazwyczaj przez glebokie tloczenie z jednego kawalka blachy.Dno oslony 1 jest azurowe i zawiera duza liczbe otworów 7, 8, które sa oddzielone od siebie oraz od obrzeza 2 oslony 1 za pomoca pozostawionych pasów ^, 6. Otwory 7,8 korzystnie nie siegaja do obrzeza 2, tak, iz pozostaje biegnacy dokola, to jest nieprzerwany pas obwodowy 4, polaczony z obrzezem 2, 2a. Otwory 7 i 8 sa tak uksztaltowane, ze pasy 4 i 6 sa wzajem¬ nie polaczone i tworza rodzaj sieci, rozciagajacej sie na calym dnie 3. W obrebie otworów 7 18 usytuowane sa odsloniete obszary 15 i 17 plyty ogniotrwalej 12, które sa dokladnie umiejscowione wzgledem powierzchni slizgowej 14 i tworza bezposrednia powierzchnie przyle¬ gania do metalowej plyty mocujacej 18. W danym przypadku obszary 15, 17 tworza poszczegól¬ ne, oddzielone wystepy 16 plyty ogniotrwalej 12, majacych taka wysokosc, iz wystaja poprzez otwory 7 18 ponad dno 3 oslony blaszanej 1. Wszystkie odsloniete obszary 15 i 17 leza korzystnie w jednej plaszczyznie i sa zeszlifowane plasko i równolegle do powierzchni sliz¬ gowej 14. Warunkiem prawidlowego przylegania jest takze odpowiednia plaskosc powierzchni styku z metalowa plyta mocujaca 18. Dzieki opisanemu uksztaltowaniu osiaga sie to,ze wszystkie fragment/ dna 3 zachowuja pewien odstep A od plyty mocujacej 18, a tym samym nie stanowia podparcia plyty 12 w obrebie Jednego otworu 8, który otacza otwór wyplywowy 13, odsloniety obszar 15a przylega bezposrednio do pierscieniowego obszaru 19a, który ma srednice odpo¬ wiadajaca srednicy tulei ogniotrwalej 19 i jest przeznaczony do polaczenia plyty ogniotrwa¬ lej 12 z tuleja ogniotrwala 19. Obszar pierscieniowy 19a moze przy tym byc przesuniety w plonie wzgledem obszaru 15a albo znajdowac sie w tej samej plaszczyznie co obszar 15a jak to jest uwidocznione na rysunku* Plyta ogniotrwala 32, uwidoczniona na fig. 3 14, przeznaczona do stosowania w zasuwach, zawiera oslone blaszana 21 majaca dno 23 i obrzeza 22, przy czym plyta 32 1 oslona 21 sa polaczone ze soba za pomoca warstwy zaprawy 29* Dno 23 oslony blaszanej 21, ma duza liczbe otworów 27f poprzedzielanych pasami 26, polaczonymi w siec. W dnie 23 pozostawiony jest korzystnie nie przerwany obwodowy pas 24, polaczony z obrzezem 22 oslony 21. »V dnie 23 wykonany jest otwór 28 wspólosiowy z otworem wyplywowym 33 plyty 32.Odsloniete w obrebie otworów 27 obszary 35 plyty ogniotrwalej 32 sa dokladnie usytuowane wzgledem powierzchni slizgowej 34 i tworza powierzchnie podparcia na plycie mocujacej 38, która jes^roozaSócowania plyty 32 w zasuwie. '.V odróznieniu od poprzedniego przykladu wykona¬ nia uwidocznionego na fig. 1 i 2 obszary 35 sa tu jednak obnizone wzgledem dna 23 oslony blaszanej 21. Tworza one korzystnie plaszczyzne ciagla, obrobiona plasko i równolegla wzgledem powierzchni slizgowej 34. Lezacy natomiast w obrebie otworu 28 i otaczajacy otwór wyplywowy 33, pierscieniowy obszar 35a, który nie musi byc tak dokladny, przeznaczony do przylaczania tuleji ogniotrwalej 39, moze lezec glebiej wzgledem obszarów 35. W celu uzys¬ kania bezposredniego przylegania plyty ogniotrwalej 32 do plyty mocujacej 38, plyta mocuja¬ ca 38 zawiera wystepy 37, odpowiadajace obszarom 35 plyty 32, dokladnie obrobione przy powierzchni styku. Równiez w tyra przypadku dno 23 albo pasy 24 i 26 nie tworza powierzchni styku z rama nosna 38, lecz sa utrzymywane korzystnie w malej odleglosci A do te.i ostatniej.Róznice pomiedzy obydwoma przykladami wykonania, dotyczace zwlaszcza podwyzszonych albo opuszczonych wzgledem dna oslony odslonietych obszarów oraz przy przylaczaniu przyleglej tuleji ogniotrwalej, przedluzajacej otwór wyplywowy, nie sa zwiazane z odpowiednimi warian-4 134 115 tami wykonania, lecz cechy te mozna urzeczywistnic na zmiane w jednym albo drugim przykla¬ dzie wykonanis. Mozliwe jest równiez zastosowanie w znany sposób zamiast oddzielnej tuleji ogniotrwalej 19 albo 39, stalej koncówki tulejowej w plycie ogniotrwalej 12, 32 która moze byc objeta oslona bleszana 1, 21• Mozna takze wykonac plyte, w której odsloniete obszary 1*3, 17 albo 35 nie sa plaskie i równolegle do powierzchni slizgowej, lecz sa dokladnie wyregulowane wzgledem tej ostatniej w inny sposób.Zastrzezeniapatentowe 1. Plyta ogniotrwala w oslonie blaszanej zawieradla zaworów otworów oprózniajacych zbiorników metalurgicznych, majaca powierzchnie slizgowa i co najmniej jeden otwór wyply¬ wowy, przy czym plyta zamocowana jest w oslonie blaszanej, za pomoca zaprawy a oslona ma dno, mnjace otwór i obrzeze, polaczone z dnem, obejmujace plyte ogniotrwala wzdluz obwodu, znamienny tym, ze azurowe dno /3, 23/ oslony blaszanej /1, 21/ zawiera duza licz¬ be oddzielonych wzajemnie i od obrzeza /2, 22/ za pomoca pasów /4, 6, 24, 26/ otworów /?, 8, 27, 28/, w których usytuowane sa odsloniete obszary /15, 17, 35/ plyty ogniotrwalej /12, 32/. 2. Plyta wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze dno /3, 23/ oslony blaszanej /1, 21/ zawiera polaczony z obrzezem /2, 22/, usytuowany dookola ciagly, obwodowy pas A, 24/. 3. Plyta wedlug zastrz. 1 albo 2., znamienna tym, ze niektóre albo wszyst¬ kie pasy /4, 6, 24, 26/ sa polaczone ze soba i tworza siec, rozciagajaca sie na calym dnie /3, 23/ oslony plaszanej /1, 21/. 4. Plyta, wedlug zastrz. 1, znamienna t y di, ze odsloniete obszary /15, 17, 35/ Dlyty ogniotrwalej /12, 32/ usytuowane sa w jednej plaszczyznie, plaskiej i równoleg¬ lej do powierzchni slizgowej /14, 34/. 5. Plyta, wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze obszary odsloniete /15, 17/ tworza oddzielne wystepy /16/ plyty ogniotrwalej /12/, które wystaja poprzez otwory /7, 9/ ponad dno /3/, oslony blaszanej /1/. 6. Plyta, wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze obszary odsloniete /35/ usytuowane sa ponizej dna /23/ oslony blaszanej /21/. 7. Plyta, wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze jeden z obszarów odslonie¬ tych /15a/ przylega bezposrednio do otaczajacego otwór wyplywowy /13/ pierscieniowego obszaru /I9a/, przeznaczonego do przylaczenia przylegajacej do plyty ogniotrwalej /12/ tuleji wyplywowej /19/f przedluzajacej otwór wyplywowy /13/.134 115 Miia-l 12 6 t 7 17 i Lx ( 8 16 3 15.117) 19'il U ttkalZ134 115 w -©'—— w WJB * 21 »A JB V 352Bi| i 39^ 26 37 35 & Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 100 zl PL PL PL PL