Wynalazek niniejszy dotyczy maszyny rozdrabiajacej do mielenia na sucho albo na mokro.Do tego celu uzywano dotychczas tak zwanych mlynów kulowych lub mlynów rurowych. Tego rodzaju mlyny posiadaja jednak wiele wad, których uniknieto w po¬ nizej opisanej maszynie, posiadajacej po¬ nadto pewne zalety.Maszyna rozdrabiajaca wedlug wyna¬ lazku jest glównie znamienna tern, ze skla¬ da sie z nieruchomego zbiornika, zawiera¬ jacego materjal, który ma byc zmielony, i cial rozdrabiajacych luzno lezacych w tym materjale, np. kul, okraglych kawalków zelaza i t. d., jak równiez poruszajacego sie wolno mieszadla, które utrzymuje ma¬ terjal i ciala rozdrabiajace w ruchu i przez to powoduje zmielenie sie materjatu pomiedzy temi cialami.Tak zwane rozdrabiarki udarowe, w których obracajacy sie narzad miele ma¬ terjal zapomoca bezposrednich uderzen lub pchniec, sa dobrze znane i odpowiednie do pewnych celów, posiadaja one jednak te wade, ze szybkobiezne te narzady sa na¬ razone czesciowo na bardzo znaczne zuzy¬ wanie sie, czesciowo zas na uszkodzenia przez szczególnie twarde czastki mieliwa.Zalete maszyny wedlug wynalazku w po¬ równaniu z tego rodzaju mlynami, stano¬ wi to, ze w niej wlasciwe ciala rozdrabia¬ jace sa uzyte do mielenia materjalu tak, ze mieszadlo nie ma nic innego na celu,jak tylko Wprawianie w ruch cial rozra¬ biajacych. Ponadto mieszadlo obraca sie ze wzglednie niewielka szybkoscia, wsku¬ tek czego jego zuzywanie sie jest znacznie mniejsze w porównaniu z uzywaniem sie znanych szybkobieznych rozdraibiarek uda¬ rowych. W porównaniu z mlynami kulowe- mi i mlynami rurowemi wspomniana ma¬ szyna rozdraJbiajaca ima te zalete, ze .moz¬ na podczas jej pracy sledzic zarówno za ru¬ chem cial rozrabiajacych podczas proce¬ su mielenia^ jak i za przebiegiem procesu mielenia w; dowolnem miejscu, co daje moznosc ustalenia najlepszych warunków pracy maszyny. Nafctepna fcaleta rozdra- biarki wedlug wynalazku jest niezbyt du¬ ze zuzycie energji, nawet przy duzych la- dunkach oraz jej znacznie mniejsza waga, niz waga mlyna kulowego albo rurowego o tej samej wydajnosci.Rozdrabiarke tego typu mozna zbudo¬ wac co do szczególów w rozmaity sposób, nie wychodzac poza obreb podstawowej mysli wynalazku. Konstrukcja rozdrabiar¬ ki jest uwidoczniona na rysunku, na któ¬ rym fig. 1 przedstawia przekrój podluzny rozdrabiarki wzdluz liaji / — 7 na fig. 2; fig. 2 jest rzutem poziomym rozdrabiarki, a fig. 3 jest przekrojem poprzecznym wzdluz linji 777 — 777 na fig. 1.Cyfra 1 oznaczony jest zbiornik albo zlób ze stalowej blachy, wypelniony do od¬ powiedniego poziomu cialami roizdrabia- jacemi la, np. kulami, kawalkami okragle¬ go zelaza lub poddbnym materjalem. Cy¬ fra 2 oznaczony jest wal, na którym mie¬ sci sie szereg tarcz 3 z otworami 4. Tarcze te sa przymocowane do walu 2 w taki spo¬ sób, ze obracaja sie one wraz z walem 2.Wal ten jest obracany zapomoca kola ze¬ batego 516 oraz kola pasowego 8, zaklino¬ wanego na wale 7. Wal 2 mozna napedzac równiez zapomoca napedu pasowego i przekladni lub bezposrednio zapomoca sil¬ nika, luib tez w inny sposób.'Wal 2 obracasie w lozyskach 9, wal zas napedowy 7 — w lozyskach 10. Lo¬ zyska, i zlób 1 sa umieszczone na funda¬ mentach 11. Tam, gdzie wal 2 przechodzi przez koncowe scianki zlobu 1, sa umie¬ szczone uszczelnienia. Wewnetrzna po¬ wierzchnia zlobu 1 moze posiadac przy kazdej tarczy 3 lub tylko przy niektórych tarczach zeberka 13, tak dopasowane do tarcz, ze wzdluz obwodu tych tarcz pozo¬ staje szczelina o szerokosci tylko kilku mm.Pomiedzy tarczami umieszczone sa prze¬ grody nieruchcme 14, które moga posiadac otwory. Przegrody te dochodza do walu 2, albo otaczaja go i wypelniaja calkowicie lub czesciowo poprzeczny przekrój zlobu.Do doprowadzania materjalu do rozdra¬ biarki sluzy lej 15, umieszczony na jednym koncu zlobu. Na drugim koncu tego zlobu znajduje sie nieruchoma przegroda 16, sta¬ nowiaca sito i zatrzymujaca zarówno ciala rozdrabia jace, jako tez i niedostatecznie zmielony materijal; z zewnetrznej strony tej powierzchni przesiewajacej zlób posia¬ da u dolu wylot 17, polozony powyzej od¬ powiedniego urzadzenia przenoszacego, nie- przedstawionego na rysunku. Powierzchnie otworów przesiewajacych w przegrodzie 16 mozna zapomoca odpowiedniego urza¬ dzenia, nieprzedstawionego na rysunku, zwiekszac luib zmniejszac tak, ze mozna otrzymac stosownie do zyczenia duze albo male spietrzenie materjalu w zlobie.Sposób dzialania rozdrabiarki jest na¬ stepujacy.Wskutek obrotu walu 2 z tarczami 3, przymocowanemi do niego, ciala rozdra- biajace, polozone najblizej tarcz,, beda obracaly sie wokolo, podczas gdy ciala, znajdujace sie najblizej nieruchomych przegród 14, zostana zatrzymane. Pomiedzy obracajacemi sie tarczami i nieruchomemi przegrodami potworza sie, ze sie tak moz¬ na wyrazic, zarnowe powierzchnie z cial rozdrabiajacych, pomiedzy któremi jest mielony materjal, przechodzacy przez ten wespól czesci rozdrabiarki. - 2 -Nieruchome zebra 13 sa umieszczone czesciowo w celu zapobiezenia zaciskaniu sie cial rozdrabiajacych pomiedzy tarcza- , mi 3 i zlobem 1 i czesciowo po ..to, aby przepychac materjal przez otwory 4 tarczy 3 i w ten sposób otrzymac wiekszy wynik rozdrabiania, niz przy przechodzeniu ma- terj atu nazewnatrz tarcz wizdluz scianek zlobu.Na rysunku przedstawiono zlób, wyko¬ nany z blachy stalowej, lecz mozna go równie wykonac z innego odpowiedniego materjalu, mp. z betonu, gdyz zuzywanie sie zlobu jest nadzwyczaj male, poniewaz jest on chroniony nieruchoma warstwa cial rozdrabiajacych. Z drugiej strony tarcze 3 i (przegrody 14 sa wykonane z materjalu wysoce odpornego na zuzycie, gdyz musza one wytrzymac dzialanie cial rozdrabiaja¬ cych. Wal 2 jest zaopatrzony w dlugie piasty lub tuleje, ochraniajace go w ten sposób od zuzywania sie.Przegród 14 mozna nie stosowac, ale -wtedy wspomniane powierzchnie zarnowe nie wytworza sie, a ciala rozdrabiajace, wskutek wchodzenia ich w otwory 4 tarcz, zostaja pociagniete do góry tak, ze ich ruch staje sie-podobny do ruchu cial rozdrabia¬ jacych w mlynie rurowym.W celu wzmorzenia ruchu cial rozdra¬ biajacych mozna umiescic pomiedzy tar¬ czami podnosniki, najlepiej wpoblizu obwodu tych tarcz. Do tego celu nadaja sie równiez sruby rozporowe.Tarcze 3 moga byc podtrzymywane nie przez wal 2, ale w inny odpowiedni spo¬ sób, nip. moga byc polaczone ze soba na stale zapomoca srub rozporowych, pretów lub podobnych narzadów, najlepiej wpobli¬ zu swego obwodu.W rozdrabiarce, przedstawionej na ry¬ sunku, wszystkie obracajace sie tarcze po¬ siadaja jednakowe srednice, zlób zas — dno pólcylindryczne. Tarcze te jednak moga miec rózne rozmiary, ksztalt zas zlo¬ bu moze takze odchylac sie od przedsta¬ wionego na rysunku. Srednice poszczegól¬ nych tarcz moga, np. wzrastac od wejscio¬ wego konca maszyny do jej vylotu, przy- czem zilób wtedy bedzie mial dno stozkowe albo schodkowe o najmniejszym promieniu przy koncu wejsciowym i najwiekszym — przy koncu Yfyjisciowym. Przez to szyb¬ kosc przesuwania sie materjalu przez ma¬ szyne w kierunku podluznym moze byc powiekszona. Jezeli odwreitnie jest rzecza pozadana, aby podlegajacy zmieleniu ma¬ terjal przebywal w rozdrabiarce czas dluz¬ szy, wtedy oslonie maszyny niadaje sie ksztalt stozkowy lub schodkowy o naj¬ wiekszych promieniach tarcz i dna przy koncu wejsciowym.Poza tern rozdrdbiarka wedlug wyna¬ lazku moze posiadac nieruchoma lub obra¬ cajaca sie przegrode lub przegrody, przez które przechodzi materjal mielony, lecz nie przechodza ciala rozdrabiajace. W ten sposób maszyna jest podzielona na dwie lub kilka komór do mielenia, oddzielonych jedna od1 drugiej. Wypelnienie kazdej ko¬ mory do mielenia cialami rozdrabiajacemi moze byc rózne, przyczem wielkosc cial rozdrabiajacych moze byc takze rózna w rozmaitych komorach.Rózne te komory moga posiadac roz¬ maite dlugosci, odpowiednio do rozmaitych oddzialywan, na które ma byc wystawiony materjal, podlegajacy rozdrobieniu, oraz odpowiednio do odmiennych rodzajów cial rozdrabiajacych, przyczem komory te moga posiadac dna stozkowe albo schodkowe. Kie¬ runek pochylosci komór i ich wielkosc sa okreslane na podstawie rozmaitego czasu trwania przemialu w kazdej poszczególnej komorze.W chwili puszczania w ruch rozdra- biarki ladtmek w zldbie przeciwdziala po¬ czynajacemu sie ruchowi mieszadla; to tez wskazane jest izastosowanie odpowiedniego urzadzenia do zmniejszenia tego przeciw¬ dzialania. Tego rodzaju urzadzenie moze byc utwonzone z zespolu plyt, mianowicie — 3 —po jednej plycie z kazdej' strony obracaja¬ cej sie tarczy, które sa opuszczane do zlo¬ bu bezposrednio przed zatrzymaniem ma¬ szyny. Dzieki temu obracajace sie tarcze nie beda podlegaly naciskowi cial rozdra- biajacych i materjalu je otaczajacego. Po puszczeniu w ruch mieszadla, plyty te mozna podniesc jedna po drugiej lub po¬ woli wszystkie jednoczesnie.Tarcze te moga byc osadzone na obra- caijacym sie wale tak, ze wal w chwili ru¬ szenia z miejsca moze sie obracac swobod¬ nie, podczas gdy tarcze sa nieruchome, lecz gdy zostanie osiagnieta pelna szyb¬ kosc, tarcze mozna sprzegnac z walem jedna po drugiej lub kilka naraz zapomo- ca odpowiednich, dobrze znanych urzadzen mechanicznych. Wal moze byc równiez sprzegniety w sposób staly, lecz elastycz¬ ny z kazda tarcza poszczególna, np. zapo- moca srubowej sprezyny, chwytajacej tar¬ cze po napieciu sprezyny przez obrót wa¬ lu* Zlób moze spoczywac na ruchomych podstawach w celu ulatwienia puszczenia W rudi maszyny, np. przez wstrzasniecie zlobem w chwili ruszania z miejsca lub da¬ nie zlobowi moznosci wykonania niewiel¬ kiej czesci obrotu. Zlób moze takze byc osa¬ dzony na walkach w ten sposób, ze powodu¬ ja one wspomniane ruchy.W jednym i tym samym zlobie mozna umiescic wiecej niz jeden wal z tarczami opisanego typu.Powyzej zalozono, ze maszyna do roz¬ drabiania posiada wal poziomy, moze ona jednak byc wykonana w ten sposób, ze wal bedzie mial polozenie pochyle.W rozdtabiarkach wedlug niniejsze¬ go wynalazku mozna stosowac wiele roz¬ maitych sposobów mielenia, znanych z, pro¬ cesów mielenia w mlynach kulowych i mly¬ nach rurowych, przyozem wydajnosc mie¬ lenia w mlynie moze byc powiekszona przez przepuszczenie pradu powietrza przez mlyn. Inny sposób mielenia, stoso¬ wany do tego samego celu, polega na tern, ze czesciowo zmielony materjal jest pod¬ dawany segregowaniu nazewnatrz mlyna, poczem niedostatecznie zmielony mate- rjal jest wprowadzany zpowrotem do mlyna. PL