Wynalazek niniejszy dotyczy urzadze¬ nia, zastosowanego w rotacyjnych maszy¬ nach do odbitek dla celów biurowych, przy pomocy którego z oryginalu, zaopatrzone¬ go w pismo odwrócone o wierszach, prze¬ biegajacych w kierunku obwodu bebna, moga byc w dowolnej kolejnosci wykony¬ wane odbitki. Arkusze, przeznaczone na te odbitki, zwilza sie uprzednio w znany spo¬ sób szybko ulatniajacym sie rozpuszczalni¬ kiem.Istoita wynalazku polega na tym, ze u- rzadzenie drukujace, przesuwne równole¬ gle do osi bebna daje sie nastawiac na wiersze lub ustepy samoczynnie za posred¬ nictwem bebna drukujacego lub recznie.Urzadzenie takie moze stonowic np. karet¬ ka lub tym podobne urzadzenie, nastawne na ulozonej równolegle do osi bebna pro¬ wadnicy i na którym jest umieszczony walec dociskowy, przyrzady zwilzajace wzglednie stól podawczy. Taka karetka, pozostaja¬ ca pod wplywem sprezyny lub przeciwwa¬ gi, posiada uzebienie, wspóldzialajace z narzadem przelaczajacym i ryglujacym, którego nastawienie w celu odbijania poje¬ dynczych, obok siebie znajdujacych sie wierszy lub ustepów odbywa sie samoczyn¬ nie w zaleznosci od bebna lub tez recznie.Nastawianie reczne moze równiez odbywac sie tak, ze przy odbijaniu mozna przesko¬ czyc jeden lub kilka wierszy.Budowa urzadzenia i dzialanie jego poszczególnych czesci wyjasniono ponizej dokladnie na przykladzie wykonania.Na rysunku przedstawiono schematycz¬ nie przyklad wykonania wynalazku, przy czym fig. 1 przedstawia widok z boku ma¬ szyny do odbijania, zaopatrzonej w urza¬ dzenie wedlug wynalazku (scianka boczna jest pominieta), fig. 2 — widok z góry u- rzadzenia z pominieciem poszczególnych czesci i fig. 3 — widok szczególowy urza¬ dzenia z boku, wspóldzialajacego z bebnem drukujacym.Beben drukujacy 1 jest osadzony na osi 2 w sciankach bocznych 3 maszyny. Rów¬ nolegle do tej osi 2 osadzona jest szyna nosna i prowadnicza 4 karetki 5. Karetka posiada zwilzacz 6 z paskiem filcowym 6a, zwilzanym ze zbiorniczka zwilzajacego 7.Oprócz tego w karetce 5 jest osadzony wa¬ lek dociskowy 8, wspóldzialajacy z beb¬ nem drukujacym 1. Na karetce 5 jest rów¬ niez umocowany stól podawczy 5a dla za- drukowywanego arkusza papieru, pro¬ wadzonego w kierunku strzalki / pod zwil- zaczem 6 i 6a i nastepnie pomiedzy bebnem 1 i walcem 8. Karetka 5 jest polaczona ciegnem 9 (fig. 2) z bebenkiem sprezyno¬ wym 10. Drugie ciegno 11 jest zaczepione na bebenku zwilzajacym 12, osadzonym na osi 13 przekladni ryglujacej (nieprzed- stawionej na rysunku). Beben 12 a tym samym i karetka 5 oraz wszystkie pola¬ czone z nia czesci moga byc uruichomiane za pomoca kólka pokretnego 14 tak, ze karetka 5 porusza sie wbrew dzialaniu sprezyny bebenka 10 w kierunku strzalki 77, przy czym linka 9 odwija sie z tego bebna 10.Na karetce 5 jest umocowaina zebatka 15, która zazebia sie z narzadem przela¬ czajacym i ryglujacym 17, obracanym na osi 16. Narzad ten sklada sie z dwóch za¬ padek zebatych 17a i 17b, polaczonych ze soba obrotowo na czopie 17c. Wystep 17d, osadzony na zapadce 17b i opierajacy sie o zderzak 17e zapadki 17a, nie pozwala na obrót zapadki 17b ku uzebieniu 15a, gdy zapadka 17a zostanie obrócona dokola czo¬ pa 16 w kierunku uzebienia: 15a. Z narza¬ dem 17 polaczony jest przegubowo na czo¬ pie 19 pret 21, pozostajacy pod dzialaniem sprezyny odciagajacej 20. Drugi pret 22, odciagany sprezyna 23, jest polaczony czopem z zapadka 17b. Drugi koniec pre¬ ta 22 osadzony jest obrotowo na czopie 25 i polaczony z ramieniem 26a dzwigni ko¬ lankowej 26, dajacej sie obracac na czopie 27. Drugie ramie 266 tej dzwigni moze byc podnoszone drazkiem klawiszowym 28, osadzonym na osi 29. Koniec 286 jest wy¬ giety w góre, jak widac na fig. 3. Opiera sie on o ramie 266 dzwigni kolankowej 26.Pret 21 jest polaczony w punkcie 30 z ra¬ mieniem dzwigni kolankowej 31, której drugie ramie 31a opiera sie o wygiety w góre koniec 326 dzwigni 32, zaopatrzonej na swobodnym koncu w klawisz 32a.Na sciance bocznej bebna 1 znajduje sie zderzak 33 (fig. 2 i 3), polozony w zasiegu czopa 34a dzwigni podwójnej 34, osadzo¬ nej obrotowo na sciance bocznej 3 maszy¬ ny na czopie 35. Dzwignia jest odciagana w dolnym swoim koncu sprezyna 36 a o- prócz tego jest polaczona przegubem 37 z pretem 38, prowadzonym w szczelinie 39 na czopach 40. Na precie 38 osadzony jest czop 41, opierajacy sie o wygiety w góre koniec 326 dzwigni 32, równiez obracanej na czopie 29. Oprócz tego dzwignia 34 o- piera sie o ramie, dajace sie obracac na czopie 42 dzwigni, odchylanej w kierun¬ ku strzalki ///. W polozeniu, przedstawio¬ nym na fig. 3, czop 34a znajduje sie w za¬ siegu zderzaka 33 tak, iz przy obracaniu bebnai 1 w kierunku strzalki (fig. 3) dzwi¬ gnia 34 zostaje obrócona, pret 38 zostaje przesuniety w kierunku strzalki IV i tym samym wywiera dzialanie na dzwignie 32, która ze swej strony dziala za posrednic¬ twem dzwigni katowej 31 na pret 21 i na¬ rzad 17. — 2 -, Gdy w czasie uzycia maszyny karetka 5 za pomoca bebna / powinna byc przesta¬ wiona wraz ze wszystkimi czesciami do¬ datkowymi samoczynnie o jeden wiersz, to zderzak 33 bebna naciska na czop 34a.Wówczas dzwignia 34 porusza sie w kie¬ runku strzalki V podczas gdy pret 38 zo¬ staje przesuniety w kierunku strzalki IV (fig. 3). Pret za pomoca czopa 41 obraca pret 32, który ze swej strony ramieniem 32b naciska ramie 31b dzwigni kolankowej 31, obracajac je w kierunku strzalki VI (fig. 2), przy czym pret 21 posuwa sie w kierunku strzalki VII. Wskutek tego na¬ rzad 17 zostaje obrócony tak, ze zapadka 17a porusza sie w kierunku strzalki VIII ku uzebieniu 15a i jednoczesnie zapadka 17b wychodzi z uzebienia 15a. Ruch za¬ padek 17a i 17b jest przy tym uzgodniony tak, ze zapadka 17a wchodzi w uzebienie 15a skoro tylko karetka 5 pod wplywem dzialania sprezyny bebna 10 i ciegna 9 zo¬ stanie przelaczona o jedna szerokosc wier¬ sza. Gdy to nastapi wówczas zapadka 17b rygluje dalszy ruch karetki 5 wraz z jej wszystkimi czesciami.To samo dzialanie moze byc jednak równiez wywolane recznie po nacisnieciu klawisza 32a lub obróceniu dzwigni 43 w kierunku strzalki ///. Wskutek tego dzwi¬ gnia 34 obraca sie przeciwnie do kierunku strzalki V tak, iz czop 34a wychodzi poza zasieg zderzaka 33. Przy naciskaniu kla¬ wisza 32a powtarza sie znowu to samo dzialanie, opisane wyzej.Gdy jednak karetka 5 do nastawiania na jakikolwiek rzad powinna byc przela¬ czona o kilka szerokosci wierszy, nalezy nacisnac klawisz 28a. Dzwignia 28 obraca wówczas koncem 286 dzwignie 26 w kie¬ runku strzalki IX tak, iz pret 22 zostaje przesuniety w kierunku strzalki X. Pret o- braca sama tylko zapadke 17b, tak iz jej zab wychodzi w kierunku strzalki XI z uzebienia 15a preta 15 (fig. 2). Karetka 5 moze byc wówczas przesunieta w lewo o dowolna liczbe wierszy wraz z wszystki¬ mi znajdujacymi sie na niej narzadami, a po zwolnieniu klawisza 28a karetka zostar je znów zairyglowana. Cofniecie karetki 5 wraz ze wszystkimi jej czesciami w kie¬ runku strzalki // odbywa sie za posred¬ nictwem przekladsni (12, 13, 14). PL