PL52078B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 15.VIII.1966 52078 KI. 29b, 3/50 MKP D 01 f S/oO URD IbibliotekaI Urzedu Patentowego !ftlrt|9! ^Dzp^clitcl Liftwtjj Wspóltwórcy wynalazku: inz. Henryk Jablonski, inz. Zbigniew Rybicki, mgr inz. Wlodzimierz Wronski, mgr inz. Ta¬ deusz Myszkorowski, mgr inz. Witold Osinski, mgr inz. Mieczyslaw Klupos Wlasciciel patentu: Zaklady Wlókien Sztucznych „Anilana", Lódz (Polska) Sposób wytwarzania przednego roztworu bialka Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia przednego roztworu z bialka pochodzenia zwierzecego lub roslinnego.Proces wytwarzania wlókien bialkowych obej¬ muje przygotowanie przednego roztworu bialka oraz przedzenie tego roztworu w kapielach koagu- lacyjnych i hartujacych.Poniewaz wlókna bialkowe maja na ogól nizsze wskazniki uzytkowe w porównaniu ze wskaznikami wlókien naturalnych i innych wlókien sztucznych, dazy sie do podniesienia wskazników uzytkowych wlókien bialkowych przez zmiane skladu kapieli obróbczych, czy tez przez modyfikowanie wlókien bialkowych. Wlókna te modyfikuje sie przez doda¬ wanie róznych skladników, badz do kapieli obrób¬ czych, badz tez do przednego roztworu bialka.Podstawowym skladnikiem wlókien bialkowych jest bialko, które przychodzi do zakladów produ¬ kujacych wlókna bialkowe w postaci suchej masy.Surowiec ten, mimo swej postaci suchej, ulega podczas skladowania czesciowemu rozkladowi, spo¬ wodowanemu zakazeniem bakteryjnym, a stopien rozkladu w duzym stopniu zalezy od samego ga¬ tunku bialka, metod jego otrzymywania oraz od warunków skladowania. Niezaleznie od tego, pod¬ czas skladowania z bialka sproszkowanego tworza sie brylki, które z wielkim trudem rozpuszczaja £ie w zasadowym srodowisku roztworu przednego i przysparzaja wiele klopotów podczas filtrowania 2 roztworu przednego i przedzenia wlókien, zatyka¬ jac otworki w dyszach przedzalniczych.Znane sa z literatury patentowej sposoby, za pomoca których dazy sie do zmniejszenia wyzej 5 opisanych trudnosci wytwarzania wlókien bialko¬ wych. W celu zapobiezenia dalszemu rozkladowi bialka przy wytwarzaniu z niego roztworu przed¬ nego, dodaje sie do niego na przyklad azotoksu, dzialajacego bakteriostatycznie. W celu zas latwiej- io szego rozpuszczania sie skawalonych brylek bial¬ ka, do roztworu przednego podczas jego przygoto¬ wywania dodaje sie emulgatorów, obnizajacych napiecie powierzchniowe srodowiska.Znane jest równiez, np. z polskiego opisu paten- 15 towego nr 37183, dodawanie do przednego roztworu bialka substancji zawierajacych azot, np. moczni¬ ka lub tiomocznika i posiadajacych wlasciwosc wiazania sie z tluszczem. Takie polaczenia sub¬ stancji zawierajacych azot z tluszczami ulegaja 20 zaadsorbowaniu przez bialko, a wlókna wytwarza¬ ne z takiego roztworu przednego wykazuja zwiek¬ szona wytrzymalosc. Jako tluszcze stosuje sie przy tym emulsje tluszczów garbujacych, zawieraja¬ cych nienasycone kwasy tluszczowe. Tak przygo- 25 towane emulsje garbujace dodaje do bialka prze¬ prowadzanego do roztworu za pomoca lugu sodo¬ wego.Stosowanie tego sposobu wplywa co prawda na polepszenie wskazników uzytkowych wlókna, lecz 30 nie ulatwia otrzymywania dobrze filtrujacych sie 52078roztworów przednych bialka i nie eliminuje po¬ wstawania sklejek w okresie przedzenia.W opisie patentu polskiego nr 39319 opisany jest sposób wytwarzania wlókna z przednego roz¬ tworu bialka, do którego dodaje sie substancji gar- 5 bujacych, zawierajacych nienasycone kwasy tlusz¬ czowe, przy czym niezwiazany tluszcz garbujacy usuwa sie przez dekantacje lub wymycie przed dalszym obrabianiem przedzalniczym lub wykon- czalniczym. 10 Przy stosowaniu tego sposobu przedzenie wlókna jest utrudnione ze wzgledu na hydrofobowosc emulsji garbujacej, co w konsekwencji utrudnia formowanie sie wlókna w formujacej kapieli kwa¬ su siarkowego i powoduje powstawanie sklejek. 15 Zjawisko to jest zwlaszcza klopotliwe przy stoso¬ waniu gorszych gatunków bialka, oraz zmniejsza wydajnosc procesu, co powoduje wzrost kosztów wytwarzania wlókien bialkowych i obniza ich war¬ toscuzytkowa. 20 Przewodnia mysla wynalazku jest wyeliminowa¬ nie tworzenia sie sklejek wlókna przy jego wytwa¬ rzaniu z przednego roztworu bialka.Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze bialko po specznieniu w wodzie rozpuszcza sie 25 w znany sposób w wodnym roztworze lugu sodo¬ wego, wzietym w takiej ilosci, aby otrzymywac 18%-owy roztwór bialka. Do tak przygotowanego roztworu dodaje sie amino-polioksy-metyleno-gli- kolu, jako srodka rozpraszajacego, a nastepnie 30 rozpuszczalnej w wodzie zywicy otrzymywanej przez kondensacje slabo' sulfonowanej mieszaniny fenolu i krezolu z aldehydem mrówkowym lub tez produktu kondensacji zywicy sulfofenylo-mocz- niko-formaldehydowej z fenolem i aldehydem 35 mrówkowym, jako srodka garbujacego.Srodek rozpraszajacy, stanowiacy amino-polio- ksy-metylenoglikol (znany pod nazwa Berol-Visco 354) dodaje sie do roztworu bialka przy ciaglym mieszaniu w ilosci 0,12—0,25% wagowych w sto- 40 sunku do wagi bialka, w zaleznosci od gatunku bialka.Produkt kondensacji slabo sulfonowanej miesza¬ niny fenolu i krezolu (stanowiacej kwas dwusulfo- nowy 4-hydroksy-4-fenylo(krezylo)-dwumetylenu) 45 oraz mieszaniny kwasów sulfonowych nizszych po¬ chodnych metylenowych (znany pod nazwa Ro- tanina W), lub produkt kondensacji zywicy sulfo- fenolo-mocznikoformaldehydowej z fenolem i al¬ dehydem mrówkowym (znany pod nazwa Rotani- 50 na M) dodaje sie do przednego r roztworu bialka w ilosci 0,025—0,04% wagowych w stosunku do wagi bialka. Ilosc dodawanej zywicy jest zalezna od gatunku bialka, jednak maksymalna jej zawar¬ tosc nie powinna powodowac wytracania sie bial- 55 ka z roztworu.Tak wytwarzany przedny roztwór bialka po przesaczeniu, odpowietrzeniu i dojrzewaniu jest juz gotowy do przedzenia.Dodawanie do przednego roztworu wyzej wymie- 60 nionego amino-polioksy-metylenoglikolu, jako srodka rozpraszajacego, w znacznym stopniu ulat¬ wia rozpuszczanie skawalonych brylek bialka i otrzymywanie jednorodnego jego roztworu, a do¬ dawanie garbnika dobrze rozpuszczalnego w wo- 65 4 dzie ulatwia koagulacje bialka w kapieli formuja¬ cej, dzieki czemu eliminuje sie przyczyny powsta¬ wania sklejek. Wyeliminowanie odpadów w posta¬ ci sklejek przyczynia sie z jednej strony do wzro- .stu wydajnosci procesu przedzenia, a tym samym ^o obnizenia kosztów produkcji wlókna bialkowe¬ go, z drugiej strony zas ulatwiaja przebieg samego procesu przedzenia wlókien bialkowych i dalsza ich przeróbke.Przedny roztwór bialka, wytworzony sposobem wedlug wynalazku, wyróznia sie duza stabilnoscia i lepsza filtracyjnoscia, niz przy znanych meto¬ dach wytwarzania roztworów przednych, a stoso¬ wanie sposobu wedlug wynalazku umozliwia wy¬ twarzanie przednego roztworu bialka z bialek gorszego gatunku, bez powstawania przy tym skle¬ jek w procesie przedzenia wlókna. Proces prze¬ dzenia wlókna przeprowadza sie znanymi meto¬ dami.Przyklad. Kazeine wlókiennicza specznia sie w wodzie, a po specznieniu zadaje sie 17%-owym wodnym roztworem wodorotlenku sodowego, wzie¬ tego w ilosci 6,2% w stosunku do wagi kazeiny, tak aby otrzymac 13%-owy przedny roztwór bial¬ ka. Po rozpuszczeniu sie kazeiny do otrzymanego roztworu dodaje sie przy mieszaniu 0,22% wago¬ wych Berolu Visco 354 w postaci 10%-owego wod¬ nego roztworu. Po uplywie 2,5 godzin przy ciaglym mieszaniu dodaje sie 10%-owego wodnego roztworu Rotaniny W lub Rotaniny M wzietej w ilosci 0,025% wagowych w stosunku do wagi kazeiny. Po dal¬ szym mieszaniu w ciagu 1 godziny, otrzymany roz¬ twór filtruje sie i odstawia do odpowietrzenia i dojrzewania.Otrzymuje sie przedny roztwór kazeiny, który z latwoscia daje sie filtrowac, a proces przedzenia wlókna przebiega bez powstawania sklejek. Wlók¬ no otrzymane z roztworu przednego wytwarzanego sposobem wedlug wynalazku wyróznia sie dobrym miekkim chwytem i znaczna elastycznoscia. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania przednego roztworu bial¬ ka, przez traktowanie bialka wodnym roztwo¬ rem wodorotlenku sodowego i dodawanie do niego srodka emulgujacego oraz srodka garbu¬ jacego, znamienny tym, ze do wodnego roztwo¬ ru bialka dodaje sie jako srodka rozpraszajace¬ go amino-polioksy-metylenoglikolu, a nastepnie dodaje jako srodka garbujacego, wodnego roz¬ tworu produktu kondensacji kwasu dwusulfo- nowego 4-hydroksy-4-fenylo(krezolo)-dwumety- lenu z mieszanina kwasów sulfonowych niz¬ szych pochodnych metylenowych lub wodnego roztworu produktu kondensacji zywicy sulfofe- nolo-mocznikoformaldehydowej z fenolem i al¬ dehydem mrówkowym, przy czym srodka gar¬ bujacego dodaje sie w ilosci nie powodujacej wytracania sie bialka z jego roztworu.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze srodka rozpraszajacego dodaje sie do roztworu bialka w ilosci 0,12—0,25% wagowych, a srodka garbujacego w ilosci 0,025—0,04% wagowych w stosunku do wagi bialka. PZG w Pab., zam. 931-66, nakl. 340 szt. PL