PL47984B1 - - Google Patents

Description

C03ot,»loo Opis Ardano drukiem dnia 25 styftnia 1964 r- S. wKff ^ POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 47984 Cieszynska Wytirórnia Farb i Lakieróuj Cieszyn, Polska KI.KI. internat/C 09 f ttafao Sposób oczyszczania szelaku od wosku Patent trwa od dnia 4 lipca 1962 r.Szelak naturalny wymaga oczyszczania. Naj¬ prostszy znany sposób oczyszczania szelaku po¬ lega na rozpuszczeniu go w wodnym roztworze alkaliów. Alkaliczny wodny roztwór szelaku po odsaczeniu zanieczyszczen mechanicznych za¬ kwasza sie w celu wytracenia szelaku. Ten za¬ bieg nie uwalnia szelaku od zawartego w nim wosku, który przechodzi do roztworu alkaliczne¬ go w postaci koloidu, a przy zakwaszaniu roz¬ tworu wytraca sie wraz z szelakiem. Dotych¬ czas nie jest znany sposób dalszego oczyszczania alkalicznego roztworu wodnego szelaku w celu calkowitego usuniecia wosku. Nie osiaga sie tego ani za pomoca wirówek szybko obrotowych ani przez dodatek cdal chlonnych do tego roz¬ tworu przed filtracja.Stosunkowo latwiejsze jest czesciowe usuwa¬ nie wosku z szelaku rozpuszczonego w alkoholu.Dokonuje sie tego w znany sposób droga fil— *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspól¬ twórcami wynalazklu sa mgr Rudolf Cienciala i Wieslaw Stas. tracji. Wosk jako nierozpuszczalny pozostaje na filtrze wraz z innymi zanieczyszczeniami i mo¬ ze byc odzyskany przez ekstrakcje /benzyna od¬ filtrowanej substancji stalej. Jednakze ten spo- spób usuwania wosku pozostawia w przesaczu czesc wosku, która przyjela postac koloidalna i przeszla przez filtr. Calkowite usuniecie wos¬ ku z szelaku jest niezbedne aby otrzymac poli¬ ture odznaczajaca sie klarownoscia i polyskiem,, gdyz nawet mala obecnosc wosku powoduje, ze powloka otrzymana z szelaku jest matowa.Jedyny niezawodny sposób oczyszczania szela¬ ku od wosku, powszechnie stosowany, polega na rozpuszczaniu szelaku w alkoholu i pozo¬ stawianiu rozcienczonego roztworu do odsta¬ nia. Wosk zbiera sie w dolnej warstwie, a górna warstwa jest wolna od wosku. Jednakze warst¬ wy nie oddzielaga sie ostro i dolna warstwa za¬ wierajaca wosk stanowi na przyklad 1/3 calosci roztworu. Wobec tego oczyszczanie szelaku przez dekaritacje roztworu alkoholowego naraza na powazne straty alkoholu i szelaku.Od dawna usilowano znalezc inny tanszy spo¬ sób usuwania wosku z szelaku. Literatura pa¬ tentowa podaje sposoby, z. których zadep. nie uzyskal praktycznego zastosowania w przemysle.Jeden z nich polega na ogrzewaniu roztworu al¬ koholowego, przy czym emulsja w temperaturze topnienia wosku przechodzi w zawiesine wiek¬ szych kropli, latwiejszych do wydzielenia. Spo¬ sób ten wplywa bardzo niekorzystnie na barwe szelaku, a ponadto nde zapewnia calkowitego usuniecia wosku, gdyz przy podwyzszonej tem¬ peraturze zwieksza sie znacznie rozpuszczalnosc wosku w alkoholowym roztworze szelaku. Inny sposób polega na ogrzewaniu pod chlodnica, zwrotna szelaku stalego z woda i benzenem.Przez ciagle odbieranie pewnej ilosci benzenu do destylacji i zawracanie destylatu ma s;e w koncu osiagnac calkowite usuniecie wosku z szelaku. Ten skomplikowany sposób nie 'zna¬ lazl zastosowania, poniewaz pociaga za soba duze zuzycie pary, a ponadto nie jest calkowi¬ cie skuteczny. Jeszcze inny sposób polega na dzialaniu na bardzo drobno zmielony szelak mieszanina alkoholu i benzyny w pewnym okreslonym stosunku w celu przeprowadze¬ nia czystego, szelaku w roztwór alkoholowy, a wosku w roztwór benzynowy, a nastep¬ nie rozdzielenia dwóch nie mieszajacych sie ' roztworów. Przy tym rozdziale powstaje warst¬ wa posrednia zawierajaca zarówno szelak jak i wosk, trudna do oddzielenia od górnej warst¬ wy benzynowej i od dolnej warstwy alkoholoi- wej. Wobec tego warstwe posrednia trzeba od¬ prowadzic wraz z powaznymi ilosciami warstw górnej i dolnej i przerabiac oddzielnie, co bar¬ dzo utrudnia praktyczne wykonanie tego sposo¬ bu oczyszczania.Znane sa rózne sposoby odbarwiania szelaku nie bedace sposobami uwalniania go od wosku, na przyklad dzialaniem wodnych emulsji tlusz¬ czów na goracy stopiony szelak mozna prze¬ prowadzic substancje barwiace, a przy tej spo¬ sobnosci i czesc wosku do emulsji tluszczowej.Jednakze szelak tak traktowany wymaga od¬ dzielania reszty wosku i reszty dodanego tlusz¬ czu z rozcienczonych roztworów alkoholowych: Wobec tego, z punktu widzenia uwalniania sze- ? laku od wosku, sposób ten nie wnosi zadnych korzysci.Sposób wedlug wynalazku polega na wydzie¬ laniu wosku z alkalicznego wodnego roztworu szelaku droga ekstrakcji benzyna. Sposób ten umozliwia uzyskanie szelaku calkowicie wol¬ nego od wosku i wosku wolnego od szelaku.Szelak otrzymany w sposób wedlug wynalazku 2524. RSW „Prasa", Kielce. Nakl. 300 egz. daje doskonala politure, a otrzymany przy tym wosk szelakowy jest cennym produktem, który z nadmiarem pokrywa koszt oczyszczania sze¬ laku. Surowy szelak naturalny przeprowadza sie najpierw w alkaliczny roztwór wodny i od¬ sacza w celu oddzielenia zanieczyszczen me¬ chanicznych, a nastepnie roztwór ten poddaje sie ekstrakcji benzyna (przy temperaturze po¬ kojowej lub nieco podwyzszonej, najkorzy¬ stniej przy temperaturze okolo 25 — 35?C w dowolnym znanym urzadzeniu do przeprowa¬ dzania ekstrakcji cieczy inna ciecza. Do ek¬ strakcji nadaje sie w zasadzie dowolna benzy¬ na, jednakze szczególnie korzystne i wygodne okazalo sie stosowanie frakcji benzynowej 'de¬ stylujacej w temperaturze 80 — 100°C pod cisnieniem atmosferycznym. Stezenie szelaku w alkalicznym roztworze winno byc zacho¬ wane w granicach 10 — 35% wagowych, po¬ niewaz z roztworu ponizej 10% usunie¬ cie wosku jest znacznie trudniejsze, zas powy¬ zej 35% utrudnione jest rozwarstwienie cieczy.Najkorzystniejsze stezenie alkalicznego roztwo¬ ru szelaku wynosi 15—27%. Alkaliczny roztwór wodny szelaku po ekstrakcji benzyna wydziela przy zakwaszaniu szelak, którego roztwór alko¬ holowy nie tworzy dolnej warstwy rózniacej sie od calosci roztworu nawet po nieograniczenie dlugim odstawamiu. Politura z tego szelaku daje powloczke klarowna o doskonalym polysku.Benzyne poekstrakcyjna poddaje sie destylacji.Destylat stosuje sie do nastepnej ekstrakcji, a pozostalosc podestylacyjna stanowi wosk sze- lakowy o temperaturze topnienia 81—82° nada¬ jacy sie do licznych zastosowan na równi z naj¬ drozszymi gatunkami wosków naturalnych.Szelak pozbawiony wosku w sposób wedlug wynalazku moze byc w dalszym ciagu podda¬ wany róznym znanym zabiegom uszlachetniaja¬ cym jak bielenie, walcowanie, tworzenie lusek itp. w celu uzyskania róznych gatunków handlo¬ wych szelaku. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób oczyszczania szelaku od wosku przez rozpuszczanie surowego szelaku naturalnego w wodnych roztworach alkaliów i wytracanie kwasem, znamienny tym, ze alkaliczny wodny roztwór szelaku o stezeniu wynoszacym od 10 do 35% wagowych, a zwlaszcza 15—27%, pod¬ daje sde ekstrakcji benzyna, zwlaszcza o tem¬ peraturze wrzenia 80—100°. Cieszyjnska Wytwórnia Farb i Lakierów Zastepca: mgr inz. Witold Hennel rzecznik patentowy PL