Wynalazek dotyczy sposobu walcowa¬ nia na goraco szerokich tasm metalowych.Pod tasmami szerokimi nalezy rozumiec na ogól blachy o szerokosci 600 — 1300 mm., grubosci okolo 3 mm., a dlugosci okolo 30 — 100 metrów i o wiekszych wy¬ miarach.Znane jest wytwarzanie takich (szero¬ kich tasm za pomoca walcowania wlewków plaskich (przewaznie juz przewalcowa- nych) w ciaglych walcarkach, w których walce do wstepnego i wykonczajacego wal¬ cowania, sa umieszczone jedne w poblizu drugich i w których wlewek plaski jest wywalcowany, bedac raz jeden nagrzany.Urzadzenia walcarkowe, które wlacz¬ nie z urzadzeniami do odlamywania zuzli i urzadzeniami zgrubiajacymi obejmuja do 14 zespolów walcowych, posiadajacych kazdy wlasny silnik napedowy, moga byc ustawiane tylko w przypadku duzej pro¬ dukcji.Znana jest dalej walcarka do walco¬ wania tasm i blach, przy pomocy której usilowano wywalcowac na jednym zespo¬ le walców wlewki plaskie az do cienkiej tasmy szerokiej. Pasma, wstepnie prze¬ walkowane, sa zwijane na goraco po uzy¬ skaniu pewnej grubosci i po przejsciu przez walce wT dwóch piecach, posiadaja¬ cych kolowroty, z których jeden uraiieszr czony jest przed, a drugi za zespolem wal¬ ców. Walcowanie jest uskuteczniane az do uzyskania grubosci ostatecznej, po czym tasme kieruje sie na nawijarke goraca lub do nozyc tnacych.Taki sposób walcowania posiada te wade, ze material walcowany moze byc zaledwie nieco- podgrzany w piecach z ko¬ lowrotami, mianowicie wskutek powolne¬ go przechodzenia ciepla do wewnetrznych warstw zwojów tasmy oraz wskutek szko¬ dliwego dzialania, plomienia pieców z kolo¬ wrotami, powodujacego powstawanie gru¬ bych i duzych omlotków na powierzchni tasmy. Wprawdzie jest mozliwe wyrówna¬ nie zaglebien, spowodowanych tworzeniem sie omlotków, przez dalsze przerobienie tasmy na, ciensze tasmy przez mocne wal¬ cowanie na zimno. Taki sposób nie jest jednak mozliwy, gdy szeroka tasma musi byc pocieta na pojedyncze blachy w celu przerobienia jej nastepnie na cienkie bla¬ chy za .pomoca normalnych sposobów wal¬ cowania blach cienkich na goraco.Przeciw stosowaniu wyzej wspomnia¬ nych znanych urzadzen w przypadkach o niewielkiej produkcji przemawiaja rów¬ niez nastepujace okolicznosci.Ciagle zespoly do stopniowego walco¬ wania wymagaja zbyt duzych kosztów na¬ kladowych i daja zbyt duze ilosci produk¬ cji, która nie moglaby byc umieszczona na rynku europejskim, i z tego powodu moglyby byc nieoplacalne.Walcownia 3 jedna walcarka i z pieca¬ mi kolowrotowymi, wskutek wprowadza¬ nia tych tasm do nagrzanych pieców z ko¬ lowrotami po kazdym przejsciu przez wal¬ carke, nie daje dostatecznie czystych tasm.Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu wakowania, pozbawionego wyzej wspo¬ mnianych wad, fprzy czym moze odpowia¬ dac calkowicie wszystkim wymaganiom dzieki swemu prostemu wykonywaniu, a zwlaszcza wymaganiom odnosnie szeroko¬ sci i grubosci, czesto zmiennych.Nowy sposób walcowania polega na tym, ze material walcuje sie wstepnie w walcarce na grube pasy o okreslonej z gó-. ry dlugosci i grubosci, po czym pasy te la¬ duje sie kolejno w posrednie piece na- grzewcze, w których sa podgrzewane po¬ nownie do odpowiedniej temperatury wal¬ cowania. Po zalozeniu zas w te sama wal¬ carke walców wykonczajacych zamiast wstepnych, pasy te sa wywalcowywane kolejno na cienkie tasmy o zadanej gru¬ bosci ostatecznej, przy czym pasy te wzglednie tasmy sa chwytane w zwijar¬ ki, izolowane termicznie i umieszczone po jednej z przodu i z tylu walcarki. Wloty tych zwijarek daja sie przymykac i otwie¬ rac za pomoca klap. Kolowroty lub zwi¬ jarki, umieszczane przed i za walcarka, wbudowane ponizej poziomu walcowania i otwierane oraz zamykane przy pomocy klap, sa znane. Wynalazek nie polega za¬ tem na konstrukcji takich kolowrotów, lecz polega na caloksztalcie wspomniane-. go wyzej przebiegu dzialan i na zastoso¬ waniu wzmiankowanych urzadzen w ra¬ mach tych dzialan.Na rysunku (przedstawiono przyklad wykonania urzadzenia walcowniczego, dzialajacego w sposób wedlug wynalazku, przy czyim na fig. 1 podano widok z góry urzadzenia, na fig. 2 — schematycznie wi¬ dok z boku walcarki ze zwijarkami po obu stronach walcarki, a na fig. 3 — schema¬ tycznie sposób zwijania.Przewalcowane wstepnie wlewki pla¬ skie doprowadza sie w piecach podgrzew- czych 1 do wymaganej temperatury wal¬ cowania, a nastepnie wyciaga sie je poje¬ dynczo.Wlewki, ustawione wezszym bokiem, przepuszcza sie przez maszyne 2 do usu¬ wania zuzla, w której wlewki te sa oczy¬ szczane przy pomocy urzadzenia mlotku¬ jacego przy jednoczesnym natryskiwaniu tychze wlewków para pod cisnieniem. To urzadzenie do usuwania zuzli nie jest przedmiotem wynalazku, wobec czego nie zostaje opisane bardziej szczególowo.Wlewek uklada, sie nastepnie na .plask na przenosniku walkowym fia i przeptusz- — 2 —cza sie go przez walcarke zgrubiajaca 3, nadajaca temu wlewkowi zadana szero¬ kosc poczatkowa, lub tez wlewek ten wpro¬ wadza sie bezposrednio do wlasciwej wal¬ carki i.W walcarce tej walce wsporcze posia¬ daja bardzo duze sredhiice oraz sa osadzo¬ ne silnie w lozyskach. Walce robocze sa równiez silnie osadzone oraz posiadaja urzadzenia do zdzierania omlotków, aby one nie mogly dostac sie do walców wspor- ezych. Walcarka czterowalcowa jest nape¬ dzana silnikiem zwrotnym 5 o duzej mo¬ cy (którego liczbe obrotów mozna regu¬ lowac w szerokich granicach) za posred¬ nictwem przekladni zebatej.Wlewek jest rozwalcowany nastepnie na pas o grubosci okolo 15 — 10 nim. za pomoca przepuszczania go tam i z powro¬ tem przez walce przy jednoczesnym wspól¬ udziale walcarki zgrubiajacej, która moze znajdowac sie przed i za walcarka. Cie¬ zar wlewku plaskiego wynosi w przybli¬ zeniu 1000 — 1500 kg. Przewalcowane wstepnie pasy posiadaja dlugosc okolo 15 -— 20 mtr i grubosc okolo 10 mm.Pasy te sa przeciagane nastepnie przy pomocy ciagnika poprzecznego 7 z prze¬ nosnika walkowego 6 na przenosnik wal¬ kowy 8.Wtedy temperatura pasów wynosi o- kolo 600 — 700°C i sa one wciagane do pieca posredniego 9. Dlugosc tego pieca wynosi okolo 20 — 25 mtr przy szeroko¬ sci uzytkowej, odpowiadajacej najwiek¬ szej szerokosci pasa walcowanego.Piec moze byc nagrzewany pradem elektrycznym lub gazem.Aby utrzymac czysta powierzchnie przewajcowywanego wstepnie pasa blachy az do chwili walcowania ostatecznego, na drodze miedzy przenosnikiem walkowym 6 a piecem 9 mozna ustawic jakiekolwiek znane urzadzenie do wytrawiania. W urza¬ dzeniu tym powierzchnia blachy jest oczy¬ szczana kwasem, który neutralizuje sie na¬ stepnie. Urzadzenie to oraz sama zasada wytrawiania nie dotycza jednak zasadni¬ czego pomyslu wynalazku niniejszego, wiec nie podaje sie szczególowego opisu.Po przewalcowaniu np. 100 wlewków plaskich w opisany wyzej sposób w gru¬ be pasy sa one skladane w piecu o pojem¬ nosci okolo 100 — 150 ton.Jest rzecza znana, ze walce robocze walcarki czterowalcowej wyrabiaja sie dosc silnie po przepuszczeniu przez nie 100 — 150 ton materialu, a to wskutek duzego nacisku, jaki wywiera tego rodza¬ ju walcarka.Ladunek pasów, znajdujacy sie w pie¬ cu, jest nagrzewany tymczasem stale, moz¬ liwie w plomieniu redukujacym, wzgle¬ dnie przy doprowadzaniu gazu ochronne¬ go.W miedzyczasie z obsady czterowalco¬ wej usuwa sie w znany sposób dwa walce wstepne, a na ich miejsce wstawia sie no¬ wy zespól walców wykonczajacych, które sa wykonane dokladnie i posiadaja mniej¬ sze srednice niz walce wstepne — w celu uzyskania wiekszego spadku cisnienia.Jednoczesnie wlacza sie sruby naistawcze dla walców wykonczajacych, przewidziane w oprawie walców. Oczywiscie, ze wymia¬ ne walców mozna uskuteczniac równiez w ten sposób, ze zespól wstepnych walców, znajdujacy sie w jednej ramie, wyciaga sie razem z ta rama z obsady walców i za¬ stepuje sie go zespolem walców wykoncza¬ jacych, umieszczonym równiez w jednej ramie.Potem poszczególne pasy blachy wy¬ ciaga sie kolejno z pieca, przy czym nale¬ zy zwrócic uwage na dobre usuniecie omlotków z powierzchni blachy. Uskutecz¬ nic to mozna np. w znany sposób przez zdmuchiwanie ich strumieniem pary lub przy pomocy innych znanych przyrzadów mechanicznych.Ciagnik poprzeczny 7 przenosi pasy z przenosnika walkowego 8 na przenosnik — 3 —walkowy 6 walcarki, po czym ostatecznie walcuje sie pas.Pas przebiega przez walce wykoncza¬ jace przy spadku nacisku w pierwszym przebiegu okolo 40 — 50% ora,z wchodzi do zwijarki 10, w której jest zwijany. Po wyjsciu pasa z walców zmienia sie kieru¬ nek obrotu walcarki i zwijarki 10 tak, iz nastepuje drugi przebieg, po którym tas¬ ma dostaje sie do zwijarki lOa, lezacej za walcami. Czynnosci te powtarzaja sie do¬ póty, dopóki przy czwartym przewaJcowa- niu nie zostanie uzyskana zadana grubosc tasmy.Obie zwijarki 10 i lOa sa umieszczo¬ ne pod przenosnikami walkowymi 6 i 6a.Wloty tych zwijarek daja sie otwierac i przymykac klapami. Walce zwijakowe sa umieszczone w skrzynce, izolowanej ter¬ micznie, a to w tym celu, aby nie stracic ciepla tasmy wskutek promieniowania po¬ wierzchniowego. W celu uzyskania dosta¬ tecznego oczyszczenia z omlotków przy zwijaniu tasmy nawija sie ja w jednej zwijarce dolna powierzchnia, a w drugiej zwijarce — górna powierzchnia na ze¬ wnatrz, czyli nawijanie w obu zwijarkach odbywa isie w tym samym kierunku (fig. 3).Przed czwartym przewajcowaniem o- twiera sie klapa wlotu drugiej zwijarki lOa, tasma zas jest odprowadzana do zim¬ nej zwijarki 11 lub jest krajana na po¬ szczególne odcinki przy pomocy nozyc 12.Przed kazda z obu zwijarek umieszczo¬ ny jest miedzy nia a walcarka krazkowy przyrzad zaciskowy, chwytajacy tasme na¬ tychmiast po opuszczeniu przez nia wal¬ ców roboczych, tak iz tasma nie moze wejsc cala do zwijarki, a po zmianie kie¬ runku obrotu walcarki i zwijarki moze byc ponownie podsuwana na walce.Potem, gcly ostatni ze znajdujacych sie w piecu 9 przewalcowanych wstepnie pa¬ sów zostanie wywalcowany na tasme, czynnosci zaczynaja sie od poczatku, to jest walce wykonczajace zamienia, sie po¬ nownie na walce wstepne.W przypadku, gdy te same walce slu¬ za do walcowania wstepnego i koncowego oraz posiadaja te same srednice, zespól wajców wykonczajacych, który po kazdej wywalcowanej partii tasm 100 — 150 ton musi i tak zostac naprawiamy, moze pozo¬ stac w oprawie i pracowac w dalszym ciagu jako zespól walców wstepnych. W tym przypadku nalezy przestawic jedy¬ nie sruby nastawcze. Dzieki temu mozna w najkrótszym czasie przewalcowywac wlewki plaskie, nagrzewane powoli i rów¬ nomiernie w piecach do nagrzewania wlew¬ ków. PL