Wedlug niniejszego wynalazku docho¬ dzi sie do nowych polaczen arsenowych, odznaczajacych sie z jednej strony nad¬ zwyczajnem dzialaniem antiparazytowem, z drugiej niespodziewanym brakiem wla¬ snosci trujacych, a mianowicie otrzymuje sie przez zwiazanie dwóch róznych pierscieni heterocyklowych, lub jednego heterocyklo- wego z jednym aromatycznym, lub z reszta alifatyczna za posrednictwem grupy arse¬ nowej. W ten sposób otrzymuje sie mie¬ szane (niesymetryczne) polaczenia arse¬ nowe heterocyklowej natury ogólnego typu R-As-A$-R\ przyczem R jest reszta hete- rocyklowa niepodstawiona lub aromatyczna albo alifatyczna podstawiona lub nie.W celu otrzymania mieszanych hetero¬ cyklowych polaczen arsenu wspomniane¬ go rodzaju mozna np, postepowac w ten sposób, ze kondensuje sie heterocyklowy tlenek arsinowy wzglednie heterocyklowy chlorowiec arsinowy z heterocyklowym lub aromatycznym albo alifatycznym zwiaz¬ kiem arsinowym wzglednie heterocyklowym zwiazkiem arsinowym z heterocyklowym lub aromatycznym albo alifatycznym tlen¬ kiem lub chlorowcem, albo w ten sposób, ze mieszanine dwu róznych heterocyklo¬ wych kwasów lub tlenków arsinowych, albo mieszanine heterocyklowego kwasu wzgled¬ nie tlenku arsinowego redukuje sie aroma¬ tycznym lub alifatycznym kwasem wzgled*nie tlenkiem arsinowym lub w ten sposób, ze. utlenia sie odpowiednia mieszanine od¬ nosnych arsin, albo heterocyklowe polacze¬ nie arsenowe przeprowadza sie w odpo¬ wiednie mieszane polaczenie arsenowe z in¬ nem heterocyklowem polaczeniem arseno- wem lub aromatycznem albo alifatycznem polaczeniem arsenowem przez wzajemne dzialanie skladników w roztworze lub za¬ wiesinie, w pewnych wypadkach przy po¬ mocy ogrzewania, Przy • przeprowadzeniu kondensacji zwiazków arsinowych z tlenkami arsinowe- mi wzglednie chlorowcami arsinowemi od¬ kryto, ze przez obecnosc drobnych ilosci lagodnie dzialajacych srodków redukuja¬ cych, jak np. kwas podfosforowy i t d., uzyskuje sie znacznie korzystniejszy prze¬ bieg reakcji, czego dowodem jest zwiekszo¬ na wydajnosc.Jako materjalów wyjsciowych uzywa sie z korzyscia takich polaczen, zawierajacych podstawniki, które zdolne sa wywolywac dzialanie biologiczna lub wplywac n& roz¬ puszczalnosc produktów, albo dzialac w obu kierunkach. Jako odpowiednie podstawni¬ ki wchodza w rachube np. chlorowcowe, grupy aminowe, hydroksylowe, karboksy¬ lowe, sulfonowe i t. d. W podstawnikach, zawierajacych wodór podstawialny meta¬ lem, mozna tenze zobojetnic alkaljami.Podstawniki moga byc przytem podstawia¬ ne lub mozna je po tej reakcji podstawiac.Tak np. grupe aminowa mozna acetylowac lub podstawiac reszta metyleno-szczawia- no-siarkowa.Szczególnie skutecznemi okazaly siie mie¬ szane polaczenia arsenowe, zawierajace podstawnik W pierscieniu w polozeniu orto do atomu heterowego np. azotu (wzglednie do atomów heterowych).Przy wielkiej róznorodnosci szeregów heterocyklowych z jednej strony i aroma¬ tycznych i alifatycznych z drugiej strony nie mozna bylo przewidziec, ze drogi pro¬ wadzace do otrzymywania z aromatycz¬ nych i alifatycznych polaczen arsenowych beda odpowiednie równiez przy niniejszem postepowaniu.Heterocyklowe polaczenia arsenowe, wchodzace w rachube, jako materjaly wyj¬ sciowe przy niniejszem postepowaniu, moz¬ na otrzymac np. przez dwuazowanie hetero¬ cyklowych polaczen aminowych zawieraja¬ cych np, osobno lub wspólnie jako skladni¬ ki heterowe azot, siarke, tlen i t. p. i arse- nowaniepolaczen dwuazowyeh przez trak¬ towanie arseninami lub kwasem arseno¬ wym, Otrzymane tym lub innym sposobem heterocyklowe kwasy arsinowe przeprowa¬ dza sie w tlenki arsinowe, arsiny lub sy¬ metryczne polaczenia arsinowe, wchodzace w rachube w niniejszym wynalazku, jako materjaly wyjsciowe, przez redukcje np. kwasem siarkawym, wodorem iti statu nas- cendi „hydrosulfit", kwasem podfosfora- wym i t. d.Przyklad I. Czasteczke kwasu aina-chi- nolino-arsinowego i czasteczke kwasu orto- chinolino-arsinowego redukuje sie w roz¬ tworze wodnym przy 70° przez dodanie kwasu pódfosforowego. Zadane polaczenie arsenowe As = As N /y\ /y\ i ¦ ' " i ' otrzymuje sie w ten sposób jako zólto-czer- wony bezpostaciowy proszek.Przyklad II. Wodny roztwór równo- czasteczkowych ilosci kwasu 2-oksy-5-pify- dyloarsinowego i kwasu orto^chinolinoarsi- nowego zakwasza sie kwasem solnym i re¬ dukuje sie na goraco kwasy arsinowe przez dodanie podfosforynu sodowego do miesza¬ nych polaczen arsenowych. — 2 —As N As< N OH Nowe polaczenie przedstawia zólto- czerwony bezpostaciowy proszek.Przyklad III- Wodny roztwór równo- czasteczkowych ilosci kwasu orto-benzoar- sinowego i kwasu 2-oksy-5-pirydyloarsino- wego redukuje sie na goraco przez dodanie kwasu podfosforowego. Nowe polaczenie As A HOOC As OH N tworzy równiez bezpostaciowy zólto-czer- wony proszek. Przez traktowanie 1 mol. lugu sodowego otrzymuje sia rozpuszczal¬ na sól sodowa tegoz.Przyklad TVa). 26,3 g kwasu 3-nitro-4- oksyfenyloarsinowego z 21,9 g kwasu 2- oksy-5-pirydyloarsinowego rozpuszcza sie w 0,9 1 wody z dodatkiem okolo 30 cm3 10 N. lugu sodowego. Do tego roztworu doda¬ je sie, mieszajac, mieszanine 100 g chlorku magnezowego i 500 g hydrosulfitu sodowe¬ go i 2,6 1 wody. Cala te mieszanine o- grzewa sie, silnie mieszajac 2—3 godziny do 60°, przyczem wydziela zadane sy¬ metryczne polaczenie arsenowe jako bez¬ postaciowy jasnozólty proszek.H*N Otrzymana substancje odsacza sie za- pomoca ssacej pompy, przemywa kwasem solnym, alkoholem i eterem, i wówczas przedstawia ona dwuchlorowodorek. Przez zwilzenie drobnemi ilosciami stezonego lu¬ gu sodowego otrzymuje sie ciemno zabar¬ wiona homogeniczna mase, rozpuszczajaca sie w dowolnym stosunku klarownie w wo¬ dzie. b) Roztwór wodny tlenku, otrzymane¬ go z 21 g kwasu 2-oksy-5-pirydyloarsino- wego zadaje sie zakwaszonym kwasem solnym roztworem zwiazku arsinowego, o- trzymanego z równowaznej ilosci kwasu 3-amino-4-oksyfenyloarsinowego. Otrzy¬ muje sie polaczenie o budowie jak opisano w przykladzie IV, które wydziela sie w po»- staci zóltego osadu. Maly dodatek podfo- sforynu do zimnej mieszaniny reakcyjnej podnosi wydajnosc prawie do teoretycznej.Tak otrzymane polaczenie arsenowe oczy¬ szcza sie i osusza przez mycie stezonym kwasem solnym, alkoholem i eterem. c) Równoczasteczkowe ilosci 4, 4*' dwuoksy-3, 3'-dwuaminoarsenobenzolu i 2, 2-5, 5'-dwuarsenopirydylu poddaje sie dluzszy czas wzajemnemu oddzialywaniu w wodnej zawiesinie celowo przy podwyzszo¬ nej temperaturze. Przytem zachodzi wymia¬ na obu skladników i wytwarza sie syme¬ tryczne polaczenie arsenowe otrzymane jak w przykladzie IVa. Przeróbka i oczyszcze¬ nie jak pod IVa.Przyklad V. 25 g asymetrycznego po¬ laczenia arsenowego otrzymanego wedlug IVa sklóca sie z 25 cm3 wody i zadlaje roz¬ tworem 2,3 g rongalitu w 13 cm wody. Po — 3kilkugodzinnem staniu i czestem wstrzasa¬ niu powstaly zólty osad przemywa sie wo¬ da i suszy przemywajac alkoholo-eterem. 1 czasteczka produktu kondensacji NaOSOCHoNH rozpuszcza sie latwo w wodzie po dodaniu 2 czasteczek lugu sodowego. Przez rozpu¬ szczenie w rozcienczonym lugu sodowym i stracenie równoczasteczkowa iloscia kwasu solnego mozna substancje dobrze oczyscic.Po dodaniu alkalicznego roztworu nowego polaczenia, przy silnem mieszaniu do al¬ koholu, opada sól sodowa w zóltych klacz¬ kach, które sie odsacza i celowo suszy alko¬ holo-eterem. Otrzymana w ten sposób sól sodowa jest latwo rozpuszczalna w wo¬ dzie.Wynalazek wzbogaca bardzo technike w kierunku otrzymywania mieszanych (niesy¬ metrycznych) polaczen arsenowych prze¬ wyzszajacych znacznie odpowiednie sy¬ metryczne polaczenia. Wielokrotne do¬ swiadczenia wykazaly np., ze przy zastoso¬ waniu nawet drobnych ilosci tych polaczen, stanowiacych minimalna ilosc w stosunku do odpowiedniego symetrycznego polacze¬ nia arsenowego, osiagano skuteczne dziala¬ nie zwalczania zarazków chorobotwórczych.Wielokrotnie udalo sie przez jednorazowe stosowanie mieszanych polaczen arseno¬ wych usunac bezpowrotnie pasozyty wy¬ wolujace chorobe, np. trypanozomy.Wyzszosc tych mieszanych polaczen ar¬ senowych, otrzymanych wedlug wyna¬ lazku nad znanemi wynika np. z nastepu¬ jacych doswiadczen porównawczych wyko¬ nanych na myszach szczepionych trypa- nozoma nagana.Przy traktowaniu takich myszy zuje znane polaczenie: salwarsan wyka- HoN indeks1' 1:9 Symetryczne polaczenie arsenowe kwa¬ su 2-oksy-5-pirydylowego.HO As=As, OH „indeks" 1:25 N N Zas otrzymane wedlug wynalazku polacze¬ nie arsenowe z obu skladników np. wedlug przykladu IV NH2 „indeks'1 OH Przez indeks nalezy rozumiec stosunek dawki dzialajacej leczniczo (dosis curatii- va) do dawki, która jeszcze badane zwierze moze zniesc (dosis tolerata). PL PL PL