Wynalazek dotyczy urzadzenia do mechanicz¬ nej obróbki elementów budowlanych, zwlaszcza elementów takich, jak drzwi i ramy okienne w sposób ciagly, to znaczy takiego urzadzenia, które pracuje nieprzerwanie przy wprowadzaniu jednakowych elementów jedne za drugimi z je¬ dnej strony urzadzenia i odbieraniu tychze ele¬ mentów gotowych z calkowicie obrobionymi brzegami, wpustami i wystepami z drugiej strony urzadzenia.Obróbka gotowych elementów budowlanych, szczególnie drzwi i ram okiennych, w których wytwarza sie wpusty i wystepy, zapewniajace zachodzenie tych elementów w futryny drzwio¬ we lub okienne i przykrywanie szczelin wy¬ maga znacznego nakladu pracy i czasu, gdyz normalnie trzeba je kolejno obcinac na odpowie¬ dnia szerokosc, potem na wysokosc, a nastepnie tak obciete elementy poddaje sie wrebowaniu na gryzarkach pionowych dowolnymi gryzami.W celu dokonania tych czynnosci stosowano nawet przy mechanicznym wykonywaniu tych prac co najmniej dwa a niekiedy trzy odrebne urzadzenia, przez które przepuszczano kolejno wymienione elementy w celu dokonania po¬ trzebnych obróbek, co wymagalo licznej obslugi urzadzen mechanicznych i duzego nakladu pra¬ cy obróbczej. Kazdy element trzeba bylo osobno i kolejno poddawac obróbce przy zachowaniu przerw miedzy poszczególnymi obróbkami, prze¬ znaczonych do kontroli wykonania poprzedniej operacji, przy czym operacje obróbcze zwlaszcza na gryzarce prowadzic trzeba bylo osobno flla kazdego brzegu elementu.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórcaimi wynalazku sa inz. W. Zygmanowski "i inz. Jan Chudecki.Urzadzenie wedlug wynalazku wykonuje * ^feb^a^ ^si^i^g^fi^^które daw¬ niej trzeba bylo wykonywac osobno na poszcze¬ gólnychnjaszynach. r-• .-«• ¦ "f Uradzenie wedlug Wynialazku sklada M§ z ze- spotii bbrabiajacego rpwhofczesnie od ,rdzu dwa przeciwlegle brzegi elementu budowlanego, prfcy czym jest tak ustawione, ze najpierw obrabia brzeg dolny i górny elementu budowlanasfeo, a nastepnie obydwa brzegi boczne tego elemen¬ tu. "W tym celu urzadzenie sklada sie z dwóch zespolów maszynowych najlepiej z soba zsyn¬ chronizowanych'; to^bi^4eyith ka&<& P9 jednej / parze przeciwleglych brzegów elementu. Oczy¬ wiscie obojetne jest czy otarób&* pakzejfo absta- • nie od obrabiania brzegów domyich i górnych, czy tez bocznych. Kazdy z zespolów wyposazony jest w urzadzenia posuwowe, wykonane w po¬ staci lancuchów Galla, zaopatrzonych w okre¬ slonych odstepach w wystepy posuwowe oraz w narzedzia tobróbcze w postaci pil tarczowych f ewgntuttlnfe kombinacje gryzów z pilami tar¬ czowymi, przy czym narzedzia sa napedzana najlepiej niezaleznie od urzadzen posuwowych i niezaleznie jedne od 4ku&&l Wedlug wynalazku poszczególne narzedzia obróbcze sa zaopatrzone w osobny zespól nape*- dówy, najlepiej w postaci silnika elektrycznego.Przesuw kolejnie obrabianych elementów naste¬ puje tak i jest tak zsynchronizowany, ze gdy na jednym zespole maszynowym zakonczona zostaje obróbka elem«*fo* tnidflWl&iieg©, to ele¬ ment ten zostaje przerzucony na drugi zespól i niezwlocznie rozpoczyna sie obróbka dwóch drugich przeciwleglych sobie brzegów.Urzadzenie wedlug wynalazku uwidoczniono ffrzykhtdtowo nfe rystmfcu, na którym'fig: 1 przed¬ stawia t*fl^ze*m wedhig wyi&feikir, zlozone z &wÓeh fcsrsakmiczych zespolów obrobczych w wideina z góry, fig. 2 — dwa przeciwlegle rttrac&fa otoróbcze w postaci pil tarczowych, otfc&fcotfych naprzeciw siebie, fig. 3 — ulofeenie wafcleteft siebie tfwóch narzedzi obronczych, z fctóttych ^edrijo obrabia izewnetrzne obrzeze br^egut etee^, drugie zas umieszczone pod prostym katem wzgledem poprzedniego wycina wpust w brzegu eltemetitu, wreszcie fig. 4 jesft schematycznym widokiem rozmieszczenia wszysfoieh elemerttów obrobczych w widoku z giftry. th:za*hfeme wedlug wynalazku sfclaófc -a sie z dwóch zasadniczych zespolów óbróiaS^th A i fi, z których zespól A obrabia wpierw brzegi- dritty i gbrrry elenientu btrdtjwlanego, zwlaszcza ftfelBfb rstm ó^Ktennycli, podczas gdy z*sp$l jp. dokonuje obróbki obydwóch przeciwleglych brzegów bocznych tychze elementów. Kazdy ze¬ spól posiada wlasne urzadzenie posuwowe w po¬ staci np. lancuchów bez konca 1, V, V. Zespól A jejfr zaopatrzony w dwa lancuchy 1, V, np. lancuchy Galla, gdyz dla lepszego prowadzenia elementu budowlanego przy obrabianiu krawe- ifei dolnycfi •i tylnych posuwac nalezy element tai frontowo najdluzszymi brzegami równolegle *te krótszych brzegów elementu. Lancuchy 1, V sa wyposazone w wystajace wystepy 2, 2', osa¬ dzone w ogniwach tych lancuchów w pewnych / oki&Aon^ch odstepach, oddalonych od siebie co najmniej o odleglosc odpowiadajaca najwiekszej %p^evS?klywariej szerokosci brzegów obrabianego #lemeintu. Wystepy 2, 2' popychaja w przypadku uwidocznionym na fig. 1 element "budowlany 3, stanowiacy np. drzwi wykonane z dowolnej sklejki drewnianej. Wystepy 2, 29 przesuwaja sie popychajac brzeg 4 elementu 3 podczas obra¬ biania jego brzegów 5, 5\ Lancuchy I, 1' sa osadzone na kolach zebatych 6, 6\ 6", 6"' otrzy¬ mujacych naped z walu 7, który jest napedzany za pomoca dowolnej przekladni, najlepiej sli¬ makowej S z ^inikiem 9.Zespól obróbczy A w celu utrzymania elemen¬ tu obrabianego 3 podczas posuwu w kierunku zaznaczonym strzalkami nieprzesuwnie w kie¬ runkach prostopadlych do wymienionego kie- ru»k», poiiada elementy ^przytrzymujace i przy¬ ciskajace W, 10y w postaci docisków, wykona¬ nych np. w postaci zespolów szynowych zaopa¬ trzonych w krazki, kólka lub kule toczne przy¬ ciskowe, zapewniajace dokladne przyleganie ele¬ mentu 3 do lancucha podczas obróbki.W celu obrobienia dolnego brzegu 5 i górnego brzegu 5 elementu 3, urzadzenie posiada w ze¬ spole .4 narzedzie 11 i narzedzia 12, 13. Narze¬ dzia 11, 12, 13 sa osadzone na supertaeh, pozwa¬ lajacych na przesuwanie narzedzi W kierunku do i od elementu obrabianego 3, przy czym &u- porty te moga byc równiez przesuwane np za pomoca kotka hastawczego iS, 15' itd. do góry i na dól zaleznie od potrzeby w zaleznosci od grubosci obrabianego elementu 3. Górna Jsra.£ wedz 5', wymagajaca wykonania wpustu i za¬ okraglenia obrzeza wysJapu, jest obrabiana na- rzedaiem obróbczysn 13, które moze byc do¬ wolnie dosuwane praez fba?ót kólka 16., Lleuaent budowlany 3 jest -obrabiany zatem na; zespole otoóbczym A rsflimaczes^mfr abjdwcmh praeciwk^ych brzegach 5, _5\ i j^ obu Ssfe s^nan^ch, gezy c^m da$qjr kceeg S «d«)2iiaje.¥icy- r&mnsmia i obciecia na oateg grubosci elementu 3, jak to uwidoczniono na tig. 2, przez obciecie - a *-nierównosci za ponioca np. pily tarczowej 17.Przeciwlegly brzeg 5' jest obrabiany dwiema wspólsrodkowo osadzonymi pilami tarczowymi 17* i 18, z których pierwsza scina brzeg ten tylko na pewna glebokosc grubosci elementu 3 w celu wytworzenia wpustu. Tuz za narzedziem obróbczym 12 jest ustawione pionowo narzedzie obróbcze 13, które wykancza obrabiany brzeg 5' przez wykonanie zaokraglonego obrzeza za pomoca freza 19 i równoczesnie wykancza wpust przez wykrojenie pila 18* prostopadle do poprzed¬ niego naciecia wykonanego pila 18 wedlug fig. 2.Taki sposób obróbki uwidoczniono na fig. 3, która przedstawia jednak zasadniczo narzedzie obróbcze zespolu B.Przesuwajac narzedzia obróbcze 12 i 11 wzgle¬ dem siebie, to znaczy dosuwajac je do siebie lub odsuwajac je od siebie mozna obrabiac gotowe elementy budowlane 3 np. drzwi rozmaitych wielkosci. -W celu dostosowania odpowiedniej wysokosci elementu budowlanego, przesuniecia wymagaja równiez lancuchy przesuwowe 1 i V lub tylko V. W tym celu narzedzia,obróbcze li moze byc sprzezone z lancuchem np. 1 tak, ze w razie dosuwu narzedzia 11 w kierunku narze¬ dzia obróbczego 12 przesuwu doznaja równiez kola zebate 6, 6', napedzajace lancuch 1, dzieki osadzeniu tych kól slizgowo na walkach 7, 7' w kierunku równoleglym do osi podluznej tych walków, a dla zapewnienia obrotu, walki te zaopatrzyc mozna w wyzlobienia 20, 20'. W ten sposób pokrecajac korlbka 14 narzedzia obróbcze¬ go 11 powoduje sie równoczesnie poslizg samego narzedzia obróbczego 11, kól zebatych 6, 6" na- pedowycn dla lancucha , 1 oraz urzadzenia do¬ ciskowego 10. 4 Drugi zespól obróbczy B jest skonstruowany zasadniczo na tej samej zasadzie, lecz sluzy do obrobienia brzegów bocznych elementu budo¬ wlanego 3, a wiec brzegów 4, 4\ Lancuchy po¬ suwowe U V po dokonaniu przesuwu elementu 3 poprzez stanowiska obróbcze zespolu A prze¬ suwaja element ten na drugi zespól B. W celu ulatwienia posuwu elementu 3, zespól B jest wy¬ posazony w napedzane obrotowo walki 21, 21\ Zespól B posiada podobnie jak i zespól A, co najmniej jeden lancuch posuwowy l'9, wyko¬ nany w postaci lancucha Gall^i z rozmieszczo¬ nymi vr ogniwach w okreslonych odstepach wy¬ stajacymi wystepami 2", przy czym wystepy 2"' sa oddalone od siebie o odleglosc odpowiadaja¬ ca co najmniej najdluzszej przewidywanej dlu¬ gosci krawedzi 4, 4' obrabianego elementu ,3.Zespól B ze wgzledu na mniejsza szerokosc obrabianego na tym zerpole elementu budowla¬ nego (przesuwschodzi «tfariowicje; froalern ju£ obrobionych brzegów 5, 5'), nie stwarza nie¬ bezpieczenstwa bocznego przesuniecia sie ele¬ mentu budowlanego 3 przy prowadzeniu go w urzadzeniach obróbczych, które w zespole B sa takie same po kazdej stronie zespolu, totez star¬ czy jeden lancuch dla zapewnienia wlasciwego posuwu. Urzadzenie to wykonac moznaby i za¬ opatrzyc w rozstawione dwa lancuchy równo¬ legle, podobnie jak w zespole A. Lancuch 1" ze¬ spolu ^obróbczego B otrzymuje naped z walka 22 poprzez kolo zebate 23* Walek 22 jest nape¬ dzany najlepiej za pomoca przekladni slima¬ kowej 8' silnikiem 9', podobnie jak zespól A.W celu lepszego zsynchronizowania obydwóch zespolów A i B moga one równiez posiadac jeden wspólny naped 9, 8, napedzajacy za pomoca od-! powiednich przekladni wszystkie lancuchy 1, V, 1".Narzedzia obróbcze U, IV dla obrabiania brzegów 4, 4' sa osadzone z kazdej strony zespo¬ lu B i zaopatrzone w pily tarczowe, napedzane silnikami niezaleznie jeden od drugiego. Pily tarczowe 18, 18' dokonuja naciec równoleglych do krawedzi bocznych 4, 4\ Wedlug wynalazku element 3 w zespole B obrabia sie wpierw na¬ rzedziami obróbczymi 13', 13", odpowiadajacymi elementowi 13 zespolu A.Zespól B urzadzenia wedlug wynalazku posia¬ da ruchoma sciane 24, dajaca sie przesuwac za. pomoca kól 25, 25' wzdluz osi podluznych wa¬ lów napedowych 22, 22*. Sciana ta unosi narze¬ dzia obróbcze IV9 i 13" tak, ze przez przybli¬ zanie lub oddalanie wzgledem sciany 26 przy¬ bliza sie lub oddala narzedzia obróbcze 11", 13",. przez co element budowlany 3 obrabiany byc moze na swych brzegach niezaleznie od jego szerokosci. Narzedzia obróbcze 11" i 13" moga byc niezaleznie od tego przyblizane lub oddala¬ ne przez pokrecenie kólkami nastawczymi 14" i IG".W celu napiecia lancucha walek 22' posiada napinacze 27 i 27' w postaci srub, osadzone na przedluzeniu scian 24, 26, które przez pokrece¬ nie przesuwaja walek 22' powodujac naprezenie lancucha. Walki 21, 21', ulatwiajace zeslizg ele¬ mentu budowlanego 3 z zespolu A na.zespól B, sa napedzane, np. poprzez przekladnie zebata 28, skladajaca sie z czolowych kól zebatych, przy czym odbieraja naped najlepiej za pomoc} pasa klinowego 29 z walka 22* poprzez odpo¬ wiednie kola napedowe. Posiadajac tak skorr- struowane urzadzenie mozna w sposób ciagly obrabiac dowolna ilosc elementów budowlanych - 3 -tta- wszystkich idi brzegach przy obrabianiu równoczesnie dwóch przeciwleglych brzegów.W celu obrobienia elementu J, jak to uwidocz¬ niono na fig, 1, postepuje sie przy poslugiwaniu sie urzadzeniem wedlug wynalazku jak opisa¬ no ponizej.Element osadza sie plasko na obydówch lan¬ cuchach 1, V najlepiej rozdzielonyeh * plyta sto¬ lowa, nie uwidoczniona dla uproszczenia na ry¬ sunku, tak, by odpowiednie wystepy 2, 2y zacha- czyly o krawedz 4 elementu. Pila tarczowa 17 oraz pily 17' i 18 nastawia sie odpowiednio korbka 14 przez przesuniecie narzedzia 11 wzgle¬ dem narzedzia 12 zaleznie od pozadanej wy¬ sokosci elementu budowlanego, przy czym ele¬ ment 3 wprowadza sie pod dociski 10, 10',-gdzie przy posuwaniu sie zostaje sciety równo z jed¬ nej strony dolny brzeg elementu budowlanego a z drugiej zas strony sciete zostaja równo- czesnie brzeg i w pewnym oddaleniu od swiezo scietego brzegu nastepuje równoczesnie nacie¬ cie wpustu. Plyta posuwajac sie dalej natrafia na narzedzie obróbcze 13, skladajace sie z freza 19 i pily tarczowej 18 osadzonych, jak to uwi¬ doczniono na fig. 3, tak, ze obrobiony zostaje górny brzeg elementu budowlanego 3 i dokona-, ne wciecie na glebokosc taka, ze dochodzi cno do uprzednio juz powstalego wciecia, przez co wytwarza sie wpust na górnym spodnim brze¬ gu elementu 3. Tak obrobniony na obydwóch brzegach element 3 popychany lancuchami i, V natrafia z kolei na obracajace sie walki 21, 2V, które niezwlocznie wpychaja element budowla¬ ny 3 az do oparcia go o sciane zderzakowa 30 wzglednie o opory 31, 31\ które moga byc wy¬ konane np. w postaci krazków, osadzonych na pionowych osiach i swobodnie obracajacych sie.Z chwila umieszczenia elementu 3 we wlasci¬ wym polozeniu wystep 2" lancucha 1" zabiera po pewnym czasie ten element i pcha go ku wylotowi zespolu obróbczego B, poddajac go ko¬ lejno wpierw obróbce narzedziami obróbczymi 13*, 13** a nastepnie obróbce narzedziami obrób¬ czymi IV, IV*. Opuszczajac zespól B element jest calkowicie obrobiony na wszystkich swych brzegach po obydwóch stronach elementu bu¬ dowlanego, a mianowicie zarówno tak po stronie wpustowej, jak i po stronie zewnetrznej przy¬ krywowej.Urzadzenie wedlug wynalazku przedstawione na rysunkach jest przeznaczone szczególnie do obróbki elementów drzwiowych i ewentualnie -kiennych, chociaz mozna je sto-owac przez od¬ powiednie dobranie pil tarczowych i przy od¬ powiednim doborze ich srednic oraz gryzów, ewentualnie przez tozmieszczeifiie pil istranah^yck na walkach elementów napedowych do wy¬ twarzania wpustów dwustopniowych, trójstop¬ niowych itd. oraz dowolnych innych ksztaltów zaokraglen wypustów przykrywowych tafclch elementów budowlanych.Urzadzenie wedlug wynalazku mozna oczywis¬ cie tez tak wykonac, ze wpierw doznawac beda obróbki brzegi 4, 4' a potem dopiero brzegi 5, 5\ PL