PL87662B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia chlorowcosrebrowyeh emulsji fotograficznych o dowolnej charakterystyce i przeznaczeniu.Dotychczas znane metody wytwarzania chloro- wcosrebrowych emulsji fotograficznych opieraly sie na zelatynie, która bedac produktem przerób¬ ki surowców zwierzecych, nie posiada powtarzal¬ nych wlasciwosci, zalezacych w duzym stopniu od rodzaju i gatunku surowca. Mimo tego, zelatyna jest dotychczas najwazniejszym, obok soli srebra, surowcem stosowanym w przemysle fotochemicz¬ nym. Zelatyna fotograficzna spelnia w produkcji materialów fotograficznych caly szereg funkcji majac miedzy innymi wplyw na zarodkowanie, wzrost i formowanie krysztalów halogenków sre¬ bra, na ksztaltowanie wartosci sensytometrycznych w drugim dojrzewaniu a ponadto dziala jako ko¬ loid ochronny i zabezpiecza przed sklejaniem sie krysztalów halogenków srebra.Celem wynalazku bylo opracowanie sposobu wy¬ twarzania chlorowcosrebrowych emulsji fotogra¬ ficznych w srodowisku bezzelatynowym w celu wyeliminowania trudnosci zwiazanych z uzyska¬ niem powtarzalnych szarz zelatyny fotograficznej oraz uniezaleznienia sie od wad jakie zelatyna posiada.Stwierdzono, ze w wodnym bezzelatynowym srodowisku, w obecnosci substancji powierzchnio¬ wo czynnej mozna uzyskac róznorodne formy kry- i* staliczne z korzystnymi dla procesów fotograficz¬ nych postaciami plaskich tabliczek.Istota wynalazku, polega na zastapieniu zela¬ tyny substancja powierzchniowo czynna, korzyst¬ nie niejonowa substancja powierzchniowo czynna, w pierwszym etapie wytwarzania emulsji chloro¬ wcosrebrowych, kiedy to zachodzi stracanie i doj¬ rzewania fizyczne krysztalów halogenków srebra.W etapie tym zostaja uksztaltowane wszystkie najwazniejsze wlasnosci takie jak swiatloczulosc, kontrastowosc, zadymienie, zdolnosc rozdzielcza i inne.Do opracowania receptur na poszczególne typy emulsji wykorzystano znane i stosowane receptu¬ ry produkcyjne. Wiekszosc parametrów technolo¬ gicznych decydujacych o wlasciwosciach produ¬ kowanych emulsji jak na przyklad sklad roztwo¬ rów podstawowych, ilosc wlewek, sposobów stra¬ cania, stezenia i nadmiar jonów chlorowcowych, dodatek jodków, amoniaku, i tym podobne dzia¬ la podobnie i moze byc nie zmieniana przy przej¬ sciu z receptury zelatynowej na bezzelatynowa.Brak zelatyny w pierwszym etapie wytwarzania emulsji sposobem wedlug wynalazku stwarza caly szereg korzysci i zalet otrzymywanego w ten spo¬ sób materialu fotograficznego, a mianowicie dzie¬ ki temu, ze substancje powierzchniowo czynne zwilzajac powierzchnie krysztalów na granicy faz cialo stale—ciecz, latwo sie desorbuja i nie wbu¬ dowuja sie do wnetrza krysztalów jak zelatyna, 87 662 ,/V87 662 mozna uzyskiwac krysztaly pozbawione w duzym stopniu centrów wewnetrznych, które normalnie, konkurujac w tworzeniu obrazu utajonego z cen¬ trami powierzchniowymi, zazwyczaj obnizaja swia- tloczulosc ogólna materialu. Z drugiej strony, kie¬ rujac odpowiednio procesem poprzez dozowanie wtracen jonów obcych do sieci krystalicznej ^- jonów jodkowych, metali itp., mozna wewnetrzne centra czulosci celowo wzmocnic, co jest korzyst¬ ne dla materialew przeznaczonych dla promienio¬ wania przenikliwego (promienie rentgenowskie, gamma). Inna zaleta emulsji bezzelatynowych jest ich niespotykana stabilnosc: i tak na przyklad emulsja przechowywana w srodowisku wodnym, w normalnych warunkach temperaturowych, w ciemnosci, przez wiele miesiecy nie zmienia nic ze swych wlasciwosci sensytometrycznych. Rów¬ niez po dyspersji w odpowiedniej zelatynie i nor¬ malnym dojrzewaniu chemicznym, otrzymany ma¬ terial fotograficzny wykazuje wielokrotnie wiek¬ sza stabilnosc i odpornosc na starzenie.Stosujac sposób wedlug wynalazku eliminuje sie pracochlonne i zmudne etapy schladzania i krzepniecia oraz rozdrabniania i plukania emul- 2.1 sji konieczne przy produkcji emulsji zelatynowej znanymi sposobami. Równiez w stosunku do no¬ woczesniejszych metod flokulacji emulsji, zaste¬ pujacych wymienione etapy produkcji, sposób wedlug wynalazku ma te wyrazna przewage, ze jest niezawodny i nie wymaga zadnych, niekiedy drogich czynników flokujacych.Jeszcze inna zaleta emulsji bezzelatynowej wy¬ twarzanej sposobem wedlug wynalazku jest to, ze moze ona byc redyspergowana w zelatynie lub innym srodowisku o dowolnej koncentracji i w do¬ wolnej ilosci, co pozwala otrzymywac zarówno emulsje o duzym stezeniu srebra jak i materialy cienkowarstwowe.Nizej podane przyklady ilustruja sposób wedlug wynalazku nie ograniczajac zakresu wynalazku Przy sporzadzaniu emulsji bezzelatynowych wy¬ chodzi sie ze znanych receptur literaturowych lub produkcyjnych.Przyklad" I. Sporzadza sie amoniakalna emulsje negatywowa — drobnoziarnista wychodzac z recepty wg ksiazki: P. Glafkidesa „Chimie et physiaue photographiaues", rozdzial XIX, str. 369 przygotowujac wlewki A, B i C.Wlewka A Temp. 45° C Wlewka B Wlewka C woda destylowana bromek potasu jodek potasu zelatyna aktywna substancja powierzchniowo czynna, nie¬ jonowa (Rokanol OC-21, addukt tlehku etylenu z alkoholem oleocetylowym.Produkcja: Nadodrzanskie Zaklady Przemyslu Organicznego „Rokita") woda destylowana azotan srebra amoniak 25% woda destylowana zelatyna kwas octowy 50% Emulsja porównawcza 200 cm8 63 g 2 g g — 480 cm' 75 g Emulsja bezzelatynowa Temp.°C 120 cm' 60 g 200 cm' 63 g 2g — g 480 cm' 75 g ~- 75 cm' (do rozpuszczenia osadu) 75 cm' Wlewke B wprowadza sie do wlewki A w ciagu pieciu minut po czym dojrzewa sie przez 20 mi¬ nut w temperaturze 35°C. Na zakonczenie dojrze¬ wania wlewa sie kwas octowy (wlewka C) i od¬ stawia do sedymentacji. Oddziela sie osad halo¬ genku srebra po czym dysperguje go w 8% roz¬ tworze odpowiednio aktywnej zelatyny. Dojrze- oo 65 wanie chemiczne, przygotowanie oblewu, oblew itd. prowadzi sie w zwykly sposób stosowany przy emulsjach zelatynowych.Przyklad II. Sporzadza sie wysokoczula ne¬ gatywowa emulsje bezamoniakalna przygotowu¬ jac wlewki A, B i C.5 87662 9 Wlewka A Temp. 69°C Wlewka B Wlewka C woda destylowana bromek potasu jodek potasu zelatyna substancja powierzchniowo czynna, nie¬ jonowa, Rokanol OC-21 woda destylowana azotan srebra zelatyna Emulsja porównawcza 440 cm8 48 g 1,8 g 8.8 g 405 cm3 44 g 160 g Emulsja bezzelatynowa Temp. 40°C 440 cm8 48 g 1,8 g g 405 cm3 44 g — 195 cm3 wlewki B wprowadza sie w ciagu 90 se¬ kund do wlewki A, a reszte wlewki B w ciagu ao 33 minut, po czym miesza sie przez dalsze 2 mi¬ nuty a nastepnie odstawia do sedymentacji. Po sedymentacji i oddzieleniu (i ewentualnym prze¬ myciu woda destylowana) krysztaly redysperguje sie w 6—10% roztworze aktywnej zelatyny i doj- 25 rzewa z dodatkiem soli zlota. Dalsze etapy pro¬ wadzi sie w sposób stosowany przy emulsji ze¬ latynowej. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia jpa&einitowe ^ 1. Sposób wytwarzania chlorowcosrebrowych emulsji fotograficznych, znamienny tym, ze kry¬ sztaly halogenków srebra straca sie i poddaje dojrzewaniu fizycznemu w wodnym bezzelatyno- wym, srodowisku stanowiacym wodny roztwór sub¬ stancji powierzchniowo czynnej, po czym wydzie¬ lone nieplukane krysztaly halogenków srebra dy¬ sperguje sie w roztworze odpowiednio aktywnej zelatyny a nastepnie prowadzi sie dojrzewanie chemiczne w znany sposób. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako substancje powierzchniowo czynne stosuje sie rozpuszczalne w wodzie zwiazki niejonowe lub amfolityczne.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze stracanie i dojrzewanie fizyczne prowadzi sie w temperaturze 20—50°C. PL