1 ootyt/oc Opublikowano dnia 19 kwietnia 1956 r.¦IBLIOTBK&i POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 38028 VEB Texlilveredlungsujerke Reichenbach i. V.Reichenbach i. V. Niemiecka Republika Demokratyczna KI. 29b,3/60 Sposób i urzadzenie do uszlachetniania zabarwionych lub niezabariuionych nici z syntetycznych tuysokospolinieryzoiuanyrh produktów polimeryzacji, Patent trwa od dnia 19 marca 1954 r.Dotychczas gaze mlynarska wytwarzano tylko z jedwabiu naturalnego. Wykazuje ona jednak te niedogodnosc, iz przy wilgotnym zbozu wzglednie ma¬ ce i przy wilgotnej pogodzie ulega, na skutek wy¬ sokiej zdolnosci pochlaniania wilgoci, znacznemu pecznieniu; co prowadzi do zatykania sie oczek.Ponadto jedwab naturalny trzeba poddawac, w po¬ staci nici, bardzo dlugiemu procesowi uszlachetnia¬ nia, a prócz tego jedwab nalezy sprowadzac z za¬ granicy.Przy próbach tkanin, w celu wytworzenia gazy mlynarskiej, z syntetycznych liniowych wysoko polimeryzowanych produktów, duza elastycznosc i rozciaganie sie otrzymanego materialu, przy nie¬ znacznym naprezeniu nici, daje sie odczuc jako zjawisko .niedogodne. Wskutek tego staje sie rze¬ cza konieczna daleko idaca zmiana tych wlasci¬ wosci surowowca, w celu wytworzenia gazy mlyn¬ skiej o ocskach pelnych i póloczkach oraz innych *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórcami wynalazku sa Erich Wiirker i Otto Heinrich. tkanin z perlonu, wymagajacych duzego napreze¬ nia nici.Znany jest.sposób utrwalania w wodzie goracej nici wytwarzanych z syntentycznych wysokospoli- meryzowanych produktów polimeryzacji rozciaga¬ nych na zimno, za pomoca którego to sposobu nie mozna bylo osiagnac zamierzonego celu na skutek niewystarczajacej temperatury maksymalnej.Opierajac sie na tym znanym zjawisku przedsie¬ wzieto próby utrwalania i takich nici przy pomocy promieni ultraczerwonych w wysokiej temperaturze, przy jednoczesnym ich rozciaganiu. Sposób ten dal wynik pomyslny, Próby dokonywane z perlonem nie dawaly jed¬ nak poczatkowo pozadanego wyniku, poniewaz wysoka.elastycznosc i ciagliwosc perlonu, przede wszystkiem w zakresie wydluzenia od 2 do 10 % stawaly na przeszkodzie przy wysokich napreze¬ niach koniecznych przy wyrobie gazy mlynskiej o oczkach pelnych lub póloczkach. Jako wada wy¬ stepowaly znieksztalcone oczka, które przekraczaly w znacznym stopniu dopuszczalna tolerancje 10.Równiez i znaczne ruchy tam i z powrotem miedzy walem osnowowym i nawojem odbiorczym gazy przeszkadzaly prawidlowemu tokoiui pracy.W celu usuniecia tej niedogodnosci przeprowa¬ dzano badania za pomoca promieni ultraczerwonych przy jednoczesnym rozciaganiu nici perlonowych.Zamierzono przez to osiagnac lepsze rozmieszcze¬ nie kierunkowe czasteczek w nici przy jednoczes¬ nym zwiekszeniu rozciagania w nizszych zakresach ciagliwosci i wydluzenia. W tym celu osnowe przeciaga sie nad wannami grzejnymi w których umieszczono *w kilku szeregach urzadzenia w#- promieniowujace promienie ultraczerwone. Wanna grzejna na obu scianach czolowych zaopatrzona jest w paraboliczne przeslony boczne o wysokim polysku. Odleglosc urzadzen promieniujacych od materialu obrabianego wynosi 350 mm. Tuz nad osnowa obrabiana umieszczone jest przezroczyste lecz zapobiegajace wypromieniowaniu przykrycie.Rozciaganie uskutecznia sie za pomoca dwóch ze¬ spolów walków obracajacych sie rózna predkoscia.Temperatura nad wannami grzejnymi wynosi 170° — 180° C. Osnowa obrobiona w ten sposób tuyka- je obnizenie rozciagliwosci przy rozerwaniu z oko¬ lo 32% do w przyblizeniu 20°/o, a podwyzszenie wytrzymalosci na rozerwanie, w najnizszym zakre¬ sie rozciagliwosci, przy 300 Nm z 10 na 16 do 17pl a wiec znaczne polepszenie gietkosci, nici stano¬ wiacej niezbedny warunek przy wytwarzaniu tka¬ nin oczkowych.Przez zmiane wlasciwosci nici tuspomiane nie¬ dogodnosci zostaly w znacznym stopniu usuniete.Nastepujacy po tym proces tkania przebiega bez przeszkód i osiaga sie prawidlowe wytwarzanie oczek. W ten sposób równiez zapewnia sie wy¬ twarzanie z perlonu tkanin ciezkich innego rodza¬ ju. Wynalazek przedstawiono tytulem przykladu wykonania na rysunku. Na rysunku tym cyfry 113 oznaczaja waly odwijajacy i nawijajacy osno¬ we, 2 osnowa, 4 i 5 zespoly walców rozciagowych 6 — wanna ogrzewana promieniami ultraczerwony- mi, 7 — przepuszczalne dla powietrza lecz zapo¬ biegajace wypromieniowaniu przykrycie, 8 — miej- ste da ustalania tefflpefaturg, sluzace do regulowa¬ nia jej odrecznie lub za pomoca automatów. Tok pracy jest przedstawiony dokladnie na rysunku tik iz blizsze opisywanie jest zbyteczne. PL