Najdluzszy czas trwania patentu do 24 lipca 1940 r.Niniejszy| wynalazek dotyczy udosko¬ nalonego urzadzenia kól zebatych, wedlug patentu Nr 2597, Istota wynalazku polegaj na zastoso¬ waniu opórek, które wspóldzialaja z ra¬ mionami, luzno zlaczonemi z wiencem ko¬ la. Opórki te ograniczaja wzajemne prze¬ suwanie sie wienca i piasty i zabezpiecza¬ ja sprezyny, laczace wieniec z piasta, od przeciazenia. Wymienione sprezyny sta¬ nowia hamulce, pracujace razem z ramio¬ nami kola, Niezbednem jest pozostawic ramionom pewna swobode, alby przesuwa¬ nie sie wienca wzgledem piasty odbywalo sie lagodnie.Dalsza cecha wynalazku polega na tern, ze zebaty wieniec kola moze sie przesu¬ wac takze w kierunku osiowym na pod¬ trzymujacych go ramionach. Urzadzenie takie ma szczególne znaczenie w przeklad¬ niach o dwóch lub kilku kolach, a to z po¬ wodu, ze kola moga przez przesuwanie sie wienca w kierunku obwodu lub osio¬ wym nalezycie ustawic sie wzgledem sie¬ bie, nietylko w kierunku obwodu, lecz takze osiowym, nawet gdyby zaszla nie¬ dokladnosc w montowiatniu kól.Jako przyklad zastosowania wynalaz¬ ku przedstawiony jest na fig. 1 rysunku w przekroju podluznym pionowym, czescio¬ wo zas w rzucie bocznym, silnik elek¬ tryczny z zespolem kól miedzy walami na-pednym i napedzanym, zbudowanych zgod¬ nie z niniejszym wynalazkiem. Fig. 2 da¬ je przekrój, wiedilug linjii 2 — 2, na fig. 1.W wymienionej przekladni zeby kól tworza przekladnie celeni zmniejszenia i- losci obrotów silnika. Silnik elektryczny nie jest szczególowo opisany i moze po¬ siadac dowolna konstrukcje.Na rysunku 1 oznacza wial silnika, o- bracajacy sie w lozyskach kulkowych 2, ustawionych w ramie lub oslonie 3. Na wale 1 osadzone jest kolo zebate 4 z ze¬ bami, biegnacemi pod katem.". Z kpile$| tern zazebiaja sie trzy kola 5, z których kazde jest umocowane na wale 6 razem z kolem zebatem 7, Wal 6 speczy¬ wa w lozyskach kulkowych 8, 9, znajduja¬ cych sie w rannie 3 i oslonie 10. Kola 7, majace równiez zeby pod katem wzgle¬ dem siebie, zazebia!ja sie z wspólnem ko¬ lem 11, osadzonem na wale napedzanym 13, obracajacym sie w lozyskach kulko¬ wych 12. Ukosne zeby sa wykonane na wiencach wszystkich wymienionych kól zebatych. W zespole kól zebatych, przed¬ stawionym na rysunku, ramiona 14, za¬ czawszy oid! piast kól 5, maja ksztalt litery T, zas wience tych kól 15 maja moznosc, zgodnie z patentem zasadniczym, przesu¬ wania sie wzdluz obwodu, opierajac sie na ramionach i ustawiajac sie wspólsrod- kowo z kolem samoczynnie, przyczem wieniec jest polaczony z piasta zapomeca plaskich sprezyn 16, umocowanych we wglebieniach piasty i wchodzacych kon¬ cami zewnetrznemi dio zaglebien, znajdu¬ jacych sie na stronie wewnetrznej wien¬ ców 15. Zgodnie z niniejszym wynalaz¬ kiem boki ramion 14, o ksztalcie litery T, dochodza blisko do sprezyn 16. Odleglosc miedzy zewnetrznemi krawedziami bo¬ ków i sprezynami mozna talk wymiarko- wac, by sprezyny 16 mogly sie odchylac tylko w pewnych granicach. Ma to zna¬ czenie w wypadkach, gdy zachodzi obawa przeciazenia sprezyn. Wience poruszaja sie tylko az do chwili, gdy sprezyny 16 pekna lub zetkna sie z krawedziami ra¬ mion 14. Przytem sprezyny sa zupelnie zabezpieczone od przeciazenia, wobec czego trwalosc rch jest zapewniona.Przy dbliczaniu sprezyn, moze byc bra¬ na pod uwage tylko ich zdolnosc wy¬ trzymania zwyklego obciazenia. Miedzy krarwedzilaimii ramion 14 nalezy dac taki odstep, zeby zatrzymanie sie wienców 75, przy dotykaniu sie sprezyn 16 do ramion, odbywalo sie lagodnie. W kolach 15, spre¬ zyny 16 pracuja w celu wymienionym wspólnie z ramionami 14, co czyni urza¬ dzenie bardzo prostem. Prócz tego mozna zaopatrzyc wience 15 w specjalne urza¬ dzenia ograniczajace przesuwanie sie wien¬ ców, przez zatrzymanie ich przez ramiona lub ich krawedzie. Wynalazek mozna za¬ stosowac równiez do kól zebatych o ze¬ bach prostych na wiencu zwyczajnym, równiez jak do kól zebatych z ramionami, polaczomemi swobodnie z piasta, zas sztyw¬ nie z wiencem, jak to zostalo zastrzezone w patencie zasadniczym.Podczas skladania kól, kiedy z poczat¬ ku, naprzyklaid, ustawiamy zeby kola zeba¬ tego 7 zgodnie z zebami kola 11 zas po¬ tem kola 5 z kolem 4, moze sie zdarzyc, ze zeby jednego lub kilku kól 5 okaza sie w kierunku obwodu w pozycji, niezgodnej z zebami kola 4; wi takich raiziach wilence 15 wymienionych kól mozna obrócic, dzie¬ ki opisanemu ich urzadzeniu tak, by zeby zajely nalezyta pozycje wzdluz obwodu. Z drugiej strony,, dzieki osadzeniu kola ze¬ batego 5 na tym samym wale 6, co i kolo 7, kola 5 moga zajac pozycje, w kierunku osiowym, niezgodna z kolem 4, przez co zeby kola 5 i kola 4 nie beda sie nalezycie zazebiac po wspomnianem obróceniu wien¬ ców 15. Dla usuniecia tej niedogodnosci wience 15 zgodnie z niniejszym wynalaz¬ kiem moga byc poruszane wzdluz osi na ramionach 14 w prowadnicach wienców.Podczas ruchu osiowego wienców sprezy- — 2 —ny 16 §tizg£ja sie We w^bfeniach, urza¬ dzonych na wewnetrznej stronie wienców.Dzieki temu, ze wience 15 daja sie przesuwac w kierunku obwodu, jak rów¬ niez osiowym, zeby ich moga byc ustawio¬ ne scisle w pozycji nalezytej wzgledem zebów kola 4A skad wyplywa, ze wszyst¬ kie kola przekladni nalezycie sie zazebia, nawet gdy zachodza niedokladnosci w ich wykonaniu lub ustafwieniu.Z tego powodu przekladnia pracuje nadzwyczaj jednostajnie, bez halasu i zbytecznego zuzycia'. Podczas pracy ped*- ni sprezyny 16 przejmuja Wszystkie rap¬ towne zmiany obciazenia, zalpewtniajac la¬ godnosc pracy. W kazdej pafrze skojarzo¬ nych kól 4, 5, 7, 11, wience tytko jednego z kól pary musza byc urzadzone wedlug opisu. PL