Przedmiotem wynalazku jest lozysko slizgowe do maszyn i urzadzen, zwlaszcza pracujace bez utraty czynnika smarujacego.Znane dotychczas lozyska slizgowe skladaja sie z panewki i czopa pomiedzy którymi sa umieszczone slizgowe tuleje w postaci zamknietej lub przecietej osiowo. Tego rodzaju slizgowe tuleje wykazuja szereg wad i niedomagan doprowadzajac badz do szybkiego ich zuzycia lub wplywaja na nizsze wskazniki eksploatacyjne maszyn i urzadzen. Wynika to z tego, ze wzdluzne przeciecie nie zapewnia prostego i ciaglego usuwania produktów zuzycia tak, ze z czasem przeciecie wypelnia sie calkowicie tymi produktami. Ponadto krawedzie utworzone z tego przeciecia nieko¬ rzystnie oddzialywuja na powierzchnie slizgowa czopa i/lub panewki. Ponadto, dokladne wykona¬ nie tych slizgowych tulei przez skrawanie, wytlaczanie lub wykrawanie jest bardzo skomplikowane i pracochlonne.Celem niniejszego wynalazku jest usuniecie powyzszych niedomagan i wad oraz opracowanie konstrukcji lozyska, która umozliwilaby w sposób prosty i tani wykonywanie slizgowych tulei o dowolnej srednicy i jednoczesnie zapewniajacej najlepsze warunki pracy lozyska.Cel ten zostal osiagniety dzieki zastosowaniu konstrukcji lozyska, która jest przedmiotem niniejszego wynalazku. Istota wynalazku polega na tym, ze pomiedzy panewke lozyska a czopem jest osadzona srubowa slizgowa tuleja o skoku wiekszym od szerokosci tasmy zwinietej srubowo.Tulejajest jednostronnie lub dwustronnie zaopatrzona w warstwe niskociernego tworzywa, przy czym krawedzie tasmy zwinietej srubowo maja z jednej lub z dwóch stron lukowe zakonczenie o promieniu r=(0,2-^2)b, gdzie „b" oznacza szerokosc tasmy. Ponadto, krawedzie panewki i/lub czopa maja ukosne zakonczenie pod katem od 5° do 60°. Dzieki tak wykonanej konstrukcji slizgowej tulei, lozysko uzyskuje maksymalnie najlepsze wskazniki eksploatacyjne przy jednoczes¬ nym stalym srubowym wyprowadzeniu ze strefy lozyska produktów zuzycia, co jest wielka cecha i zaleta wynalazku. Zastosowanie lukowych zakonczen tasmy zwinietej srubowo i tworzacej sliz¬ gowa tuleje, zwieksza zywotnosc lozyska slizgowego i wydluza okresy miedzyremontowe maszyn i urzadzen.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladach wykonania na rysunkach, na krórym fig. 1 przedstawia osiowy przekrój lozyska ze slizgowa tuleja osadzona na czopie, fig. 2 przedstawia w powiekszeniu szczegól A lozyska zaznaczony na fig. 1, fig. 3 przedstawia osiowy przekrój lozyska,2 126 373 w którym slizgowa tuleja osadzona jest w panewce lozyska, a fig. 4 przedstawia w powiekszeniu szczegól B zaznaczony na fig. 3, wyjasniajacy konstrukcje tulei srubowej z której wykonane jest lozysko slizgowe.Zgodnie z wynalazkiem pomiedzy panewka 1 a czopem 2 jest osadzona srubowa slizgowa tuleja 3 o skoku sruby S wiekszym od szerokosci b tasmy 4 zwinietej srubowo. Tasma4 z której wykonana jest tuleja 3 jest jednostronnie lub dwustronnie zaopatrzona w warstwe niskociernego tworzywa 5. Natomiast krawedzie tasmy 4 maja dwustronnie lukowe zakonczenie 6 o promieniu r = (0,2 -T-2)b. Krawedzie panewki 1 i/lub czopa 2 maja ukosne zakonczenie 7 lub 8 pod katem od 5° do 60°. Nafig. 1 i 2jest przedstawiony przyklad, w którym slizgowa tuleja 3jest osadzona na czopie 2 i1 wówczas panewka 1 ma ukosne zakonczenie 7. Natomiast na fig. 3 i 4 jest przedstawiony inny przyklad konstrukcji lozyska, w którym srubowa slizgowa tuleja 3 jest osadzona w cylindrycznej czesci panewki 1, a czop 2 ma ukosne zakonczenie 8.Oczywiscie konstrukcje lozyska wedlug wynalazku mozna zastosowac nie tylko do lozyska poprzecznego uwidocznionego przykladowo na rysunku, ale takze na przyklad do lozyska poprze- czno-wzdluznego, gdzie slizgowa tulejka ma ksztalt stozka.Zastrzezenia patentowe 1. Lozysko slizgowe skladajace sie z panewki i czopa znamienne tym, ze pomiedzy panewka (1) i czopa (2)jest osadzona srubowa slizgowa tuleja (3) o skoku (S) wiekszym od szerokosci tasmy (4) zwinietej srubowo, która jednostronnie lub dwustronnie jest zaopatrzona w warstwe niskociernego tworzywa (5), przy czym krawedzie tasmy (4) zwinietej srubowo maja jedno lub dwustronnie lukowe zakonczenie o promieniu r=(0,2-r2)b, gdzie „b" oznacza szerokosc tasmy (4). 2. Lozysko wedlug zastrz. 1 znamienne tym, ze krawedzie panewki (1) i/lub czopa (2) maja ukosne zakonczenie (7) i/lub (7) pod katem od 5° do 60°.126373 cni126373 «*» 00 °^ ^O Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 Cena 100 zl PL