PL57629B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 30.VI.1969 57629 KI. 22 a • ^ bo MKP C09b khlOo UKD Wspóltwórcy wynalazku: mgr Wieslaw Haladaj, mgr Elzbieta Rybak, inz. Maria Haladaj Wlasciciel patentu: Wolskie Zaklady Przemyslu Barwników, Wola Krzy¬ sztoporska (Polska) Sposób wytwarzania pigmentów organicznych do barwienia tworzyw sztucznych Wynalazek dotyczy sposobu wytwarzania pig¬ mentów organicznych do barwienia tworzyw sztucznych o ogólnym wzorze 1, w którym A oznacza rodnik 4,4'-dwufenylenowy, 3,3'-dwuchlo- ro-4,4'-dwufenylenowy, 3,3'-dwumetylo-4,4'-dwufe- nylenowy albo 3-chloro^l,4-fenylenowy, B ozna¬ cza podstawnik 2-chlorofenylowy, 3-chlorofenylo- wy, 2-karbometoksyfenylowy, 2Hkarboetoksyfeny- lowy, 2-metylo-3-chlorofenylowy, 2-metylo-5- chlorofenylowy, 2-metylo-6-ohlorofenylowy, 2,5- chlorofenylowy 2-metoksy-4-chloro-5-metylofeny- lowy lub 4-chloro-2,5-dwumetoksyfenylowy.Jako wyjsciowe produkty do syntezy omawia¬ nych pigmentów organicznych stasuje sie barw¬ niki monoazokarboksylowe o ogólnym wzorze 2, w którym B ma wyzej podane znaczenie, otrzy¬ mywane w znany sposób na drodze reakcji sprzegania zdwuazowanych amin aromatycznych szeregu benzenowego, jak l-amino-2-chloroiben- zen„ l-amino-3-ohlorobenzen, l-amino-2-karbo- metoksybenzen, l-amino-2-karboetoksybenzen, 1- amino-3-chlorobenzen, 1-amino-2-metylo-5-chloro- benzen, l-amino-2-metylo-6-chlorobenzen, 1-amino- -2,5-dwuchlorobenzen, l-amino-2-metoksy-4-chlo- ro^5-metylobenzen i l-amino-2,5-dwumetoksy-4- -chlorobenzen, z kwasem 2-hydrokisy-3-naftoeso- wym.Stwierdzono, ze otrzymuje sie szereg pigmentów organicznych o róznych kolorach, jezeli barwniki monoazokarboksylowe o ogólnym wzorze 2, w 10 15 20 25 30 2 którym B ma wyzej podane znaczenie, podda sie reakcji z chlorkiem tionylu, a otrzymane chlorki barwników o ogólnym wzorze 3, w którym B ma wyzej podane znaczenie, podda sie reakcji kon¬ densacji z 4,4'-dwuaminodwufenylem, z 3,3'-dwu- chloro-4,4'-dwaiaminodwufenylem, z 3,3'-dwume- tylo-4,4/-dwuaminodwufenylem lub z 2-chloro-l,4- dwuaminobenzenem.Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze barwnik o ogólnym wzorze 2, w którym B ma wyzej podane znaczenie, w srodowisku bezwod¬ nego chlorobenzenu traktuje sie chlorkiem tiony¬ lu, stosujac na jeden mol barwnika okolo trzy mole chlorku tionylu. Proces prowadzi sie w tem¬ peraturze 70^80° w ciagu okolo dwóch godzin przy ciaglym mieszaniu produktu reakcji, a po oziebieniu wydziela sie z masy poreakcyjnej kry¬ staliczny chlorek barwnika, przemywa i suszy.Zaleta sposobu wedlug wynalazku jest stosowa¬ nie stosunkowo niskiej temperatury przy reakcji chlorku tionylu z barwnikiem monoazokarboksy- lowym, którki czas prowadzenia procesu oraz korzystny stosunek wagowy uzytego chlorku tio¬ nylu i barwnika monoazokarboksylowego, to jest jak 3:1, w wyniku czego uzyskuje sie chlorek barwnika z dobra wydajnoscia bez zanieczyszczen i zesmolen.Stosowanie lagodnych parametrów przy prowa¬ dzeniu reakcji chlorku tionylu w barwnikiem monoazokarboksylowym umozliwia równiez omi- 5762957629 niecie pracochlonnych czynnosci przy krystaliza¬ cji, saczeniu i .suszeniu chlorku barwnika karbo¬ ksylowego. Z punktu poreakcyjnego mozna odde¬ stylowac nieprzereagowany chlorek tionylu wraz z rozpuszczalnikiem w temperaturze do 60° pod zmniejszonym cisnieniem, a pozostaly chlorek barwnika karboksylowego w postaci pasty uzyc do kondensacji z odpowiednia dwuamina.Nastepnie sposób wedlug wynalakzu polega na tym, ze do bezwodnego chlorobenzenu wprowadza sie Jeden mol mezwodnej dwuaminy takiej jak benzydyna, 3,3'-dwuchloro-4,4,-dwuaminodwufenyl, 3,3,-dwumetylo-4,4'-dwuaminodwufenyl lub 2-chlo- ro-l,4-dwuaminobenzen, oraz okolo 1,5 mola piry¬ dyny, a utworzona mieszanine ogrzewa sie do oko¬ lo 70° i przy jej silnym mieszaniu dodaje maly¬ mi porcjami okolo 2,1 mola uprzednio przygotowa¬ nego chlorku barwnika monoazokarboksylowego.Proces kondensacji prowadzi sie w ciagu kilku go¬ dzin w temperaturze 70—80°, a nastepnie dodaje sie jeszcze okolo 1,5 mola pirydyny, stopniowo w ciagu dwóch godzin podnosi temperature masy reakcyjnej do okolo 130° i w tej temperaturze prowadzi sie proces 5—7 godzin, po czym utwo¬ rzony pigment odsacza sie, myje, suszy i roz¬ drabnia.Otrzymane sposobem wedlug wynalzaku pig¬ menty organiczne wykazuja bardzo duza odpor¬ nosc na dzialanie swiatla i wysokie temperatury i nadaja sie glównie do wybarwien tworzyw sztucznych termoplastycznych i termoutwardza- nych, a ponadto do wytwarzania farb i lakierów o duzej odpornosci termicznej. Poza tym omawia¬ ne pigmenty posiadaja doskonala odpornosc na migracje. 10 15 20 25 30 35 W przytoczonym nizej przykladzie, przedstawio¬ nym w celu objasnienia, lecz nie ograniczajacym wynalazku, opisano synteze pigmentów organicz¬ nych do barwienia tworzyw sztucznych.Przyklad. Do 170 czesci wagowych suchego chlorobenzenu wprowadza sie 16,6 czesci wago¬ wych wysuszonego barwnika monoazokarboksylo¬ wego, otrzymanego uprzednio na drodze sprzega¬ nia zdwuazowanych 7,6 czesci wagowych 1-amino- -2-karbometoksybenzenu z 9,6 czesciami wagowymi kwasu 2-hydroksy-3-narftoesowego, mieszanine ogrzewa sie do temperatury wrzenia rozpuszczalni¬ ka i oddestylowuje okolo 40 czesci wagowych chlo¬ robenzenu wraz z resztkami wody, zawartej we wprowadzonym do procesu barwniku.Pozostalosc chlodzi sie do temperatury 75° i stale mieszajac zadaje sie przez wkraplanie 16 czesciami wagowymi chlorku tionylu w ciagu 15 minut. Po tym czasie mase reakcyjna utrzymuje sie w ciagu dwóch godzin w temperaturze 70—80°, a nastepnie odstawia^ do krystalizacji. Wydzielony krystaliczny chlorek barwnika odsacza sie i prze¬ mywa 15 czesciami wagowymi oziebionego chloro¬ benzenu lub eteru naftowego. Osad suszy sie w su¬ szarce prózniowej w temperaturze do 60° i uzys¬ kuje sie 15 czesci wagowych chlorku barwnika karboksylowego.Nastepnie do 350 czesci wagowych chlorobenze¬ nu w temperaturze 70° wprowadza sie 3,6 czesci wagowych benzydyny i 2,25 czesci pirydyny. Stale mieszajac dodaje sie malymi porcjami 15 czesci wagowych uprzednio przygotowanego chlorku barwnika karboksylowego w ciagu 20 minut. Pro¬ dukt reakcji utrzymuje sie w temperaturze 70— 80° w ciagu 5 godzin stale mieszajac.Tabela wybarwien polichlorku winylu pigmentami organicznymi, otrzymanymi sposobem wedlug wynalazku L-P. 1 2 3 4. j ¦5 6 7 8 9 10 11 Monoamina do dwuazowania kolumna I 1-Amino-2-chlorobenzen 1 -Amino-3-chlorobenzen 1-Amino-2-karbometoksybenzen 1-Amino-2-karboetoksybenzen 1-Amino-2-metylo-3-chlorobenzen l-Amino-2-metyló-5-chlorobenzen l-Amino-2-metylo'-6-chlorobenzen i-Amino-2,5-dwuchlorobenzen l-Amino-2-meto^sy-4-chloro-5-me- tylobenzen 1-Amino-2,5-dwumetoksy-4-chlo- robenzen 1-Amino-2,5-dwuetoksy-4-chloro- benzen Dwuamina przy reakcji kondensacji kolumna II 3,3,-Dwuchloro-4,4,-dwuamino- dwufenyl 3,3'-Dwuchloro-4,4'-dwuamino- dwufenyl 4,4'-Dwuaminodwufenyl 4,4,-Dwuaminodwufenyl 4,4'-Dwuaminodwufenyl 4,4,-Dwuaminodwufenyl 4,4'-Dwuaminodwufenyl 1,4-Dwuamino-2-chlorobenzen 4,4,-Dwuaminodwufenyl 3,3'-Dwumetylo-4,4'-dwuamino- dwufenyl 3,3,-Dwumetylo-4,4,-dwuamino- dwufenvl Wybarwienie polichlorku winylu kol. III czerwony oranz szkarlat czerwien czerwien czerwien czerwien czerwien czerwien rubin fiolet fiolet57629 6 Po tym czasie dodaje sie druga porcje pirydy¬ ny w ilosci 2,25 czesci wagowych i stopniowo w ciagu dwóch godzin podnosi sie temperature masy rekcyjnej do 130°. Nastepnie w tej temperaturze prowadzi sie proces w ciagu 6 godzin. Po ukon¬ czeniu reakcji kondensacji utworzony pigment od¬ sacza sie, osad maceruje i myje wrzacym chloro- benzenem do uzyskania bezbarwnego przesaczu, dalej myje sie wrzacym etanolem i wreszcie wrza¬ ca woda. Otrzymany pigment o silnej barwie czer¬ wonej suszy sie w temperaturze 60—80°, a na¬ stepnie rozdrabnia. Uzyskuje sie 14,8 czesci wago¬ wych pigmentu.Ponizsza tabela obejmuje • pigmenty organiczne, które otrzymuje sie w podany na przyklad spo¬ sób, jezeli dwuazozwiazek, otrzymany przez zdwu- azowanie aminy podanej w I kolumnie, podda sie reakcji sprzegania z kwasem 2-hydroksy-3-naftoe- sowym, a otrzymany barwnik monoazokarboksy- lowy podda sie reakcji z chlorkiem tionylu i uzys¬ kany chlorek barwnika monoazokarboksylowego, podda sie reakcji kondensacji z dwuamina szeregu aromatycznego podana w kolumnie II. Natomiast w III kolumnie tabeli podano kolory wybarwien po¬ lichlorku winylu odpowiednimi pigmentami. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania pigmentów organicznych do barwienia tworzyw sztucznych o wzorze ogólnym 1, w którym A oznacza rodnik 4,4,-dwufenylowy, 10 15 20 25 3,3,-dwuchloro-4,4,-dwufenylenowy, 3,3'-dwumety- lo-4,4'-dwufenylenowy albo 2-chloro-l,4-fenyleno- wy, B oznacza podstawnik 2-chlorofenylowy, 3- -chlorofenylowy, 2-karbometoksyfenylowy, 2-kar- boetoksyfenylowy, 2-metylo-3-chlorofenylowy, 2- metylo-5-chlorofenylowy, 2-metylo-6-chlorofenylo- wy, 2,5-dwuchlorofenylowy, 2-metoksy-4-chloro-5- -metylofenylowy lub 4-chloro-2,5-dwumetoksyfe- nylowy, znamieny tym, ze 1 mol barwnika monoa¬ zokarboksylowego o wzorze ogólnym 2, w którym B ma wyzej podane znaczenie, poddaje sie reakcji w temperaturze 70—80° w ciagu okolo 2 godzin z chlorkiem tionylu w srodowisku chlorobenzenu, przy czym barwnik i chlorek tionylu stosuje sie w stosunku molowym okolo 1:3, po czym otrzy¬ many chlorek barwnika monoazokarboksylowego w ilosci 2,1 mola poddaje sie kondensacji z 1 molem 4,4,-dwuaminodwufenylu lub 3,3,-dwuchloro-4,4,~ -dwuaminodwufenylu lub 3,3,-dwumetylo-4,4,-dwu- aminodwufenylu lub 2-chloro-l,4-dwuaminobenze- nu, rozpuszczonym w chlorobenzenie z dodatkiem okolo 1,5 mola pirydyny w temperaturze 70—80° w ciagu okolo pieciu godizn, a nastepnie do mie¬ szaniny reakcyjnej dodaje okolo 1,5 mola pirydy¬ ny, ogrzewa sie mieszanine stopniowo w ciagu okolo dwóch godzin do temperatury 130°C i w tej temperaturze utrzymuje sie ja w ciagu dalszych 5—7 godzin, po czym utworzony zwiazek o wzorze 1 wyosabnia sie, przemywa, suszy i rozdrabnia znanym sposobem.KI. 22 a,6 57629 MKP C 09 b HO, pHN-A-NHOC OH B-N=N- f~ Wxór 1 N=N-B Ha ;°0H BWK" Wiór % BM- hq ; COCL VJiór 3 WDA-1. Zam. 2694. Naklad 220 egz. PL