Przedmiotem wynalazku jest sposób otrzymywania tworzyw akrylowych o zmniejszonej palnosci w postaci przezroczystych plyt.Znany jest z opisu patentowego RFN nr 2 202 791 sposób otrzymywania trudnopalnych szkiel akrylowych polegajacy na reakcji kopolimeryzacji blokowej metakrylanu metylu z metakrylanami bromofenylowymi w obecnosci kwasu fosforowego lub jego estrów. Niedogodnoscia tego sposobu jest zjawisko dyfuzji kwasu fosforowego z tworzywa w trakcie jego uzytkowania.Znany jest takze sposób otrzymywania samogosnacych tworzyw akrylowych polegajacy na sprasowaniu polimetakrylanu metylu z kopolimerem fosfonianu dwu(0-chloroetylo)winylowego i chlorku winylu.Otrzymane tym sposobem tworzywo nie posiadajace trwalej postaci jest niejednorodne, gdyz stanowi mieszanine monomeru akrylowego ze skladnikami zmniejszajacymi palnosc.Znany jest takze z amerykanskiego opisu patentowego nr 4 110296 sposób otrzymywania samogasnacych tworzyw akrylowych polegajacy na terpolimeryzacji monomerów akrylowych z metakrylanem pieciochlorofenylowym, a nastepnie dodaniu do otrzymanego kopolimeru organi¬ cznych fosforanów lub tlenków metali. Wprowadzenie w znanym sposobie do srodowiska reakcji tlenków metali powoduje znaczne pogorszenie wlasnosci otrzymywanego tworzywa.Sposób otrzymywania tworzyw akrylowych o zmniejszonej palnosci w postaci przezroczy¬ stych plyt na drodze terpolimeryzacji monomeru akrylowego ze skladnikiem zmniejszajacym palnosc w obecnosci inicjatora reakcji polimeryzacji, a nastepnie dopolimeryzowania otrzymanego w wyniku terpolimeryzacji prepolimeru wedlug wynalazku polega na tym, ze jako skladniki zmniejszajace palnosc stosuje sie równoczesnie chlorowcowany metakrylan fenylowy o wzorze ogólnym 1, w którym Ri oznacza atom wodoru lub grupe metylowa, R2 oznacza atom chloru lub bromu, m= 1,2,3 lub 5, zas n = 2,3 lub 4 w ilosci 10-40% wagowych masy mieszaniny reakcyjnej oraz fosfonian winylowy o wzorze ogólnym 2, w którym R3 oznacza grupe metylowa, etylowa, chlorofenylowa, trójbromofenylowa, zas R4 oznacza grupe karbometoksylowa, metylowa, feny- lowa w ilosci 1-5% wagowych masy mieszaniny reakcyjnej, przy czym proces terpolimeryzacji prowadzi sie w obecnosci nadtlenku benzoilu jako inicjatora reakcji, w temperaturze nie wyzszej niz 80°C w ciagu 15-18 minut, zas proces dopolimerazowania otrzymanego w wyniku2 125 148 terpolimeryzacji prepolimeru prowadzi sie w temperaturze 40-80°C w ciagu nie wiecej niz 48 godzin w aluminowej lub szklanej formie.Tworzywootrzymane sposobem wedlug wynalazku w postaci przezroczystych, bezbarwnych plyt jest tworzywem jednorodnym, charakteryzujacym sie indeksem tlenowym =0,184-0,237 to jest znacznie wyzszym w porównaniu z indeksem tlenowym samogasnacych tworzyw akrylowych otrzymywanych znanymi sposobami. Nadto tworzywo otrzymane sposobem wedlug wynalazku charakteryzuje sie wlasnosciami mechanicznymi lepszymi od wlasnosci mechanicznych polimetak¬ rylanu metylu.Sposób wedlug wynalazku ilustruje blizej nizej podany przyklad nie ograniczajacjego zakresu.Przyklad. Mieszanine zawierajaca 38,50 czesci wagowych metakrylanu metylu, 10,0 czesci wagowych metakrylanu 2,4,6-trójbromofenylu, 1,50 czesci wagowych a(karbometoksy)winylofos- fonianu i 0,024 czesci wagowe nadtlenku benzoilu, wprowadzono do reaktora umieszczonego w termostacie olejowym o temperaturze pokojowej. Mieszanine reakcyjna przeplukiwano w tej temperaturze w ciagu 30 minut oczyszczonym i osuszonym azotem. Nastepnie przy stalym przeply¬ wie azotu podwyzszono temperature termostatu do 80°C. Po 30 minutach przepuszczania azotu przez mieszanine reakcyjna w tej temepraturze, otrzymany prepolimer charakteryzowal sie dosta¬ teczna lepkoscia i zostal przelany z reaktora do szklanej formy.Napelniona prepolimerem szklana forme umieszczono w termostacie powietrznym o temperaturze poczatkowej 40°C, po czym stopniowo podwyzszono temperature do 80°C. Caly proces dopolimeryzowania trwal 40 godzin.Otrzymany kopolimer charakteryzowal sie indeksem tlenowym =0,237.Zastrzezenie patentowe Sposób otrzymywania tworzyw akrylowych o zmniejszonej palnosci w postaci przezroczy¬ stych plyt na drodze terpolimeryzacji monomeru akrylowego ze skladnikiem zmniejszajacym palnosc w obecnosci inicjatora reakcji polimeryzacji, a nastepnie dopolimeryzowania otrzymanego prepolimeru, znamienny tym, ze jako skladniki zmniejszajace palnosc stosuje sie równoczesnie chlorowcowany metakrylan fenylowy o wzorze ogólnym 1, w którym R i oznacza atom wodoru lub grupe metylowa, R2 oznacza atom chloru lub bromu, m= 1,2,3 lub 5, zas n = 2,3 lub 4 w ilosci 10-40% wagowych masy mieszaniny reakcyjnej oraz fosfonian winylowy o wzorze ogólnym 2, w którym R3 oznacza grupe metylowa, etylowa, chlorofenylowa, trójbromofenylowa, zas RAoznacza grupe karbometoksylowa, metylowa, fenylowa w ilosci l-5% wagowych masy mieszaniny reakcyj¬ nej, przy czym proces terpolimeryzacji prowadzi sie wobecnoscinadtlenku benzoilujako inicjatora w temperaturze nie wyzszej niz 80°C w ciagu 15-80 minut, zas proces dopolimeryzowania otrzyma¬ nego w wyniku terpolimeryzacji prepolimeru prowadzi sie w temperaturze 40-80°C w ciagu nie wiecej niz 48 godzin w aluminiowej lub szklanej formie.125148 CH2=C-O0- * II \ O Hn wzórl u inor3 CH^C R 4 wzór 2 PL