PL76713B1 - - Google Patents

Description

Uprawniony z patentu: Girling Limited, Birmingham (Wielka Brytania) Hamulec tarczowy do pojazdów Przedmiotem wynalazku jest hamulec tarczowy do pojazdów, w którym zespoly wkladek ciernych dociskanych do tarczy hamulcowej sa umieszczone we wsporniku obejmujacym obustronnie tarcze ha¬ mulcowa na czesci jej obwodu i prowadzonym pod¬ czas wykonywania ruchu wzgledem tej tarczy na nieruchomym elemencie nosnym umieszczonym z jednej strony tarczy hamulcowej, przy czym w jednym z ramion wspornika jest umieszczony silownik powodujacy docisniecie jednego zespolu wkladek ciernych bezposrednio do jednej po¬ wierzchni tarczy hamulcowej zas drugi zespól wkladek ciernych jest dociskany na skutek dziala¬ nia reakcji wywolanej praca silownika powoduja¬ cej przesuniecie wspornika w stosunku do nieru¬ chomego elementu nosnego równolegle do osi tar¬ czy hamulcowej.Znane tarczowe uklady hamulcowe nie zawieraja przynajmniej trzech rozmieszczonych osiowo i pro¬ mieniowo nieciaglych powierzchni wspólplaszczy- znowych tworzacych calosc z wewnetrznymi po¬ wierzchniami czolowymi czlonów prowadzacych.Celem i zadaniem wynalazku jest zredukowanie momentu wypadkowego dzialajacego na wspornik.Zgodnie z wynalazkiem w hamulcu wspomniane¬ go typu wspornik podczas swego ruchu w kierun¬ ku równoleglym do osi tarczy hamulcowej, ma prowadzenie pomiedzy para przeciwleglych pro¬ wadnic równoleglych do osi tarczy i umieszczo¬ nych po przeciwnych stronach jej obwodu oraz 2 tworzacych czesci nieruchomego elementu nosnego, przy czym kazda z prowadnic posiada ramie z przedluzeniem przebiegajacym ponad tarcza ha¬ mulcowa i znajdujacym sie naprzeciw wewnetrz- 5 nej powierzchni prowadnic, z których kazda jest utworzona przez co najmniej trzy oddalone od sie¬ bie w kierunku osiowym i promieniowym po¬ wierzchnie prowadzace, lezace w tej samej plasz¬ czyznie, na których to powierzchniach wspornik io ma slizgowe prowadzenie podczas ruchu w kierun¬ ku równoleglym do osi tarczy hamulcowej.Korzystnie wolny koniec kazdego z ramion pro¬ wadnic siega przynajmniej do plaszczyzny przecho¬ dzacej przez powierzchnie tarczy hamulcowej prze- 15 ciwlegla do nieruchomego elementu nosnego umieszczonego po jednej stronie tej tarczy.Najkorzystniej jest, jesli dwie powierzchnie pro¬ wadzace lezace w tej samej plaszczyznie znajduja sie na dwóch przeciwleglych koncach kazdej z pro- 20 wadnic, a trzecia powierzchnia prowadzaca znaj¬ duje sie pomiedzy dwoma koncami kazdej z pro¬ wadnic.Zastosowanie trzeciej pary powierzchni prowa¬ dzacych ma na celu zredukowanie momentu wy- 25 padkowego dzialajacego na wspornik, który to mo¬ ment powoduje przy uruchomieniu hamulca ten¬ dencje do obrotu katowego wspornika wokól jego glównej osi wzdluznej.Wewnetrzne i zewnetrzne konce ramion pro- 30 wadnic, liczac w kierunku promieniowym, siegaja 7671376713 do wewnetrznie lub zewnetrznie skierowanych wy¬ stepów tworzacych oparcie zabezpieczajace przed ruchem wspornika w kierunku promieniowym do wewnatrz.Najkorzystniej jest jesli wystepy przy we¬ wnetrznych koncach ramion stanowia równiez oparcia zabezpieczajace przed promieniowym prze¬ sunieciem do wewnatrz zespolów wkladek ciernych dociskanych do tarczy hamulcowej za pomoca si¬ lownika umieszczonego w jednym z ramion wspor¬ nika prowadzonego w nieruchomym elemencie no¬ snym.Korzystnym jest jesli wspornik jest dociskany do wystepów przy zewnetrznych i wewnetrznych kon¬ cach ramion elementu nosnego za pomoca elemen¬ tów sprezystych dzialajacych pomiedzy wsporni¬ kiem i nieruchomym elementem nosnym, przy czym sprezyste elementy dociskowe maja na przy¬ klad postac dwóch sprezyn pracujacych na rozcia¬ ganie, umieszczonych na przeciwleglych koncach wspornika pomiedzy tym wspornikiem a nierucho¬ mym elementem nosnym. W innym wykonaniu sprezyste elementy dociskowe maja postac tak sa- , mo rozmieszczonych sprezyn pracujacych na sci¬ skanie.W obu tych przypadkach korzystnym jest jesli sprezyny te sa polaczone z elementami laczacymi wspólpracujacymi z przyleglymi do siebie czescia¬ mi wspornika i nieruchomego elementu nosnego a to w celu zapobiegniecia oddzieleniu sie wspor¬ nika od elementu nosnego w przypadku uszkodze¬ nia elementów dociskowych. Na przyklad kazde z ramion elementu nosnego w srodkowej czesci swej powierzchni wewnetrznej w stosunku do ob¬ wodu tarczy, ma wzdluzne rowki, w których umieszczone sa wypusty regulowane, najkorzyst¬ niej stanowiace czesc odginajacej sie podkladki i zamocowane do wspornika w celu uzyskania nie¬ zaleznego scislego polaczenia ksztaltowego pomie¬ dzy wspornikiem i nieruchomym elementem no¬ snym oraz ograniczenia wzglednych ruchów pomie¬ dzy wspornikiem i elementem nosnym w przy¬ padku, gdyby jeden lub oba sprezyste elementy dociskowe ulegly.uszkodzeniu lub z innych powo¬ dów przestaly dzialac.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w prze¬ kladach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia hydrauliczny hamulec tarczowy w wi¬ doku z boku, fig. 2 — hamulec w widoku od czola i czesciowo w przekroju wzdluz linii 2—2 zazna¬ czonej na fig. 1, fig. 3 — hamulec z fig. 1 w pól- widoku i pólprzekroju widziany z przeciwnej stro¬ ny jak na fig. 2, fig. 4 — hamulec w przekroju wzdluznym, fig. 5 — hamulec w przekroju zazna¬ czonym linia 5—5 na fig. 3, fig. 6 — inny przyklad wykonania hamulca, uruchamianego mechanicznie, równiez w przekroju wzdluznym podobnie jak w przypadku fig. 4, fig. 7 — dalszy przyklad wy¬ konania hamulca hydraulicznego w rzucie bocz¬ nym, fig. 8 — hamulec z fig. 7 w przekroju zazna¬ czonym na fig. 7 linia 8—8, fig. 9 — hamulec z fig. 7 w rzucie poziomym, fig. 10 — hamulec w rzucie czolowym, czesciowo w przekroju fig. 11 — hamulec z fig. 7 w przekroju zaznaczo¬ nym linia 11—11 na fig. 10, fig. 12 — kolejny przy¬ klad wykonania hydraulicznego hamulca tarczowe¬ go w rzucie bocznym, fig. 13 — hamulec z fig. 12 w rzucie czolowym, fig. 14 — hamulec w pólwido- ku i pólprzekroju widziany od strony przeciwnej 5 niz na fig. 13, fig. 15 — hamulec z fig. 12 w prze¬ kroju zaznaczonym linia 15—15 na fig. 13, fig. 16 — dalszy przyklad wykonania hydraulicznego hamulca tarczowego w rzucie bocznym, fig. 17 — hamulec z fig. 16 w widoku od czola i czesciowo w prze- io kroju zaznaczonym linia 17—17 na fig. 1, fig. 18 — hamulec z fig. 16 czesciowo w widoku,' czesciowo w przekroju zaznaczonym linia 18—18 na fig. 16, fig. 119 — hamulec w przekroju zaznaczonym linia 19—19 na fig. 18 a fig. 20 inny przyklad wykona- 15 nia hamulca w przekroju takim samym jak na fig. 19.Hydrauliczny hamulec tarczowy przedstawiony na fig. 1 do 5 ma staly element nosny 1 zamoco¬ wany za pomoca srub do nieruchomej czesci po- 20 jazdu i umieszczony po jednej stronie tarczy ha¬ mulcowej.Nieruchomy element nosny 1 ma budowe jedno¬ lita i najkorzystniej jest wykonany w postaci jed¬ noczesciowego odlewu. Element ten ma obwodowo 25 przebiegajacy mostek 2 usytuowany w plaszczyz¬ nie równoleglej do osi tarczy hamulcowej i zamo¬ cowany do nieruchomej czesci pojazdu za pomoca lapy 3. W kierunku do tylu, do przodu i na ze¬ wnatrz wzgledem mostka 2 rozciagaja sie dwie 30 prowadnice 4 usytuowane przeciwlegle w stosunku do obwodu tarczy. Kazda z prowadnic 4 sklada sie z ramienia 5 o zakrzywionym zarysie, zakonczone¬ go na swym przednim koncu przedluzeniem 6 prze¬ biegajacym ponad krawedzia tarczy hamulcowej, 35 którego wolny koniec siega zasadniczo plaszczyzny przechodzacej przez powierzchnie robocza tarczy hamulcowej przeciwlegla do nieruchomego elemen¬ tu nosnego 1.Kazda ze zwróconych ku sobie wewnetrznych 40 powierzchni przedluzen 6 ma utworzona na niej powierzchnie prowadzaca 7, która stanowi czesc przedluzenia 6 i siega do jego wolnego konca. Na czesci powierzchni wewnetrznej kazdego z ra¬ mion 5, w miejscu oddalonym od przedluzenia 6 45 utworzona jest powierzchnia prowadzaca 8, lezaca w tej samej plaszczyznie co powierzchnia 7 i sta¬ nowiaca czesc ramienia 5. W srodkowej czesci po¬ wierzchni wewnetrznej kazdego z ramion 5 utwo¬ rzona jest trzecia powierzchnia prowadzaca 9, le- 50 zaca równiez w tej samej plaszczyznie co po¬ wierzchnie 7 i 8 i stanowiaca czesc ramienia 5.Powierzchnie prowadzace 7, 8 i 9 sa oddalone od siebie w kierunku równoleglym do osi tarczy, przy czym powierzchnie 7 i 8 leza po obu stronach po- 55 wierzchni 9 i sa od niej oddalone w kierunku pro¬ mieniowym z tym, ze jedna lezy blizej osi tarczy, a druga dalej od tej osi.Zewnetrzne w kierunku promieniowym konce wewnetrznych powierzchni ramion 5 przechodza 60 w wystepy 10 skierowane na zewnatrz, a we¬ wnetrzne konce tych powierzchni przechodza w wystepy 11 skierowane do wewnatrz i odchylo¬ ne w stosunku do wewnetrznej powierzchni ra¬ mion 5. 65 Wspornik 12 majacy zasadniczo ksztalt litery „U"5 76713 6 obejmuje z obu stron tarcze hamulcowa i jest osa¬ dzony na nieruchomym elemencie nosnym 1 po¬ miedzy prowadnicami 4. Wspornik sklada sie z dwóch zasadniczych czesci a mianowicie z ramie¬ nia 13 o ksztalcie zblizonym do litery „L", którego pozioma czesc 14 przebiega ponad tarcza hamulco¬ wa oraz z drugiego ramienia 15, które jest zamo¬ cowane do wolnego konca czesci poziomej 14 za pomoca dwóch srub 16 rozmieszczonych z dwóch stron obwodu tarczy hamulcowej, które to sruby wkrecone sa w gwintowane otwory ramienia 15 wspornika.Skrajne powierzchnie 17 ramienia 15 lezace po przeciwnych stronach obwodu tarczy wspólpracu¬ ja slizgowo z powierzchniami prowadzacymi 8 i 9 a skrajne powierzchnie 18 czesci poziomej 14 ra¬ mienia 15 wspólpracuja slizgowo z prowadzacymi powierzchniami 7 wykonanymi na przedluzeniach 6 ramion 5.Wewnetrzny koniec ramienia 15, liczac w kie¬ runku promieniowym, ma ukosne w przeciwnych kierunkach nachylone powierzchnie 19, które sa po¬ wierzchniami dodatkowymi i wspólpracuja slizgo¬ wo z powierzchniami wystepów 11 znajdujacych sie na wewnetrznych koncach ramion 5, a czesc pozioma 14 ramienia 15 ma równiez powierzchnie 20 nachylone w przeciwnych kierunkach i przebie¬ gajace ukosnie na zewnatrz, które to powierzchnie wspólpracuja slizgowo z wystepami 10 znajduja¬ cymi sie na przedluzeniach 6 ramion 5.Powierzchnie 19 i 20 wspornika 12 stale sa do¬ ciskane do wystepów 11 i 10 za pomoca sprezyn 21 pracujacych na rozciaganie i rozmieszczonych po obu stronach obwodu tarczy, które to sprezyny sa swymi dolnymi koncami zamocowane w row¬ kach 22 od spodu ramion 5. Górny koniec kazdej sprezyny 21 jest zamocowany do wystajacego ku dolowi wystepu 23 podkladki odginanej 24 umiesz¬ czonej pomiedzy wspornikiem 12 i lbem sruby 16 z boku tego wspornika. Kazda z podkladek odgi¬ nanych 24 ma przebiegajacy do dolu wystep 25 usytuowany pod katem do wystepu 23 i opierajacy sie o przylegla do niego zewnetrzna powierzchnie ramienia 13 wspornika. Ponadto podkladka ta po¬ siada skierowany na zewnatrz zaczep 26 wchodza¬ cy w osiowo przebiegajacy rowek 27 w ramie¬ niu 5.Zarówno wysokosc jak i szerokosc zaczepu 26 sa mniejsze od odpowiednich wymiarów wspólpracu¬ jacego z nim rowka 27 tak, ze normalnie zaczep ten nie styka sie ze sciankami rowka 27. Jesli jed¬ na lub obie sprezyny 21 ulegna peknieciu, wtedy zaczepy 26 uniemozliwiaja odlaczenie wspornika 12 od nieruchomego elementu nosnego 1.Ramie 13 wspornika zawiera silownik urucha¬ miajacy hamulec, majacy postac tloka 28 pracuja¬ cego w otworze 29 ramienia 13.Tlok 28 ma postac wypraski stalowej i jest uszczelniony uszczelnieniem ciernym 30 osadzonym w sciance cylindra oraz uszczelnieniem cisnienio¬ wym 31 umieszczonym' obok uszczelnienia cierne¬ go 30.Pierwszy zespól 32 wkladek ciernych, zawieraja¬ cy wkladke 33 zamocowana na plytce nosnej 34, jest umieszczony pomiedzy tlokiem 28 i tarcza ha¬ mulcowa i jest prowadzony pomiedzy wewnetrzny¬ mi powierzchniami 18 ramion 5. Wewnetrzny brzeg plytki nosnej 34 jest prowadzony na wystepie 11 nieruchomego elementu nosnego 1, a pomiedzy tym 5 wystepem i brzegiem plytki istnieje luz pozwala¬ jacy na ruchy wzgledne pomiedzy zespolem 32 wkladek ciernych i wspornikiem.Drugi zespól 35 wkladek ciernych wspólpracuja¬ cy z powierzchnia tarczy hamulcowej przeciwlegla io do nieruchomego elementu nosnego 1 jest zamoco¬ wany do wewnetrznej powierzchni ramienia 15 wspornika 12.Podczas uruchamiania hamulca plyn pod cisnie¬ niem doprowadzany do zamknietego konca otwo- 15 ru 29 powoduje przesuniecie tloka 28 wewnatrz otworu 29 dociskajac zespól 32 wkladek ciernych do sasiadujacej z tym zespolem powierzchni tarczy hamulcowej. Jednoczesnie wywolywana tym do¬ ciskiem reakcja wspornika 12 powoduje przesunie- 20 cie tego ostatniego wzgledem nieruchomego ele¬ mentu nosnego 1 w kierunku przeciwnym do ru¬ chu tloka powodujac tym samym docisniecie dru¬ giego zespolu 35 wkladek ciernych do przeciwle¬ glej powierzchni tarczy hamulcowej. Sila docisku 25 bezposrednio dociskanego zespolu 32 wkladek cier¬ nych jest przenoszona bezposrednio przez ramio¬ na 5 nieruchomego elementu nosnego. To znaczy, ze sila ta jest przenoszona przez to ramie, które zaleznie od kierunku obrotu tarczy, znajduje sie 30 za miejscem zetkniecia wkladek z tarcza, liczac w kierunku obrotu tarczy. Sila docisku posrednio dociskanego zespolu 35 wkladek ciernych jest przenoszona na prowadnice 4 poprzez wspornik 12.W najkorzystniejszym przypadku obciazenie po- 35 srednio dociskanego zespolu 35 wkladek jest przej¬ mowane przez powierzchnie prowadzace 7, znaj¬ dujace sie na ramieniu 5 nieruchomego elementu nosnego 1. Jednakze, jesli pomiedzy wspornikiem 12 a jego prowadnicami 4 wystepuje luz, sila 40 dzialajaca na posrednio dociskany zespól 35 wkla¬ dek ciernych wywoluje we wsporniku 12 moment obrotowy dzialajacy bezposrednio na powierzchnie prowadzaca 7, znajdujaca sie na przedluzeniu 6 oraz reakcje od tego momentu wystepujace na po- 45 wierzchniach 8 i 9 ramienia 5.W innym przykladzie wykonania pokazanym na fig. 6, czesci odpowiadajace czesciom hamulca we¬ dlug poprzedniego przykladu oznaczone takimi samymi oznaczeniami uzupelnionymi tylko litera 5° „a", tlok 28a jest wydrazony od strony doprowa¬ dzenia plynu roboczego i dziala swa zewnetrzna powierzchnia na bezposrednio dociskany zespól 32a wkladek ciernych.Przy normalnej pracy hamulca czynnik hydra- 55 uliczny pod cisnieniem jest doprowadzany pomie¬ dzy zamkniety koniec otworu 29a i tlok 28a uru¬ chamiajac hamulec tak jak to opisano Juz powy¬ zej, przy czym hamulec zawiera mechanizm 36 do- mechanicznego uruchamiania 36 skladajacy sie 60 z gwintowanego trzpienia 37 zamocowanego jed¬ nym koncem w denku tloka 28a i umieszczonego wewnatrz tulei 38 zamknietej na swym zewnetrz¬ nym koncu i osadzonej tym koncem przesuwnie w otworze 39 wykonanym w zewnetrznym ramie- 65 niu 14a wspornika 12. Krzywkowy czop 40 dziala-7 76713 8 na dno tulei za posrednictwem mimosrodowo osa¬ dzonego w nim popychacza 41, przenoszac na tu¬ leje 38 sile dzialajaca na dzwignie 42 zamocowana do czopa 40, do której wolnego konca przylozona jest sila przenoszona za pomoca srodków mecha¬ nicznych, na przyklad w postaci linki Bowde- na 43.W opisanym powyzej przykladzie wykonania przedstawionym na fig. 6 ,ruch pomiedzy trzpie¬ niem 37 i tuleja 38 podczas uruchamiania hamul¬ ca jest wykorzystywany do automatycznej regu¬ lacji wkladek ciernych w zespolach 32 i 35.W przykladzie wykonania hamulca pokazanym na fig. 7 do 11, podobnym do pokazanego na fig. 1 do 5 odpowiadajace sobie czesci maja dodatkowo oznaczenie litera „b" oprócz takich samych jak w poprzednim przykladzie oznaczen cyfrowych.W hamulcu tarczowym pokazanym na fig. 7 do 11 powierzchnie 19a i 20b wspornika 12b sa stale dociskane do wystepów 10b i llb nieruchomego elementu nosnego Ib za pomoca dwóch sprezyn 44 pracujacych na rozciaganie. We wspólosiowe otwo¬ ry gwintowane, znajdujace sie w srodku dlugosci ramion 5b, wkrecone sa sruby 45. Wolne konce 46 trzonów tych srub145 wystaja poza wewnetrzna powierzchnie tych ramion, maja zmniejszona sred¬ nice w stosunku do czesci gwintowanej i wchodza w osiowo przebiegajace wglebienia 47 wykonane w dodatkowej czesci wspornika 12b. Pomiedzy czo¬ lami wolnych konców 46 srub a dnem kazdego z wglebien 47 istnieje luz uzyskany przez odpo¬ wiednie wkrecenie srub. Konce 46 srub stanowia zaczepienie wewnetrznych konców sprezyn 44 pra¬ cujacych na rozciaganie, przy czym zewnetrzne konce tych sprezyn sa zaczepione na kólkach 48 przebiegajacych osiowo w kierunku do tylu od po¬ przecznej powierzchni 49 i usytuowanych w mniej wiecej w polowie dlugosci czesci poziomej 14b ramienia 13b wspornika.W przypadku uszkodzenia jednej lub obu tych sprezyn 44 konce 46 srub 45 wchodzace we wgle¬ bienie 47 zabezpieczaja przed odlaczeniem sie wspornika 12b od nieruchomego elementu nosner go Ib.Posrednio uruchamiany zespól 35b wkladek cier¬ nych zawiera wkladke cierna 50 zamocowana do sztywnej plytki nosnej 51 zamocowanej rozlacz¬ nie we wglebieniu ramienia 15b wspornika 12b i zabezpieczonej przed obrotem za pomoca osiowo przebiegajacego kólka 52.Dalsze cechy konstrukcyjne oraz dzialanie ha¬ mulca pokazanego na fig. 7 do 11 sa takie sam 9 jak w przykladzie przedstawionym na fig. 1 do 5.Hamulec tarczowy pokazany na fig. 12 do 15 jest -podobny do przedstawionego na fig. 1 do 6, a odpowiadajace sobie czesci oprócz takich samych oznaczen liczbowych sa oznaczone dodatkowo lite¬ ra „c". W hamulcu tarczowym pokazanym na fig. 12 do 15 silownik hydrauliczny sklada sie z dwóch tloków 52 pracujacych w dwóch równo¬ leglych do siebie otworach 53 wykonanych w ra¬ mieniu 13c wspornika.Powierzchnie 19c i 20c znajdujace sie na wspor¬ niku 12c sa stale dociskane do wystepów 10c i lic nieruchomego elementu nosnego lc za pomoca sworzni 54 z kolnierzami przechodzacych poprzez ukosne otwory 55 i 56 wykonane we wsporniku 12c i ramionach 5c oraz za pomoca sprezyn 57 pracujacych na sciskanie i dzialajacych pomiedzy 5 dwiema plytkami oporowymi 58, 59, z których plytka 59 opiera sie o kolnierz znajdujacy sie na jednym koncu sworznia 54 a plytka 58 opiera sie o wystep 60 otaczajacy otwór wykonany w ra¬ mieniu 5c, przez który przechodzi sworzen 54.Poza tym, zarówno konstrukcja jak i dzialanie hamulca pokazanego na fig. 12 do 15 jest taka sama jak hamulców przedstawionych na fig. 1 do 6.Hamulec tarczowy pokazany na fig. 16 do 19 jest podobny do wyzej opisanego przykladu po¬ kazanego na fig. 1 do 5, a oznaczenia liczbowe odpowiadajacych sobie czesci tych hamulców sa dodatkowo oznaczone literami „d".W hamulcu przedstawionym na fig. 16 do 19 wspornik 12d umieszczony jest pomiedzy po¬ wierzchniami prowadzacymi 7d, 8d i 9d, a ruch wspornika w kierunku promieniowym do we¬ wnatrz jest ograniczany przez powierzchnie 19d wspornika opierajace sie o wystepy lid na we¬ wnetrznych koncach prowadnic 4d. Sruba 61 jest umieszczona w gwintowanym otworze wykonanym w srodkowej czesci ramienia 5d na wysokosci osi tarczy hamulcowej. Wolny koniec 62 trzonu sru¬ by 61 wystajacy poza wewnetrzna boczna po¬ wierzchnie ramienia 5d ma mniejsza srednice od czesci gwintowanej sruby i wchodzi w osiowo przebiegajace wglebienie 63 wspornika. Pomiedzy czolowa powierzchnia wolnego konca 62 sruby 61 i dnem wglebienia 63 istnieje luz uzyskany przez odpowiednie wkrecenie sruby 61. Na koncach 62 srub 61 osadzone sa sprezyny 65 pracujace na sci¬ skanie pomiedzy dnem wglebienia 63 a odsadze¬ niem 66 utworzonym na trzonie sruby przez zmniejszenie jej srednicy na koncu. Sprezyny te sluza do stalego dociskania powierzchni 17 wspor¬ nika 12d do powierzchni prowadzacych 7, 8 i 9 znajdujacych sie na ramionach 5d.Koniec 62 sruby 61 stanowi równiez zaczep jed¬ nego konca sprezyny 67 pracujacej na rozciaga¬ nie, której drugi koniec jest zaczepiony na kól¬ ku 68 przebiegajacym osiowo do tylu od poprzecz¬ nej powierzchni 69 w srodkowej czesci ramienia 13d wspornika 12d.Dalsza sprezyna 70 pracujaca równiez na rozcia¬ ganie znajduje sie po obwodowo przeciwleglej stronie tarczy, a jej oba konce zaczepione sa od¬ powiednio o kolek 71 oraz o wystep 72 wystajacy do wewnatrz i lezacy na wspólnej osi ze sruba 61, Wystep 72 moze byc zastapiony kolkiem lub sruba podobna do sruby 61. We wszystkich tych przy¬ padkach pozadanym jest aby wystep 72 lub in¬ ny równorzedny element - mial srednice równa srednicy konca 62 sruby 61 w celu wzajemnej za¬ miany sprezyny 67 i 70 przeznaczonych do stale¬ go dociskania wspornika 12d do wewnatrz tak, aby wystepy 19d na wsporniku 12d byly w sta¬ lym kontakcie slizgowym z dodatkowymi wyste¬ pami lid, po których slizgaja sie one w czasie pracy hamulca.W przypadku uszkodzenia przynajmniej jednej 15 20 25 30 35 40 45 50 55 6076713 9 10 ze sprezyn 67 lub 70 koniec 62 sruby 61 lub wy¬ step 72 wchodzace we wglebienie 63 zabezpieczaja przed oddzieleniem sie wspornika 12d od nieru¬ chomego elementu nosnego Id.Poszczególne sprezyny 65 i 07 pracujace odpo¬ wiednio na sciskanie i na rozciaganie, moga byc równiez wykonane w postaci jednej sprezyny, któ¬ rej czesc pracuje na sciskanie a czesc na rozcia¬ ganie.Posrednio dociskany zespól 32b wkladek cier¬ nych zawiera wkladke cierna 73 zamocowana na plytce nosnej 74. Kolek 75 przechodzacy poprzez otwór wykonany zasadniczo w srodku dlugosci ra¬ mienia 15d siaga swym wewnetrznym koncem do wnetrza otworu wykonanego w promieniowej la¬ pie 76 plytki nosnej 74. Zewnetrzna, liczac w kie¬ runku promieniowym, powierzchnia plytki no¬ snej 74 jest dociskana do dodatkowych, rozmiesz¬ czonych obwodowo wystepów 77 znajdujacych sie na ramieniu 15d wspornika, za pomoca rozwidlo¬ nej sprezyny 78, która obejmuje kolek 75 na cze¬ sci jego obwodu, a konce 79 obu galezi tej spre¬ zyny sa zagiete do wewnatrz i opieraja sie o dwa ukosne, nachylone w przeciwnych kierunkach wy¬ stepy 80 plytki nosnej.Budowa i dzialanie hamulca pokazanego na fig. 16 do 19 nie wymagaja szczególowego objasnienia, poniewaz w pozostalym zakresie sa takie same jak w przypadku hamulca pokazanego na fig. 1 do 6.W przykladzie wykonania pokazanym na fig. 20 posrednio dociskany zespól 32d wkladek ciernych jest zamocowany za pomoca sruby 81 przechodza¬ cej przez otwór wykonany zasadniczo w srodku dlugosci ramienia 15d i wkreconej w gwintowany otwór wykonany w plytce nosnej 74, a czesc po¬ zioma 14d wspornika stanowi jedna calosc z jego ramieniem 15d. PL PL

Claims (19)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Hamulec tarczowy do pojazdów, w którym zespoly wkladek ciernych dociskanych do tarczy hamulcowej sa umieszczone we wsporniku obej¬ mujacym obustronnie tarcze hamulcowa na cze¬ sci jej obwodu i prowadzonym podczas wykony¬ wania ruchu wzgledem tarczy hamulcowej na nie¬ ruchomym elemencie nosnym umieszczonym z jed¬ nej strony tarczy hamulcowej, przy czym w jed¬ nym z ramion wspornika umieszczony jest silow¬ nik dociskajacy jeden zespól wkladek ciernych bezposrednio do jednej z powierzchni tarczy ha¬ mulcowej, zas drugi zespól wkladek ciernych jest dociskany posrednio do przeciwleglej powierzchni tarczy hamulcowej na skutek reakcji wywolanej dzialaniem silownika i powodujacej przesuniecie wspornika w stosunku do nieruchomego elementu nosnego równolegle do osi tarczy hamulcowej, znamienny tym, ze wspornik (12, 12a, 12b, 12c, 12d) podczas swego ruchu w kierunku równole¬ glym do osi tarczy ma prowadzenie pomiedzy pa¬ ra przeciwleglych prowadnic (4, 4b, 4c, 4d) rów¬ noleglych do osi tarczy i umieszczonych po prze¬ ciwnych^ stronach jej obwodu oraz tworzacych czesc nieruchomego elementu nosnego (1, la, Ib, lc, Id), przy czym kazda z prowadnic posiada ra¬ mie (5, 5a, 5b, 5c, 5d) z przedluzeniem (6, 6b, 6c, 6d) przebiegajacym ponad tarcza hamulcowa i znajdujacym sie naprzeciw wewnetrznej po¬ wierzchni prowadnic, z których kazda jest utwo¬ rzona przez co najmniej trzy oddalone od siebie w kierunku osiowym i promieniowym powierzch¬ nie prowadzace (7, 7b, 7C, 7d; 8, 8b, Sc, 8d; 9, 9b, 9c, 9d) lezacej w tej samej plaszczyznie, na któ¬ rych to powierzchniach wspornik ma slizgowe pro¬ wadzenie podczas ruchu w kierunku równoleglym do osi tarczy hamulcowej.

2. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tym, ze wolny koniec kazdego z ramion (5, 5b, 5c, 5d) siega przynajmniej do plaszczyzny prze¬ chodzacej przez powierzchnie tarczy hamulcowej przeciwlegla do nieruchomego elementu nosnego Xl, la, Ib, lc, Id).

3. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tym, ze dwie powierzchnie prowadzace i(7, 7b, 7c, 7d; 8, 8b, 8c, 8d) lezace w tej samej plaszczyznie znajduja sie na dwóch przeciwleglych koncach kazdej z prowadnic (5, 5b, 5c, 5d), a trze¬ cia powierzchnia prowadzaca (9, 9b, 9c, 9d) znaj¬ duje sie pomiedzy dwoma koncami kazdej z pro¬ wadnic.

4. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 1 do 3, zna¬ mienny tym, ze ramiona (5) przynajmniej swymi wewnetrznymi koncami siegaja do skierowanych do wewnatrz wystepów (11, llb, lic, lid) stano¬ wiacych oparcie zabezpieczajace przed ruchem wspornika wzgledem nieruchomego elementu no¬ snego przynajmniej w kierunku promieniowym do wewnatrz.

5. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 1 do 3, zna¬ mienny tym, ze ramiona (5) swoimi wewnetrzny¬ mi i zewnetrznymi koncami siegaja do skierowa¬ nych do wewnatrz wystepów (11, llb, lic, lid) i (10, lOb, lOc, lOd), stanowiacych oparcia zabez¬ pieczajace przed przesunieciem sie wspornika wzgledem nieruchomego elementu nosnego przy¬ najmniej w kierunku promieniowym do we¬ wnatrz.

6. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 1 do 5, zna¬ mienny tym, ze z przyleglymi do siebie czescia¬ mi wspornika i nieruchomego elementu nosnego wspólpracuja elementy laczace, ograniczajace ruch wspornika wzgledem nieruchomego elementu no¬ snego przynajmniej w kierunku promieniowym na zewnatrz.

7. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 6, znamien¬ ny tym, ze czescia skladowa elementów laczacych jest nastawny zaczep (26) zamocowany do wspor¬ nika i wspólpracujacy z wzdluznie przebiegaja¬ cym rowkiem (27) wykonanym w srodkowej cze¬ sci ramienia (5).

8. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 6, znamien¬ ny tym, ze kazde z ramion (5) ma na swej we¬ wnetrznej powierzchni, wzdluznie przebiegajacy rowek (27), z którym wspólpracuje jeden z dwóch nastawnych zaczepów i(26) zamocowanych do wspornika po obu przeciwleglych jego stronach.

9. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 7 i 8, zna- 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 6011 76713 12 mienny tym, ze zaczep (26) stanowi czesc odgina¬ nej podkladki zamocowanej na wsporniku, który z kolei jest wyposazony w sprezyne (21) pracuja¬ ca na rozciaganie, umieszczona pomiedzy pod¬ kladka odginana (24) nieruchomym elementem nosnym i sluzaca do docisniecia wspornika przy¬ najmniej do wewnetrznie skierowanych wyste¬ pów (11, llb) znajdujacych sie na wewnetrznych koncach ramion (5).

10. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 6, znamien¬ ny tym, ze w sklad elementów laczacych wchodzi czlon (46, 62) wystajacy poprzez otwór w ramie¬ niu (5b, 5d) i siegajacy swym wewnetrznym kon¬ cem do wnetrza wzdluznego rowka (47) wykona¬ nego w przyleglej powierzchni wspornika.

11. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 10, zna¬ mienny tym, ze w kazdym z ramion (4b) wyko¬ nany jest otwór, poprzez który przechodzi czlon (46) siegajacy swym wewnetrznym koncem do wnetrza wzdluznego rowka (47) wykonanego w przyleglej powierzchni wspornika.

12. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 10 i 11, znamienny tym, ze do czlonu (46) zamocowany jest jeden koniec sprezyny (44, 67) pracujacej na rozciaganie, a drugi koniec tej sprezyny jest za¬ mocowany do wspornika, przez co wspornik ten jest dociskany przynajmniej do wewnetrznie skie¬ rowanych wystepów (llb, lid) znajdujacych sie na wewnetrznych koncach ramion.

13. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 10, zna¬ mienny tym, ze pomiedzy wewnetrznym koncem czlona i dolna powierzchnia (64) rowka (63), w który ten czlon wchodzi, istnieje wolna przestrzen, a pomiedzy tym czlonem i dolna powierzchnia, rowka umieszczona jest sprezyna pracujaca na sciskanie i dociskajaca dodatkowe powierzchnie (17d, 8d, 9d) wspornika znajdujace sie po przeciw¬ leglej stronie hamulca, do nieruchomego elemen¬ tu nosnego.

14. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 13, zna¬ mienny tym, ze czlon ma postac sruby (61) wkre¬ conej w gwintowany otwór ramienia (4d), a czesc (62) trzonu sruby (61) stanowiaca jej wewnetrzny koniec ma zmniejszona srednice w stosunku do pozostalej czesci trzonu, a utworzony przez to zmniejszenie srednicy wystep (66) stanowi oparcie jednego konca sprezyny (65) pracujacej na sciska¬ nie.

15. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 13—14, znamienny tym, ze sprezyna (65) pracujaca na sciskanie stanowi przedluzenie sprezyny (67) pra¬ cujacej na rozciaganie, a sruba (61) tworzy jed¬ noczesnie opór konca sprezyny pracujacej na sci¬ skanie oraz zaczep sprezyny (67) pracujacej na rozciaganie, podczas gdy przeciwny koniec spre¬ zyny pracujacej na rozciaganie jest zamocowany do wspornika (12d).

16. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 6, zna¬ mienny tym, ze czesc skladowa elementów lacza¬ cych stanowi kolek (54) przechodzacy przez otwo¬ ry (55, 56) wykonane w dodatkowych lapach wspornika (12c) i w ramieniu (4c) stalego ele¬ mentu nosnego (lc).

17. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 6, zna¬ mienny tym, ze kazde z ramion (4c) ma lape z otworem (56) wspólosiowym w stosunku do otworu (55) wykonanego w dodatkowej lapie wspornika, a w kazdych dwóch wspólsrodkowych otworach (55, 56) umieszczony jest jeden z dwóch (54) znajdujacych sie po przeciwleglych stronach obwodu tarczy hamulcowej.

18. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 16 lub 17, znamienny tym, ze kolek (54) jest obciazony spre¬ zyna (57) dzialajaca w kierunku powodujacym do¬ ciskanie wspornika (12c) do wewnetrznie skiero¬ wanych wystepów (lic) znajdujacych sie przynaj¬ mniej na wewnetrznych koncach ramion nieru¬ chomego elementu nosnego.

19. Hamulec tarczowy wedlug zastrz. 18, zna¬ mienny tym, ze sprezyna (57) dziala pomiedzy zewnetrzna powierzchnia lapy znajdujacej sie na ramieniu nieruchomego elementu nosnego a wol¬ nym koncem kolka (54) sasiadujacego z ta po¬ wierzchnia. 10 15 20 25 30 35KI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 12 9 5 1f S3^2 £- 3f^3- 1KI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 riZn-d- 10 * 24] 16 13 12 l4Z3tzg_2- I \—\ i ozKI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 ^ ? 16 20 w 'f8 ^3-3- \sKI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 2ga 28a 31a 30a,12a 14a 15a 41 3 38 37, 33a35a 32aKI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 49 48 45 44 Y 16b -15b 51 35b f—"J—f- ot. .( ' OK / / / od 4b 4Q 48KI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 20b m jsm ii rm=7-R- 45. 46' 29& 28bKI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 15b 12b 14b £32g-11- 14d 32d 1dKI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 35c __ 32c JZEin- //?_ 34c Y///////A h 3=Ezs-12-KI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 ^3-13-KI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 12Q 15C ± JZEZa-14.KI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 fi n~15d 8d 61 ^3-16-te¬ rn 7) fFd 4d70 16d 69 68 JSJ33-17-KI. 47c,55/224 76713 MKP F16d 55/224 Md 75 19 76 29d J6d 12 ]4ci ' 29d A ^3-19- J ~1d Krak. Zakl. Graficzne Nr 1, zam. 139/75 Cena 10 zl PL PL