PL177672B1 - Złącze dla rur - Google Patents

Abstract

1. Zlacze dla rur, ksztaltek lub tym podob- nych, zawierajace element kielichowy, w którym jest osadzony koniec laczonej rury, pierscien usta- lajacy, pazury ustalajace do osiowego ustalania osadzonego konca rury, pierscien uszczelniajacy umieszczony w wybraniu elementu kielichowego, otaczajacy co najmniej czesciowo osadzona rure i pierscieniowa obudowe, otaczajaca co najmniej czesciowo element kielichowy, z tym, ze pierscien ustalajacy jest umieszczony poza wybraniem ele- mentu kielichowego i otacza co najmniej w obsza- rze wybrania element kielichowy, a pazury usta- lajace sa umieszczone od strony zewnetrznej pier- scienia uszczelniajacego, znamienne tym, ze pier- scien ustalajacy (14, 14') jest unieruchomiony osio- wo pomiedzy wolnym koncem elementu kielicho- wego ( 2), a przeciwlegla wewnetrzna powierzchnia (46) pierscieniowej obudowy (30) i ze pierscien ustalajacy (14, 14') otacza element kielichowy (2) co najmniej w obszarze wybrania ( 8) i, ze osiowa dlugosc (28) pierscienia ustalajacego (14) jest wiek- sza od osiowej dlugosci wybrania ( 8). Fig. 1 PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest złącze dla rur.

Z opisu GB nr 1 520 150 jest znane złącze dla rur, które posiada element kielichowy do przyjęcia końca łączonej rury. Element kielichowy posiada pierścieniowe wybranie do przyjęcia pierścienia uszczelniającego. W tym wybraniu także jest usytuowany pierścień ustalający, który posiada pazury lub tym podobne skierowane do wewnątrz, do osi wzdłużnej. Średnica wewnętrzna tych pazurów jest mniejsza od średnicy zewnętrznej wprowadzanej rury. Pierścień ustalający celowo jest wykonany ze stali sprężystej i po wprowadzeniu rury pazury

177 672 wczepiają się w powierzchnię zewnętrzną rury, aby ją unieruchomić i ustalić wobec elementu kielichowego. Pierścień ustalający, w odniesieniu do pierścienia uszczelniającego, jest umieszczony od strony wewnętrznej i styka się z medium przepływającym przez rurę, co powoduje korozję pierścienia ustalającego prowadzącą do uszkodzeń, a nawet do rozłączenia połączenia z rurą. Za pomocą elementu pierścieniowego pierścień uszczelniający i pierścień ustalający są unieruchomione w wybraniu. Ponieważ element pierścieniowy i element kielichowy są wykonane z tworzywa sztucznego, to zwłaszcza z powodu wydłużeń cieplnych elementy te mogą zmieniać swój kształt tak, że działanie uszczelniające jest zmniejszone. Pierścień ustalający, pierścień uszczelniający i pierścień dystansowy są osadzone luźno w wybraniu i w nim utrzymywane za pomocą elementu pierścieniowego. Istnieje niebezpieczeństwo, że przez poluzowanie przeciwnakrętki pierścień uszczelniający lub pierścień ustalający może zostać zagubiony, tak, że skuteczność montażu i połączenia jest niepewna.

Wychodząc z tego stanu techniki zadaniem wynalazku jest takie ulepszenie złącza dla rur za pomocą nieznacznego układu konstrukcyjnego, że jest zapewnione trwałe, bezpieczne w działaniu połączenie. Aby uniknąć błędów montażowych, złącze powinno być możliwe w dalekim stopniu prefabrykowane. Ponadto za pomocą złącza powinno być umożliwione przejście pomiędzy systemami rur o różnych właściwościach materiałowych, przykładowo rur klejonych i nieklejonych lub rur źle klejonych albo rur giętkich. Złącze powinno wymagać nieznacznego nakładu montażowego i posiadać wysokie bezpieczeństwo funkcjonowania, jakie jest wymagane przede wszystkim w systemie rurociągów dla ciepłej lub zimnej wody świeżej lub dla systemów ogrzewania w instalacjach budynków.

Zadanie to zostało rozwiązane dzięki temu, że pierścień ustalający jest unieruchomiony osiowo pomiędzy wolnym końcem elementu kielichowego, a przeciwległą wewnętrzną powierzchną pierścieniowej obudowy.

Korzystnie pierścień ustalający otacza element kielichowy co najmniej w obszarze wybrania, a osiowa długość pierścienia ustalającego jest większa od osiowej długości wybrania.

W innym wykonaniu pierścień ustalający przylega do pierścienia zabezpieczającego, umieszczonego obracalnie korzystnie w wybraniu i wyposażonego w pazury ustalające.

Według wynalazku pierścień ustalający ma pazury ustalające, stanowiące z nim jedną część i skierowane do obszaru wybrania, przy czym jest on osiowo unieruchomiony na powierzchni zewnętrznej elementu kielichowego przez promieniowe odkształcenie obszaru elementu kielichowego.

W innym wykonaniu pierścień ustalający jest osiowo unieruchomiony za pomocą haków, wchodzących w powierzchnię zewnętrzną, elementu kielichowego.

Korzystnie w wybraniu, pomiędzy pierścieniem uszczelniającym a pazurami ustalającymi, jest umieszczona tarcza dociskowa, która ma powierzchnię czołową, zwrócona do pazurów ustalających nachyloną pod kątem, w odniesieniu do płaszczyzny promieniowej.

W innym wykonaniu pierścień ustalający posiada promieniowo zawiniętą do wewnątrz część przednią, której średnica wewnętrzna jest mniejsza od średnicy zewnętrznej pierścienia zabezpieczającego, mającego pazury ustalające.

Według wynalazku pierścieniowa obudowa swoim pierwszym odcinkiem końcowym jest połączona korzystnie nierozłącznie, z elementem kielichowym i ma pierścieniowe przedłużenie dla prowadzenia i podpierania łączonej rury.

Złącze odznacza się funkcjonalną konstrukcja i zapewnia bezpieczne i długotrwałe połączenie. Pierścień ustalający w odniesieniu do pierścienia uszczelniającego jest umieszczony od strony zewnętrznej tak, że niebezpieczeństwo korozji jest znacznie zmniejszone. Pierścień ustalający, wykonany z metalu, stabilizuje szczególnie w celowy sposób, korzystnie promieniowo obszar wybrania z pierścieniem uszczelniającym, bez potrzeby zwiększania grubości ściany elementu kielichowego. Pierścień ustalający jest ze strony wytwórcy połączony z elementem kielichowym, przez co jest zapewnione pewne unieruchomienie pierścienia uszczelniającego w wybraniu. Ponieważ pierścień ustalający i element kielichowy są otoczone przez pierścieniową obudowę, która posiada pierścieniowe przedłużenie, jest zapewnione dobre prowadzenie osadzonej rury, a promieniowe siły lub momenty są w celowy sposób oddalone od pierścienia ustalającego, a więc i od pierścienia uszczelniającego, co jest

177 672 zaletą przede wszystkim przy wykonaniu rury z elastycznego materiału.

W szczególnym ukształtowaniu wynalazku pazury ustalające są umieszczone nie na pierścieniu ustalającym, ale na dodatkowym pierścieniu zabezpieczającym, który w wybraniu jest unieruchomiony w celowy sposób przez pierścień ustalający. Pierścień zabezpieczający swoimi pazurami ustalającymi, skierowanymi promieniowo do wewnątrz ustala wprowadzany koniec rury i w odniesieniu do elementu kielichowego jest obracalny w jego wybraniu. A zatem także koniec rury, osiowo ustalony za pomocą pierścienia zabezpieczającego w elemencie kielichowym, jest obracalny w odniesieniu do złącza. Koniec rury jest więc demontowany bez obracania. Ponieważ pierścień zabezpieczający, przechwytujący część przednią pierścienia ustalającego, zapewnia dodatkowe osiowe podparcie pazurom ustalającym, to przy działaniu osiowym sił rozciągających, mianowicie w kierunku od elementu kielichowego jest zapewnione bezpieczne podparcie i przykładowo jest uniemożliwione złożenie się pazurów ustalających lub nawet wysunięcia końca rury z elementu kielichowego.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia osiowy przekrój przez złącze dla rur, którego pierścień ustalający posiada pazury, fig. 2 - osiowy przekrój przez inną postać wykonania z obracalnym pierścieniem zabezpieczającym, mającym pazury ustalające, a fig. 3 - przekrój według linii III na fig. 2.

Złącze według wynalazku, zgodnie z fig. 1, posiada element kielichowy 2 do połączenia z króćcem 4. Element kielichowy 2 i króciec 4 sa celowo ukształtowane jednoczęściowo, przy czym powierzchnia zewnętrzna 6 króćca 4 jest kształtowana w znany sposób jako część do przyłączenia przewodu rurowego lub armatury. Element kielichowy 2 z króćcem 4 są wykonane z dającego się kleić tworzywa sztucznego i w celu wytworzenia np. połączenia z rurą na powierzchnię zewnętrzną 6 nanosi się klej, a następnie króciec 4 osadza się we wnętrzu przewodu rurowego.

W ramach wynalazku możliwa jest także inna technika połączenia elementu kielichowego 2 z bliżej nie przedstawionym układem rur. Element kielichowy 2 może być także częścią składową armatury, kształtki rurowej lub tp. Króciec 4, ukształtowany jako króciec klejony, posiada zewnętrzny gwint do połączenia z armaturą, elementem instalacji lub tp.

Element kielichowy 2 od strony końca zawiera wybranie 8, w którym jest umieszczony pierścień uszczelniający 10. W element kielichowy 2 jest wsuwany koniec rury 12, zaznaczonej linią punktowo-kreskową. Element kielichowy 2 co najmniej w obszarze wybrania 8 jest otoczony przez pierścień ustalający 14, wykonany z metalu, zwłaszcza za stali sprężystej, który na wolnym końcu posiada zawinięte promieniowo do wewnątrz pazury ustalające 16. Na obwodzie jest umieszczona określona ilość, niezależnie od siebie ruchomych pazurów ustalających 16, pomiędzy którymi celowo istnieją, wąskie szczeliny 18 (fig. 1). Rura 12 posiada średnicę zewnętrzną 20, która jest większa od średnicy wewnętrznej pazurów ustalających 16. Rura 12 jest wykonana zwłaszcza z tworzywa sztucznego i po jej wsunięciu w element kielichowy 2 pazury ustalające 16 wczepiają się w porównywalnie miękką powierzchnię zewnętrzną rury 12 tak, że jest ona osiowo zabezpieczona przed wysunięciem.

Pierścień ustalający 14 jest ukształtowany cylindrycznie i unieruchomiony od zewnątrz na elemencie kielichowym 2. Pierścień ustalający 14 poprzez miejscowe promieniowe wgniecenie w kierunku osi wzdłużnej 24 w obszarze 22, zaznaczonym przerywaną linią, jest zamocowany w elemencie kielichowym 2. Jak już wspomniano, pierścień ustalający 14 posiada na obwodzie rozdzielone pazury ustalające 16, wcięcia lub tym podobne, które po jego nasunięciu na element kielichowy 2 umożliwiają promieniowe zaciśnięcie wsuniętej rury 12. Z drugiej strony pierścień ustalający 14 posiada wobec materiału elementu kielichowego 2 znacznie większą wytrzymałość tak, że w obszarze wybrania 8 element kielichowy 2 posiada tylko porównywalnie mniejszą grubość 26 ściany. A zatem pierścień uszczelniający 10 ma zapewnione stabilne promieniowe podparcie i jest trwale wciśnięty w wybranie 8, co zapewnia bezpieczne uszczelnienie. Osiowa długość 28 pierścienia ustalającego 14 jest w celowy sposób większa od osiowej długości wybrania 8. Dzięki temu jest zapewnione, że przy promieniowym zaciśnięciu pierścienia ustalającego 14 unika się uszkodzeń elementu kielichowego 2.

177 672

Pierścień ustalający 14 i pazury ustalające 16 są w odniesieniu do pierścienia uszczelniającego 10 i wnętrza rury 12 umieszczone w kierunku do strony zewnętrznej tak, że pierścień ustalający 14 nie jest wystawiony na korozję przez medium, znajdujące się wewnątrz rury 12.

Element kielichowy 2 wspólnie z pierścieniem ustalającym 14 jest otoczony przez pierścieniową obudowę 30, która swoim pierwszym odcinkiem końcowym 32 jest połączona na stałe, zwłaszcza przez klejenie z odcinkiem pierścieniowym 34 elementu kielichowego 2.

W ramach wynalazku możliwe jest także połączenie obudowy 30 z elementem kielichowym 2 w inny sposób, zwłaszcza przez połączenie gwintowe.

W wybraniu 8 jest osadzona tarcza dociskowa 36, która jest umieszczona pomiędzy pierścieniem ustalającym 10 a pazurami ustalającymi 16 pierścienia ustalającego 14. Przez ciśnienie medium we wnętrzu rury tarcza dociskowa 36 jest dociskana w kierunku strzałki 38 do pazurów ustalających 16, co dodatkowo podwyższa siły mocujące działające na rurę 12. Jak widać z fig. 1 pazury ustalające 16 są, w odniesieniu do płaszczyzny promieniowej 40, umieszczone w nachyleniu pod określonym kątem 42, w kierunku do wnętrza elementu kielichowego 2.

Powierzchnia czołowa 44 tarczy dociskowej 36, zwrócona do pazurów ustalających 16 jest również ukształtowana z nachyleniem, odpowiednio do kąta nachylenia pazurów ustalających 16. Przy oddziaływaniu ciśnienia medium tarcza dociskowa 36 tak w dalekim stopniu płasko przylega do pazurów ustalających 16 że z jednej strony następuje równomiernie kierowanie siły, a z drugiej strony unika się uszkodzeń tarczy dociskowej 36, która korzystnie jest wykonana z twardej gumy. Ponieważ pierścień ustalający 14 nie jest umieszczony wewnątrz wybrania 8, lecz na zewnątrz niego, otaczając element kielichowy 2, to pazury ustalające 16, zagięte w opisany sposób w kierunku do osi wzdłużnej 24, maja porównywalnie większą długość, względnie długość drogi sprężynowania. Pierścień ustalający 14 jest więc osiowo unieruchomiony pomiędzy wolnym końcem elementu kielichowego 2 a przeciwległą wewnętrzną powierzchnią 46 obudowy 30 tak, że osiowe ruchy względne rury 12 w odniesieniu do elementu kielichowego 2 są przerwane.

Obudowa 30 na swoim drugim końcu, odwróconym od elementu kielichowego 2, posiada pierścieniowe przedłużenie 48. To przedłużenie 48 otacza z minimalnym luzem rurę 12 i służy do prowadzenia i podparcia łączonej rury 12.

Jeżeli rura 12 jest wykonana z elastycznego materiału, zwłaszcza tworzywa sztucznego, to za pomocą tego przedłużenia 48 jest zapewnione, że zwłaszcza siły poprzeczne od pierścienia ustalającego 14, zwłaszcza od jego pazurów ustalających 16, są oddalone od pierścienia uszczelniającego 10, dzięki czemu pewnie unika się geometrycznych zmian położenia łączonych elementów, prowadzących do zmian warunków działania uszczelniającego i działania ustalającego.

Figury 2 i 3 pokazują inne ukształtowanie złącza dla rur, różniącego się od fig. 1 tylko tym, że jest zastosowany pierścień zabezpieczający 50, który korzystnie jest umieszczony obracalnie w wybraniu 8 elementu kielichowego 2 (fig. 1) i który ma promieniowo do wewnątrz kierowane pazury ustalające 16'. Pierścień ustalający 14' przechwytuje częściowo swoją promieniowo do wewnątrz zawinięta częścią przedmą 52 pierścień zabezpieczający 50, który razem z tarczą dociskową 36 i pierścieniem ustalającym 10 jest dzięki temu unieruchomiony w wybraniu 8. Promieniowo do wewnątrz zawinięta część przednia 52 posiada średnicę wewnętrzną 54, która jest mniejsza od średnicy zewnętrznej pierścienia zabezpieczającego 50.

Natomiast średnica wewnętrzna 54 jest większa od średnicy zewnętrznej łączonej rury 12 tak, że można ją wprowadzać w element kielichowy 2. Ponieważ część przednia 52 pierścienia ustalającego 14' co najmniej częściowo przechwytuje pierścień zabezpieczający 50 i celowo także jego pazury ustalające 16', to w celowy sposób jest zapewniona stabilizacja pierścienia zabezpieczającego 50.

Jeżeli po osadzeniu rury 12, pomiędzy nią a elementem kielichowym 2 występują osiowe siły rozciągające, to pazury ustalające 16' opierają się o część przednią. 52 i tym samym są zabezpieczone przed „złożeniem się”.

Na podstawie oddzielnego ukształtowania pierścienia zabezpieczającego 50 z pazurami ustalającymi 16' i jego możliwości obracania się w elemencie kielichowym 2, przy obrocie rury wobec elementu kielichowego 2 zachodzi współobracanie pierścienia zabezpieczającego 50,

177 672 przy czym unika się ruchu względnego pierścienia zabezpieczającego 50 wobec rury. Zwraca się uwagę, że w przypadku możliwych względnych ruchów obrotowych rury w odniesieniu do pazurów ustalających 16' poprzez obrót i jednoczesne podobne do gwintu ciągnienie, może być ona wykręcana z pazurów ustalających 16' i demontowana. To jest jednak przerwane przez obracalność pierścienia zabezpieczającego 50, mającego pazury ustalające 16'.

W celu osiowego unieruchomienia pierścienia ustalającego 14' w odniesieniu do elementu kielichowego 2, posiada on na końcu, odwróconym od części przedniej 52, promieniowo skierowane do wewnątrz haki 56, które wchodzą w element kielichowy 2, korzystne wykonany z tworzywa sztucznego. Pierścień ustalający 14' w celowy sposób już przez wytwórcę jest zwłaszcza za pomocą haków 56 na stałe połączony z elementem kielichowym 2. A zatem pierścień uszczelniający 10, tarcza dociskowa 36, a zwłaszcza pierścień zabezpieczający 50, które zanim są osadzone w wybraniu 8, za pomocą pierścienia ustalającego 14', są pewnie unieruchomione w odniesieniu do elementu kielichowego 2 i przed montażem i podczas wytwarzania połączenia praktycznie nie mogą być odłączone i zgubione.

Fig. 2

1ΊΊ 672

Fig. 3

177 672

Fig. 1

8 10 14 30

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 70 egz. Cena 2,00 zł.

Claims (10)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Złącze dla rur, kształtek lub tym podobnych, zawierające element kielichowy, w którym jest osadzony koniec łączonej rury, pierścień ustalający, pazury ustalające do osiowego ustalania osadzonego końca rury, pierścień uszczelniający umieszczony w wybraniu elementu kielichowego, otaczający co najmniej częściowo osadzoną rurę i pierścieniową obudowę, otaczającą co najmniej częściowo element kielichowy, z tym, że pierścień ustalający jest umieszczony poza wybraniem elementu kielichowego i otacza co najmniej w obszarze wybrania element kielichowy, a pazury ustalające są umieszczone od strony zewnętrznej pierścienia uszczelniającego, znamienne tym, że pierścień ustalający (14, 14') jest unieruchomiony osiowo pomiędzy wolnym końcem elementu kielichowego (2), a przeciwległą wewnętrzną powierzchnią (46) pierścieniowej obudowy (30) i że pierścień ustalający (14, 14') otacza element kielichowy (2) co najmniej w obszarze wybrania (8) i, że osiowa długość (28) pierścienia ustalającego (14) jest większa od osiowej długości wybrania (8).
2. 2. Złącze według zastrz. 1, znamienne tym, że pierścień ustalający (14') przylega do pierścienia zabezpieczającego (50), umieszczonego obracalnie korzystnie w wybraniu (8) i wyposażonego w pazury ustalające (16').
3. 3. Złącze według zastrz. 1, znamienne tym, że pierścień ustalający (14) ma pazury ustalające (16), stanowiące z nim jedną część i skierowane do obszaru wybrania (8).
4. 4. Złącze według zastrz. 1, znamienne tym, że pierścień ustalający (14) jest osiowo unieruchomiony na powierzchni zewnętrznej elementu kielichowego (2), przez promieniowe odkształcenie obszaru (22) elementu kielichowego (2).
5. 5. Złącze według zastrz. 2, znamienne tym, że pierścień ustalający (14') jest osiowo unieruchomiony za pomocą haków (56), wchodzących w powierzchnię zewnętrzną elementu kielichowego (2).
6. 6. Złącze według zastrz. 3, znamienne tym, że w wybraniu (8), pomiędzy pierścieniem uszczelniającym (10) a pazurami ustalającymi (16, 16') jest umieszczona tarcza dociskowa (36).
7. 7. Złącze według zastrz. 6, znamienne tym, że tarcza dociskowa (36) ma powierzchnię czołową (44), zwróconą do pazurów ustalających (16, 16'), nachylonych pod kątem (42) w odniesieniu do płaszczyzny promieniowej (40).
8. 8. Złącze według zastrz. 1, znamienne tym, że pierścień ustalający (14') posiada promieniowo zawiniętą do wewnątrz część przednią (52), której średnica wewnętrzna (54) jest mniejsza od średnicy zewnętrznej pierścienia zabezpieczającego (50), mającego pazury ustalające (16).
9. 9. Złącze według zastrz. 1, znamienne tym, że pierścieniowa obudowa (30) swoim pierwszym odcinkiem końcowym (32) jest połączona, korzystnie nierozłącznie z elementem kielichowym (2).
10. 10. Złącze według zastrz. 9, znamienne tym, że obudowa (30) ma pierścieniowe przedłużenie (48) dla prowadzenia i podpierania łączonej rury (12).