Wynalazek niniejszy dotyczy udosko¬ nalenia maszyny do wykanczania ponczoch luib innych wyrobów wlókienniczych, któ¬ rym nadaje sie pozadany ksztalt zapomo- ca sciskania ich na prawidlach; celem wy¬ nalazku jest ulatwienie wykonywania czynnosci tych w sposób predszy i do¬ godniejszy.Zwykle stosuje sie do tego celu prase o poziomych lawach, z których jedna moze byc przesuwana na pionowych prowadni¬ cach przymocowanych do lawy nierucho¬ mej, przyczem pewna ilosc czesci odziezy, które zostaly nalozone poprzednio na dre¬ wniane prawidla, umieszcza sie miedzy na- grzanemi lawami wzmiankoiwanej prasy, poczem calosc jest prasowana jednocze¬ snie, a nastepnie wyjmuje sie wyroby z prasy z tejze samej strony, z której wyro¬ by te zostaly db niej wlozone.Cale prasowanie wedlug tego sposobu lacznie z wkladaniem i wyjmowaniem cze¬ sci odziezy uskutecznia sie recznie. Znacz¬ na ilosc czasu zuzywa sie przy tym sposo¬ bie na zmiane odziezy w prasie, podczas gdy okres czasu, wciagu którego odziezznajduje sie pod prasa zmienia sie w sze¬ rokich granicach, w zaleznosci od staran- noscfro^slligi/ -4 ' "'•*.* Wedlug wynalazku niniejszego, prawi¬ dla na których umieszczone sa czesci o- dzilezy, sa wkladane do prasy z jednej strony, a wyjmowane ze strony przeciw¬ leglej, przyczem posuwaja sie po szynach.Celem umozliwienia wykonania powyzsze¬ go, prasa powinna byc zbudowana tak, aby posiadala woLne przejscie w kierunku po¬ dluznym oraz wolna przestrzen przy jed¬ nym ze swych boków równolegle do kie¬ runku powyzszego, aby prawidla posuwa¬ jace sie po szynach mialy wolne przej¬ scie.W najdogodniejszej postaci wykonania wynalazku, prasa jest napedzana mecha¬ nicznie, prawidla wraz z czesciami odzie¬ zy posuwaja sie po szynach i sa wprowa¬ dzane do prasy oraz wyprowadzane z niej zapomoca urzadzen samoczynnych.Najlepiej jest, gdy dzialanie tych urza¬ dzen samoczynnych rozpoczyna sie jedno¬ czesnie z otwieraniem sie prasy i konczy sie gdy prasa zaczyna zamykac sie, przy¬ czem w tym przypadku okres czasu, w cia¬ gu którego prawidla znajduja sie w prasie, moze byc scisle ustalony zgóry.Równiez i proces zmiany zawartosci prasy zostaje przyspieszony, poniewaz je¬ den komplet prawidel z umieszczonemi na nich czesciami odziezy wsuwa sie do prasy z jednej strony, zas ze strony przeciwle¬ glej wysuwa sie z prasy, wobec czego nie traci sie czasu na zmiane.Przy wykonywaniu prasy wedlug wy¬ nalazku niniejszego, najlepiej jest nadac jej lawom polozenie pionowe, które ulatwia nalezyte podparcie tych law oraz pozosta¬ wia wolny dól prasy, wobec czego niema przeszkód do swobodnego przesuwania sie prawidel. Celem usuniecia tarcia podczas wsuwania sie prawidel do prasy najlepiej jest zrobic obydwie lawy przesuwnemi.Najdogodniejsza postac wykonania wy¬ nalazku niniejszego jest uwidoczniona na rysunku, przyczem fig. 1—przedstawia wi¬ dok zprzodu, fig. 2 — widok zboku, a fig. 3 — widok zgóry prasy i mechanizmu, wprowadzajacego do prasy prawidla. Fig. 4 — przedstawia widok zprzodu, a fig. 5— widok zgóry rozmieszczenia tego zespolu, przyczem fig. 4 i 5 sa wykonane w mniej¬ szej podzialce niz fig. 1 — 3.W mysl wynalazku kazde z prawidel do czesci odziezy 1 (fig. 4 i 5) jest umoco¬ wane na wózku 2, przyczem najlepiej jest gdy wózki te posuwaja sie wzdluz toru szynowego bez konca 3, umieszczonego wzgledem law 4 i 5 prasy tak, iz prawidla 1 moga posuwac sie wzdluz toru 3 i wcho¬ dzic lub wychodzic z przestrzeni, mieszcza¬ cej sie pomiedzy lawami 4 i 5 prasy.W urzadzeniu, które okazalo sie najdo- godniejszem i przedstawione jest na rysun¬ ku, ogrzane lawy 4 i 5, które stanowia czesc prasy, sa ustawione pionowo bezpo¬ srednio ponad prostym odcinkiem 3a toru szynowego bez konca 3, przyczem lawy 4 i 5 sa umieszczone w plaszczyznach piono¬ wych, równoleglych do tego toru, a prze¬ strzen tworzaca sie pomiedzy lawami po ich rozsunieciu jest symetryczna wzgledem osi toru i calkowicie wolna, wobec czego prawidla 1, równiez ustawione pionowo, moga byc wprowadzane z jednej strony wprost do przestrzeni pomiedzy lawami 4 i 5, pozostawac w niej przez okres czasu, w ciagu (którego czesci odziezy sa praso¬ wane oraz wysuwac sie z niej ze strony przeciwleglej.Wózki 2, dzwigajace prawidla 1, sa zaopatrzone w kólka 6, toczace sie wzidluz glowy szyn 3 (fig. 1), oraz kólka 6a, tocza¬ ce sie po stopach szyn, dzieki czemu zapo¬ biega sie zesuwaniu sie wózków z poloze¬ nia wlasciwego. Prawidla do czesci odzie¬ zy 1, ustawione pionowo na swych wózkach w plaszczyznie toru szynowego 3, moga byc wykonane z metalu lub drzewa. Wózki 2 posiadaja dlugosc taka, iz umozliwione - 2 —jest tworzenie calych szeregów lub pocia¬ gów zlozonych z wózków, przyczem umie¬ szczone na nich prawidla 1 zostaja roz¬ mieszczone dzieki temu blisko jedno za drugiem, jak to uwidoczniono na fig. 4.Taki szereg prawidel do czesci odzie¬ zy moze byc wprowadzony pomiedzy lawy 4 i 5 prasy, czesci odziezy znajdujace sie na prawidlach, zostaja sprasowane, po¬ czem szereg ten wysuwa sie z prasy, a jednoczesnie wsuwa sie do niej szereg na¬ stepny, wobec czego zmiana czesci odzie¬ zy w prasie uskutecznia sie bez straty cza¬ su/ Na fig. 4 i 5 jeden szereg prawidel 1 znajduje sie w prasie, podczas gdy szereg nastepny jest uwidoczniony z prawej stro¬ ny rysunku i moze byc wprowadzony do prasy po opuszczeniu jej przez szereg wzmiankowany poprzednio.Po opuszczeniu przestrzeni mieszczacej sie pomiedzy lawami 4 i 5 prasy, prawidla 1 przesuwaja sie kazde oddzielnie wzdluz pozostalej czesci toru szynowego 3, przy¬ czem w tym okresie czasu czesci odziezy, które zostaly juz sprasowane moga byc z latwoscia zdjete z prawidel 1 i zastapione przez inne, które sa przygotowane do na¬ stepnego prasowania.Wózki 2 sa polaczone ze soba tak, aby tworzyly szereg nieprzerwany, lecz w tym przypadku prawidla 1 bylyby rozmieszczo¬ ne po wyjsciu z prasy zbyt blisko jedno za drugiem, co utrudnialoby zdejmowanie z nich czesci odziezy i zastepowanie ich innemi, wobec czego stosuje sie, jezeli jest pozadane wprowadzenie naraz do prasy jaknajwiekszej ilosci prawidel, specjalne urzadzenie, które wsuwa samoczynnie sze¬ reg prawidel do prasy tak, iz prawidla sa rozmieszczone blisko jeden obok drugiego, poczem rozsuwa sie je natychmiast po wyjsciu ich z prasy.Zboku prostego odcinka 3a toru szy¬ nowego 3, nad którym sa umieszczone la¬ wy 4 i 5 prasy (fig. 1 — 3), znajduje sie przenosnikowy lancuch bez konca 7, któ¬ rego górna czesc przesuwa sie ty rynnie 8; wszystkie zas wózki 2 sa wyposazone w u- mieszczone na nich pazury lub uchwyty 9, które moga byc sprzegane z lancuchem 7, gdy wózki nasuwaja sie na prosty odcinek 3a toru szynowego.Z fig. 1 wynika, ze caly szereg wózków 2 zostaje wciagniety dzieki polaczeniu z lancuchem zapomoca pazurów 9 na odci¬ nek 3a toru szynowego, na którym miesci sie lancuch 7 przenosnika, przyczem szereg ten zostaje nastepnie przy posuwaniu lan¬ cucha wciagniety do prasy i wreszcie z niej wyciagniety, poczem szereg wózków odla¬ cza sie od lancucha 7 przenosnika gdy po¬ szczególne wózki dochodza do jego konca.Wskutek tego prawidla z czesciami odzie¬ zy moga byc obsluzone po opuszczeniu prasy kazde oddzielnie i przesuniete wzdluz powrotnego odcinka toru szynowe¬ go w takim okresie czasu, jaki okaze sie niezbednym dó uskutecznienia wymiany czesci odziezy na prawidle. Po wykonaniu tej czynnosci prawidla z czesciami odziezy sa nasuniete ponownie na prosty odcinek 3a toru szynowego, na którym zostaja chwycone przez posuwajacy sie lancuch 7 i wprowadzone ponownie do prasy.Lancuch bez konca 7 przenosnika nie jest posuwany nieprzerwanie, lecz okreso¬ wo, przyczem zostaje przesuwany o tyle, o ile jest to potrzebne wtedy,. gdy prasa otwiera sie pomiedzy dwoma kolejnemi procesami prasowania.Lawy 4 i 5 prasy (fig. 1 — 3) sa umie¬ szczone pomiedzy dwoma przedniemi sto¬ jakami 10, polaczonemi poprzecznicami 110 i dwoma tylnemi stojakami 11, pola¬ czonemi popirzecznicami 111.Stojaki te sa umocowane w ramie pod¬ stawowej 12, przyczem górne konce stoja¬ ków przednich 10 i tylnych 11 sa polaczo¬ ne ze soba belkami 13. Najlepiej jest, gdy obydwie lawy prasy 4 i 5 moga byc posu¬ wane ku sobie lub od siebie, celem wytwa¬ rzania wolnego przejscia dla posuwaja- — 3 —cych sie prawidel 1; obydwie lawy prasy sa poruszane mechanicznie zapomoca u- rzadzen, napedzanych w odpowiedni spo¬ sób.Jak lo uwidoczniono na rysunku oby¬ dwie lawy 4 i 5 prasy sa czesciowo wsparte na kólkach 14, osadzonych obrotowo we wspornikach 15, przymocowanych do nie¬ ruchomej ramy prasy, przyczem bezpo¬ srednio pod temi wspornikami znajduje sie prosty odcinek 3a toru szynowego, opi¬ sany poprzednio. Przednia lawa 4 jest równiez podtrzymywana i poruszana za¬ pomoca dwóch poziomych tloków 16 osa¬ dzonych w lozyskach prowadniczych 17 na przednich stojakach 10, podczas gdy lawa tylna 15 jest w podobnyz sposób podtrzy¬ mywana i poruszana za posrednictwem dwóch poziomych tloków 18 osadzonych w lozyskach prowadniczych 19 na tylnych stojakach 11.Przednia lawa 4 prasy jest poruszana zapomoca dwóch dzwigni dwuramiennych 21, umieszczonych na walku 22 osadzonych w lozyskach 23 na stojakach przednich 10, oraz dwóch tarcz nieokraglych, umocowa¬ nych na walku 25, osadzonych w lozyskach 26 na tychze stojakach 10. Górne ramiona dzwigni dwuramiennych 21 dzialaja na konce tloków 16 podczas gdy ich ramiona dolne, wyposazone w krazki, stykaja sie z tarczami nieokraglemi 24.Tylna lawa prasy jest poruszana w po¬ dobnyz sposób za posrednictwem dwóch dzwigni dwuramiennych 28, umocowanych na walku 29, osadzonym w lozyskach na stojakach tylnych 11, oraz dwóch tarcz nieokraglych 31, umieszczonych na walku 32, osadzonym w lozyskach 33 na tychze stojakach 11. Górne ramiona dzwigni dwu¬ ramiennych 28 dzialaja na konce tloków 18 podczas gdy ich ramiona dolne, wypo¬ sazone w krazki, stykaja sie z tarczami nie- okraglemi 31.Jak to jest uwidocznione wiecej szcze¬ gólowo na fig- 2 i 3, na koncach tloków 16 i 18 sa osadzone przesuwnie kapturki 35 pomiedzy zas temi kapturkami i pierscie¬ niami nastawnemi 37, umocowanemi na tlokach, sa umieszczone sprezyny 36, przy- czem górne ramiona dzwigni dwuramien¬ nych 21 i 28 wywieraja nacisk na te kap¬ turki36, wskutek czego nacisk zostaje przenoszony na lawy 4 i 5 prasy za po¬ srednictwem sprezyn 36. Wynikiem po¬ wyzszego rozmieszczenia czesci jest to, ze cisnienie, wywierane na czesci odziezy w prasie, moze byc miarkowane przez odpo¬ wiednie ustawianie pierscieni nastawnych 37 na tlokach 16 i 18. Walki 25 i 32 tarcz nieokraglych sa sprzezone zapomoca kól zebatych z glównym walem napedowym 40, przyczem oba te walki obracaja sie z jednakowa szybkoscia, a lawy 4 i 5 prasy zsuwaja sie i rozsuwaja przy kazdym obrocie wzmiankowanych walków, dlu¬ gosc zas rozsuwania sie w porównaniu do dlugosci okresu zsuwania sie zalezy od uksztaltowania tarcz nieokraglych 24 i 31.Glówny wal napedowy 40 zaopatrzony w pasowe kola napedowe i jalowe 39, jest umieszczony prostopadle do law 4 i 5 pra¬ sy i osadzony w lozyskach 41 na ramie 12.Z prawej strony tego walu znajduje sie walek pomocniczy 42 (fig. 3) osadzony w lozyskach 142 na ramie prasy, z lewej zas strony inny walek pomocniczy 61, osadzo¬ ny w lozyskach 161. Walek 42 jest sprze¬ zony z glównym walem napedowym 40 zapomoca zmiennej przekladni zebatej 43, z walkiem zas 25 zapomoca slimaka 44, o- sadzonego na walku 42 slimacznicy 45, u- mocowanej na walku 46 i kólka zebatego 47, umooowanego na tymze walku 46 i za¬ zebiajacego sie z kólkiem zebatem 48 za¬ mocowanem na walku 25. Walek 42 jest sprzezony równiez z walkiem 32 za po¬ srednictwem drugiego slimaka 50, zaklino¬ wanego na walku 42 (fig. 3) slimacznicy 51, osadzonej na walku 52 i kólka zebate¬ go 53, umocowanego na tymze walku 52 i zazebiajacego sie z odpowiedniem kólkiem — 4 —zebatem 54, zamocowanem na walku 32.Obydwa walki 25 i 32 tarcz nieokraglych sa w ten sposób sprzezone z glównym wa¬ lem napedowym 40 i sa napedzane z jed¬ nakowa szybkoscia, która moze byc jednak zmieniana zapomoca zmiennej przekladni zebatej 43. Przekladnia ta moze posiadac dowolna znana budowe.Lancuch 7 przenosnika jest osadzony na kólkach lancuchowych, przyczem za¬ stosowano tylko jedno napedzajace kólko lancuchowe 55, uwidocznione na fig. 1 i 3.To napedzajace kólko lancuchowe 55 jest umocowane na przednim koncu walka po¬ przecznego 56, osadzonego w lozyskach 57, tylny zas koniec tego walka jest sprze¬ zony za posrednictwem lancucha 58 i kó¬ lek lancuchowych 59 i 60 z walkiem 61, od¬ pisanym powyzej i uwidocznionym na fig. 3 z lewej strony glównego walu napedowe¬ go 40. Walki 61 i 42 sa sprzezone ze soba zapomoca pary kól zebatych 63 i 64, umo¬ cowanych na nich, oraz kólka zebatego 65, osadzonego luzno na wale 40, kolo zas lan¬ cuchowe 60 osadzone na walku 61 jest la¬ czone z nim za posrednictwem sprzegla ciernego 66. Sprzeglo 66 jest rozrzadzane przez tarcze nieokragla 67, osadzona na walku 32 za posrednictwem dzwigni 74, o- sadzonej na walku 29, dzwigni widelkowej 68, umocowanej na walku 52, oraz drazka 69, laczacego dzwignie powyzsze. Tarcza nieokragla jest przystosowana do rozrza¬ dzania sprzegla 66 w ten sposób, ze lan¬ cuch przenosnika jest poruszany okreso¬ wo, to znaczy, ze zostaje wprawiany w ruch jak tylko prasa zaczyna otwierac sie, posuwa sie na pozadana odleglosc wciagu tego okresu celem wprowadzania szeregu prawidel 1 do prasy, pozostaje nieruchomy podczas prasowania i posuwa sie nastep¬ nie w dalszym ciagu celem wyprowadza¬ nia z prasy szeregu prawidel oraz wpro¬ wadzania do niej szeregu nastepnego.Specjalna zalete, odmienna od wspom¬ nianych poprzednio, posiada pionowe usta¬ wienie law 4 i 5 prasy wtedy, gdy lawy te sa ogrzewane zapomoca pary, przyczem zaleta te stanowi ta okolicznosc, ze utrzy¬ mywanie zwróconych ku sobie powierzch¬ ni law przy jednakowej zasadniczo tempe¬ raturze nie przedstawia w tym przypadku zadnych trudnosci.Gdy ogrzane para lawy prasy sa umie¬ szczone poziomo czyli jedna nad druga, to dolna powierzchnia górnej lawy nie daje sie utrzymywac z latwoscia przy tempera¬ turze jednakowej z temperatura górnej powierzchni lawy dolnej, wskutek groma¬ dzenia sie skroplin w dolnej czesci wne¬ trza górnej lawy, które musza byc stale u- suwane z niej.Ta róznica w temperaturze zewnetrz¬ nych powierzchni obydwóch law nie za¬ chodzi przy ich ustawieniu pionowem, po¬ niewaz obie lawy pracuja w tym przypad¬ ku w jednakowych warunkach.O ile jest pozadane, moze byc zastoso¬ wane poddanie czesci odziezy dzialaniu pary lub przygotowywanie tych czesci do prasowania po umieszczeniu i ulozeniu tych czesci na prawidlach, poniewaz ukla¬ danie powyzsze moze byc uskutecznione znacznie szybciej, jezeli czesci odziezy sa dokladnie wysuszone.Do tego celu stosuje sie skrzynke lub oslone 70 umieszczona ponad torem szy¬ nowym w miejscu oznaczonein na fig. 5 li- njami przerywanemi. Skrzynka ta lufc o- slona jest zaopatrzona w dysze lub otwo¬ ry, odprowadzajace pare i posiada wolne przejiscie, przez które przesuwaja sie pra¬ widla /. Prawidla te moga byc przesuwa¬ ne przez oslone powyzsza zapomoca inne¬ go przenosnika lancuchowego, poruszane¬ go z szybkoscia taka, aby prawidla prze¬ suwaly sie przez skrzynie lub oslone 70 w ciagu okresu czasu, niezbednego do przy¬ gotowania czesci odziezy do prasowania.W razie potrzeby lawy 4 i 5 prasy mo¬ ga byc zawieszone na szynach /3, które lacza ze soba przednia i tylna pare stoja-fców 10 i 11. W tym przypadku szyny 13 powinny posiadac plaskie poziome po¬ wierzchnie górne, po których tocza sie kólka, osadzone na odkach, umocowanych w wieszakach, przymocowanych do gór¬ nych czesci law. Urzadzenie takie zapew¬ nia wieksza przestrzen wolna pod lawa¬ mi, w której miesci sie tor szynowy do przesuwania prawidel i jest pod tym wzgledem dogodniejsze od urzadzenia przedstawionego na rysunku. PL