PL94218B2 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania o-chloroanilidu acetylooctowego z o-chloroaniliny i dwuketenu. o-Chloroanilid acetylooctowy stanowi cenny pólprodukt do syntezy barwników.

Znanych jest szereg sposobów wytwarzania tego zwiazku z o-chloroaniliny i dwuketenu. Sposoby, polegajace na prowadzeniu reakcji w srodowisku palnych rozpuszczalników organicznych, jak benzen, toluen lub ksylen albo w srodowisku 50% kwasu octowego, z dodatkiem octanu sodowego lub pirydyny jako katalizatora, nastreczaja trudnosci pod wzgledem bezpieczenstawa i higieny pracy i wymagaja hermetyzacji aparatury przemyslowej. Znane jest równiez prowadzenie tego procesu w srodowisku wodnym wobec octanu manganu, siarczanu cynku, chlorku glinu lub innych zwiazków nieorganicznych jako katalizatorów albo w obecnosci trójfenylofosfiny i trójetylenodwuaminy. W ostatnim z wymienionych wyzej sposobów stosuje sie dwu kete n o wysokim stopniu czystosci, bo zawierajacy 96,8% czystego zwiazku, która to czystosc trudno jest uzyskac w skali przemyslowej. Sposobem tym otrzymuje sie 99,8% o-chloroanilid z wydajnoscia 93,5%.

Sposobem wedlug wynalazku jako katalizatory reakcji syntezy o-chloroanilidu acetylooctowego dzialaniem dwuketenu na o-chloroaniline w srodowisku wodnym w temperaturze 10~50°C stosuje sie mieszanine acetonu i czterochlorku wegla oraz sladowe ilosci kwasu solnego. Na 1 czesc wagowa o-chloroaniliny uzywa sie 1,7-1,9 czesci wagowych wody, 0,001 czesc wagowa kwasu solnego oraz mieszanine 0,07 czesci wagowych acetonu i 0,03 czesci wagowych czterochlorku wegla.

Otrzymuje sie z wydajnoscia 88-90% o-chloroanilid acetylooctowy o zawartosci 99,5-99,8% czystego produktu i temperaturze topnienia 104—105°C.

Z uwagi na niezmiernie aktualny problem zmniejszenia do-fninimum badz calkowitego wyelimmowanto ze scieków substancji trujacych, w tym przypadku nieprzereagowanej o-chloroaniliny oraz o-chioroanilidu, które jut w bardzo malych ilosciach zabijaja bakterie uzywane do biologicznego oczyszczania scieków, korzystne jest prowadzenie sposobu wedlug wynalazku z zawracaniem odcieku z poprzednich partii syntezy. W tym celu wykonuje sie kolejno nastepujace po sobie cztery partie syntezy o-chloroanilidu acetylooctowego dzialaniem dwuketenu na o-chloroaniline w srodowisku wodnym w temperaturze 10-50°C, zawracajac odciek z pierwszej2 94 218 drugiej i trzeciej partii po wyodrebnieniu otrzymanego o-chloroanilidu acetylooctowego do nastepnej partii syntezy. Jako katalizatorów reakcji uzywa sie mieszaniny acetonu i czterochlorku wegla oraz w przypadku pierwszej partii syntezy kwasu solnego w wymienionych wyzej ilosciach, przy czym podane wyzej stosunki wagowe o-chloroaniliny, wody i mieszaniny acetonu i czterochlorku wegla stanowia w kazdej z prowadzonych partii wielkosc stala, zachowywana przez odpowiednie uzupelnianie wody i mieszaniny acetonu i czterochlorku wegla. Z odcieku po zakonczeniu czterech partii oddestylowuje sie znanym sposobem nieprzereagowana o-chloroaniline oraz rozpuszczalniki i wode i zawraca faze wodna destylatu do nastepnego cyklu syntezy, wykonywanego opisanym wyzej sposobem. Pozostalosc po destylacji poddaje sie znanym sposobem sprzeganiu ze zdwuazowana amina aromatyczna np. z 4-chloro-2-nitroanilina i po odfiltrowaniu uzyskanego pigmentu kieruje odciek do biologicznej oczyszczalni scieków.

Otrzymuje sie z wydajnoscia 89-94% o-chloroanilid acetylooctowy o zawartosci 99,5-99,8% czystego produktu i temperaturze topnienia 104-105°C.

Postepujac w ten sposób eliminuje sie z odcieku zawartosc o-chloroaniliny, o-chloroanilidu, dwu ketenu oraz acetonu, powstajacego w wyniku rozpadu dwuketenu, dzieki czemu odciek moze byc kierowany do biologicznej oczyszczalni scieków. Proces mozna prowadzic w zwyklej aparaturze przemyslowej, bez dodatkowej hermetyzacji, przy uzyciu okolo 94% dwuketenu z produkcji przemyslowej. Uzywana w sposobie wedlug wynalazku ilosc acetonu nie stanowi zagrozenia pozarowego.

Wynalazek ilustruja nastepujace przyklady, w których czesci i procenty oznaczaja czesci i procenty wagowe.

Przyklad I. Do 90 czesci wody dodaje sie 3,5 czesci acetonu 1,5 czesci czterochlorku wegla i 5 czesci 2% kwasu solnego. Przy temperaturze poczatkowej 10~20°C wkrapla sie do otrzymanego roztworu równoczesnie, przy energicznym mieszaniu, 51,8 czesci 98,5% o-chloroaniliny w ciagu 1,5 godziny oraz 39 czesci 94% dwuketenu w ciagu 1 godziny 45 minut.

Proces prowadzi sie w takich warunkach, by po wkropleniu reagentów temperatura masy reakcyjnej nie przekroczyla 45°C. Calosc miesza sie po zakonczeniu wkraplania reagentów energicznie w ciagu 3,5 godziny i po samorzutnym jej ochlodzeniu do temperatury 22°C odfiltrowuje sie osad o-chloroanilidu acetylooctowego, który przemywa sie 100 czesciami 3% kwasu solnego i 100 czesciami wody, a nastepnie suszy w temperaturze 60°C.

Otrzymuje sie 76,3 czesci 99,5% o-chloroanilidu acetylooctowego o temperaturze topnienia 104-105°C, Wydajnosc wynosi 90%.

Przykladll. 75 czesci odcieku, pozostalego z pierwszej partii syntezy, wykonanej sposobem opisanym w przykladzie I, uzupelnia sie 3,5 czesciami acetonu i 1,5 czesciami czterochlorku wegla oraz 15 czesciami wody i wykorzystuje jako srodowisko reakcji w drugiej partii syntezy, postepujac sposobem, opisanym wyzej dla pierwszej partii. Otrzymuje sie 76,3 czesci 99,5% o-chloroanilidu acetylooctowego o temperaturze topnienia 104-105°C. Wydajnosc drugiej partii wynosi 90%. 76 czesci odcieku, pozostalego z drugiej partii syntezy, uzupelnia sie 3,5 czesciami acetonu i 1,5 czesciami czterochlorku wegla oraz 14 czesciami wody i wykorzystuje jako srodowisko reakcji w trzeciej partii syntezy, postepujac sposobem, opisanym wyzej dla pierwszej partii. Otrzymuje sie 77 czesci 99,5% o-chloroanilidu acetylooctowego o temperaturze topnienia 104-105°C. Wydajnosc trzeciej partii wynosi 90,8%. 76 czesci odcieku, pozostalego z trzeciej partii syntezy, uzupelnia sie 3,5 czesciami acetonu i 1 czescia czterochlorku wegla oraz 14 czesciami wody i wykorzystuje jako srodowisko reakcji w czwartej partii syntezy, postepujac sposobem, opisanym wyzej dla pierwszej partii. Otrzymuje sie 76 czesci 99,5% o-chloroanilidu acetylooctowego o temperaturze topnienia 104-105°C Wydajnosc czwartej partii wynosi 89,2%. 80 czesci odcieku, pozostalego z czwartej partii, laczy sie z 800 czesciami przemywek z czterech partii, alkalizuje lugiem sodowym do pH 8-9 i poddaje destylacji, otrzymuje sie 18 czesci o-chloroaniliny, 10 czesci acetonu 4 czesci czterochlorku wegla i 100 czesci wody. Faze wodna destylatu wraz z zawartym w niej acetonem, czterochlorkiem wegla i o-chloroanilina zawraca sie do nastepnego cyklu syntezy, obejmujacego 4 partie, prowadzone opisanym wyzej sposobem. Pozostalosc po destylacji poddaje sie sprzeganiu ze zdwuazowana 4-chloro-2-rntroanilina. Po odfiltrowaniu otrzymanego pigmentu pozostaje odciek nie zawierajacy o-chloroaniliny, o-chloroanilidu acetylooctowego, acetonu, czterochlorku wegla ani dwuketenu.

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania o-chloroanilidu acetylooctowego dzialaniem dwuketenu na o-chloroaniline w srodowisku wodnym w temperaturze 10-50°C w obecnosci katalizatorów, z na rr^^e n ny tym, ze na 1 czesc wagowa o-chloroaniliny stosuje sie 1,7-1,9 czesci wagowych wody oraz 0,001 czesc wagowa kwasu solnego i mieszanine 0,07 czesci wagowych acetonu oraz 0,03 czesci wagowych czterochlorku wegla jako katalizatorów. Prac. Poligraf, UP PRL naklad 120+18 Cena 10 zl