PL49053B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 25.1.1965 49053 KI. 38 h, 2/01 MKP UKD BIBLIOTEKA Wspóltwórcy wynalazku: Bronislaw Sikorski, Ryszard Lipinski, Michal! Czajnik, Kazimierz Borodzinski, Aleksander Falkowski Wlasciciel patentu: Zjednoczone Zespoly Gospodarcze Sp. z o. o. (Zespól Chemii Budowlanej), Warszawa (Polska) Urzedu Patentowego Srodek grzybobójczy do impregnowania materialów budowlanych zwlaszcza drewna Przedmiotem wynalazku jest srodek grzybobój¬ czy, zawierajacy zwiazki fluoru, przeznaczony do impregnowania materialów budowlanych, a zwlasz¬ cza drewna.Stosowanie nieorganicznych zwiazków fluoru ja¬ ko skladników srodków grzybobójczych jest znane.Tak na przyklad srodki grzybobójcze, znane pod nazwa soli Wolmana, uzywane zwlaszcza w budow¬ nictwie ,skladaja sie z mieszaniny kwasnych fluor¬ ków potasu lub amonu i dwuchromianów metali alkalicznych, niekiedy z dodatkiem arsenianu so¬ dowego lub dwunitrofenolu. Srodki te, przy nie¬ watpliwej zalecie, jaka jest ich dosc dobra roz¬ puszczalnosc w wodzie, maja jednak szereg powaz¬ nych wad. Jedna z nich stanowi zbyt powolne po¬ wstawanie w tych srodkach trudno rozpuszczal¬ nych zwiazków typu kryolitu chromowego 'CrF3 • • 2NaF oraz arsenianu chromowego CrAs04. Zwiaz¬ ki te tworza sie bowiem dopiero po uplywie kilku tygodni od momentu impregnacji, totez w tym okresie impregnowany material nie jest nalezycie zabezpieczony. Poza tym, ze wzgledu na latwe od- szczepianie sie fluorowodoru od kwasnych fluoro- wodcrków, skutecznosc dzialania tych srodków maleje stosunkowo szybko, gdyz sa one latwo wy- mywalne woda, a z drugiej strony srodki te wy¬ wieraja bardzo szkodliwe dzialanie na organizmy ludzi i zwierzat, co znacznie ogranicza zakres ich stosowania. 10 15 20 25 30 Srodek grzybobójczy wedlug wynalazku nie tyl¬ ko nie ma tych wad, ale i wykazuje skuteczne dzialanie w ciagu znacznie dluzszego okresu czasu anizeli znane preparaty. Mimo duzej toksycznosci srodka wedlug wynalazku, wydatnie przewyzszaja¬ cej toksycznosc znanych preparatów grzybobój¬ czych, dzialanie jego na organizmy wyzsze jest w duzej mierze ograniczone i jest on bezpieczny w magazynowaniu oraz dogodny w uzyciu.Zgodnie z wynalazkiem osiaga sie to dzieki temu, ze do skladu srodka grzybobójczego, oprócz zna¬ nych skladników, jak kwasne fluorki metali alka¬ licznych i dwuchromiany metali alkalicznych, wprowadza sie anionoczynna substancje zwilzaja¬ ca i dyspergujaca, majaca wlasciwosci koloidu ochronnego, a takze dodaje sie krzemionki, aby spowodowac powstawanie fluorokrzemianów meta¬ li alkalicznych, bedacych zwiazkami o wysokich wlasciwosciach grzybobójczych i wreszcie jako skladnik wiazacy wprowadza sie bezwodny siar¬ czan sodowy. Wskazane jest równiez wprowadze¬ nie do skladu srodka grzybobójczego skladnika o odczynie zasadowym, a to w celu podwyzszenia pH srodka do 3—6.Jako wspomniana substancje zwilzajaca i dy¬ spergujaca szczególnie korzystnie jest stosowac produkt kondensacji chlorobezwodnika kwasu ole¬ jowego z metylotauryna. Zwiazek ten jest bowiem odporny na dzialanie kwasnego srodowiska i czyn¬ ników utleniajacych, a wraz z ulatwianiem przeni- 4905349053 3 kania kapieli impregnujacej do wlókien drewna, dziala równoczesnie jako koloid ochronny, zapobie¬ gajac ich uszkodzeniom. Dzieki dobremu zwilzaniu wlókien materialu, poddawanego impregnacji, zwieksza sie jego powierzchnie zetkniecia ze srod¬ kiem grzybobójczym. Stwarza to korzystne warun¬ ki do laczenia sie dwuchromianów ze zwiazkami fluoru na nierozpuszczalne kryolity chromowe, przy czym czas tego wiazania zostaje znacznie skrócony, co ma duze znaczenie w praktyce.Stwierdzono, ze korzystnie jest do wyrobu srod¬ ka wedlug wynalazku stosowac mieszanine kwas¬ nego fluorku amonowego z obojetnym fluorkiem amonowym, na przyklad mieszanine, bedaca pro¬ duktem handlowym, zawierajaca na 100 czesci wa¬ gowych 15 — 20 czesci wagowych obojetnego fluor¬ ku amonowego i 85 — 80 czesci wagowych kwasne¬ go fluorku amonowego. Przez wspóldzialanie kwas¬ nego fluorku amonowego ze skladnikiem zasado¬ wym, zwlaszcza z weglanem sodowym, powstaje bowiem kwasny fluorek sodowy, zas w reakcji konwersji, zachodzacej miedzy siarczanem sodo¬ wym i kwasnym fluorkiem amonowym, powstaje obojetny fluorek sodowy. Obecnosc tych zwiazków dodatkowo ulatwia powstawanie wspomnianych wyzej kryolitów chromowych.Przez wspóldzialanie kwasnego i obojetnego fluorku amonowego z krzemionka powstaje fluoro¬ krzemian amonowy, który reagujac z siarczanem sodowym daje fluorokrzemian sodowy. Oba te fluo¬ rokrzemiany maja silne wlasciwosci grzybobójcze, przy czym pierwszy z nich jest latworozpuszczal- ny, a drugi trudnorozpuszczalny w wodzie.Podczas procesu impregnowania, wewnatrz wló¬ kien celulozy drzewnej, powstaja dodatkowo sprzy¬ jajace warunki dla przebiegu opisanych wyzej re¬ akcji i z roztworu srodka grzybobójczego w bardzo krótkim czasie wypadaja nierozpuszczalne w wo¬ dzie, o wysokich wlasciwosciach toksycznych.Zwiazki te osadzaja sie wewnatrz wlókna i wiaza sie z nim w sposób trwaly. Te wlasnie okolicznosci sprawiaja, ze srodek wedlug wynalazku rozwija dzialanie grzybobójcze niezwlocznie po zaimpre¬ gnowaniu i jest skuteczny przez znacznie dluzszy okres czasu w porównaniu ze znanymi preparata¬ mi grzybobójczymi.Siarczan sodowy, dodawany do preparatu zgo¬ dnie z wynalazkiem, spelnia podwójna role, a mia¬ nowicie poza udzialem we wspomnianych wyzej reakcjach konwersji, spelnia tez role czynnika wia¬ zacego. Srodek wedlug wynalazku, w koncowej fa¬ zie jego wytwarzania, stanowi plastyczna mase, która dzieki zawartosci bezwodnego siarczanu so¬ dowego, po nadaniu jej dowolnych ksztaltów, na przyklad paleczek, pastylek, kostek itp., krzepnie i twardnieje w temperaturze pokojowej w ciagu kilku godzin. Srodek wedlug wynalazku daje sie przechowywac bezpiecznie w normalnych warun¬ kach przez praktycznie dowolny okres czasu, a dzieki wspomnianym formom jestr bardzo dogodny w uzyciu.Stwierdzono, ze szczególnie dobre wyniki osiaga sie, stosujac do wyrobu srodka wedlug wynalazku na 100 czesci wagowych nastepujace skladniki: mieszanina obojetnego fluorku amonowego z kwasnym fluorkiem amonowym 15 — 30 czesci wagowych, krzemionka bezwodna 2 — 3 „ „ 5 soda amoniakalna 10 — 20 „ „ dwuchromian sodowy 9 — 18 „ „ bezwodny siarczan sodowy 26 — 56 „ „ produkt kondensacji chlorobezwodnika io kwasu olejowego z metylotauryna 0,1 — 0,5 „ „ Srodek wedlug wynalazku dogodnie jest wytwa¬ rzac w nastepujacy sposób. Czesc przewidzianej re¬ ceptura ilosci mieszaniny fluorku amonowego i 15 kwasnego fluorku amonowego miesza sie w tem¬ peraturze pokojowej z taka sama iloscia krzemion¬ ki i do otrzymanego fluorokrzemianu amonowego dodaje sie reszte wspomnianej mieszaniny fluor¬ ków amonowych oraz wodny roztwór produktu 20 kondensacji chlorobezwodnika kwasu olejowego z metylotauryna. Po wymieszaniu masy dodaje sie sode amoniakalna w takiej ilosci, aby podwyzszyc pH masy do 3 — 6, a nastepnie wprowadza dwu¬ chromian sodowy i rozciera mase na jednolita pa- 25 ste. Paste te uciera sie dalej z bezwodnym siarcza¬ nem sodowym i powstala plastyczna mase wyciska przez wytlaczarke, formujac zadane ksztalty.Ponizszy przyklad zawiera szczególowy opis po¬ stepowania przy otrzymywaniu srodka grzybobój- 30 czego wedlug wynalazku.Przyklad. Do mieszalnika wprowadzono 20 kg koloidalnej krzemionki i 20 kg mieszaniny, sklada¬ jacej sie z 4 kg obojetnego fluorku amonowego i 16 kg kwasnego fluorku amonowego. Po dobrym 35 wymieszaniu, do masy dodano 180 kg mieszaniny, zlGZonej z 36 kg fluorku amonowego i 144 kg kwa¬ snego fluorku amonowego i wlano 40 litrów wody, w której uprzednio rozpuszczono 2 kg preparatu znanego na rynku pod nazwa „Sapogen T", a be- 40 dacego produktem kondensacji chlorowodorku kwasu olejowego z metylotauryna. Nastepnie doda-* no 100 kg sody kalcynowanej, doprowadzajac pH masy do okolo 5, po czym wprowadzono 120 kg dwuchromianu sodowego i rozcierano na walcach. 45 Otrzymana paste roztarto wreszcie z 450 kg bez¬ wodnego siarczanu sodowego i wytlaczano w po¬ staci gotowego srodka grzybobójczego. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie paten i o we 50 Srodek grzybobójczy do impregnowania materia¬ lów budowlanych, zwlaszcza drewna, zawierajacy nieorganiczne zwiazki fluoru i dwuchromiany me¬ tali alkalicznych, znamienny tym, ze otrzymuje sie przez zmieszanie, na 100 czesci wagowych gotowe- 55 go produktu, 15 — 30 czesci wagowych mieszaniny fluorku amonowego i kwasnego fluorku amonowe¬ go, 2—3 czesci wagowych bezwodnej krzemionki, 9 —18 czesci wagowych dwuchromianów metali alkalicznych, zwlaszcza dwuchromianu sodowego, bo io — 20 czesci wagowych weglanu sodowego, 26 — — 56 czesci wagowych bezwodnego siarczanu sodo¬ wego oraz 0,1 — 0,5 czesci wagowych anionoczyn- nej substancji zwilzajacej i dyspergujacej, zwlasz¬ cza produktu kondensacji chlorobezwodnika kwa- 65 su olejowego z metylotauryna. ZG „Ruch" W-wa, zain. 1773-64 naklad 400 egz. PL