Opis patentowy opublikowano: 10.03.1981 109331 [C~Y iELNIAl Uredu Patentowego 1 KUij IzcLclo^ii • ej Imwij 1 Int. Cl.2 E2ID 19/00 Twórca wynalazku: Uprawniony z patentu: Gewerkschaft Eisenhiitte Westfalia, Liinen (Re¬ publika Federalna Niemiec) Korpus obudowy tarczowej Wynalazek dotyczy korpusu obudowy tarczowej zawierajacej tarcze zawalowa, umieszczona prze¬ gubowo miedzy stropnica a spagnica i co naj¬ mniej jeden hydrauliczny stojak, który jest wla¬ czany ruchomo przegubowo miedzy spagnica, a stropnica lub tarcza zawalowa.Takie korpusy obudowy tarczowej sa w róznych wykonaniach znane. Hydrauliczne stojaki sa przy tym umieszczone ruchomo swobodnie przegubowo miedzy spagnica a tarcza zawalowa lub stropnica, ze one przy wsuwaniu i wysuwaniu wykonuja ruch wychylania w plaszczyznie zgodnej z po¬ kladem, pozostajacej prostopadle do sciany. To prowadzi do tego, ze przychylajace sie stemple podrywaja sie przy ich wsuwaniu znacznie bar¬ dziej wobec polozenia zgodnego z pokladem, wzgle¬ dnie jego polozenia zadanego.Wskutek tego zmniejsza sie znacznie przy wsu¬ waniu stojaka sila podpierajaca stojaka, przeno¬ szona przez stropnice na strop. Musi wiec stojak przy polozeniu wsuwania silniej podpierac strop tak, ze moze wiecej nie wystarczyc sily podpiera¬ jacej dla dostatecznie pewnego podtrzymania.Trudnosci wynikajace ze zmiennego pochyle¬ nia stojaka moga byc pokonane przez to, ze sto¬ jak jest przewymiarowany w stosunku do jego sily nosnej tak, ze on takze, w polozeniu silnego wsu¬ niecia, podpiera strop jeszcze z wystarczajaco du¬ za sila podpierajaca. To ma jednak niekorzysc, ze sila podpierajaca stojaka w polozeniu silnego wy¬ suniecia jest nadmiernie duza, co ze wzgledu na 10 15 20 25 30 silne obciazenie spagu moze byc niepozadane dla czesci stropu i spagu. Oprócz tego trzeba w tym przypadku bardzo mocno umieszczac stojak o wiekszej srednicy.Zadaniem wynalazku jest takie uksztaltowanie korpusu obudowy tarczowej, w sposób szczegól¬ nie przydatny pod wzgledem budowy, ze strop bez wzgledu na zmienne pochylenie stojaka, jest takze w polozeniu silnego wsuniecia stojaka pod¬ trzymywany z wystarczajaco duza sila podpiera¬ jaca, jednak bez przewymiarowania samego hy¬ draulicznego stojaka i tak powinien byc wysta¬ wiony, ze on przy niepotrzebnym lub niepozada¬ nym silnym wysunieciu przenosi do stropu duza sile .podpierajaca. Wynalazek jest przy tym, zwla¬ szcza przystosowany do takiego korpusu obudowy tarczowej, w którym stempel lub stemple sa wlaczone ruchomo przegubowo, miedzy stropnice stropu wystajaca do sciany a spagnica, poniewaz osiaga sie przy takich korpusach obudowy tar¬ czowej, szczególnie silne pochylenie stojaka.Wynalazek jest scharakteryzowany przez to, ze na spagnicy jest umieszczony co najmniej jeden stojak podpierajacy nie polaczony ze stropnica, na którym stropnica, przy ustalonym wstepnie wsuwie hydraulicznego stojaka jest opuszczana.Korzystnie stojak podpierajacy sklada sie rów¬ niez z hydraulicznego stojaka, którego skok jest jednak mniejszy od skoku stojaka, polaczonego ruchomo przegubowo ze stropnica i spagnica. 109 331109 331 3 Krótki stojak podpierajacy umieszczony na spagnicy, zaczyna dzialac tylko wtedy, gdy strop¬ nica przy wsuwie stojaka glównego jest tak da¬ leko opuszczana, ze ona opiera sie na stojaku pod¬ pierajacym. W tym przypadku stropnica jest nie tyllto podparta przez stojak glówny, ale takze przez stojak podpierajacy. To umozliwia podtrzy¬ mywanie stropu, takze przy wiecej lub mniej silnym wsuwaniu stojaka lub stojaków glównych i przy wiekszym odchyleniu tego stempla, z wy¬ starczajaco duza sila podpierajaca. Przy wiekszych miazszosciach pokladu stojaki glówne sa natomiast dalej tak wysuwane, ze stropnica jest odsuwana od stojaka lub stojaki podpierajacych i dalej jest podpierana tylko przez stojaki glówne. Po¬ niewaz w tym przypadku stojak glówny ma jed¬ nak nieznaczne pochylenie w stosunku do jego polozenia zadanego, wzglednie polozenia zgodnego z podkladem, mozna w tym przypadku podpierac strop tylko przez stojak glówny z wystarczajaco duza sila podpierajaca.Zaleca sie umieszczenie lozyska stopowego stojaka lub stojaki podpierajacych w kierunku kroczenia, przed przegubem stopowym hydraulicznego sto¬ jaka na spagnicy podczas, gdy lozysko glowicowe jest umieszczone celowo w kierunku kroczenia poza przegubem glowicowym hydraulicznego sto¬ jaka, na stropnicy. W tym ukladzie stojak pod¬ pierajacy znajduje sie w chwili, w której on zadziala przy odsuwaniu stropnicy, zasadniczo w polozeniu zgodnie z pokladem, w którym on pod¬ piera strop z pelna sila podpierajaca. Stojak glówny Jest natomiast miedzy stropnica a spagnica tak umieszczony pochylo, ze on podtrzymuje strop¬ nice w jej srodkowym obszarze i przez to pod¬ piera strop w obszarze, w poblizu przodka.Zaleca sie dalej umieszczenie stojaka podpiera¬ jacego przegubowo elastycznie w jego lozysku stopowym na spagnicy, tego rodzaju, ze on jest trzymany w polozeniu stojacym na spagnicy, a przy obnizaniu stropnicy mozna go przeciagnac do lozyska glowicowego stojaka, na niej umieszczo¬ nego. Lozysko glowicowe stojaka sklada sie ko¬ rzystnie z panewki przegubowej rozszerzajacej sie do dolu w postaci lejka, w która wklada sie sto¬ jak podpierajacy glowica przegubowa, dopasowana do panewki przegubowej, przy obnizaniu strop¬ nicy.Poniewaz stojak podpierajacy tylko wtedy za¬ dziala, kiedy stojak glówny przy nieznacznej miazszosci pokladu wsuwa s.ie o wstepnie ustalo¬ ny wymiar, zaleca sie lozysko stopowe dla stem¬ pla podpierajacego tak, uksztaltowac ze on jest utrzymywany lekko rozlacznie w lozysku stopo¬ wym. Przy wiekszych miazszosciach pokladu moz¬ na wtedy stempel podpierajacy oddalac z jego lozyska stropowego na spagnicy. W przypadku zmniejszania sie w przebiegu wyrobiska miazszos¬ ci pokladu, osadza sie szybko stojak podpiera¬ jacy w lozysku stopowym, przez co sila podpie¬ rajaca korpus obudowy tarczowej jest podwyz¬ szona.Wedlug uprzywilejowanej postaci wykonania wynalazku spagnica ma w poblizu swojego przed¬ niego konca dwa, lezace w odleglosci od siebie lozyska stopowe, dla kazdorazowego osadzenia 4 stojaka podpierajacego. Jednoczesnie spagnica jest zaopatrzona w umieszczone naprzeciwko tych lo¬ zysk stopowych lozyska stopowe stojaka, prze¬ stawne w kierunku od strony podsadzki, dla hy- 5 draulicznego stojaka glównego korpusu obudowy tarczowej.Stojak podpierajacy mozna zwykle zachowac o mniejszej srednicy od hydraulicznego stojaka kor¬ pusu obudowy tarczowej. Skok stojaka podpiera¬ lo jacego i skok dluzszego stojaka glównego sa ce¬ lowo tak wzajemnie dobrane, ze przy pelnym wsu¬ nieciu stojaka glównego takze stojak podpiera¬ jacy jest w pelni wsuniety lub ma jeszcze maly skok dodatkowy. 15 Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w uprzywilejowanym przykladzie wykonania na ry¬ sunku w widoku z boku.Przedstawiony korpus obudowy tarczowej ma jedno lub wieloczesciowa spagnice 10, stropnice 11 20 i tarcze zawalowa 12, która jest polaczona przez przegub 13 z tylnym koncem, od strony podsadzki stropnicy 11 i przez przegub 14 z koncem od stro¬ ny podsadzki ze spagnica 10. Miedzy spagnica 10 a stropnica 11 jest wlaczony ruchomo swobodnie 25 przegubowo, co najmniej jeden hydrauliczny sto¬ jak teleskopowy 15. Przegub stopowy na spagni¬ cy 10 jest oznaczony 16, a 17 przegub glowicowy stojaka na stropnicy 11. Przeguby 16 i 17 sa celo¬ wo uksztaltowane jako przeguby kuliste, jak to ^ jest znane. Hydrauliczny stojak 15 jest rozciagany i polaczony ruchomo przegubowo ze spagnica 10 i stropnica 11.Zaleca sie zaopatrzenie korpusu obudowy tar¬ czowej w dwa hydrauliczne stojaki 15, które sa umieszczone w odleglosci obok siebie w kierunku wzdluznym kroczenia, jak to jest znane.Z rysunku jest widoczne, ze stojak 15 przy wsu¬ waniu i wysuwaniu zmienia swoje pochylenie wobec spagu 18 i stropu 19 w ten sposób, ze po¬ chylenie stojaków jest o tyle wieksze, im silniej stojaki sa wsuwane. Polozenie stropnicy 11 i tar¬ czy zawalowej J.2 przy silnym wsunieciu stojaka sa zaznaczone na rysunku linia punktowo-kres- kowa 11/ wzglednie 12' 15' jest oznaczona os wzdluzna stojaka 15 pochylonego w jego polozeniu 45 wsuwania. Jest widoczne, ze sila podpierajaca stojak 15 podtrzymujaca strop 19 przez stropnice 11, jest o tyle zmniejszona im silniej sa stojaki wsuwane i pochylane.Aby osiagnac takze przy silnym wsunieciu stem- 50 ple i silnym pochyleniu stojak wystarczajaca sile podpierajaca korpusu obudowy tarczowej, sa prze¬ widziane specjalne hydrauliczne stemple podpie¬ rajace 20, których dlugosc w polozeniu wsunietym i wysunietym jest znacznie mniejsza od dlugosci 55 hydraulicznego stojaka 15. Celowo korpus obudo¬ wy tarczowej ma dwa stojaki podpierajace 20, któ¬ re sa umieszczone równiez jak stojaki 15 w od¬ leglosci obok siebie w kierunku wzdluznym. Sto¬ jaki podpierajace 20 stoja w lozyskach stopowych «o 21, które sa umieszczone na przednim koncu spagnicy 10, w pewnej odleglosci od przegubów stopowych 16 stojaki 15 i celowo skladaja sie z pa¬ newek przegubowych lub tp. 22 sa oznaczone or¬ gany trzymajace, które trzymaja stojaki podpie- «5 rajace 20 w ich lozyskach stopowych 21, w wy-109 331 5 prostowanym polozeniu, dopóki one nie maja zad¬ nego styku ze stropnica 11. Korzystnie lozyska stopowe 21 z organami trzymajacymi 22 tak uksztaltowane, ze stojaki podpierajace 20 sa utrzy¬ mane elastycznie ruchomo — przegubowo w lo¬ zyskach stopowych 21, w ten sposób, ze one sa ruchomo przegubowo wszechstronnie ograniczone elementem sprezystym wobec sily powrotnej.Stropnica 11 ma na swojej stronie dolnej lozy¬ sko glowicowe dla kazdego stojaka podpieraja¬ cego 20, które sklada sie z panewki glowicowej rozszerzonej do tylu, w postaci lejka. Czesc wysu¬ wania hydraulicznego stempla podpierajacego 20 jest zaopatrzona w odpowiednia glowice kulista 24. Lozyska glowicowe 23, umieszczone na strop¬ nicy 11 w porównaniu do przegubów glowicowych 17 stojaki 15, przeniesione w kierunku od strony podsadzkowej.Przy wiekszych miazszosciach pokladu hydra¬ uliczne stojaki 15 korpusu obudowy tarczowej sa mniej lub bardziej wysuwane. Stropnica 11 przy¬ legajaca do stropu 19 jest odsuwana od stempli podpierajacych 20 i przenoszona dalej jedynie przez stojaki 15. Stojaki 15 sa tak uksztaltowane. ze one podpieraja w tych obszarach grubych warstw strop 19 z wystarczajaca sila podpiera¬ jaca. Poniewaz stojaki podpierajace 20 nie moga przy tym zadzialac, moga one byc wyjete ze swoich lozysk stropowych 21 na spagnicy 10 i wsu¬ niete.Przy nieznacznych miazszosciach pokladu hy¬ drauliczne stojaki 15 sa natomiast silnie wsuwane i odpowiednio silnie pochylane. Glowica przegu¬ bowa 24 krótszego stojaka podpierajacego 20 jest przeciagana, przy opuszczonej stropnicy 11 do otwartego lozyska glowicowego 23. To przeciaga¬ nie glowicy przegubowej 24 do lozyska glowico¬ wego 23 jest wspierane przez rozszerzenie w po¬ staci lejka lozyska glowicowego 23 i przez ela¬ styczne ulozyskowanie stojaka podpierajacego 20.Jezeli tylko stropnica 11 przylgnie do glowicy prze¬ gubowej 24 stojaka podpierajacego 20, stojak pod¬ pierajacy zadziala z pelna sila nosna. Stropnica 11 jest wtedy podpierana nie tylko przez pochylone stojaki 15, ale takze przez stemple podtrzymujace 20, stojace zasadniczo zgodnie z pokladem. Jesli tylko stojak podtrzymujacy 20 zadziala, sila pod¬ trzymujaca podwyzszona skokowo jest wywolywa¬ na do tego czasu tylko przez stojaki 15, przez co dalsze osiadanie stropu jest zapobiegniete jak naj¬ dalej na zewnatrz, przez utrzymywanie dopuszczal¬ nego wymiaru.Skok krótkoskokowy stojaka podpierajacego 20 i skok dlugoskokowy stojaka 15 sa celowo tak po sobie dostosowane, ze przy pelnym wsunieciu sto¬ jaka 15, takze stojaki podpierajace 20 sa w pelni wsuniete lub maja jeszcze pewny skok dodatkowy.Przekladka przedstawionego korpusu obudowy tarczowej nastepuje jak zwykle, za pomoca cylin¬ dra powrotnego 25, który jest umieszczony na spag- 6 nicy 10 korpusu obudowy tarczowej, a jego pod¬ pora znajduje sie w nie przedstawionym prze¬ nosniku przodkowym. Miedzy stropnica 11 a tarcza zawalowa 12 moze byc wlaczony hydrauliczny cy- 5 linder nastawny 26, który naciska wobec stropu 19 stropnice 11 w tylnym obszarze. PL