PL67746B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 16.VII.1973 67746 KI. 22a,43/00 MKP C09b 43/00 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Wieslaw Haladaj, Elzbieta Rybak, Maria Haladaj, Ju- litta Korzeniowska Wlasciciel patentu: Wolskie Zaklady Przemyslu Barwników, Wola Krzysztopor¬ ska (Polska) Sposób wytwarzania pigmentów organicznych do barwienia tworzyw sztucznych Wynalazek dotyczy sposobu wytwarzania pigmentów organicznych do barwienia tworzyw sztucznych o ogól¬ nym wzorze 1, w którym A onzacza rodnik 3,3'-dwume- toksy-4,4'-dwufenylenowy, 1,4-fenylenowy, 2-metylo-l,3- -fenylenowy, 2„5-dwuchloro-l,4-fenylenowy, 2-chloro-5- -metylo-l,4-fenylenowy„ 6-metylo-l,3-fenylenowy, B ozna¬ cza podstawnik 2-chlorofenylowy, 3-chlorofenylowy, 2-karbometoksyfenylowy, 2-karboetoksyfenylowy, 2-me- tylo-3-chlorofenylowy, 2-metylo-5-chlorofenylowy, 2-me- tylo-6-chlorofenylowy, 2,5-dwuchlorofenylowy, 2-meto- ksy-4-chloro-5-metylofenylowy, 4-chloro-2,5-dwumetoksy- fenylowy.Jako wyjsciowe produkty do syntezy wymienionych pigmentów organicznych stosowane sa barwniki mono- azokarboksylowe o ogólnym wzorze 2, w którym B ma wyzej podane znaczenie, otrzymane w znany sposób na drodze reakcji sprzegania z dwuazowanych amin aroma¬ tycznych szeregu benzenowego jak l-amino-2-chloroben- zen, l-amino-3-chlorobenzen, l-amino-2-karbometoksy- benzen, l-amino-2-karboetoksybenzen, l-amino-2-metylo- -3-chlorobenzen, l-amino-2-metylo-5-chlorobenzen, 1-ami- no-2-metylo-6-chlorobenzen, 1 -amino-2,5-dwuchloroben- zen, l-amino-2-metoksy-4-chloro-5-metylobenzen, 1-ami- no-4-chloro-2,5-dwumetoksybenzen, 1 -amino-2,4-dwume- tylobenzen z kwasem 2-hydroksy-3-naftoesowym.Stwierdzono, ze otrzymuje sie szereg pigmentów or¬ ganicznych o róznych kolorach, jezeli barwniki mono- azokarboksylowe o ogólnym wzorze 2 w którym B ma wyzej podane znaczenie, podda sie reakcji z chlorkiem tionylu, a otrzymany chlorek barwnika monoazokarbo- 10 15 20 25 30 ksylowego o ogólnym wzorze 3, w którym B ma wyzej podane znaczenie, podda sie reakcji kondensacji z 3,3'- -dwumetoksy-4,4'-dwuaminodwufenylen z 1,4-dwuamino- benzenem, z 2-metylo-l,3-dwuaminobenzenem, z 2,5- -dwuchloro-l,4-dwuaminobenzenem, z 2-chloro-5-metylo- 1,4-dwuaminobenzenem z 6-metylo-l,3-dwuaminobenze- nem.Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze barwnik o ogólnym wzorze 2, w którym B ma wyzej podane zna¬ czenie, w srodowisku bezwodnego chlorobenzenu trak¬ tuje sie chlorkiem tionylu, stosujac na 1 mol barwnika 1,02 — 1,4 mola chlorku tionylu.Proces prowadzi sie w temperaturze 70°—80°C w ciagu 1—3 godzin przy ciaglym mieszaniu produktu re¬ akcji. Do otrzymanego produktu wprowadza sie 0,48 mola bezwodnego roztworu chlorobenzenowego dwu- aminy takiej jak 3,3'-dwumetoksy-4,4'-dwuaminodwufe- nyl, l,4'-dwuaminobenzen, 2-metylo-l,3-dwuaminoben- zen, 2,5-dwuchloro-l,4-dwuaminobenzen, 2-chloro-5-me- tylo-1,4-dwuaminobenzen, 6-metylo-l ,3-dwuaminobenzen, w obecnosci srodka wiazacego wydzielajacy sie w re¬ akcji chlorowodór i dwutlenek siarki i przyspieszajace¬ go te reakcje, korzystnie mocznika w ilosci 0,1—0,8 mola. Proces kondensacji prowadzi sie w ciagu kilku godzin w temperaturze 70°—80°C, a nastepnie w tem¬ peraturze 130°C przez dalsze 5—8 godzin. Po czym utworzony pigment odsacza sie, myje, suszy i roz¬ drabnia.Zaleta sposobu wedlug wynalazku jest krótki czas prowadzenia procesu, stosowanie niskiej temperatury 67746o 67746 przy reakcji chlorku tionylu z barwnikiem monoazokar- boksylowym, a ich korzystny stosunek, to jest 1,02 — 1,4 mola chlorku tionylu na 1 mol barwnika, pozwala na pominiecie uciazliwego procesu prózniowej desty¬ lacji nadmiaru chlorku tionylu. Stosowanie lagodnych parametrów przy prowadzeniu reakcji chlorku tionylu z barwnikiem monoazokarboksylowym umozliwia omi¬ niecie pracochlonnych czynnosci przy krystalizacji, sa¬ czeniu i suszeniu chlorku kwasowego barwnika dajac produkt bez zanieczyszczen i zesmolen o dobrej wydaj¬ nosci.Otrzymane sposobem wedlug wynalazku pigmenty organiczne wykazuja bardzo dobra odpornosc na dzia¬ lanie swiatla, wysokie temperatury, migracje i moga byc stosowane do barwienia tworzyw sztucznych termo¬ plastycznych i termoutwardzalnych, a ponadto do wy¬ twarzania farb i lakierów o duzej odpornosci termicz¬ nej.W przytoczonym nizej przykladzie, przedstawionym celem objasnienia, lecz nie ograniczenia wynalazku, opi¬ sano synteze pigmentów organicznych do barwienia tworzyw sztucznych.Przyklad. Do 170 czesci wagowych bezwodnego chlorobenzenu wprowadza sie 15,5 czesci wagowych wysuszonego barwnika monoazokarboksylowego otrzy¬ manego uprzednio na drodze sprzegania zdwuazowanych 6,4 czesci wagowych l-amino-2-chlorobenzenu z 9,5 cze¬ sciami wagowymi kwasu 2-hydroksy-3-naftoesowego.Mieszanine ogrzewa sie do temperatury wrzenia rozpu¬ szczalnika i oddestylowuje okolo 40 czesci wagowych chlorobenzenu wraz z resztkami wody zawartej we wprowadzonym do procesu barwniku. Do pozostalosci dodaje sie 0,2 czesci wagowej dwumetyloformamidu i chlodzi sie do temperatury 75°C stale mieszajac. Na¬ stepnie wlewa sie 7,0 czesci wagowych chlorku tionylu.Mase reakcyjna utrzymuje sie w ciagu 2,5 godzin w temperaturze 70°—80°C. W miedzyczasie przygotowuje sie w 400 czesciach wagowych chlorobenzenu roztwór 2,3 czesci wagowych p-fenylenodwuaminy. Mieszanine podgrzewa sie mieszajac do calkowitego rozpuszczenia dwuaminy.Roztwór dwuaminy wlewa sie do zawiesiny chlorku barwnika kwasowego podczas mieszania, nastepnie wsy¬ puje sie 0,2 czesci wagowych suchego mocznika. Po czym mieszanine utrzymuje sie W temperaturze 70° — 80°C, stale mieszajac w ciagu 4 godzin. Po tym czasie dodaje sie nastepna porcje 0,2 czesci wagowych mocz¬ nika, stopniowo w ciagu 1 godziny podnosi sie tempe¬ rature masy reakcyjnej do 130°C i w tej temperaturze miesza sie ja w ciagu 6 godzin. Po ukonczeniu reakcji kondensacji utworzony pigment odsacza sie, osad za¬ wraca sie, myje wrzacym chlorobenzenem do uzyskania bezbarwnego przesaczu, nastepnie myje sie go wrzacym etanolem i wrzaca woda. Otrzymany pigment koloru czerwonego, suszy sie w temperaturze 70°C i rozdrab¬ nia. Uzyskuje sie 13,5 czesci wagowych pigmentu.Ponizsza tablica obejmuje pigmenty organiczne, któ¬ re otrzymuje sie w podany w przykladzie sposób, jezeli dwuazozwiazek otrzymany przez zdwuazowanie aminy podanej w i kolumnie, podda sie reakcji sprzegania z kwasem 2-hydroksy-3-naftoesowym, a otrzymany barw¬ nik monoazokarboksylowy podda sie reakcji z chlor¬ kiem tionylu i uzyskany chlorek barwnika monoazokar¬ boksylowego podda sie reakcji kondensacji z dwuamina szeregu aromatycznego podana w loluMni* U. Nato¬ miast w kolumnie m podano kolory wybarwien poli¬ chlorku winylu odpowiednimi pigmentami.Tablica wybarwien polichlorku winylu pigmentami organicznymi otrzymanymi sposobem wedlug wynalazku 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60 65 U 1 ~2~ 3 |~4~ nr 6 7 8 9 10 11 12 13~ 14 15~ 16 Monoamina do dwuazowania I l-amino-2meto- ksy-4-chloro- 5-metylobenzen l-amino-2,4- dwumetyloben- zen 1 l-amino-2,4- dwumetyloben- zen l-amino-2,4- dwumetyloben- zen 1 l-amino-2-chlo- robenzen 1 l-amino-2-chlo- robenzen l-amino-2-chlo- robenzen l-amiio-2-kar- bometoksy- benzen l-amino-2-kar- bometoksyben- zen l^amino-2-kar- bometoksyben- zen l-amino-2-kar- boetoksybenzen l-amino-2-kar- 1 boetoksyben- zen l-amino-2,5- 1 dwuchloroben- zen l-amino-2,5- 1 dwuchloroben- zen l-amino-2,5* 1 dwuchlófoben- zen l-amino-3-chlo- 1 robenzen Dwuamina przy reakcji kondensacji II 2-chloro-5-metylo 1,4-dwuaminoben- zen 1 2-chloro-5-metylo- 1,4-dwuamino ben¬ zen 3,3 '-dwumetoksy- 4,4'-dwuaminodwu^ fenyl 1,4-dwuaminoben- zen 1 2-chloro-5-metylo- 1,4-dwuaminoben- zen 6-metylo-l,3-dwu- aminobenzen 1 j4-dwuaminoben* zen 6-metylo-l ,3-dwu- aminobenzen 2-chloro-5-metylo- 1,4-dwuaminoben- zen 1,4-dwuaminoben- zen 2-chloro-5-metylo- 1 1,4-dwuaminoben- zen 6-metylo-l, 3-dwu- 1 aminobenzen 6-metylo-l,3-dwu- 1 aminobenzen 2-metylo-5^hloro- 1 1,4-dwuaminoben- zen 1,4-dwuaminoben- 1 zen 2-chloro-5metylo- 1 1,4-dwuaminoben- zen | Wybarwienie polichlorku winylu III czerwien czerwien czerwien czerwien brunat czerwony brunat szkarlat | oranz brunat | czerwien brunat oranz brunat orani czerwien brunat |i 5 C. d. tablicy Il7 \ls 19 20 yn 22 23 ~24 [25" r* [27 28 r» [30 31 "32 l-amino-3-chlo- robenzen l-amino-2-me- tylo-3-chloro- benzen l-amino-2-me- tylo-3-chloro-- benzen l-amino-2,5- dwumetoksy- 4-chlorobenzen l-amino-2,5- dwumetoksy- 4-chlorobenzen l-amino-2,5- dwumetoksy- 4-chlorobenzen l-amino-2,5- dwumetoksy- 4-chlorobenzen l-amino-2-me- tylo-5-chloro- benzen l-amino-2-me- tylo-5-chloro- benzen l-amino-2-me- tylo-6-chloro- benzen l-amino-2-me tylo-6-chloro benzen l-amino-2-me- tylo-6-chloro- benzen l-amino-2-me- tylo-6-chloro- benzen l-amino-2-chlo- robenzen l-amino-2-kar- bometoksyben- zen l-amino-2-me- 1 tylo-5-chloio- benzen 6-metylo-l ,3-dwua- minobenzen 1 6-metylo-l, 3-dwu- aminobenzen 2-chloro-5-metylo- 1,4-dwuaminoben- zen 6-metylo-l,3-dwu- aminobenzen 2-chloro-5-metylo- 1,4-dwuaminoben- zen 1,4-dwuaminoben- zen 3,3 '-dwumetoksy- 4,4'-dwuamino- dwufenyl 2-chloro-5-metylo- 1,4-dwuaminoben- zen 6-metylo-l ,3-dwu- aminobenzen 3,3'-dwumetoksy- 4,4'-dwuamino- dwufenyl 1,4-dwuamino- benzen 2-chloro-5-metylo- 1,4-dwuamino- i benzen 6-metylo-l,3-dwu- aminobenzen 2,5-dwuchloro- 1 1,4-dwuamino- benzen 2,5-dwuchloro-l,4- 1 dwuaminobenzen 2,5-dwuchloro- 1 1,4-dwuamino benzen brunat oranz szkarlatny czerwien brunatna fiolet bordowy marron fiolet | fiolet | czerwien brunatna oranz szkarlatny czerwien | czerwien czerwien brunatna oranz brunat szkarlat czerwien | C. d. tablicy 33 34 35 ló" 37 1 l-amino-2-chlo- robenzen l-amino-2-kar- bometoksyben- zen l-amino-2-kar- boetoksybenzen l-amino-2,5- dwuchloroben- zen l-amino-2-me- tylo-3-chloro- benzen 2-metylo-l,3-dwu- aminobenzen 2-metylo-l ,3-dwu- aminobenzen 2-metylo-l ,3-dwu- aminobenzen 2-metylo-l ,3-dwu- aminobenzen 2-metylo-l ,3-dwu- aminobenzen brunat oranz oranz brunat oranz szkarlatny | PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe 20 1. Sposób wytwarzania pigmentów organicznych do bar¬ wienia tworzyw sztucznych o wzorze ogólnym 1, w któ¬ rym A oznacza rodnik S^-dwumetoksy^^-dwufenyle- nowy, 1,4-fenylenowy, 2-metylo-l,3-fenylenowy, 2,5-dwu- 25 chloro-1,4-fenylenowy, 2-chloro-5-metylo-l,4-fenylenowy albo 6-metylo-l,3-fenylenowy, B oznacza podstawnik 2. -chlorofenylowy, 3. -chlorofenylowy, 2-karbometoksyfe- nylowy, 2-karboetoksyfenylowy, 2-metylo-3-chlorofenylo- wy, 2-metylo-5-chlorofenylowy, 2-metylo-6-chlorofenylo- 30 wy, 2,5-dwuchlorofenylowy, 2-metoksy- 4. -chloro- 5. -mety- lofenylowy, 4-chloro-2,5-dwumetoksyfenylowy, 2,4-dwu- metylofenylowy, znamienny tym, ze 1 mol barwnika monoazokarboksylowego o wzorze ogólnym 2, w któ¬ rym B ma wyzej podane znaczenie, poddaje sie reakcji 35 w temperaturze 70°—80°C w ciagu 1—3 godzin z chlor¬ kiem tionylu w srodowisku bezwodnego chloróbenzenu, stosujac na 1 mol barwnika 1,02 — 1,4 mola chlorku tionylu, po czym otrzymany chlorek barwnika mono¬ azokarboksylowego poddaje sie kondensacji z 0,48 mo- 40 la S^-dwumetoksy^^-dwuaminodwufenylu lub 1,4- -dwuaminobenzenu lub 2-metyl-l,3-dwuaminobenzenu lub 2,5-dwuchloro-1,4-dwuaminobenzenu lub 2-chloro-5- -metylo-1,4-dwuaminobenzenu lub 6. -metylo-1,3-dwuami- nobenzenu rozpuszczonym w chlorobenzenie w obecno- 45 sci srodka wiazacego wydzielajacy sie w reakcji chloro¬ wodór i dwutlenek siarki i przyspieszajacego te reakcje, korzystnie mocznika, w temperaturze 70—80°C w cia¬ gu okolo 5 godzin, a nastepnie w temperaturze 130°C przez dalsze 5—8 godzin, po czym utworzony zwiazek 50 o wzorze 1 filtruje sie, przemywa, suszy i rozdrabnia znanym sposobem.KI. 22a,43/00 67746 MKP C09b 43/00 HO. COHNANHOC^ ,0H B-N=N- - N=N-B Wzór 1 MO COOH B-N=N- Wzór 2 HOn xCOCt Wzór 3 WDAI. Zam. 5992, naklad 115 cjiz. Cena zl 10.— PL