Wynalazek' niniejszy dotyczy sposobu wytwarzania przedmiotów gumowych, a zwlaszcza przedmiotów gumowych, przez osadzanie mleka kauczukowego na dese¬ niowym podlozu osadowym, posiadaja¬ cym na swej powierzchni czesci wklesle i wypukle.Przedmioty gumowe o cienkich scian¬ kach wytwarza sie przez natryskiwanie, smarowanie, zanurzanie lub podobne za¬ biegi z mleka kauczukowego przy uzyciu form osadowych o powierzchni desenio¬ wej, posiadajacej wypuklosci i wkleslosci tworzace pozadany desen. Formy te o kszitalcie gotowego przedmiotu, np, obu¬ wia gumowego albo czepka kapielowego, sa znane; istnieja takze tasmy deseniowe, z których mozna wykrawac czesci gotowe¬ go przedmiotu i laczyc je w spoisób zwyk¬ ly, w jaki laczy sie arkuszowe wyroby gu¬ mowe. Zawsze jedlnak przy uzyciu takich arkuszy deseniowych, o ile chodzi o wy¬ twarzanie nieprzepuszczalnego prodliktu gumowego, powierzchnia osadzonej war¬ stwy gumowej, nie stykajaca sie z po¬ wierzchnia osadowa, pozostaje gladka i wolna od deseniu, który znajduje sie na powierzchni osadowej. Jest to powodowa¬ ne wypelnianiem wkleslych czesci fonmy i wygladzaniem sie calej powierzchni gu¬ my po wytworzeniu warstwy o pewnej grubosci przez smarowanie, zanurzanie lub natryskiwanie. Zjawisko to wystepuje równiez wtedy, gdy miekka blone z mlekakauczukowego Wprowadza sie do formy i koaguluje przez suszenie albo dzialanie chemicznego srodka kóagulujacego i za¬ biegi te powtarza, az do osiagniecia poza¬ danej grubosci warstwy. Tylko powierzch¬ nia; warstwy gumowej, oddzielona od! for¬ my osadowej, posiada desen powiedft&hni osadowej. Chcac otrzymac ozdobna lub deseniowa powierzchnie na obydwóch stronach wyrobu nalezy desen wytloczyc na odslonietej gladkiej powierzchni gumy.Przy wytwarzaniu przedmiotu pustego wewnatrz, np. czepka kapielowego albo o- buwia, trzeba przed wulkanizacja idjac osadzona warstwe gumóWa z podloza 6- sadowego i odwrócic ja na lewa strone, o ile chodzi o wytworzenie deseni na ze¬ wnetrznej stronie gotowego wyrobu. Wpro¬ wadzanie nieprzepuszczalnej powloki o znacznej grubosci na podloze osadowe tak, zeby zewnetrzna powloka osadu gumowe¬ go posiadala desen, znajdujacy sie na pod¬ lozu osadowym, jest zasadniczo niemozli¬ we. Jezeli .pozadane jest polaczenie blo¬ ny gumowej o znacznej grubosci z pod¬ szewka, jak w zabiegach powlekania na stale, tak aby powierzchnia zewnetrzna gumy byla pokryta] deseniem, to powierz¬ chnie powloki gumowej nalezy uformowac po wprowadzeniu na trwala podszewke albo tez osad nalezy wytworzyc nas osob¬ nym podlozu, posiadajacym desen o cze¬ sciach wypuklych i wkleslych, i ten osad gumowy zdjac z formy osadowej i prey- itiocowac do stalej podszewki za pomoca srodków klejacych.Wynalaaek ftiiiiejisizy dotyczy sposobu wytwarzania z mleka kauczukowego przed¬ miotów gumowych o znacznej grubosci na deseniowych podlozach osadowych tak, ze wypukle i wklesle czesci powierzchni o- sadowej zostaja odcisniete na odslonietej powierzchni osadu gumowego, jak równiez fia powierzchni warstwy osadu* stykajacej sie z powierzchnia osadowa. Wynalazek mozna stosowac do wytwarzania arkuszo¬ wego materialu gumowego lub wyrobów ksztaltowanych, posiadajacych scianki z deseniem na obydwóch stronach.Sposób wytwarzania wyrobów gumo¬ wych lub zawierajacych gume z osadu mle¬ ka kauczukowego polega wedlug wyna¬ lazku na tym, ze na deseniowej po¬ wierzchni osadowej formy o czesciach wy¬ puklych i wkleslych osadza sie cienka ciagla blone mleka kauczukowego tak, iz blona nie wypelnia wglebien i ma. te ciag¬ la blone natryskuje sie mleko kauczukowe w taki sposób, aby natrysniete czastki mle¬ ka kauczukowego skoagulowaly sie i wy¬ tworzyly groszkowaty lub gabczasty osad nie zlewajac sie ze soba i nie wypelniajac Wglebien: mleko kauczukowe natryskuje sie dopóty, az blona osiagnie pozadana grubosc.Najlepiej jest, jezeli srednia odleglosc fniedzy czesciami wypuklymi i wkleslymi deseniu na powierzchni osadowej formy wynosi mniej wiecej 0,4 mm.Wyroby wedlug wynalazku niniejszego obejmuja równiez material gumowy, posia¬ dajacy desen na obydwóch stronach, przy czym wypukle i wklesle czesci jednej po¬ wierzchni odpowiadaja wkleslym i wy¬ puklym czesciom drugiej powierzchni, a co najmniej jedna czesc materialu gumo¬ wego na powierzchnie gabczasta.Na rysunku przedstawiono dla przy¬ kladu urzadzenie do przeprowadzania spo¬ sobu wedlug wynalazku.Fig. 1 przedstawia forme osadowa o powierzchni deseniowej z czesciami Wy¬ puklymi i wkleslymi, fig. 2 praedfetawia forme natryskiwana mlekiem kauczuki wym, fig. 3 przedstawia te sama fófrme przy koncu natryskiwania.Wedlug wynalazku niniejszego tia- de¬ seniowym podlozu osadowym osadza sie najpierw cienka ciagla blone mleka kau* czukowego- tak, iz mleko kauczukowe osa* dzajac sie na Wypuklych i wkleslych cfce* sciach podloza nie wypelnia jego wglebien, - 2 -Blona musi byc cienka, gdyz w przeciw¬ nym razie wglebienia zostalyby wypelnio¬ ne mlekiem kauczukowym. Mozna to latwo wykonac przez zanurzanie, smarowanie lub natryskiwanie, po których nastepuje chemiczna koagulacja lub suszenie w zna¬ ny sposób. Ta ciagla blona latwo odtwarza zarysy podloza osadowego nie wypelnia¬ jac wglebien powierzchni deseniowej; w razie potrzeby mozna w ten sposób wpro¬ wadzic na deseniowa powierzchnie kilka blon nie zatracajac deseniu. Nalezy uni¬ kac stosowania zbyt duzej ilosci albo zbyt gestego mleka kauczukowego przy danej glebokosci deseniu na powierzchni osado¬ wej, gdyz w przeciwnym razie czesci wkle¬ sle zostana wypelnione tak, jak przy zwy¬ klym sposobie wytwarzania wyrobów gu¬ mowych o znacznej grubosci. Cienka cia¬ gla blona gumowa, osadzona z mleka kau¬ czukowego i posiadajaca desenie na po¬ wierzchni osadowej, stanowi podstawe, na której mozna wytworzyc gabczasta war¬ stwe mleka kauczukowego' o pozadanej grubosci nie zatracajac deseniu podloza osadowego. Cienka ciagla warstwa osadu mleka kauczukowego na powierzchni osa¬ dowej moze byc w razie potrzeby osadzo¬ na za pomoca elektrycznosci albo tez mo¬ ze byc wytworzona przez wprowadzenie najpierw srodka koagulujacego na cala powierzchnie albo tylko na jej czesci wy¬ pukle, a pózniej — wprowadzenie blony.Jezeli cienka ciagla blone, majaca sluzyc za podstawe, wytwarza sie na powierzchni osadowej przez natryskiwanie, to mleko kauczukowe nalezy wprowadzac drobno- czasteczkowym strumieniem i nalezy po¬ zwolic jego czastkom na zlewanie sie na powierzchni osadzania w celu wytworze¬ nia cienkiej ciaglej blony ponad czesciami wypuklymi i wkleslymi deseniu. Taki za^ bieg natryskiwania jest obecnie najlepszym sposobem wytwarzania cienkiej, ciaglej blony podstawowej z gumy, zwlaszcza przy malych podlozach osadowych, gdyz zewnetrznej czesci warstwy gumowej na¬ daje sie nastepnie zadana grubosc za po¬ moca zabiegu natryskiwania, jak opisano ponizej, przy czym jezeli pierwszy osad mleka kauczukowego' zostal wytworzony przez natryskiwanie, to nie ma konieczno¬ sci zmiany rodzaju zabiegu osadzania pod¬ czas wytwarzania osadu drugiej warstwy pozadanej grubosci.Po wytworzeniu ciaglej blony z mleka kauczukowego' na formie, np. przez na¬ tryskiwanie, i po' skoagulowaniu tej blony przez suszenie lub koagulacje chemiczna, nadaje sie warstwie gumowej pozadana grubosc natryskujac dalej mleko kauczuko¬ we na ciagla blone gumowa tak, aby natry- sniete czastki mleka kauczukowego skoa- gujowaly sie tworzac gabczasty osad, dzie¬ ki czemu powstaje blona bez zlewania sie czasteczek mleka kauczukowego lub wypel¬ niania wglebien. Zmniejszenie stopnia roz¬ pylenia natrysku mleka kauczukowego z dyszy, zwiekszenie lepkosci oraz zawarto¬ sci cial stalych w mleku kauczukowym a takze zwiekszenie szybkosci koagulacji czastek gumy w strumieniu sprzyjaja wy¬ twarzaniu sie gabczastego osadu osobno skoagulowanych czastek mleka kauczuko¬ wego. Strumien mleka kauczukowegjo moz¬ na latwo regulowac tak, aby wytwarzal sie osad ciagly, pozadany przy wytwarzaniu blony podstawowej, albo tez osad niecia¬ gly o powierzchni nierównej, poczawszy od groszkowanej do wyraznie gabczastej, po¬ zadany przy wytwarzaniu blony zewnetrz¬ nej. Osiaga sie to zmieniajac lepkosc albo stezenie mleka kauczukowego lub stopien rozpylenia strumienia albo tez manipulujac sama dysza lub zmieniajac jej odleglosc od powierzchni osadowej. Gabczasty osad mo¬ zna otrzymywac przez szybkie koagulowa- nie lub suszenie czastek tuz przed albo w w chwili' osiadania ich na powierzchni osadowej, przy czym mozna to osia¬ gac przez ogrzewanie powierzchni osa¬ dowej albo tez przez skierowanie na — 3 —powierzchnie osadowa ogrzanego gazu, np. ogrzanego powietrza, w celu spowo¬ dowania szybkiej koagulacji lub wyschnie¬ cia, albo wreszcie natryskujac mleko kauczukowe i chemiczny srodek koagu- lujacy szybko jeden po drugim tak, zeby powietrze, otaczajace forme osadowa, za¬ wieralo ilosc srodka koagulujacego dosta¬ teczna do skoagulowania czastek mleka kauczukowego, natrysnietych na powierzch¬ nie osadowa.Fig. 1 przedstawia forme 10 do wytwa¬ rzania czepków kapielowych, osadzona na obrotowym wale 11 sluzacym db» obraca¬ nia formy. Forma posiada powierzchnie z deseniem w postaci rowków 12, biegnacych przez cala powierzchnie formy; rowki te tworza czesci wklesle deseniu na po¬ wierzchni miedzy czesciami wypuklymi 13.W miejscu 14 znajduje sie maly wypukly desen dodatkowy, przytwierdzony do sa¬ mej formy. Formy moga byc wykonywane z metalu, szkla, gumy, drzewa, gliny, synte¬ tycznych zywic, itd. i powierzchnie ich mo¬ ga byc ozdobione deseniami przez grawero¬ wanie lub formowanie albo przez przy¬ twierdzanie do deseniowej lub gladkiej po¬ wierzchni wypuklych deseni z odpowied¬ niego materialu.Forma, na której wytwarza sie przed¬ miot sposobem; wedlug wynalazku niniej¬ szego, jest osadzona na obrotowym wale 11, przechodzacym przez podstawe 15 i ob¬ racanym silnikiem 16 za pomoca kól ze¬ batych 17. Forme do wytwarzania nip. czep¬ ków kapielowych wystarcza obracac z szyb¬ koscia mniej wiecej 46 obrotów na minute.Jak przedstawiono na fig. 2 mleko kauczu¬ kowe naklada sie na forme za pomoca pi¬ stoletu natryskowego 18 tak, iz czastki mle¬ ka kauczukowego zlewajac sie ze soba two¬ rza cienka ciagla blone 19 na wypuklych i wkleslych czesciach formy, przy* czyim nie calkowicie wypelniaja wglebienia po¬ wierzchni osadowej. Dobre rozpylenie stru¬ mienia i stosunkowo powolna koagulacja mleka kauczukowego na powierzchni formy podczas wysychania lub koagulacja che¬ miczna pozwala na latwe wytwarzanie cia¬ glej cienkiej blony mleka kauczukowego bez wypelniania wglebien powierzchni o- sadowej. W razie wytworzenia zbyt ciez¬ kiej blony gumowej w postaci blony ciaglej wglebienia zostalyby wypelnione, wobec czego nalezy unikac wytwarzania bezpo¬ srednio na powierzchni osadowej zbyt gru¬ bych blon gumowych, nieprzepuszczaja- cych gazów. Po skoagulowaniu cienkiej blony gumowej z mleka kauczukowego na powierzchni osadowej bez wypelnienia jej wglebien, warstwie gumowej w pewnych* miejscach mozna nadac zadana grubosc przez natryskiwanie w dalszym ciagu mle¬ ka kauczukowego na ciagla blone tak, zeby natrysniete czastki skoagulowaly sie na¬ stepnie w postaci osadu groszkowatego lub gabczastego. Jak zaznaczono powyzej, szybka koagulacja lub wysychanie czastek mleka kauczukowego podczas jego przej¬ scia z pistoletu natryskowego 18 na po¬ wierzchnie osadowa albo koagulacja w chwili dosiegniecia tej powierzchni powo¬ duje wytwarzanie sie poszczególnych cza¬ stek skoagulowanego kauczuku, przylegaja¬ cych do powierzchni bez zlewania sie i two¬ rzacych zaleznie od ich wielkosci oraz ilo¬ sci warstwe osadu o powierzchni rozmaite¬ go rodzaju, poczawszy od groszkowatej do bardzo szorstkiej powierzchni osadu gab¬ czastego. To odkladanie sie skoagulowa- nych z osobna czastek mleka kauczukowego odbywa sie jednakowo we wglebieniach i na wypuklosciach cienkiej ciaglej warstwy gu¬ mowej, znajdujacej sie na powierzchni o- sadowej; dzieki temu czastki nie zlewaja sie ani nie wypelniaja wglebien, jak pod¬ czas zwyklych zabiegów natryskiwania, za¬ nurzania lub smarowania powierzchni de¬ seniowych, które to procesy sa stosowane obecnie do wytwarzania ciaglej blony o gru¬ bosci równej grubosci calego osadu. Koagu- lowanie czastek mleka kauczukowego, za- — 4 —nim dojda one do formy lub zaraz po ich osadzeniu na formie, w celu wytwarzania przylegajacego, lecz nie zlewajacego sie o- sadu, mozna osiagac przez natryskiwanie strumieniem gruboczastkbwym albo przez ogrzewanie powietrza, przez które mle¬ ko kauczukowe sie natryskuje, albo tez przez natryskiwanie na przemian mlekiem i lotnym srodkiem koagulujacym, który prze¬ nika powietrze, otaczajace powierzchnie formy, i sprzyja koagulacji czastek w chwili ich przelotu z pistoletu na forme. Ten sam wynik mozna osiagnac zwiekszajac lepkosc albo zawartosc cial stalych w mleku kau¬ czukowym, a czesto pozadane jest stosowa¬ nie wiekszej zawartosci cial stalych oraz stosowanie w celu wytwarzania osadu gab¬ czastego mleka kauczukowego o wiekszej Przez natryskiwanie na przemian po¬ wyzszej mieszaniny oraz srodka koaguluja- cego, stanowiacego 25%-owy wodny roz¬ twór kwasu, wytwarza sie podstawowa blo¬ ne ciagla o grubosci okolo 0,1 mm. Nastep¬ nie wytwarza sie powloke gumowa z osadu gabczastego o grubosci lacznej okolo 0,75 mm przez natryskiwanie tego samego mle¬ ka kauczukowego, lecz strumieniem o wiele slabiej rozproszonym i z odleglosci 60 cm, na przemian ze strumieniami srodka koa- gulujacego, a mianowicie 25%-owego roz¬ tworu kwasu octowego.W tym przypadku strumienie srodka koagulujacego stosuje sie o wiele czesciej, niz podczas wytwarzania blony ciaglej, aby zapewnic koagulacje na powierzchni osa¬ dowej bez zlewania sie natrysnietych cza¬ stek, co powodowaloby powstawanie blony lepkosci, niz to bylo stosowane przy wy¬ twarzaniu warstwy cienkiego osadu ciagle¬ go na powierzchni osadowej, Dla przykladu ponizej podaje sie na¬ stepujacy sposób postepowania. Aluminio¬ wa forme do wytwarzania czepków kapie¬ lowych, posiadajaca desen na powierzchni, przy czyim srednia odleglosc miedzy wkle¬ slosciami i wypuklosciami tej powierzchni wynosi w przyblizeniu 0,4 mm, obraca sie z szybkoscia 46 obrotów na minute pokry¬ wajac ja poczatkowo ciaglym osadem gu¬ mowym przez natryskiwanie z pistoletu na¬ tryskowego, trzymanego w odleglosci oko¬ lo 30 cm od formy, mialko rozproszonego strumienia mleka kauczukowego o poniz¬ szym skladzie: ciaglej. Po skonczonym natryskiwaniu su¬ szy sie czepek na powietrzu, a nastepnie wulkanizuje na formie w temperaturze mniej wiecej 240°C w ciagu 25 minut, po czym czepek zdejmuje sie z formy. Oczy¬ wiscie, czepek mozna zdjac z formy przed wulkanizacja, odwrócic go na lewa strone oraz umiescic na tej samej lub inmej formie, jaka jest potrzebna w przypadku, gdy ze¬ wnetrzna powierzchnia osadu na formie, jak dotychczas, nie ma deseniu powierzchni o- sadowej i wulkanizacja moze sie odbywac w jakikolwiek znany sposób.Wyraz „mleko kauczukowe" w opisie i PL